Кіріспе

1631 жылы қайтыс болған) - ағылшын антиквары, сэр Роберт Брюс Коттон, 1-ші баронет (1570/71 жылғы 22 қаңтар – 6 мамыр 1631) – Англияның Хантингдоншир округындағы Конингтон приходындағы Конингтон Холлде тұрған парламент депутаты және Коттон кітапханасын негіздеген антиквари.

Шығу тегі

Сэр Роберт Коттон 1571 жылғы 22 қаңтарда Хантингдонширдегі Дентон қаласында Томас Коттонның (1544–1592) ұлы және мұрагері болып дүниеге келді. Томас Коттон – Конингтоннан, 1547 жылы Кембриджшир мен Хантингдонширдің шерифі болған Томас Коттонның ұлы, ал оның бірінші әйелі – Лестерширдегі Стаунтон-Харольдтан Фрэнсис Ширлидің қызы Элизабет Ширли. Олар тегін сол жақтан алған. 16 ғасырға қарай олар Шропширде белгілі болды, ал Хейлстегі Алкингтон мен Нортон билік орталықтары еді. Сол жерде олардың бір мүшесі Роуланд Коттон Иниго Джонсқа алғашқы сәулеттік тапсырыстардың бірін берді. Бұл отбасы Женева Библиясын жариялаған ғалым және антиквар Сэр Роуланд Хиллмен жақын байланыста болды.

Білім

Коттон Питерборо корольдік мектебінде және Вестминстер мектебінде білім алды, онда ол антиквар Уильям Камденнің шәкірті болды және оның ықпалымен антикварлық тақырыптарды зерттеуге кірісті. Ол он жеті жасында сирек қолжазбаларды жинаумен қатар Хантингдоншир тарихына қатысты жазбаларды да жинады. Содан кейін ол Кембридж университетіндегі Иисус колледжіне түсіп, 1585 жылы бакалавр дәрежесін алды, ал 1589 жылы заңды оқу үшін Орта ғибадатханаға қабылданды. Ол кітапхана жинақтады, ондағы құжаттар патшалық қолжазбалар жинағымен теңесіп, кейін одан да басып өтті.

Мансап

Котон 1601 жылы Уайт аралындағы Ньютаун округінен парламент мүшесі болып сайланды және 1604 жылы Хантингдоншир округінен графтық рыцарі атанды. Ол король Яков I-ге қаржы жинау үшін баронет атағын енгізуге көмектесті: баронеттік атақ жұрт сияқты мұрагерлік болып табылды, бірақ рыцарьдық сияқты, ол иесіне Лордтар палатасында орын бермеді. Оның сирек жарияланған монографияларының бірі – «Жиырма төрт аргумент» еңбегі, 1627 жылғы Католиктерге қарсы заңнан кейін Англиядағы католик элементтерін басу үшін корольдік билікті күшейтуді ұсынды. Оның католиктерге қарсы күресі корольдің қысқа мерзімді инабатына ие болды. Король Яков I-мен жақсы қарым-қатынас орнаған осы ерте кезеңге қарамастан, оның қоғамдық өмірге қатысуы, ескі құжаттарды зерттеуге ден қоюға негізделгендіктен, негізінен «корольдің парламентке сенуінің қасиетті міндеті» принципіне бағынды, бұл 1628 жылы жарық көрген «Мемлекет қазір қандай қауіптерде және оны қалай жоюға болады» атты монографиясында айтылған. Корольдік партияның пікірінше, бұл антироялистік сипатта болды, сондықтан корольдің министрлері Котонның кітапханасы парламенттік пікірлерді қолдау үшін қолданылуынан қауіптенді. Осылайша, 1630 жылы кітапхана тәркіленді және оның қайтыс болғаннан кейін ғана мұрагерлеріне қайтарылды.

Парламенттегі рөлі

Котон Шотландия королі Джеймс VI-нің Англия тағына Елизавета I-ді алмастыру туралы талабын қолдады, және королева қайтыс болғаннан кейін Джеймстің таққа деген құқығын қорғайтын еңбек жазуға шақырылды, осы үшін 1603 жылы рыцарь атағымен марапатталды. 1604 жылы Котон Хантингдонширден Парламентке сайланды, бұл сайлау округінде бұрын оның әкесі Томас Котон өкілдік еткен. Котон Шағымдар жөніндегі комитетте жұмыс істеді және 1605–06 жылдары Артықшылықтар жөніндегі комитеттегі жұмысы арқылы оқ-дәрі қастандығына қатысты заң жобасын қарауға алды. 1607 жылы ол қайтадан Артықшылықтар комитетіне тағайындалды. Котон 1606–07 жылдары Шотландия мен Англия арасындағы толық одаққа қатысты заң жобасы бойынша жұмыс істеген кезде Лордтар палатасымен бірлескен конференцияға тағайындалды. 1610 жылы Котон Артықшылықтар комитетіне бірінші болып ұсынылды. 1610/11 жылдары патшалық кірістер азайды, және Котон патшаның табысын арттыру жолдары туралы еңбек жазды, онда ол рыцарьдан жоғары, бірақ бароннан төмен тұратын әлеуметтік рангінің жаңа түрін – барондық атағын құруды ұсынды. 1614 жылы Котон Парламентке сайланбады. 1621 жылы Котон Джеймс I-ге сэр Фрэнсис Бэконды сотқа тарту мәселесі бойынша кеңес берді. 1624 жылы Котон Олд Сарум округінен сайланды, себебі бұрынғы өкіл сэр Артур Инграм Йорк округінен сайлануға шешім қабылдады. Одан кейін ол Тетфорд (1625) және Касл Райзинг (1628) округтерінен Парламентке сайланды.

Антиквариаттар қоғамы

Котон 1580-ші жылдардың соңында Антикварлар қоғамының алғашқы мүшесі ретінде бұрынғы мектеп мұғалімі Уильям Камденмен қайта қарым-қатынас жасады. Камден – 1586 жылы «Британия» еңбегін жариялаған, Ұлыбританияның топографиялық және тарихи сипаттамасын жасаған ең көрнекті ерте замандағы антикварлардың бірі болды. Котон әкесі 1592 жылы қайтыс болғаннан кейін ғана қоғамда ықпал етуге бастады. 1593 жылы ол қайта жаңғыртқан Конингтон қамалының отбасылық резиденциясында тұрды. 1598 жылы Лондонға оралған ол қоғамды жаңартты және антиквариатты зерттеу үшін тұрақты академия құру туралы петиция берді, Котонның қолжазбалар жинағын Патшайымның кітапханасымен біріктіріп, ұлттық кітапхана құруды ұсынды. Аталған жоспар патшалық бекіту алған жоқ. Шамамен 1593 жылы (нақты күні белгісіз) ол Лестерширдегі Тэддингворттан Уильям Брокастың қызы Элизабет Брокасқа үйленді. Бұл неке Котонның әкесі қайтыс болғаннан кейін шамамен бір жыл өткен соң болды және Элизабет мұрагер болғандықтан, оның қаржылық жағдайын жақсартуға көмектесті. Олардың некелік тарихы бұл факторлар жеке үйлесімділіктен артық болғанын көрсетеді. Элизабеттен Котонның ұлы – Сэр Томас Котон, 2-ші баронет (1594–1662) дүниеге келді. Сэр Томас Маргарет Хауардқа үйленді, олардың ұлы Сэр Джон Котон (1621 жылы туған) болды.

Таңдалған қолжазбалар

Мақта Юлий А. x Ежелгі ағылшын мартирологиясы
Мақта Август II.106 Магна Карта: 1215 жылғы түсіндірме
Мақта Клеопатра А. ii Әйелі Модвеннаның өмірі
Мақта Фаустина А. x Элфрик грамматикасының сөздігіне қосымша түсіндірмелер
Мақта Тиберий Б. v Айлардың еңбектері
Мақта Калигула А. ii "Сюзанның гүлшоғы" (фрагмент)
Мақта Клавдий B. iv Жаратылыстың кітабы
Мақта Нерон А. x. «Жемшік», «Сэр Гавейн және Жасыл Шарвалы»
Мақта Нерон D. iv Линдсфарн Евангелиясы
Мақта Гальба А. xviii Ательстан Псалтыры
Мақта Отон C. i Элфриктың «Жаратушы және жаратылыс туралы» еңбегі
Мақта Вителлий А. xv Беовульф, Юдит
Мақта Веспасиан D. xiv Элфриктың «Он екі кемшілік туралы» еңбегі
Мақта Титус D. xxvi Элфвиннің дұға кітабы
Мақта Домициан А. viii Аңглосаксондық жылнама (E нұсқасы)