Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Торап түрі
Type of knot
Карик түйіні, сондай-ақ теңізшінің кеудешесі деп те аталады, екі арқанды біріктіру үшін қолданылатын түйін. Бұл түйін әсіресе өте ауыр, үлкен және қатаң арқандарды немесе кабельдерді, басқа кең таралған түйіндерге оңай түйісуі қиын болғанда қолдануға қолайлы. Ол ауыр жүк тасығаннан кейін немесе суға малғаннан кейін де қысылмайды. Саусақ тоқу түйіндері отбасының көптеген түйіндері сияқты, Карик түйінінің әдемі, өрілген және симметриялық пішіні де оны сәндік мақсаттар үшін танымал етеді.
The Carrick bend, also known as the Sailor's breastplate, is a knot used for joining two lines. It is particularly appropriate for very heavy rope or cable that is too large and stiff to be easily formed into other common bends. It will not jam even after carrying a significant load or being soaked with water. As with many other members of the basket weave knot family, the carrick bend's aesthetically pleasing interwoven and symmetrical shape has also made it popular for decorative purposes.
Геральдика
Карик түйіні геральдикалық таңба ретінде қолданылғанда "Уэйк түйіні" немесе "Ормонд түйіні" деп аталады.
The Carrick bend is known as the "Wake knot" or "Ormonde knot" when it is used as a heraldic badge.
Этимология
Бұл түйіннің аты кем дегенде 1783 жылға дейін барады, ол кезде Даниель Лескалиер жазған екі тілді теңіз сөздігіне қосылған. Оның одан бұрынғы шығу тегі нақты белгісіз. "Каррик" атауының осы түйінмен байланысты болуының бірнеше мүмкін түсіндірмелері бар. Каррик-он-Суирдегі Ормонд қамалының Елизавета дәуіріндегі гипстік әрлеулерінде рельефте бейнеленген көптеген каррик түйіндері бар. Немесе бұл атау Англияның Корнуолл аймағындағы Фалмуттың жанындағы үлкен табиғи бекініс – Каррик Роудстан шыққан болуы мүмкін. Атау ортағасырлық кеме түрі болған "Каррак" сөзінен де шыққан болуы мүмкін.
This knot's name dates back to at least 1783, when it was included in a nautical bilingual dictionary authored by Daniel Lescallier. Its origins prior to that are not known with certainty. There are several possible explanations for the name "Carrick" being associated with this bend. The Elizabethan era plasterwork of Ormonde Castle in Carrick on Suir shows numerous carrick bends molded in relief. Or the name may come from Carrick Roads—a large natural anchorage by Falmouth in Cornwall, England. The name may also have been derived from the Carrack, a medieval type of ship.
Вариациялар
Карик бұрылысындағы сегіз қиылыс көптеген бір-біріне ұқсас түйіндер жасауға мүмкіндік береді. "Толық" немесе "шынайы" карик бұрылысындағы баулар әр қиылыста кезекпен үстінен және астынан өтеді. Түйінден баудың екі түрлі шығу жолы бар: диагональды түрде қарама-қарсы немесе бір жақтан. Екінші түрі екі тиын түйіні деп те аталады. Баулары диагональды түрде қарама-қарсы шығатын түріне қауіпсіз деп есептеледі.
The eight crossings within the carrick bend allow for many similar looking knots to be made. The lines in a "full" or "true" carrick bend alternate between over and under at every crossing. There are also two ways the ends can emerge from the knot: diagonally opposed or from the same side. The latter form is also called the double coin knot. The form with the ends emerging diagonally opposed is considered more secure.
Қайта айналдырылған
Каррик түйіні, әдетте, жоғарыда көрсетілгендей, жазық, бір-бірімен тоқылған түрінде байланады. Қосымша шаралар қолданбаса, тартылғанда басқа пішінге өтіп, құлауы мүмкін, бұл процесс "қайыру" деп аталады, ал қайырудың дәрежесі тоқыманың бос болуына байланысты. Қайырылған түйін, төмендегі түйінге қарағанда көлемді болғанымен, тартылғаннан кейін сенімді және тұрақты болады. Тығыз тоқудың нәтижесінде толық емес қайыру да сенімді және тұрақты, бірақ оны шешу қиын, бұл каррик түйінінің бір артықшылығына қайшы келеді. Егер түйінге кернеу түскенде табиғи түрде қайырылуға мүмкіндік берілсе, тартылмас бұрын сымның түйін арқылы айтарлықтай сырғанауы мүмкін. Сондықтан, осы сырғанауды болдырмау үшін түйін жүктемес бұрын мұқият бекітілуі керек.
The carrick bend is generally tied in a flat interwoven form as shown above. Without additional measures it will collapse into a different shape when tightened, a process known as capsizing, with the degree of capsizing depending on the looseness of the weave. This capsized form is both secure and stable once tightened, although it is bulkier than the seized form below. Incomplete capsizing resulting from a tight weave produces a form that is likewise secure and stable, but which is more difficult to untie, countering one of the advantages of the carrick bend. When the knot is allowed to capsize naturally under tension, considerable slippage of line through the knot can occur before tightening, so the knot should be set carefully before loading to avoid this slippage in use.
Қамауға алынды
Керриктің шешілуін жеңілдету үшін, әсіресе өте қалың арқанмен байланғанда, жүктеме салғанда түйіннің құлауын болдырмау үшін ұштарын байлап қоюға болады. Бұл тәсіл түйіннің пішінін тегістеп, оны капистан немесе лебёдка арқылы өткізуді жеңілдетеді. Ұштары дәстүрлі түрде дөңгелек байлау арқылы тұрақты бөлігіне бекітіледі. Жеделдік үшін, тым қысқа тартылған бірнеше қос констриктор түйіні де қолданылуы мүмкін. Геральдикада бұл түйін Hereward the Wake есімімен байланысты және Wake түйіні деп аталады. Түйіннің көрінісін одан да тегіс әрі әсем ету үшін екі еселенген жіптермен байлауға болады. Екі еселенген керрик түйіні АҚШ Әскери-теңіз күштерінің Mark V суастылық шлемінің кеуде қалқанындағы ілгіштерді тексеру кезінде және суға түсулер арасында безендіріп бекіту үшін қолданылған. Керрик түйінінің екі ұшы біріктірілгенде немесе түйіннің ішкі жағына жасырылғанда, ол керрик кілемге айналады. Осы конфигурация түрік бас түйіндерінің ең қарапайым түрлерінің бірі болып табылады.
In the interest of making the carrick bend easier to untie, especially when tied in extremely large rope, the ends may be seized to prevent the knot from collapsing when load is applied. This practice also keeps the knot's profile flatter and can ease its passage over capstans or winches. The ends are traditionally seized to their standing part using a round seizing. For expediency, a series of double constrictor knots, drawn very tight, may also be used. In heraldry the knot is associated with Hereward the Wake and is known under the name Wake knot. The knot can be tied using doubled lines for an even flatter, more elaborate appearance. A doubled carrick bend was used to ornamentally secure the lanyards on the breastplate of the US Navy Mark V diving helmet during inspection and between dives. When the ends of the carrick bend are connected together, or more practically hidden behind the knot, it becomes a carrick mat. This same configuration is also one of the most basic Turk's head knots.
Қауіпсіздік
Толық тоқылған диагональды карик түйімі – ең қауіпсіз нұсқа. Басқа барлық түрлері нашар және түйін ретінде қолдануға ұсынылмайды. Карик түйімі беріктігімен белгілі болғанымен, кейбір сынақтар оның тиімділігі 65% ғана екенін көрсетті.
The fully interwoven diagonal carrick bend is the most secure variation. All other forms are inferior and not recommended as bends. Although the carrick bend has a reputation for strength, some tests have shown it to be as weak as 65% efficiency.