Кіріспе

Палестиналық террорист Ханади Тайсир Абдул Малек Джарадат (هنادي تيسير عبدالمالك جرادات) (4 қазан 2003 ж. қайтыс болды) – Дженин қаласынан шыққан палестиналық әйел. Ол 4 қазан 2003 ж., сенбі күні, Хайфа қаласындағы "Максим" мейрамханасында, 40 жылдан астам уақыттан бері еврей және араб отбасыларына бірлесіп тиесілі болған мейрамханада өзін-өзі жарған. Ол 21 еврей мен араб азаматын өлтіріп, 51 адамды жарақаттады. Қайтыс болғандардың арасында төрт израильдік бала, оның ішінде екі айлық нәресте және бес араб болды. Ол "Ислам джихады" ұйымымен байланыста болған.

Өмірбаян

Жарадат 1974 немесе 1975 жылы туған. Өзін-өзі жарған кезде ол 29 жастағы заң студенті болды, бірнеше аптадан кейін адвокат атанбақ. Ол Иорданиядағы Ярмук университетінде заң білімін алған. Жарадаттың Хайфадағы жарылысты Израиль қорғаныс күштерінің Жениндегі жасырын жедел жұмыскерлері оның туысы (34 жастағы Салах) мен кіші інісін (25 жастағы Фади) өлтіргеніне жауап ретінде жасағаны хабарланды. Оның туысы Аль-Кудс бригадасының жетекші мүшесі болған. Бұрын, 21 жасында, оның күйеу жігіті Израиль қауіпсіздік күштері тарапынан өлтірілген. Туысы мен інісінің қазасына күйініп, Жарадат Құранды оқып, аптасына екі күн ораза ұстауды бастады.

Бомбалау

2003 жылғы 4 қазанда бомбалаған күні ол Батыс жағалаудағы Женин қаласынан Хайфаға сапар шекті. Ол жүктілікпен алдау үшін белдігіне тағынған 22 фунт салмақты дене белбеуіне төрт килограмдық жарылғыш ядроның ішіне шегелер, бұрандалар, шарлы подшипниктер және металл сынықтары салынған, олар Максим мейрамханасының төңірегіне шашылып, қаза табу ықтималдығын арттырды. Максим мейрамханасы – Израильдің солтүстік Хайфа қаласындағы еврейлер мен арабтардың бірлескен иелігіндегі жағажай маңындағы мейрамхана. 21 еврей және араб израильдігі қаза тауып, 51 адам жарақат алды. Құрбандардың арасында төрт израильдік бала (олардың бірі екі айлық сәби) болды. Джарадат толған мейрамхананың ортасындағы балалар арбаларының жанынан әдейілеп тоқтады. Палестиналық Исламдық Жихад бұл шабуылға жауапкершілікті мойындады. Ол барлық көңіл айтуды қабылдаудан бас тартып, қызының ісімен мақтанғанын айтты және "Мен оның істегені үшін тек құттықтауларды қабылдаймын. Бұл оның маған, отанға және палестиналық халыққа жасаған сыйы еді. Сондықтан мен оны жоқтап жыламаймын. Мен үшін ең қымбат нәрсе алынып тасталды", – деді. Бомбалаудан кейінгі бірнеше күн ішінде Газада оның суреті бар, "Ханади – Хайфаның күйеуі" деп жазылған сыйлық карточкалары таратылды. 2005 жылы палестиналық "Аль-Айям" газеті "Ханади не деді?" деген тақырыптағы арнайы қосымша жариялады, онда Джарадатты мақтайтын өлеңдер мен жихадқа шақырулар жинақталған. 2012 жылғы қазан айында Араб заңгерлері одағының Палестина комитеті "Шейіт Ханади Джарадаттың құрметті тақтасын" жасады [және] шейіт Джарадаттың отбасына одақтың төрағасы Омар Әл-Зайнның ізгі тілектерін жеткізді, сондай-ақ олардың қызы Палестина мен ұлтты қорғау үшін жасаған ісі үшін Араб заңгерлері одағының мақтанышын білдірді", – деп хабарлады 2012 жылғы 14 қазандағы палестиналық "Аль-Айям" газеті. Одаққа 15 елдің адвокаттар алқасы және 27 филиал ұйым мүше.

Швециядағы көркем шығармалар мен оқиғалар

Джарадат израильдік швед композиторы және музыканты Дрор Фейлер мен оның швед әйелі, суретші Гуньилла Скёльд Фейлер жасаған "Бақ қар мен ақиқаттың ақымақтығы" атты даулы инсталляциялық өнер нысанының тақырыбы болды. Ол қан қызыл судың ұзын тоғанында "Сноувит" ("Қар ақ") деп аталған кішкентай ақ қайықта жүзіп жүрген Джарадаттың суретінен тұрды. Израильдің Швециядағы елшісі Цви Мазель инсталляцияны қиратқан кезде бұл өнер туындысы даудың ортасына түсті. Бірнеше шам тұғырларын бассейнге итеріп, қысқа тұйықталуға және шамды өшіруге себеп болғаннан кейін, Мазель Фейлерге: "Бұл өнер емес. Бұл - Израиль халқына деген жеккөрушіліктің білдірісі. Бұл өз-өзіне жарқыраушыларды (жүрегін жарып жіберушілерді) мақтап көрсетті" деді. Сонымен қатар ол баспасөзге бұл туындының "мәдениет маңдайымен жасырылған жазықсыз адамдарды, бейкүнә азаматтарды өлтіруді толыққанды заңдастыруы" екенін айтты. Фейлер өздерінің мақсаты өз-өзіне жарқыраушыларды мақтап көрсету екендігі туралы айыптауларды жоққа шығарып, Мазельді "цензура жасаумен" айыптады. Оның сөзіне сәйкес, бұл инсталляция "жеке қалған әлсіз адамдардың қаншалықты қорқынышты нәрселерге қабілетті екеніне назар аудару үшін" жасалған. Оқиғадан кейін Мазель: "Мен геноцидке шақыратын көрменің алдында тұрдым, менің, сіздің және менің бауырларым мен әпкелерімнің геноцидін мақтайтын көрменің алдында тұрдым" деді.