Кіріспе

Дрогоның сакраментариясы (Париж, Франция Ұлттық кітапханасы, MS lat. 9428) – 850 жылға жататын, каролинг дәуірінің кітап безендіру өнерінің ескерткіштерінің бірі. Бұл – жыл бойы дін қызметкерінің оқыған барлық дұғаларын қамтитын кітап. Сакраментарийде Мәсіх, Жақыптың таяғын ұстап, Құдайдың қолын қабылдап, бұлттарға көтеріле бастайды, ал содан Құдайдың қолы көрінеді. Бұл кітап Шарльдің ұлы, Мец епискобы Дрогоның жеке пайдалануы үшін жазылып, суреттелген. Мец маңызды епископтық орталық болды: Шарль Бас Бұйрық тақта отырды, ал Луи Иса және оның заңды емес ағасы, епископ Дрого осы жерге жерленген. 843 жылы Мец Лотарингия патшалығының астанасы атанды, онда бірнеше кеңестер мен мәжілістер өтті. Дрогоның жоғары мәртебесі оған 9-ғасыр өнерінің ірі демеушісі болуға мүмкіндік берді. Ол Мец соборын каролинг өнерінің ең көрнекті туындыларымен, әсемдігімен және құндылығымен әшекейледі. Олардың арасында сарай мектебінен сақталған үш қолжазба бар, олардың ішінде Дрогоның сакраментариясы ең жетілгені және ең табыстысы. Бұл сакраментарий монастырь жазу бюросының өнімі емес, сарай мектебінде пайда болған. Онда тек епископтың оқыған литургиялық бөлімдері ғана бар. Оның айналасындағы суреттер оның әсемдігі мен бірегейлігін көрсетеді, ал кітап өзінің бастапқы мағынасын және бейнесін сақтап, оны жұртшылыққа жеткізеді. Оның иконографиялық ерекшелігінің мысалы – Пальма жексенбілігіне арналған дұғалардың бас әрпі «О», онда жаңа иконографиялық типтегі айқыш суреттелген, ол әдеттегідей жеңіске жеткен Мәсіхтің (christus triumphans) айқышынан емес, құлшыныс ететін Мәсіх (christus patiens) ретінде бейнеленген. Суретте Мәсіхтің өлген және азап көрген денесінен су мен қан ағып шығады, оларды әйел бейнесі жинап алады, ол Шіркеу (Ecclesia) ретінде танылады, және бұл бейне болашақта Киелі Грааль туралы аңызбен байланысты болады. Жылан айқыштың табанына оралып, ал Күн мен Ай жоғарыдан осы оқиғаның куәсі болып тұрады. Қолжазбаның стилі де меценаттың ықпалын көрсетеді, бұл шағын топ суретшілердің тығыз ынтымақтастықта жұмыс істеген ең біркелкі жұмысы. Оның өлшемдері 264 мм х 214 мм, ал кітапта 130 парақ бар. Ол әсем безендірілген. Өнер тарихшысы Соня Халиф Симон өзінің докторлық диссертациясы «Дрого сакраментариясы туралы зерттеулер: эсхатология және дін қызметкері-патша» (1975, Бостон университеті) үшін Дрого сакраментариясына ерекше назар аударды.