Дональд Каргилл: Шотландиялық Ант етушінің өмірі мен қызметі

Кіріспе

Шотланд Келісімшісі, 1619–1681

Дональд Каргилл (1619 – 27 шілде 1681) – шотланд Келісімшісі, 1638 жылғы Ұлттық Келісім мен 1643 жылғы Салтанатты Ода мен Келісім принциптерін сақтау үшін жұмыс істеген. Ол шамамен 1619 жылы туған, Боннитун, Рэттрей, Пертширде нотариус болған Лоуренс Каргиллдің үлкен ұлы және Марджори Блэрдің баласы. Ол, мүмкін, Абердин университетінде және Сент-Эндрюс университетінде білім алған, онда 1645 жылы Сент-Сальватор колледжінің студенті ретінде тіркелген. 13 сәуірде Сент-Эндрюс пресвитериясы оған лицензия берді және 1655 жылы дін қызметкері болып тағайындалды. Кейіннен ол 1662 жылдың 1 қазанында Парламент Актісіне бағынбағаны үшін, Патшаның қайта орналасуына арналған алғыс айту күнін өткізбегені үшін және 20 қыркүйектен бұрын архиепископтан рұқсат алмағаны үшін Privy Council-ден шеттетілді. Оған сонымен қатар 1 қарашаға дейін Тей өзенінен тыс жерге көшіп кетуі бұйрылды. Бұл үкімді елемеген ол 1669 жылдың 7 қаңтарында Кеңес алдында пайда болуға шақырылды және қамауда қалуын жалғастыруға тағайындалды, бірақ петициясы бойынша заңдық мәселелер бойынша Эдинбургке баруға рұқсат алды. Ол Иглшемдегі приходты қабылдаудан бас тартты және заңсыз уағыздағаны үшін жауап беру үшін Privy Council-дің алдына келуден бас тартты. 1674 жылдың 16 шілдесінде ол конвентиклдер өткізгені үшін заңсыз деп жарияланды және кейіннен сатқын деп айыпталды. 1679 жылы ол Ричард Кэмеронмен бірге Камерониялықтарды (кейін Реформацияланған пресвитериандар) құруға қосылды, олар 1680 жылдың 22 маусымында Санкуардағы Декларацияда өз қағидаларын жариялады, корольдік биліктен бас тартты. Оны тірі немесе өлген күйде ұстағанға 3000 мерк сыйлық ұсынылды. 1680 жылдың қыркүйегінде Торвудта II Карл, Йорк герцогы Джеймс және басқаларды анафемаға ұшыратқаны үшін Privy Council сыйлықты 5000 меркке дейін арттырды. Сансыз қауіп-қатерлерден құтылғаннан кейін, ол 1681 жылдың 12 шілдесінде түнгі уақытта Джеймс Ирвинг басқарған драгун отрядымен Ковингтон Милл, Ланаркширде ұсталды (ол сыйлықты алды). Жоғары сот алдында мемлекетке опасыздық жасады деп айыпталып, кінәлі деп танылды және төрт адаммен бірге [Уолтер Смит, Уильям Кутил, Уильям Томсон, Джеймс Бойг] Эдинбургтің крестінде 27 шілде 1681 жылы дарға асылды. Оның мүлкі 1690 жылдың 4 шілдесінде Парламент Актісімен қайтарылды. Ол Маргаретқа үйленді (1656 жылдың 12 тамызында қайтыс болды, некелескеннен кейін бір жыл және бір күн өткен соң), ол Эдинбургтің бургері Никол Браунның қызы, Блебоның Эндрю Бетюнның жесірі.

Donald Cargill (1619 – 27 July 1681) was a Scottish Covenanter who worked to uphold the principles of the National Covenant of 1638 and Solemn League and Covenant of 1643 to establish and defend Presbyterianism. He was born around 1619, and was the eldest son of Laurence Cargill of Bonnytoun, Rattray, Perthshire, a notary public, and Marjory Blair. He was educated perhaps at University of Aberdeen and at the University of St Andrews, where he matriculated as a student of St Salvator's College in 1645. He was licensed by the Presbytery of St Andrews on 13 April 1653 and was ordained in 1655. He was later deprived by the Privy Council, on 1 October 1662, for disobeying the Act of Parliament in not keeping a day of thanksgiving for His Majesty's Restoration, and not obtaining presentation and collation from the archbishop before 20 September. He was ordered at the same time to remove beyond the River Tay before 1 November under penalties. Disregarding this sentence, he was charged to appear before the Council on 7 January 1669, and appointed to continue in his confinement, but on petition he was allowed to visit Edinburgh about law affairs. He turned down an offer of a parish at
Eaglesham and refused to appear before the privy council to account for his unauthorised preaching. On 16 July 1674 he was affectedly outlawed for holding conventicles and subsequently declared a traitor. In 1679 he joined Richard Cameron in founding the Cameronians (afterwards the Reformed Presbyterians), who embodied their principles in a Declaration at Sanquhar, on 22 June 1680, disowning the king's authority. A reward of 3000 merks was offered for his apprehension, dead or alive. For excommunicating at Torwood in September 1680 Charles II., James, Duke of York, and others, the Privy Council increased the reward to 5000 merks. After numerous hair breadth escapes he was apprehended at Covington Mill, Lanarkshire, during the night of 12 July 1681 by a party of dragoons led by James Irving of Bonshaw (who got the reward). Tried for treason before the High Court of Justiciary, he
was found guilty, and executed at the Cross of Edinburgh with four others [Walter Smith, William Cuthil, William
Thomson, James Boig], 27 July 1681. His forfeiture was rescinded by Act of Parliament 4 July 1690. He married Margaret (died 12 Aug. 1656, within a year and a day of their marriage), daughter of Nicol Brown, burgess of Edinburgh, widow of Andrew Bethune of Blebo.

Ерте өмір

Ол Блэргоуридің Раттрей қаласында дүниеге келді және Абердин мен Сент-Эндрюс университеттерінде білім алды. 1655 жылы Глазго қаласындағы Барония шіркеуінің пасторы болып тағайындалды. Бастапқыда-ақ ол терең нанымды және оған берілген адам болды, бірақ патшаның таққа қайта отыру кезінде ғана көзге түсе бастады.

Bothwell көпірі және Голландияға ұшу

Каргилл 1679 жылғы 22 маусымда Роялистер мен Келісімшілер арасындағы Ботуэлл көпірі шайқасында жарақат алып, Нидерландыға қашып кетті.

Квинсферри газеті

1680 жылы Шотландияға оралған Каргилл "Квинсферри қағазы" деп белгілі құжаттағы қағидалар жарияланымын жасады, ол 4 маусымда үкімет қолдарына түсті, ол Квинсферри қаласындағы сарайда тұтқынға түсуден мүжілді. Онда қол қойғандар "қараңғылық патшалығын құлатуға" шақырылып, "Біз өз күшімізбен осы патшалықтың шіркеуін және халқын олардың саналарына, азаматтық құқықтары мен бостандықтарына жасалған қарсылықтан босатамыз, сонда адамдар оған қасиеттілікпен, қорқусыз қызмет ете алады және азаматтық құқықтарын тыныштықпен, алаңдаусыз пайдалана алады" деп уәде берді. Ол билеушілерді "өз алдыңғыларының ізгілігі мен жақсы басқаруынан тирандыққа ұшқан; барлық дұрыс заңдарға қайшы келіп, тирандық және еріксіз басқаруды жүзеге асырған, адамдардың саналарын және азаматтық құқықтарын қынжырған" деп айыптады және соңғы бабында: "Біз өзімізді және бір-бірімізді Құдайға құлшылық етуде, табиғи, азаматтық және рухани құқықтарымыз мен бостандықтарымызды қорғауға міндеттейміз, жеңгенше немесе оларды кейінгі ұрпаққа талқылауға жібергенше, олар біз тоқтаған жерден бастауы мүмкін" деп мәлімдеді.

Санкхар декларациясы

1680 жылы 22 маусымда Каргиллдің серігі Ричард Кэмерон Санкхар декларациясын жариялады, ол король Карл II-ге қарсы соғысқа шақырды және оның інісі, кейіннен VII Джеймсті мұрагерлік құқығынан айырды. Кэмерон шілдеде драгундардың қолынан қаза тапқаннан кейін Каргилл Стирлингке жақын Торвудта уағыз айтуын жалғастырды және қыркүйекте Келісімділерді қуғындаған үкіметтің негізгі тұлғаларына – Карл II, Джеймс, Йорк герцогы, Джеймс, Монмут герцогы, құпия кеңесшілер Джон, Лаудердейл герцогы және Джон, Ротс герцогы, корольдің адвокаты сэр Джордж Маккензи және Беннс генералы Там Далзиелге қатысты айырық салу (экскоммуникация) жариялады. Төмендегі үзінді осы жариялаудың мәнін көрсетеді:

"Мен, Иса Мәсіхтің пастыры болып, Одан билік пен құдірет алғандықтан, Оның атынан және Оның рухымен ( ) Шынайы Шіркеуден айырып, Шайтанға тапсырамын, Джеймс, Монмут герцогын, әкесінің заңсыз бұйрығымен Шотландияға келгені және Иеміздің халқына қарсы әскерлер басқарғаны үшін, олар Шын Құдайға құлшылық ету үшін көтерілуге мәжбүр болды және сол үшін өлтірілді, сондай-ақ Ботуэлл көпірінде олардың зардаптарын, қиянаттарын және зұлымдықтарын тыңдап, түзету үшін қару тоқтатудан бас тартқандары үшін."

Торвудта

Қыркүйек айында Стирлинг пен Фолкирк арасындағы Торвудта ол ешкіммен ақылдаспай, патшаға, Йорк герцогына, Монмут герцогына, Лаудердейл герцогына, Ротс герцогына, сэр Джордж Маккензиге және сэр Томас Далзеллге қарсы қатаң жаза ретінде шіркеуден шығару туралы үкім шығарды. Торвудтағы шіркеуден шығару 1741 жылы жарияланды. Осыдан кейін оны ұстағаны үшін ірі сыйақы белгіленді, және көптеген қауіпті жағдайлардан құтылғаннан соң, 12 қыркүйекте Ковингтон диірменінде Боншоудың Джеймс Ирвині ұстады.

Тұтқындау және өлтіру

Ақырында Каргилл тұтқындалып, өлім жазасына кесіліп, 1681 жылғы 27 шілдеде Эдинбургте асылды. Ол көпшілікке: "Құдай біледі, мен осы баспалдаққа көтерілуде, уағыз айту үшін мінберге шыққан кездегіден де аз қорқынышпен және ой-сананың шаршаңқымен көтеріліп отырмын", - деген екен. Оның туған жері Раттрейде, Пертширде оған арналған ескерткіш орнатылған; ал оның аты Майболға жақын, Оңтүстік Айрширдегі Келісімшілер ескерткішінде де көрсетілген.

Жеке өмір

Ол 1655 жылы Блеболық Эндрю Бетамның жесірі Маргарет Браунға үйленді, бірақ оның әйелі 1656 жылғы 12 тамызда қайтыс болды. Каргиллдің өте қатаң көзқарастары көпшілік тарапынан толығымен қабылдалмағанмен, ол және оның досы Кэмерон халықтың үлкен жанашырлығы мен құрметіне ие болды. Жеке басында Каргилл мейірімді, жақсы мінезді, өзіне қиындық тудырмайтын және міндетіне толыққанды берілген адам еді. Вудроу оның кейбір радикалды пікірлерін басқалардың ықпалымен байланыстырады. Халық арасында ол өз нанымының тереңдігі және оған сәйкес әрекет етудегі батылдығы үшін танылды, тіпті мұның өзіне қорқынышты салдарлар әкелуі мүмкін еді. Оның кейбір уағыздары, дәрістері, соңғы сөзі мен куәлігі жарияланды; бірақ Питер Уокер «Пресвитериан биографиясында» өмірін жазған «Қызықты оқиғалар» еңбегінде, олардың қалдырған әсері тікелей сөздерінен әлдеқайда нашар болғанын көрсетеді.