«Батыс қанат» сериалының президенті – Джосайя Бартлеттің бейнесі

Кіріспе

Көркемдік кейіпкер
"Батыс қанаты" көркемдік кейіпкері

Джозиа Эдвард "Дед" Бартлет – Аарон Соркин жасаған және актер Мартин Шин сомдаған американдық "Батыс қанаты" телесериалының көркемдік кейіпкері. Шин бұл рөлі үшін 2001 жылы "Алтын глобус" сыйлығын "Драмалық телесериалдағы ең үздік актер" номинациясы бойынша, сондай-ақ екі SAG сыйлығын алды. Бартлеттің Америка Құрама Штаттарының көркемдік демократиялық президенті қызметі – сериалдың маңызды аспектісі. Оның қайта-қайта пайда болатын кейіпкерге айналуы Шиннің актерлік шеберлігінің арқасында болды; Соркин және "Батыс қанаты" сценаристтері Бартлеттің рөлін тиісінше қалыптастырды. Бірінші маусымда Бартлеттің Ақ үйdeгі алғашқы екі жылының бір бөлігі көрсетілген. Сериалдың қалған бөлігі Бартлеттің басшылығының толық мәліметтерін, оның саясаты мен республикалық басымдығы бар Конгресс арасындағы шиеленісті, көптеген склерозбен күресін, қайта сайлануын және оның ізбасары Мэтт Сантостың сайлау кампаниясын қамтиды. Бартлетке айқын адалдық, жылдам ойлау қабілеті, өткір интеллект және мейірімділікпен үйлескен сабырлылық тән.

Құрылыс және даму

Шоудың авторы Аарон Соркин бастапқыда президентті көрсетуді жоспарламаған еді. Ол сериалды Ақ үйдің жоғары лауазымды қызметкерлеріне бағытталған деп ойлаған, олар маңызды саясат және саяси мәселелерді іске асырып, кеңес беретін еді. "Содан кейін бұл жасанды болып көрінетінін сезіндім", - деді ол. "Біз үнемі президенттің қасынан өтіп кетеміз. Ол бұрыштан өтіп бара жатқанда, біз оның арқасын ғана көреміз". Содан кейін Джозиа Бартлет кейіпкері қайта-қайта пайда болатын тұлға ретінде жасалды, ал Мартин Шин төрт эпизодқа түсуге келісім берді. Алан Алда (кейін сенатор Арнольд Винник рөлін сомдаған), Джейсон Робардс және Сидни Пуатье де осы рөлге үміткер болған. Шиннің түсірілім күндерін көргеннен кейін, продюсерлер оның актерлігіне қатты әсерленіп, тұрақты актерлік құрамға қосылуын сұрады. "Олар менің айына бір рет қана болатынымды білген шығар, сондықтан олармен ұзақ мерзімге келісуді ұсынды", - деді Шин. Актер Бартлет рөлін қабылдауының бір себебі әлеуметтік мәселелерге қатыстылығы болғанын айтты. Соркиннің кейіпкерге арналған жазудағы басты қызығушылығы – президенттің көпшілік көре алмайтын жағын зерттеу болды. Шин кейіпкерді көбінесе Билл Клинтоннан алынған деп сипаттады: "Ол ақылды, өткір және оны адам қылатын барлық кемшіліктеріне толы", - деді ол Radio Times журналына. Шоудың бірінші маусымының ортасында Бартлеттің қатты склерозы бар екені анықталды. Соркиннің айтуынша, бұл жоспарланбаған еді; сюжет президент төсекте жатып сериал көріп отырған эпизодты жазуға ниеттенгендіктен пайда болды, сол кезде көрермен бірінші ханымның дәрігер екенін біледі. "Пилоттық серияны жазғанда, мен 2-ші эпизодта не болатынын білмедім, тіпті 12-ші эпизодты да есімде ұстамадым", - деді ол. Соркин Бартлеттің әкесі "әлдеқандай католик әйелге үйленгеніне сенімді болғандықтан, бірнеше себеппен, соның ішінде анасының дінін қабылдағандықтан, ұлына қатыгездікпен қарады" деді. Соркин Бартлеттің "Екі собор" эпизодындағы Құдайға қарсы айтқан сөздері Бартлеттің әкесіне де, Құдайға да бағытталғанын айтты. Ол шахмат ойнауда ерекше қабілет көрсетеді. Бірде ол өз командасының бірнеше мүшесімен бір уақытта жеке-жеке ойын ойнап, жеңіске жетті. Бартлет колледжге түсу емтиханында 1600 баллдан 1590 балл жинады. Кейін ол емтиханды қайта тапсырып, дәл осындай нәтижеге қол жеткізді, бұл Лео МакГарри мен доктор Стэнли Кейвортты қызықтырды. Ол Уильямс, Гарвард және Йель университеттеріне қабылданды, бірақ оның орнына Нотр-Дам университетіне баруды таңдады, өйткені ол діни қызметкер болуды ойлады, бірақ болашақ әйелі Эббимен танысқаннан кейін бұл жобадан бас тартты. Ол "Сумма кум лауд" деген жоғары бағамен бітірді. А. Америка зерттеулері және теология бойынша кіші мамандық. Магистр және докторлық дәрежелерін алды. Ол Лондон экономика мектебінен экономика ғылымдарының докторы, сондай-ақ Дартмут колледжінен гуманитарлық ғылымдар бойынша құрметті докторлық дәрежесін алды, ол саясатқа кірмес бұрын профессор болды. Ол төрт тілде сөйлейді, оның ішінде латын, ағылшын және неміс тілдерінде. Ол экономика саласындағы Нобель сыйлығының лауреаты, және көбінесе кейнсиандық көзқарастарға жақын макроэкономист ретінде бейнеленеді. Ол Нобель сыйлығын Бартлет құрметтейтін, бірақ ерекше ұнатпайтын, әлдеқайда консервативті жапон экономисімен бөлісуге міндетті болды. Ол "Дамушы елдерде макроэкономика теориясы мен практикасы" атты кітаптың авторы және К. Дж. Креггке (оның баспасөз хатшысы және кейін штаб бастығы) өзінің отбасы мүшесі екенін айтады. Бартлеттің рецидивті ремиссиялы қатты склерозы бар, бұл оның президенттік болашағына күмән тудырады. Ол әйелімен бірге өзінің ауруын алғашқы президенттік жарысында жасырып, алғашқы мерзіміне дейін ақпаратты жарияламады, бұл алаяқтық туралы айыптауларға әкелді. Ол президенттікке үміткер болған кезде өзінің қатты склерозын жасырғаны үшін Конгресс айыптайды. Бартлет өзінің саяси мансабын Нью-Гэмпшир штатының өкілдер палатасына сайланғаннан кейін бастады. Кейін ол Нью-Гэмпширдің 1-ші сайлау округінің өкілі ретінде АҚШ-тың Өкілдер палатасында үш мерзім қызмет етті. Ол өзінің ата-бабасы сияқты Нью-Гэмпшир штатының екі мерзімдік губернаторы болды және сайлауда 69% дауыспен жеңіске жетті. Сериалдағы қайта-қайта пайда болатын мотив – Бартлеттің кіші қызметкерлердің есімдерін есте ұстай алмауы, бұл Шиннің есте сақтау қабілетіне байланысты. Алайда, сериалдың соңғы эпизодында ол Ақ үйдің көптеген қызметкерлерімен кездесіп, олардың барлығына есімдері бойынша дұрыс аталды. Бартлет сонымен қатар тривиальды мәліметтерге құмарлық танытады, қызметкерлерді олардың қызығушылығына қарамастан сұраққа тартады.

Show creator Aaron Sorkin had not initially intended to feature the president at all. He envisioned the series as focused on the White House senior staff who execute and advise on major policy and political matters. "Then I felt that would become hokey," he said. "We'll constantly be just missing the president. As he walks around the corner, we'll see the back of his head." The character of Josiah Bartlet was then created as a recurring figure, and Martin Sheen was signed to appear in four episodes. Alan Alda (who went on to portray Senator Arnold Vinick), Jason Robards, and Sidney Poitier were also considered for the role. After seeing Sheen's dailies, the producers were so impressed that they asked him to join the regular cast. "They realized that people might catch on that I'd be there only once a month, so they talked to me about a longer commitment," says Sheen. The actor said that part of the reason he took on the role of Bartlet was because of his involvement in social issues. Sorkin's main interest in writing for the character was exploring the side of the president that the public does not generally see. Sheen described the character as being drawn largely from Bill Clinton: "He's bright, astute, and filled with all the negative foibles that make him very human," he told Radio Times. In the middle of the show's first season, it is revealed that Bartlet has multiple sclerosis. According to Sorkin, this was not planned; the plot came about because he wanted to write an episode in which the president was in bed watching a soap opera and the audience discovered that the first lady was a physician. "When I wrote the pilot, I didn't have any idea what was going to happen in Episode 2, much less 12," he says. Sorkin has stated that Bartlet's father, "obviously convinced he married some Catholic whore, treats his son terribly for a number of reasons, not the least of which is that he adopted his mother's religion." Sorkin said that Bartlet's tirade against God in the episode "Two Cathedrals" is therefore directed just as much at Bartlet's own father as it is at God. He displays a remarkable ability for chess. Once, he engaged several members of his staff in separate matches at the same time and won. Bartlet scored 1590 out of 1600 on his SAT college admission test. Later he retook the exam, and received the same result, something both Leo McGarry and Dr. Stanley Keyworth find amusing. He was accepted to Williams, Harvard, and Yale, but instead chose to go to the University of Notre Dame, as he was considering becoming a priest, though decided against it after meeting Abbey, his future wife. He graduated summa cum laude with a B. A. in American studies and a minor in theology. He received a Masters and Ph. D. in economics from the London School of Economics, as well as an Honorary Doctorate in Humane Letters from Dartmouth College, where he was a tenured professor prior to entering politics. He speaks four languages, including Latin, English, and German. He is a Nobel Laureate in Economics, and is generally portrayed as a macroeconomist sympathetic to Keynesian views. He was required to split his Nobel Prize with another economist, a much more conservative Japanese man whom Bartlet respects but does not particularly like. He is the author of a book entitled Theory and Practice of Macroeconomics in Developing Countries, and telling C. J. Cregg (his press secretary and later chief of staff) that she is part of his family. Bartlet suffers from relapsing remitting multiple sclerosis, which at one time puts the future of his presidency in doubt. He and his wife concealed his illness during his initial presidential run and would not disclose the information until well into his first term, leading to allegations of fraud. He receives a Congressional censure for covering up his MS while running for president. Bartlet began his political career when he was elected to the New Hampshire House of Representatives. He later served three terms in the United States House of Representatives, representing New Hampshire's 1st congressional district. Like his ancestor, he was a two term Governor of New Hampshire and won re election with 69% of the vote. A recurring motif throughout the series is Bartlet's inability to remember the names of junior staffers, a trait taken directly from Sheen's own memory tendencies. However, in the series finale episode, he meets and thanks a long series of White House staff members and addresses them all accurately by name. Bartlet also displays an obsession with trivia, often quizzing staffers, whether they are interested or not.

Төрағалық

Бартлеттің ең жақсы досы Лео МакГарри оны 1997 жылдың күзінде президенттікке кандидат болуға көндіреді, ол коктейль салфеткасына «Америка үшін Бартлет» деген ұранды жазады. Бастапқыда үміткерлердің арасында көзге түспесе де, Бартлет ақырында Техас штатынан АҚШ сенаторы Джон Хойнс сияқты демократтардың басты үміткерін жеңіп шығады, және Бартлет оны вице-президенттікке серіктес ретінде сайлауға шақырады. Ол республикашыл кандидатты жеңіп, сайлаушылардың 48 пайызының, 48 миллион дауыстың және сайлау коллегиясында 303-235 есебімен жеңіске жетеді. 1999 жылдың 20 қаңтарында ол алғашқы мерзіміне ант береді. Бартлеттің президент ретіндегі жетістіктеріне алғашқы латын американдық Жоғарғы сот судьясын және алғашқы әйел Бас судьяны тағайындау, Израиль мен Палестина арасындағы бейбіт келісімді келіссөздер жүргізу, миллиондаған жаңа жұмыс орындарын құру, баламалы энергияны қолдау және Әлеуметтік қамсыздандыру реформасын жүзеге асыру (бірақ Конгресс жоспарды қабылдады ма, жоқ па, бұл нақты айтылмаған, бірақ шоу екі партиялық қолдаумен революциялық келісімге қол жеткізілгенін көрсетеді) кіреді. Алайда ол Ақ үйde өткізген сегіз жыл ішінде бюджетті теңгермеуге қабілетсіздігіне өкініш білдіреді. Бартлет сегіз жыл бойы Ақ үйде болғанда қажет деп санаған жағдайларда әскери күш қолданудан тартынбайды және әлемнің әртүрлі аймақтарындағы маңызды сыртқы саяси дағдарыстарды шешеді. Таяу Шығыс, әсіресе Иран, Сирия, Израиль-Палестина қақтығысы және Құмар шығанағындағы ойдан шығарылған мемлекет, мәселелердің себебі болып табылады. Бартлет 2005 жылы Камп-Дэвидте тарихи келісімге қол қойып, демократтар мен республикашылдардың қарсылығына қарамастан, аймаққа бейбітшілікті сақтаушы күштерді орналастыру арқылы Израиль-Палестина қақтығысын шеше алады. Терроризм, әсіресе Құмардағы Бахджи желісі, үнемі туындайтын мәселе, және 4-маусымның финалында Бартлет өзінің қызын осы топтың қолынан қамауға алуымен күресуге мәжбүр болады. Латын Америкасында Бартлет Гаити, Колумбия және Боливиядағы жағдайларды қарастыруға тиіс. Экваториалдық Кондудың ойдан шығарылған африкалық еліндегі қақтығыс пен геноцид Бартлетті әскери араласуға және батыл интервенциялық сыртқы саясат доктринасын жариялауға итермелейді. Азияда Бартлет Үндістан мен Пәкістан, Қытай мен Тайвань, Ресей мен Қытай арасындағы шиеленістер мен қақтығыстарды шешеді. Соңғы дағдарыс, оның соңғы жылы, оны Қазақстандағы мұнай үшін туындаған жанжалдың алдын алу үшін 140 000 бейбітшілікті сақтаушыны орналастыруға итермелейді, және бұл 2006 жылғы президенттік науқанда оны алмастырудың басты мәселесіне айналады. Президент Бартлет өзінің қызметкерлерінің арасында Джош Лайманға, Си Джей Крэгге және Сэм Сиборнға ең көп көңіл бөледі. Ол Сэмнің бір күні президенттікке кандидат болатынын болжап, оның қабілетіне сенім білдіреді. Ол Тоби Циглерді құрметтесе де, екеуінің арасында жиі келіспеушіліктер туындайды, әдетте Тоби президенттің шынайы моральдық принциптеріне сәйкес әрекет етпейтінін немесе маңызды мәселелерден қашып жатыр деп сезінген кезде. Тобидің құпия ұлттық қауіпсіздік ақпаратын ағызып жібергенін білгенде ол қатты ренжіді және оны жұмыстан босатады. Бартлет президенттік қызметінің соңғы әрекеті ретінде Тобиге кешірім береді. Ол өзінің вице-президенттері Джон Хойнс пен Боб Расселмен жақсы қарым-қатынаста емес, бір кезде олардың қайсысы жақсы екенін білмейді. Әскери қызметте болмағандықтан, ол қорғаныс министрі Майлз Хатчинсонның өткір тілінен қорқады және Біріккен штабтар төрағасы Перси Фицваллеске құрмет көрсетеді. Бартлеттің бірінші маусымның соңғы эпизодында «Бұл қандай күн болды?» деген сұраққа жауап беруге тура келеді. 2-маусымның басында оның жаралары ауыр емес екені (бірнеше сағат ішінде аяғына тұрды) анықталса да, Джош Лайман ауыр жарақат алады. Ақырында атыс жасағандардың Батыс Вирджиниядан келген ақ нәсілшілдер екені және оның жеке күзетшісі Чарли Янгті өлтіруге тырысқан, Бартлет емес екені анықталады. Екінші маусымның финалында «Екі собор» Бартлет елге ол бірнеше склерозбен ауыратынын хабарлайды және оны құпия ұстап келген, бірақ бұл ақпарат бірінші маусымның «He Shall, from Time to Time» эпизодында көрермендерге бұрыннан белгілі болған. Бұл Бартлет әкімшілігіне арнайы прокурор мен АҚШ Өкілдер палатасының тергеуін жүргізуге себеп болады, бұл сюжет шоудың үшінші маусымын басып алады. Ақырында Бартлет Конгрестен сөгіс алады, ол оған қатысты барлық тергеулерді тоқтатуға жеткілікті болады. Бартлеттің науқандық күш-жігеріне осы даудың әсері тисе де, ол Флорида штатының губернаторы Роберт Ритчиді үлкен артықшылықпен жеңіп, екінші мерзімге қайта сайланады. Сайлаудың тартысты болатыны болжанған, бірақ Бартлет Ритчимен өткізген шешуші дебатта жеңіске жетеді. Зои Бартлеттің Джорджтаун университетінен бітіру күнінде, Құмардың қорғаныс министрі Абдул ибн Шарифтің қазасына жауап ретінде ұрланады, оның әкесі осы қастандықты мақұлдаған. Зои жоғалып кеткен кезде президент Бартлет қызының қауіпті жағдайда болғанда қажетті бейтараптықты сақтай алмайтынынан қорқады және 25-тараудың 3-бөлімін қолданып, өзін қабілетсіз деп жариялайды және президенттік өкілеттіктерді президенттік тізімдегі келесі адамға береді. Вице-президент Хойнс бірнеше күн бұрын кеткендіктен, Палата спикері, республикашыл Глен Аллен Уолкен АҚШ-тың әрекет етуші президенті болады. Зои бірнеше күннен кейін жеңіл жарақаттармен табылады және президент Бартлет одан кейін қызметіне қайта оралады. Бартлет президенттікке қайта келгеннен кейін, ол жаңадан сайланған Палата спикері Джефф Хаффлимен (әрекет етуші президенттік міндеттерін орындау үшін отставкаға кеткен Уолкеннің орнына) қаржылық келіссөздерде қатысады, олар мемлекеттік мекемелердің жұмысын тоқтатуға дейін жетеді (Клинтон әкімшілігі кезіндегі 1995 және 1996 жылдардағы жағдайға ұқсас). Ақырында Бартлет Хаффлидің ықпалын жойып, спикердің билігі одан әрі төмендеуіне қол жеткізеді. Бесінші маусымның соңында және алтыншы маусымның басында Бартлет әкімшілігі Газаға барған АҚШ үкіметінің шенеуніктеріне жасалған терактіден кейін Израиль-Араб дауына тартылады. Ақырында, Камп-Дэвидте израильдіктер мен палестиналықтар арасындағы қарқынды келіссөздерден кейін Бартлет бейбіт келісімге қол жеткізеді, бірақ осы келісімге қол жеткізу үшін бас штабы Лео МакГарриді қызметтен босатуға мәжбүр болады. МакГарриге жүрек ұстамасы келеді, бірақ кейін президенттің арнайы кеңесшісі ретінде жұмысына оралады. Си Джей Крэгг оның бас штабы болады. Қытайға барған сапарында Бартлет бірнеше склероздың шабуылынан уақытша паралич болады. Нәтижесінде ол қысқа мерзімге дөңгелек креслоны пайдаланады, бірақ шабуылдан әлсірегеніне қарамастан, жақсы болады. Конгрессмен Мэтт Сантостың Демократиялық Ұлттық Конвенциядағы сөйлемін тыңдағаннан кейін Бартлет Нью-Йорк штатының демократиялық көшбасшысымен Сантосты қолдаудан бас тартқан себебі туралы әңгімелеседі, ол білім саясатымен байланысты болған. Көшбасшы өз шешімін өзгертеді және Сантос президенттікке кандидат болады. «Батыс қанатының» жетінші және соңғы маусымында Бартлет президенттік мерзімінің соңғы жылында. Маусымның соңына қарай Техас штатының конгрессмені Мэтт Сантос Калифорния штатының сенаторы Арнольд Виникті 2006 жылғы президенттік сайлауда жеңіп, Бартлеттің ізбасары болады. Сантостың инаугурациясынан кейін Бартлет әйелімен бірге Air Force One көлігімен Нью-Гэмпширдегі үйіне қайтады және жол бойында серияның соңғы сөзін айтады. Бартлеттің әйелі бұрынғы президенттің не ойлап отырғанын сұрайды, ал Бартлет: «Ертең» деп жауап береді. Бартлеттің президенттік кітапханасы оның қызметі аяқталғаннан үш жыл өткен соң ашылады және Бартлет оған қатысады...

Bartlet's best friend, Leo McGarry, persuades him to run for president around the fall of 1997, writing the slogan "Bartlet for America" on a cocktail napkin. Although initially a dark horse, Bartlet eventually defeats the Democratic frontrunner, U. S. Senator John Hoynes of Texas, whom Bartlet asks to join the ticket as his vice presidential running mate. He defeats the Republican nominee for president, winning a close election with just 48 per cent of the vote, 48 million popular votes, and a 303–235 margin in the Electoral College. He is sworn into his first term on January 20, 1999. Bartlet's accomplishments as president include appointing the first Hispanic Supreme Court Justice and first female Chief Justice, negotiating a peace settlement between Israel and Palestine, creating millions of new jobs, providing strong support for alternative energy, and orchestrating a Social Security reform plan (although it is never made clear whether the plan is passed by the United States Congress, the show indicates that a revolutionary agreement is achieved with bi partisan support). He does, however, express regret at his inability to balance the budget in his eight years in the White House. Bartlet does not shy away from using the military when he feels it is necessary during his eight years in the White House, and deals with major foreign policy crises in various parts of the world. The Middle East is a recurring source of problems, particularly Iran, Syria, the Israeli–Palestinian conflict and the fictional gulf state of Qumar. Bartlet is able to solve the Israeli Palestinian conflict by negotiating a historic agreement at Camp David in 2005 and deploying peacekeepers to the region, despite opposition to these efforts from both Democrats and Republicans. Terrorism, particularly from the Bahji network based in Qumar, is a continual problem and in the season 4 finale, Bartlet has to confront the kidnapping of his own daughter at the hands of the group. In Latin America, Bartlet has to deal with situations in Haiti, Colombia and Bolivia. A conflict and genocide in the fictional African nation of Equatorial Kundu lead Bartlet to intervene militarily and declare a bold interventionist foreign policy doctrine. In Asia, Bartlet deals with tensions and near conflicts between India and Pakistan, China and Taiwan, and Russia and China. The latter crisis, in his final year, leads to him deploying 140,000 peacekeepers to prevent a full blown conflict over oil in Kazakhstan, and this becomes a key issue in the 2006 presidential campaign to succeed him. President Bartlet shows the most affection among his staffers to Josh Lyman, C. J. Cregg, and Sam Seaborn. He predicts that Sam will one day run for president and expresses his faith in Sam's capability. While he clearly respects Toby Ziegler, the two are prone to clash, usually when Toby feels the President is not acting according to his true morality or is ducking important issues. He is pained when he finds out Toby has leaked classified national security information and fires him. Bartlet eventually signs a pardon for Toby in his last official act as president. He does not get along well with either of his vice presidents, John Hoynes or Bob Russell, saying at one point he does not know what either of them is good for. For reasons presumably tied to his own lack of military service, he is somewhat intimidated by acid tongued Secretary of Defense Miles Hutchinson and deferential to respected Chairman of the Joint Chiefs of Staff Percy Fitzwallace. Bartlet is shot in the first season cliffhanger finale "What Kind of Day Has It Been". While it is revealed in the season 2 opening episode that his wounds are not serious (quick medical intervention having him on his feet within a few hours), Josh Lyman is critically injured. It is eventually discovered that the shooters were white supremacists from West Virginia and that his bodyman Charlie Young was the intended target of the assassination attempt, not Bartlet himself. In the second season finale, "Two Cathedrals," Bartlet announces to the country that he suffers from multiple sclerosis, and has been keeping it a secret, although this had previously been revealed to the show's audience in the first season episode "He Shall, from Time to Time " This leads to an investigation of Bartlet's administration by a special prosecutor and by the United States House of Representatives, a storyline which dominates much of the show's third season. Eventually, Bartlet accepts a censure from Congress, which settles all investigations against him. While Bartlet's campaign efforts are damaged by the controversy, he nonetheless defeats the Republican nominee, Governor Robert Ritchie of Florida, by a landslide and is returned for a second term. The election is forecast to be close until Bartlet scores a decisive debate win over Ritchie. Zoey Bartlet is kidnapped on the day of her graduation from Georgetown University, possibly in retaliation for the assassination of the Qumari defence minister, Abdul ibn Shareef, which her father authorized. While Zoey is missing, President Bartlet fears he is incapable of maintaining the necessary dispassion while his daughter is in such danger and invokes Section 3 of the 25th Amendment, declaring himself incapacitated and transferring the powers of the presidency to the next person in the presidential line of succession. Due to the resignation a few days earlier of Vice President Hoynes, the Speaker of the House, Republican Glen Allen Walken, becomes Acting President of the United States. Zoey recovers with only minor injuries several days later and President Bartlet reassumes his office shortly thereafter. Soon after Bartlet resumes the presidency, he faces off against Jeff Haffley, the newly elected Speaker of the House (replacing Walken, who was forced to resign in order to fulfil his duties as acting president) on intense budget negotiations that break down to the point where the federal government is shut down (similar to the real world 1995 and 1996 shutdowns during the Clinton administration). Eventually, Bartlet topples Haffley's influence and sees to it that the Speaker's power declines thereafter. At the end of the fifth season and the beginning of the sixth, the Bartlet administration is dragged into the Israeli Arab dispute after terrorists attack U. S. government officials on a trip to Gaza. Eventually, after intense negotiations at Camp David between the Israelis and the Palestinians, Bartlet manages to secure a peace agreement but at a great cost, firing his chief of staff Leo McGarry in a disagreement over the conflict. McGarry has a heart attack but later returns to work as Special Counsellor to the President. CJ Cregg succeeds him as chief of staff. On a trip to China, Bartlet is left temporarily paralyzed by an attack of multiple sclerosis. As a result, he briefly uses a wheelchair but soon recovers although he is left somewhat weakened by the attack. After seeing Congressman Matt Santos' stirring speech at the Democratic National Convention, Bartlet has a chat with a New York Democratic leader who had previously refused to support Santos due to concerns over education policy; the leader reverses his course and Santos becomes the Democratic nominee for president. In the seventh and final season of The West Wing, Bartlet is in the last year of his term as president. Near the end of the season, Congressman Matt Santos of Texas defeats the Republican nominee, Senator Arnold Vinick of California, in the 2006 presidential election and thereby becomes Bartlet's successor. After Santos' inauguration, Bartlet returns to his New Hampshire home aboard Air Force One with his wife and while en route has the last word of the series. Mrs Bartlet asks the introspective former president what he is thinking about, and Bartlet replies: "Tomorrow." The Bartlet Presidential Library opens three years after the end of his term and Bartlet is present at the opening ceremony, along with Kate Harper, C. J. Cregg, Danny Concannon, Charlie Young, Toby Ziegler, Josh Lyman, and Will Bailey. The new president does not appear, as this scene occurs in a flash forward during season seven, before the election. West Wing creator Aaron Sorkin briefly revived the character for Maureen Dowd's September 20, 2008 New York Times column, where he scripted a hypothetical meeting between Bartlet and then Democratic presidential nominee Barack Obama. He did the same after Obama's first debate against Mitt Romney in 2012.

Қабылдау

"Батыс қанат" сериалындағы Бартлеттің көптеген склерозбен күресін бейнелеуі Ұлттық көптеген склероз қоғамының президенті Майк Дуган тарапынан жоғары бағаланды. Дуган қоғамның ерекше қуанышын білдірді, себебі сериалда бұл ауруға шалдыққан кейіпкер әлемдік көшбасшы болып көрсетілді, шоу көрермендерді көптеген склероз туралы біліммен қамтамасыз етті және бұл ауру өлімге алып келмейтінін, сондай-ақ Бартлетт медициналық жаңалықтарды пайдаланып жағдайын жақсартуға ұмтылғанын нақты көрсетті. "Көбінесе адамдар үшін ойдан шығарылған оқиғалар шындықтан да шындық көрінеді, сондықтан президент Бартлеттің көптеген склерозбен өмір сүруі үлкен пайда әкелуі мүмкін", - деді ол, Бартлетт ауруының қиындықтарын жеңіп, табысқа жеткендіктен, "халық көптеген склерозбен күресіп жүрген адамдарды жақсырақ қабылдай бастайды, ал көптеген склерозбен күресіп жүрген адамдар өздерінің және толыққанды өмір сүруге қабілеттіліктерінің артықшылықтарын сезінеді" деп атап өтті. Джеймс Пониевозик 2002 жылы бұл кейіпкерді "Ф.Д.Р., Стивен Хокинг, Уилл Роджерс және Будданың ықпалымен жазылған халықтық Нобель сыйлығының лауреаты" деп сипаттады. Бір кезде "Х-файлдар" сериалының продюсерлері Шинды соңғы эпизодта Бартлеттің рөлін ойнатуды қарастырды, онда оған "Синдикат" мүшелері Фокс Малдердің үкіметтік күзеттен қашып кеткенін хабарлайтын еді. Бірақ, Бартлеттің орнына Джордж Бушты сомдайтын актер шақырылды, алайда бұл көріне соңғы эпизодтан мүлдем алынып тасталды. 2016 жылы "Уолл-стрит журналы" жүргізген сауалнамада Мартин Шиннің Джозиа Бартлетті "Air Force One" фильміндегі Харрисон Фордтың сомдаған президент Джеймс Маршалдан кейін екінші ең ұлы ойдан шығарылған президент деп таныды.