Марта Нуссбаум: Американдық философ және ғалымның өмірбаяны

Кіріспе

Американдық философ және ғалым (1947 жылы туған)

Марта Крейвен Нуссбаум (1947 жылдың 6 мамырында туған) – американдық философ және қазіргі Чикаго университетіндегі Эрнст Фрейнд атындағы заң және этика бойынша ерекше қызмет көрсететін профессор, ол заң мектебі мен философия кафедрасында бірлесіп тағайындалған. Оның ерекше қызығушылығы ежелгі грек және рим философиясы, саяси философия, экзистенциализм, феминизм және этика, соның ішінде жануарлардың құқықтары. Ол сонымен қатар классика, дінтану және саяси ғылымдар бойынша қосымша тағайындамаларға ие, Оңтүстік Азия зерттеулері комитетінің мүшесі және Адам құқықтары бағдарламасы кеңесінің мүшесі. Бұрын Гарвард және Браун университеттерінде оқытумен айналысқан. Нуссбаум екі оннан астам кітап жазды, оның ішінде «Жақсылықтың нәзіктігі» (1986), «Адамгершілікті дамыту: Либералды білім берудегі реформаның классикалық қорғанысы» (1997), «Жыныс және әлеуметтік әділдік» (1998), «Адамгершіліктен жасыру: Жәнтілдік, ұят және заң» (2004), «Әділдіктің шекаралары: Мүгедектік, ұлттық белгішелік, түрге жататындық» (2006), «Жек көруден адамгершілікке: Сексуалдық бағдар және конституциялық құқық» (2010), «Қабілеттерді қалыптастыру» (2011) және «Жануарларға әділдік: Біздің ұжымдық жауапкершілігіміз» (2023). Ол 2016 жылы Киото өнер және философия сыйлығын, 2018 жылы Берггрюен сыйлығын және 2021 жылы Холберг сыйлығын алды.

Ерте өмір және білім

Нассбаум 1947 жылдың 6 мамырында Нью-Йорк қаласында Марта Крейвен есімiмен дүниеге келді. Оның әкесi – Филадельфиядағы заңгер Джордж Крейвен, анасы – интерьер дизайнерi және үй шаруашылығын жүргiзушi Бетти Уоррен. Жасөспiм шағында Нуссбаум Брин-Мор қаласындағы Болдуин мектебiнде бiлiм алды. Ол өзiнiң тәрбиеленуiн "Шығыс жағалауының WASP элитасы – өте тоқсыздау, ақша мен мәртебеге үлкен қызығушылық танытатын" деп сипаттады. Кейiн ол өзiнiң "мандариндiк философтарға" деген шыдамсыздығы мен қоғамдық қызметке деген берiлгендiгiн "өз аристократиялық тәрбиесiнен бас тарту" деп есептедi. "Өзiн жабық топ немесе элита ретiнде көрсететiн ештенеге жол бермеймiн, ол Блумсбери тобы немесе Деррида болсын", - дедi ол. Уэлсли колледжiнде екi жыл оқығаннан кейiн, ол Нью-Йоркте театр өнерiн меңгеру үшiн оқуын тоқтатты. Ол Нью-Йорк университетiнде театр және классика мамандықтарын оқып, 1969 жылы бакалавр дәрежесiн алды, ал Гарвард университетiнде оқып жүргенде философияға көшiп, 1972 жылы магистр, ал 1975 жылы философия докторы ғылымының кандидаты атанды. Оның ғылыми жетекшiсi G.E.L. Оуэн болды.

Мансап

1970-жылдары және 1980-жылдардың басында ол Гарвардта философия және классика пәндерін оқытты, 1982 жылы Классика кафедрасы оның қызметін жалғастыруын жоққа шығарды. Браун университетінде Нуссбаумның студенттерінің арасында философ Линда Мартин Алкофф және актер және драматург Тим Блейк Нельсон болды. 1987 жылы ол философ Аллан Блумның «Америкалық сананың тұйықталуы» атты еңбегін сынағандықтан көпшіліктің назарына ілікті. Жақындағы жұмыстары («Әділет шегі») Нуссбаумды жаһандық әділеттің теоретик ретінде бекітті. Нуссбаумның қабілеттер туралы жұмысы көбінесе әйелдердің тең емес бостандықтары мен мүмкіндіктеріне назар аударды, ол либералдық дәстүрден шабыт алып, феминизмнің ерекше түрін жасады, бірақ либерализмнің ең жақсы жағдайда гендерлік қатынастар мен отбасы ішіндегі қатынастарды түбірімен қайта қарастыруды талап ететінін атап өтті. Нуссбаумның философиялық жұмысының тағы бір маңызды саласы – эмоциялар. Ол эмоциялардың неостоикалық тұжырымын қорғады, ол эмоциялар агенттің өзінің бақылауынан тыс нәрселер мен адамдарға, оның өзінің өркендеуі үшін үлкен маңыз беретін бағалаулар екенін айтады. Осыған сүйене отырып, ол қайғы, сонымен қатар жанашырлық және махаббат, ал кейінірек кітаптарында жирену мен ұят туралы талдаулар жасады. Нуссбаум көптеген қарқынды пікірталастарға басқа зиялылармен қатысты, оның академиялық жазбаларында, сондай-ақ жартылай танымал журналдар мен кітап шолуларында және бір рет сотта сарапшы куә ретінде куәлік берген кезде. Ол Колорадодағы Ромерге қарсы Эванс ісі бойынша сотта куәлік беріп, философия тарихы мемлекетке жергілікті дискриминацияға қарсы заңдарды күштен шығаруға тырысқан заңды қолдау үшін «маңызды мүдде» береді деген талапқа қарсы пікір білдірді. Платонның еңбектеріндегі «тольмема» терминінің ықтимал мағынасын қарастырған осы куәліктің бір бөлігі дау тудырды және сыншылар оны жаңылыстыратын, тіпті жалған деп айыптады. Ол бұл айыптауларға «Платондық махаббат және Колорадо заңдары» атты ұзақ мақаласында жауап берді. Нуссбаум Платонның «Симпозиум» еңбегінен және оның Сократпен болған әрекеттесуінен бірнеше сілтемелерді өз аргументінің дәлелі ретінде пайдаланды. Пікірталас оның ең қатал сыншыларының бірі Роберт П. Джорджтың жауабымен жалғасты. Нуссбаум Ноам Чомскиді «достарды сынамау керек, ынтымақтастық этикалық дұрыс болудан маңыздырақ» деген сенімді ұстанатын солшыл зиялылардың бірі деп сынады. Ол «осы жолды ескі марксистік буржуазиялық этиканы жек көрумен байланыстыруға болады, бірақ оның қайдан шыққандығына қарамастан, бұл жағымсыз» деп санайды. Оның кітаптарын сынға алған академиялық әріптестерінің арасында Аллан Блум, Харви Мэнсфилд және Джудит Батлер бар. Басқа академиялық пікірталастар Джон Роулз, Ричард Познер және Сьюзан Моллер Окин сияқты тұлғалармен болды. 2019 жылдың қаңтар айында Нуссбаум өзінің Берггрюен сыйлығынан алған қаражатының бір бөлігін Чикаго заң мектебінде даулы мәселелер бойынша дөңгелек үстел талқылауларын ұйымдастыруға жұмсайтынын хабарлады. Бұл талқылаулар Марта К. Нуссбаумның студенттік дөңгелек үстелдері деп аталады.

In the 1970s and early 1980s she taught philosophy and classics at Harvard, where she was denied tenure by the Classics Department in 1982. At Brown, Nussbaum's students included philosopher Linda Martín Alcoff and actor and playwright Tim Blake Nelson. In 1987, she gained public attention due to her critique of fellow philosopher Allan Bloom's The Closing of the American Mind. More recent work (Frontiers of Justice) establishes Nussbaum as a theorist of global justice. Nussbaum's work on capabilities has often focused on the unequal freedoms and opportunities of women, and she has developed a distinctive type of feminism, drawing inspiration from the liberal tradition, but emphasizing that liberalism, at its best, entails radical rethinking of gender relations and relations within the family. Nussbaum's other major area of philosophical work is the emotions. She has defended a neo Stoic account of emotions that holds that they are appraisals that ascribe to things and persons, outside the agent's own control, great significance for the person's own flourishing. On this basis, she has proposed analyses of grief, compassion, and love, and, in a later book, of disgust and shame. Nussbaum has engaged in many spirited debates with other intellectuals, in her academic writings as well as in the pages of semi popular magazines and book reviews and, in one instance, when testifying as an expert witness in court. She testified in the Colorado bench trial for Romer v. Evans, arguing against the claim that the history of philosophy provides the state with a "compelling interest" in favor of a law that sought to overturn local anti discrimination laws. A portion of this testimony, dealing with the potential meanings of the term tolmêma in Plato's work, was the subject of controversy, and was called misleading and even perjurious by critics. She responded to these charges in a lengthy article called "Platonic Love and Colorado Law". Nussbaum used multiple references from Plato's Symposium and his interactions with Socrates as evidence for her argument. The debate continued with a reply by one of her sternest critics, Robert P. George. Nussbaum has criticized Noam Chomsky as being among the leftist intellectuals who hold the belief that "one should not criticize one's friends, that solidarity is more important than ethical correctness". She suggests that one can "trace this line to an old Marxist contempt for bourgeois ethics, but it is loathsome whatever its provenance". Among her academic colleagues whose books she has reviewed critically are Allan Bloom, Harvey Mansfield, and Judith Butler. Other academic debates have been with figures such as John Rawls, Richard Posner, and Susan Moller Okin. In January 2019, Nussbaum announced that she would be using a portion of her Berggruen Prize winnings to fund a series of roundtable discussions on controversial issues at the University of Chicago Law School. These discussions will be known as the Martha C. Nussbaum Student Roundtables.

Қуаттылық әдісі

Нуссбаум Аммартья Сенмен бірге әл-ауқатқа қабілеттерді дамыту арқылы қол жеткізу әдісін жасаудағы еңбегімен белгілі. Қабілеттерді дамыту арқылы қол жеткізу әдісінің басты сұрағы: "Әрбір адам не істей алады және қандай болуға қабілетті?" Осыған орай, бұл тәсіл біріктірілген қабілеттерді қарастырады: жеке тұлғаның дамытуға болатын қабілеттері (ішкі қабілеттері), еркіндік және мүмкіндіктер.

Жеке өмір

Ол Алан Нуссбаумға 1969 жылдан бастап 1987 жылы ажырасқанға дейін үйленген. Бұл кезең оның иудаизм дініне келуіне және қызы Рейчелдің дүниеге келуіне себеп болды. Нуссбаумның иудаизмге деген қызығушылығы жалғасып, күшейді: 2008 жылдың 16 тамызында ол Чикагодағы Хайд Парктегі К. А. М. Исаия Израиль ғибадатханасында бат-мицва болды, Ва этхананан Парашасы мен Нахаму Хафтарасынан ән шырқады және шынайы, өзімшіл емес көңіл жайлау мен әлемдік әділеттілікке ұмтылу арасындағы байланыс туралы Д’вар Тораны жеткізді. Нуссбаумның қызы Рейчел 2019 жылы сәтті трансплантациядан кейін емге көнбеген инфекциядан қайтыс болды. Ол қайтыс болған кезде «Жануарлардың достары» атты коммерциялық емес ұйымның жабайы табиғат бөлімінде мемлекеттік істер жөніндегі адвокат болып жұмыс істеді, бұл ұйым жануарлардың құқығын қорғаумен айналысады. Ол анасымен бірге жабайы жануарлар туралы төрт мақала жазды. Нуссбаум Касс Санштейнмен он жылдан астам уақыт бірге тұрды. Олар үйленуге келісім берген еді. Бұрын ол Амартия Сенмен романтикалық қарым-қатынаста болған. Әділдікке адал жандардың өмір сүруіне сыртқы жағдайлардың теріс әсер ететін этикалық дилемма туындайды. Әдеби және философиялық мәтіндерді талқылай отырып, Нуссбаум ақылдың адамды өзімен-өзі қамтамасыз етуге қаншалықты қабілетті екенін анықтауға тырысады. Ол соңында адамның жақсылығы қауіп-қатерден толық қорғай алады деген Платонның пікірін қабылдамайды, трагедиялық драматургтер мен Аристотельдің жағына шығып, осалдықты мойындауды адамның жақсылығын іске асырудың кілті деп санайды. Оның Платонның «Симпозиум» еңбегіне жасаған интерпретациясы көп назар аударды. Нуссбаумның осалдыққа сезімталдығы тұрғысынан қарағанда, диалогтың соңында Алькибиадтың қайта оралуы Диотиманың махаббаттың формалардың материалдық емес әлеміне қарай көтерілуі туралы баяндамасын күлдетеді. Алькибиадтың келбеті адамның дене бітіміне, сезімталдыққа және физикалық шектеулерге назар аудара отырып, адамның осалдығын көрсетеді. «Осалдык» (Fragility) кітабы Нуссбаумды гуманитарлық ғылымдарда танымал етті. Ол академиялық шолуларда жоғары бағаланып, сонымен қатар бұқаралық ақпарат құралдарында да мақтауға ие болды. Камиль Паглиа «Осалдык» кітабын ХХ ғасырдың «ең жоғары академиялық стандарттарына» сай екендігін айтты, ал «Таймс хайер эдьюкейшн» журналы оны «өте ғылыми еңбек» деп атады. Нуссбаумның беделі оның ықпалын баспадан тыс, PBS телеарнасының Билл Мойерс бағдарламасы сияқты телешоуларға дейін кеңейтті.

She was married to Alan Nussbaum from 1969 until they divorced in 1987, a period which also led to her conversion to Judaism and the birth of her daughter Rachel. Nussbaum's interest in Judaism has continued and deepened: on August 16, 2008, she became a bat mitzvah in a service at Temple K. A. M. Isaiah Israel in Chicago's Hyde Park, chanting from the Parashah Va etchanan and the Haftarah Nahamu, and delivering a D'var Torah about the connection between genuine, non narcissistic consolation and the pursuit of global justice. Nussbaum's daughter Rachel died in 2019 due to a drug resistant infection following successful transplant surgery. At the time of her death she was a government affairs attorney in the Wildlife Division of Friends of Animals, a nonprofit organization working for animal welfare. She and her mother co authored four articles about wild animals. Nussbaum dated and lived with Cass Sunstein for more than a decade. They had been engaged to be married. She had previously had a romantic relationship with Amartya Sen. confronts the ethical dilemma that individuals strongly committed to justice are nevertheless vulnerable to external factors that may deeply compromise or even negate their human flourishing. Discussing literary as well as philosophical texts, Nussbaum seeks to determine the extent to which reason may enable self sufficiency. She eventually rejects the Platonic notion that human goodness can fully protect against peril, siding with the tragic playwrights and Aristotle in treating the acknowledgment of vulnerability as a key to realizing the human good. Her interpretation of Plato's Symposium in particular drew considerable attention. Under Nussbaum's consciousness of vulnerability, the re entrance of Alcibiades at the end of the dialogue undermines Diotima's account of the ladder of love in its ascent to the non physical realm of the forms. Alcibiades's presence deflects attention back to physical beauty, sexual passions, and bodily limitations, hence highlighting human fragility. Fragility brought attention to Nussbaum throughout the humanities. It garnered wide praise in academic reviews, and even drew acclaim in the popular media. Camille Paglia credited Fragility with matching "the highest academic standards" of the twentieth century, and The Times Higher Education called it "a supremely scholarly work". Nussbaum's reputation extended her influence beyond print and into television programs like PBS's Bill Moyers.

Адамгершілікке ұмтылу

Адамгершілікті дамыту: Либералды білім берудегі реформаның классикалық қорғанысы либералды білім беруді қорғау және реформалау үшін классикалық грек мәтіндерін негіз ретінде пайдаланады. Грек циник философы Диогеннің «әлемдік азамат» болу үшін «жергілікті тегі мен топтық жағдайлардан» асып түсуге ұмтылысын атап көрсеткен Нуссбаум, бұл идеяның дамуын стоиктер, Цицерон және, ақырында, Адам Смит пен Иммануил Канттың классикалық либерализмі арқылы зерделейді. Нуссбаум этикалық универсализм тұрғысынан көпмәдениеттілікті қолдайды, нәсіл, гендер және адамның сексуалды бағдары туралы ғылыми зерттеулерді қорғайды және әдебиеттің этикалық мәселелерге қатысты қияли әңгімелеу рөлін кеңейтеді. Сонымен қатар, Нуссбаум кейбір ғылыми бағыттарды да сынады. Ол деконструкционист Жак Дерриданы «Куайн, Патнэм және Дэвидсонды зерттеген адам үшін шындық туралы [ол] зерттеуге лайық емес» деп айыптады. Ол Чжан Лунсидің Дерриданың қытай мәдениетіне жасаған талдауын «зиялы» және «жайлы зерттеудің нақты дәлелі» жоқ деп сипаттаған сөздерін келтіреді. Нуссбаум 2002 жылы Луисвилл университетінің білім беру саласындағы Граумайер сыйлығын «Адамгершілікті дамыту» еңбегі үшін алды.

Жыныстық қатынас және әлеуметтік әділдік

Жыныстық қатынас және әлеуметтік әділдік жыныстық қатынас пен сексуалдық – бұл әлеуметтік иерархияның көзі ретінде жасанды түрде күшпен орнатылған, моральдық тұрғыдан маңызсыз айырмашылықтар; осылайша, феминизм мен әлеуметтік әділдіктің ортақ мәселелері бар. Универсализмге қарсы пікірлерді қабылдамай, Нуссбаум функционалдық бостандықтарды немесе негізгі адамдық қабілеттерді әлеуметтік әділдіктің өлшемі ретінде ұсынады. Нуссбаум либерализмді феминистік тұрғыдан сынға алуды, соның ішінде Элисон Джаггердің либерализм этикалық эгоизмді талап етеді деген айыптауын кеңінен талқылайды. Нуссбаум либерализмнің басқаларды жеке тұлға ретінде құрметтеуге баса назар аударатынын атап өтеді және Джаггер индивидуализм мен өзін-өзі қамтамасыз ету арасындағы айырмашылықты шатастырғандығын айтады. Нуссбаум Кэтрин Маккиннонның абстрактілі либерализмге қатысты сын-ескертпесін қабылдайды, топтық иерархия мен бағыныштылықтың тарихи контексті мен маңыздылығын ескереді, бірақ бұл үндеу либерализмді сынға алуға қарағанда либерализмге негізделген деген қорытындыға келеді. Нуссбаум әйелдердің жыныс мүшелерін кесу амалысын айыптайды, оның денсаулыққа, сексуалдық функцияға әсері, қадір-қасиеттің бұзылуы және автономияның жоқтығы сияқты нормативтік адамдық функцияларды жоғарлатуына байланысты. Әйелдердің жыныс мүшелерін кесуді күшпен жүргізу, оның қайтарылмауы, келісімсіздігі және ерлердің үстемдік ету салтымен байланысы бар екенін атап, Нуссбаум феминистерді бұл мәселені әділетсіздік ретінде қарастыруға шақырады. Нуссбаум сондай-ақ Катарина Маккиннон мен Андреа Дворкин ұсынған "объективтендіру" тұжырымын жетілдіреді. Нуссбаум объект ретінде қарау идеясын жеті қасиет арқылы анықтайды: құралдық мақсатта қолдану, автономияны жоққа шығару, инерттілік, алмастырылу, зорлық-зомбылыққа ұшырату, меншікке ие болу және субъективтілікті жоққа шығару. Порнографияны объективтендіру құралы ретінде сипаттауы Нуссбаумды сексуалдық позитивті феминизммен келіспеушілікке алып келеді. Сонымен қатар, Нуссбаум проституцияны заңдастыруды қолдайды, бұл позицияны ол 2008 жылғы Спитцер даулы оқиғасынан кейін жазған эссесінде қайталады: "Талғау мүмкіндігі аз әйелдерді олардың бар жалғыз мүмкіндігінен айыру – қорқынышты жайт". "Жыныстық қатынас және әлеуметтік әділдік" кітабы сыншылар тарапынан жоғары бағаланды. Salon газеті: "Ол жыныстық қатынастың кейбір адамдарды – яғни, әйелдерді және гомосексуал ерлерді – әлеуметтік әділдіктен қалай айыратынын керемет көрсетіп берді". "Нью-Йорк Таймс" газеті бұл кітапты "тамаша жазылған және мұқият дәлелденген" деп мақтайды. Кэтрин Тревенен Нуссбаумның феминистік мәселелерді өзара байланысты трансұлттық күш-жігерге ауыстыруға және әлеуметтік әділдік күнтәртібін құру үшін әмбебап ережелер жиынтығын түсіндіруге жасаған тырысын жоғары бағалады. Патрик Хопкинс Нуссбаумның сексуалдық объективтендіруге арналған "шеберлікпен" жазылған тарауын ерекше атап өтті. Радикалды феминист Андреа Дворкин Нуссбаумды "эмоцияларды тұрақты түрде ақылға салуға тырысуы үшін, бұл азапты қатыгездікпен шатастырудың сөзсіз салдарына әкеледі" деп айыптады.

Sex and Social Justice argues that sex and sexuality are morally irrelevant distinctions that have been artificially enforced as sources of social hierarchy; thus, feminism and social justice have common concerns. Rejecting anti universalist objections, Nussbaum proposes functional freedoms, or central human capabilities, as a rubric of social justice. Nussbaum discusses at length the feminist critiques of liberalism itself, including the charge advanced by Alison Jaggar that liberalism demands ethical egoism. Nussbaum notes that liberalism emphasizes respect for others as individuals, and further argues that Jaggar has elided the distinction between individualism and self sufficiency. Nussbaum accepts Catharine MacKinnon's critique of abstract liberalism, assimilating the salience of history and context of group hierarchy and subordination, but concludes that this appeal is rooted in liberalism rather than a critique of it. Nussbaum condemns the practice of female genital mutilation, citing deprivation of normative human functioning in its risks to health, impact on sexual functioning, violations of dignity, and conditions of non autonomy. Emphasizing that female genital mutilation is carried out by brute force, its irreversibility, its non consensual nature, and its links to customs of male domination, Nussbaum urges feminists to confront female genital mutilation as an issue of injustice. Nussbaum also refines the concept of "objectification", as originally advanced by Catharine MacKinnon and Andrea Dworkin. Nussbaum defines the idea of treating as an object with seven qualities: instrumentality, denial of autonomy, inertness, fungibility, violability, ownership, and denial of subjectivity. Her characterization of pornography as a tool of objectification puts Nussbaum at odds with sex positive feminism. At the same time, Nussbaum argues in support of the legalization of prostitution, a position she reiterated in a 2008 essay following the Spitzer scandal, writing: "The idea that we ought to penalize women with few choices by removing one of the ones they do have is grotesque." Sex and Social Justice was highly praised by critics in the press. Salon declared: "She shows brilliantly how sex is used to deny some people—i. e., women and gay men—social justice." The New York Times praised the work as "elegantly written and carefully argued". Kathryn Trevenen praised Nussbaum's effort to shift feminist concerns toward interconnected transnational efforts, and for explicating a set of universal guidelines to structure an agenda of social justice. Patrick Hopkins singled out for praise Nussbaum's "masterful" chapter on sexual objectification. Radical feminist Andrea Dworkin faulted Nussbaum for "consistent over intellectualization of emotion, which has the inevitable consequence of mistaking suffering for cruelty".

Адамгершілікке айналған жеккөрініш

2010 жылы жарық көрген «Оңайсызданудан адамгершілікке: Сексуалдық бағдар және конституциялық құқық» атты кітабында Нусбаум АҚШ-тағы заң мен қоғамдық пікірталастарда оңайсызданудың қандай рөл атқаратынын талдайды. Кітапта негізінен американдық гейлер мен лесбиянкалардың конституциялық құқықтық мәселелері қарастырылады, бірақ «оңайсыздану саясаты» деген кеңірек тезисінің аясында Үндістандағы нәсілшілдік заңдар, сегрегация, антисемитизм және касталық жүйе де талданды. Нусбаум американдық гейлер мен лесбиянкаларға қарсы заңдық шектеулерді қолдайтындардың басты себебі – «оңайсыздану саясаты» деп санайды. Бұл заңдық шектеулерге сексуалдық бағдарды дискриминацияға қарсы заңдармен қорғаудан бас тарту (Робертс против Эванс ісін қараңыз), ересектер арасындағы содомияға қатысты заңдар (Лоуренс против Техас ісін қараңыз) және бір жынысты некеге конституциялық тыйым салу (Калифорнияның 2008 жылғы 8-ші ұсынысын қараңыз) жатады. Нусбаум сондай-ақ, жеке клубтарда жалаңаш билеу, жеке жағажайларда жалаңаш жүру, ішімдікті жалғыз орында ұстау және ішу, жалғыз орында немесе жеке клубта құмар ойнау сияқты әрекеттерге заңмен тыйым салу да осы оңайсыздану саясатының салдары екенін айтады және оларды жою керек деп санайды. Ол «оңайсыздану саясатын» Лорд Девлинмен және оның Вольфенден есебіне қарсылығымен тығыз байланыстырады, себебі Девлин жеке келісіммен жасалған гомосексуалдық актілерді қылмыстық қылмыстың құрамына енгізуді ұсынды, өйткені олар «қалыпты адамды оңайсыздандырады». Девлиннің пікірінше, кейбір адамдардың немесе әрекеттердің тудыратын жағымсыз эмоциялық реакциялар заң шығару үшін дұрыс бағыт беруге жеткілікті. Ол Леон Касс ұсынған «тітіркенудің даналығын» да «оңайсыздану саясатының» тағы бір мектебі деп санайды, себебі ол тітіркенудің «маңызды жағдайларда терең даналықтың эмоционалдық көрінісі екенін, оны толыққанды түсіндіруге ақыл жетпейді» деп мәлімдейді. Нусбаум заң шығарудың дұрыс бағыты ретінде оңайсыздануға негізделген моральды ұғымға қарсы шығады. Нусбаум халық арасындағы оңайсызданудың тарихта қудалауды ақтау үшін пайдаланылғанын атап өтеді. Ұят пен оңайсызданудың арасындағы қарым-қатынас туралы бұрынғы жұмысына сүйене отырып, Нусбаум расизм, антисемитизм және сексизмнің барлығының кейде халықтың жағымсыз реакциясынан туындағанын айтады. Осы «оңайсыздану саясатының» орнына Нусбаум Джон Стюарт Милльдің зиянды қағидасын жеке бостандықтарды шектеудің дұрыс негізі деп санайды. Нусбаум зиянды қағиданың, келісім, көпшілік жасқа толу және жеке өмірге қатысты заңдық идеяларды қолдайтынын, азаматтарды қорғайтынын және «оңайсыздану саясатының» сенімсіз эмоционалдық реакция екенін, оның ішінде ешқандай даналық жоқ екенін айтады. Сонымен қатар, Нусбаум бұл «оңайсыздану саясатының» азаматтардың адамгершілігі мен заң алдындағы теңдігін ешқандай рационалды негізсіз жоққа шығарып, зардап шеккен топтарға айқын әлеуметтік зиян келтіретінін мәлімдейді. «Оңайсызданудан адамгершілікке» кітабы либералды американдық басылымдардың мақтауына ие болды және «The New York Times» және басқа журналдарда сұхбаттар берді. Бір консервативті журнал, «The American Spectator», басқаша пікір білдіріп, былай деп жазды: «Оның 'оңайсыздану саясаты' туралы баяндамасының тұжырымдылығы жоқ, ал 'адамгершілік саясаты' гей-құқықтарына қарсы шыққандарға көбірек жанашырлық танытпау арқылы өзін-өзі сатқандай көрінеді». Сондай-ақ, мақалада кітапта нақты қателер мен үйлесімсіздіктер бар екені айтылған.

In her 2010 book From Disgust to Humanity: Sexual Orientation and Constitutional Law, Nussbaum analyzes the role that disgust plays in law and public debate in the United States. The book primarily analyzes constitutional legal issues facing gay and lesbian Americans but also analyzes issues such as anti miscegenation statutes, segregation, antisemitism and the caste system in India as part of its broader thesis regarding the "politics of disgust". Nussbaum posits that the fundamental motivation of those advocating legal restrictions against gay and lesbian Americans is a "politics of disgust". These legal restrictions include blocking sexual orientation being protected under anti discrimination laws (see Romer v. Evans), sodomy laws against consenting adults (See: Lawrence v. Texas), constitutional bans against same sex marriage (See: California Proposition 8 (2008) ). Nussbaum also argues that legal bans on conducts, such as nude dancing in private clubs, nudity on private beaches, the possession and consumption of alcohol in seclusion, gambling in seclusion or in a private club, which remain on the books, partake of the politics of disgust and should be overturned. She identifies the "politics of disgust" closely with Lord Devlin and his famous opposition to the Wolfenden report, which recommended decriminalizing private consensual homosexual acts, on the basis that those things would "disgust the average man". To Devlin, the mere fact some people or act may produce popular emotional reactions of disgust provides an appropriate guide for legislating. She also identifies the 'wisdom of repugnance' as advocated by Leon Kass as another "politics of disgust" school of thought as it claims that disgust "in crucial cases repugnance is the emotional expression of deep wisdom, beyond reason's power fully to articulate it". Nussbaum goes on to explicitly oppose the concept of a disgust based morality as an appropriate guide for legislating. Nussbaum notes that popular disgust has been used throughout history as a justification for persecution. Drawing upon her earlier work on the relationship between disgust and shame, Nussbaum notes that at various times, racism, antisemitism, and sexism, have all been driven by popular revulsion. In place of this "politics of disgust", Nussbaum argues for the harm principle from John Stuart Mill as the proper basis for limiting individual liberties. Nussbaum argues the harm principle, which supports the legal ideas of consent, the age of majority, and privacy, protects citizens while the "politics of disgust" is merely an unreliable emotional reaction with no inherent wisdom. Furthermore, Nussbaum argues this "politics of disgust" has denied and continues to deny citizens humanity and equality before the law on no rational grounds and causes palpable social harms to the groups affected. From Disgust to Humanity earned acclaim from liberal American publications, and prompted interviews in The New York Times and other magazines. One conservative magazine, The American Spectator, offered a dissenting view, writing: "[H]er account of the 'politics of disgust' lacks coherence, and 'the politics of humanity' betrays itself by not treating more sympathetically those opposed to the gay rights movement." The article also argues that the book is marred by factual errors and inconsistencies.