Кіріспе
BBC Four – BBC иелігіндегі және басқаратын британдық ашық эфирлік қоғамдық телеарна. Ол 2 наурыз 2002 жылы іске қосылды және өнер, деректі фильмдер, музыка, халықаралық кино, драма және ағымдағы оқиғалар сияқты әртүрлі бағдарламаларды көрсетеді. Лицензия талабы бойынша, ол жыл сайын кем дегенде 100 сағат жаңа өнер және музыка бағдарламаларын, 110 сағат жаңа деректі бағдарламаларды көрсетуге, сондай-ақ жиырма шетелдік фильмнің тұсаукесерін жасауы керек. Арна күн сайын сағат 19:00-ден таңғы 04:00-ге дейін хабар таратады, CBeebies арнасымен (сағат 06:00-де басталады) эфир уақытын бөліседі.
BBC Four is a British free to air public broadcast television channel owned and operated by the BBC. It was launched on 2 March 2002 and shows a wide variety of programmes including arts, documentaries, music, international film and drama, and current affairs. It is required by its licence to air at least 100 hours of new arts and music programmes, 110 hours of new factual programmes, and to premiere twenty foreign films each year. The channel broadcasts daily from 7:00 pm to 4:00 am, timesharing with CBeebies (which starts at 6:00 am).
Тарих
BBC Four 2 наурыз 2002 жылы сағат 19:00 GMT-де іске қосылды, бастапқы жоспарланған 2001 жылғы іске қосу кейінге шегерілді. BBC Four бастапқыда BBC Two-нің кешкі кестесі ретінде басталды, кейіннен BBC Three-пен бірге жеке арнаға ие болды. Үкімет соңғысына рұқсат беруді кешіктіргендіктен, BBC Four, BBC Three-тен бұрын іске қосылды. Арна, өмірі бойы көптеген өзгерістерге ұшыраған білім беру және мәдени арна BBC Knowledge-тың орнын басты; соңғы форматында ол деректі фильмдер мен өнер бағдарламаларының кестесін ұсынды, бұл жаңа BBC Four кестесін сынауға арналған нұсқа болды. Ол BBC Four бөлігі ретінде қайта брендтелді, бұл оны қолданыстағы BBC One және Two брендтерімен үйлесімді етті. Жаңа арнаны, жаңа BBC Three-пен бірге жоспарлау 2000 жылдың қазан айынан бастап жүргізілді; алайда, үкімет жаңа BBC цифрлық жоспарларын мақұлдауды кейінге шегерді. BBC Four жоспарлары ертерек мақұлданды, нәтижесінде BBC Three-тен бұрын іске қосылды. BBC Four ескі BBC Knowledge-тен ерекшеленді: арна жаңа және түпнұсқа бағдарламалармен күштірек насихатталатын болады және тәулігіне 24 сағат хабар таратпайды. Себебі Freeview цифрлық жер үсті платформасында BBC Four, CBeebies каналымен (06:00-ден 19:00-ге дейін эфирде) уақыт бөлісетін Multiplex B мультиплексінде статистикалық түрде таратылады. Нәтижесінде, BBC Four әр түнде 19:00-ден шамамен 04:00-ге дейін хабар таратады, CBeebies кестесі басталар алдында бір сағаттық үзіліс және жарнамалар көрсетіледі. 2011 жылдың 12 мамырында BBC Four, Ирландия Республикасындағы Sky EPG-ге 230 арнада қосылды. Кейін жаңа арналарға орын босату үшін EPG 211 арнасына көшірілді. 2018 жылдың 1 мамырында ол Солтүстік Ирландиядағы BBC One және BBC Two нұсқаларының жанында орналасу үшін 143 арнаға көшірілді, ал 200-ші арналар +1 арналар үшін пайдаланылды. 2018 жылдың 17 тамызында BBC Four, арнаның бұрынғы кестелері мен бағдарламалық атрибуттарына сүйене отырып, "BBC Four көрермендері не ұнатуы мүмкін" бағдарламаларды таңдайтын жасанды интеллект (AI) негізіндегі екі түндік арнайы бағдарламалау туралы BBC 4.1 жариялады. Содан кейін ол "BBC Four көрермендеріне ең қажетті деп санайтын" бағдарламаларды "рейтингке" қояды. Бағдарлама 2018 жылдың 4 және 5 қыркүйегінде көрсетілді. Оған "Машинамен жасалған: AI архивпен кездескенде" сияқты AI туралы бірнеше арнайы бағдарламалар кірді, ол AI қалай жұмыс істейтінін көрсетеді. 2019 жылдың 19 ақпанында Virgin Media стандартты сападағы BBC Four хабарларын таратуды тоқтатты. BBC Scotland 2019 жылдың 24 ақпанында іске қосылғандықтан, BBC Four Шотландияда басқа жерлерге қарағанда Freeview EPG тізімінде жоғарырақ нөмірге ие болды, BBC Scotland үшін орын жасау үшін 82-ге көтерілді. Кейіннен жабылуларға байланысты ол 75-ші, содан кейін 68-ші, ақырында 55-ші арнаға көшірілді. 2020 жылдың 4 қарашасында Ofcom ұсыныстарына сәйкес, Ұлыбританиядағы әрбір телеоператордың арналар тізімінде белгілі бір PSB арналарына басымдық беру қажет болды, BBC Four Шотландияда 24-ші арнаға көшірілді, ал осы нөмірден (ITV4) 54-ші арнаға (5Select) дейінгі барлық арналар бір сатыға жоғары көтерілді. 2020 жылдың мамырында BBC 2020–21 жылдарға арналған жылдық жоспарын ұсынды, онда BBC Two арнасының BBC Four арнасын арнайы бағдарламалардың негізгі платформасы ретінде алмастыру ұсынысы кірді. Аталған жоспар бойынша BBC Four жаңа бағдарламаларды өндіруді тоқтатып, BBC-дің "бай мұрасын" көрсететін қызметке айналады. Жоспарға сондай-ақ BBC Four-ті әлемдік брендке кеңейту мүмкіндігі де кірді, "біздің арнайы деректі фильмдердегі күшті жақтарымызды әлемдік аренаға жеткізу". 2022 жылдың 26 мамырында BBC "цифрлық біріншілік" BBC құру үшін қызметтерді оңтайландыру және өзгерту жоспарының бөлігі ретінде "келесі бірнеше жылда" BBC Four телеарнасын таратуды тоқтату жоспарларын жариялады. 2023 жылдың наурызында BBC өзінің көрермендерінің көптігі мен төмен операциялық шығындары, сондай-ақ BBC Three-ті желілік арна ретінде қайта іске қосудың сәтті болмауы туралы алаңдаушылықтарды келтіре отырып, бұл шешімді кері қайтаруды қарастырып жатқаны туралы хабарланды: бастапқы бағдарламалауды қысқарту оның бюджетін 2017 жылмен салыстырғанда екі есеге азайтты, ал 2023 жылдың ақпан айында арнаның қамтуы 15,8 миллион адамды құрады, бұл BBC Three-тен 50% жоғары көрсеткіш.
On 19 February 2019, Virgin Media stopped providing BBC Four in standard definition. Due to the launch of BBC Scotland on 24 February 2019, BBC Four has been on a higher Freeview EPG number in Scotland than elsewhere, moving to 82 to make room for BBC Scotland. Following eventual closures, it moved to channel 75 there, and later to channel 68, and eventually channel 55. On 4 November 2020, due to Ofcom proposals regarding certain PSB channels requiring greater prominence on each UK TV provider's channel listing, BBC Four moved to channel 24 in Scotland, while every channel from that number (ITV4) to channel 54 (5Select) moved up one place. In May 2020, the BBC submitted its annual general plan for 2020–21, which included a proposal for BBC Two to supplant BBC Four as its main outlet for specialist programmes. Under the plan, BBC Four would cease originating new programmes, and become a service showcasing the BBC's "rich archive". The plan also included the possibility of the BBC expanding BBC Four into a global brand, to "[take] our strengths in specialist factual to the world stage." On 26 May 2022, the BBC announced plans to discontinue BBC Four as a broadcast channel within "the next few years", as part of plans to streamline and modify services to create a "digital first" BBC. In March 2023, it was reported that the BBC was considering a reversal of the decision, citing its viewership and low cost of operation, and concerns that the relaunch of BBC Three as a linear channel had not been successful: the aforementioned cuts to original programming had reduced its budget by half in comparison to 2017, and the channel's reach in February 2023 was 15.8 million—which was 50% higher than BBC Three in the same month.
Би-би-си төрт HD
2013 жылдың 16 шілдесінде BBC 2014 жылдың басында BBC Four арнасының жоғары сапада (HD) бірдей эфирде көрсетілуі жоспарланғанын хабарлады. Арна 2013 жылдың 10 желтоқсанында 18:58 GMT уақытында іске қосылды және 2014 жылдың маусымына дейін бүкіл ел бойынша таратылды (BBC News HD, CBBC HD және CBeebies HD арналары сияқты). Арна CBeebies HD арнасымен бір ағынды бөліседі, себебі олар екеуі де әртүрлі уақытта эфирге шығады. 2022 жылдың маусым айында BBC Four HD арнасы Freeview-тегі COM7 мультиплексінен Multiplex B мультиплексіне көшірілді, себебі COM7 спектрді қайта бөлу үшін жабылды; бұл көшу арқасында қызметтің Ұлыбританияның дерлік барлық аймағына таралуы мүмкін болды. Іске қосылғанға дейін BBC Four HD арнасының көп бөлігі BBC HD арнасында көрсетілді, ол 2013 жылдың 26 наурызында жабылған болатын. 2017 жылы BBC Four HD, CBBC HD және CBeebies HD арналары Ирландияда іске қосылды.
Бағдарламалау
BBC Four-тің басты міндеті – Ұлыбритания мен халықаралық өнер, музыка және мәдениеттің алуан түрлілігін көрсету. Ол интеллектуалдық және мәдени тұрғыдан байытатын, сарапты және терең талдаумен ұсынылатын, инновациялық және жоғары сапалы бағдарламалардың кең ауқымын қамтамасыз етуі керек. BBC Four Міндеттемесі. Бірінші кешкі бағдарламалар BBC Two арнасында бір уақытта көрсетілді, ал BBC Four Ларри Дэвидтің «Seinfeld» сериалының жалғасы – «Curb Your Enthusiasm», Армандо Ианнуччидің өткір саяси сатирасы – «The Thick of It», «The Chaser's War on Everything», «Flight of the Conchords», «Mad Men» және даттық триллер «The Killing» фильмдерін алғаш рет көрсетуімен ерекшеленді. Арнада өнер және ғылым туралы деректі фильмдер, классикалық драма (соның ішінде көптеген сирек ақ-қара фильмдер) және ағылшыз тілінде емес фильмдер, мысалы, «Artificial Eye» каталогынан фильмдер, француз триллері «Spiral» және швед детективтік сериясы «Wallander» көрсетіледі. BBC Four 2004 жылдан бері өткізіліп келе жатқан «World Cinema Award» сыйлығы арқылы шетел тіліндегі фильмдерді қолдайды. Арна 2002 жылы іске қосылғаннан бастап 2020 жылдың ортасына дейін аптаның жұмыс күндері кешке әлемдік жаңалықтарды таратты. Бастапқыда бұл Джордж Алагия ұсынған «BBC Four News» болды, ол кешкі сағат 8-де көрсетілді. 2004 жылдың қаңтар айында «The World» деп қайта аталды және 2007 жылдың мамыр айында тоқтатылды, келесі аптада «World News Today» бағдарламасымен сағат 19:00-де алмастырылды. Соңғы кезде BBC Four жаңалықтар бағдарламаларын кешкі сағат 7-ге көшірді, дүйсенбі-бейсенбі күндері «100 күннен тыс» бағдарламасын бір уақытта көрсетіп, жұма күндері «Бүгінгі әлем жаңалықтары» бағдарламасын ұсынды. 2020 жылдың күзінен бастап BBC Four енді жаңалықтарды таратпайды. Онда «Өзіндік ғасыры» және «Генри Киссинджердің сынақтары» сияқты бірқатар деректі фильмдер көрсетіледі. Сондай-ақ, арнада көптеген саяси саяхат шоулары, мысалы, тергеу журналистикасын көрсететін «Зұлымдық осьіндегі демалыс» сияқты бағдарламалар көрсетіледі. Драма арнаға ең танымал бағдарламалардың кейбіреулерін сыйлады, «Алан Кларк күнделіктері» (2003) және «Кеннет Уильямс: Fantabulosa!» (2006) 800 000-нан астам көрерменмен ең жоғары бағаланғандардың қатарында болды. 2011 жылы эфирге шыққан «Хэтти» бағдарламасы BBC Four-тің ең жақсы консолидацияланған рейтингін – 2 млн / 8% иеленді. Осыған дейін «Стептоның қарғысы» арнаға ең жоғары аудиторияны әкелді, оның саны 1,41 миллион көрерменге, түнгі қайтаруларға негізделген 21:00 мен 22:05 аралығында көп арналы аудиторияның 7% үлесіне тең. Кейіннен хабар таратудың ресми аудиториясы, уақыт ауысуын қоса алғанда, 1 625 000 деп жарияланды. Уильям Шекспирдің театралды қойылымдарын BBC Four-тің бұрынғы тікелей эфирінен алып тастағанда, бұл BBC-нің жиырма жыл бойы теледидар драмасына тікелей эфирде алғашқы түсірілімі болды. BBC Four арнасында тағы бір көрнекті бағдарлама – Чарли Брукердің «Screenwipe» бағдарламасы, онда қазіргі шоулар туралы пікірлер, сондай-ақ теледидар қалай шығарылатыны туралы әңгімелер мен түсініктемелер бар. Шоуды хабаршы Чарли Брукер ұсынады. Шоу өте табысты болды және бірнеше спин-оффтарды тудырды, мысалы, Чарли Брукермен «Newswipe», Чарли Брукердің «Gameswipe» және Чарли Брукердің «Weekly Wipe» бағдарламалары. Сондай-ақ, арна BBC архивінің сақтаушысы және жетекшісі болып табылады, оның мақсаты – BBC телеархивінің архивін қайтадан көруге мүмкіндік беру, осылайша архивті қайтадан тамашалауға болады және оқшаулануға жол берілмейді. BBC Four-тің кейбір өнімдері (шетелдік фильмдерге қарағанда деректі фильмдер) BBC Two-де «BBC Four on Two» брендті аймағында бірнеше рет қайталанды, бірақ бұл «Newsnight»-тен кейін кешкі уақыттағы эфирге шығарылатын болса да, содан бері тоқтатылды. BARB бойынша «QI» комедиялық ойыны BBC Four-тегі барлық шоулардың ішіндегі ең жоғары рейтингке ие. Эдинбург халықаралық теледидар фестивалінде BBC Four 2004, 2006 және 2012 жылдары Жылдың жер бетіндегі емес арнасы сыйлығын жеңіп алды. 2012 жылы «Dirk Gently» арнада шығарылған алғашқы жалғастыратын драмалық серия болды. BBC Three желілік телеарна ретінде хабар таратпаған кезеңде BBC Four кейде спорттық бағдарламаларды тікелей эфирде көрсету үшін пайдаланылды. Канал топтық кезеңдегі матчтардың соңғы кезеңі өткен кезде (әр топтағы матчтар бір мезгілде басталғанда) УЕФА Еуро 2016 және 2018 жылғы ФИФА әлем чемпионатының футбол турнирлеріндегі ойындарды эфирге шығарды. Сондай-ақ, ол Англияның әйелдер футбол матчтарын, сондай-ақ 2019 жылғы FIFA әйелдер әлем чемпионатының кейбір матчтарын тарату үшін пайдаланылды. Сондай-ақ, ол 2016 жылғы жазғы Олимпиада ойындарының тікелей эфирлік көрсетілімін көрсету үшін хабар тарату уақытын уақытша ұзартты. 2023 жылдан бастап BBC Four кестесінде әлі де музыкалық бағдарламалар (мысалы, «Top of the Pops» және Нил Брендтің деректі фильмдері) жұма күні кешке, сенбі күні драма импорты (бірақ итальяндық қылмыстық драма «Inspector Montalbano» сияқты шетелдік фильмдер емес) және әдетте сағат 7-де басталатын «архивтік» бағдарламалардың бір сағаты бар. 1980-ші және 1990-шы жылдардан келген бағдарламаларға қоса, бұл ертеңгі эфирлік уақыт аймақтық бағдарламаларға ұлттық эфирде орын беруге мүмкіндік береді, мысалы, Сай Чэдвикпен «Walking with» өнімдері және Гарет Эдвардстың «Great Welsh Adventure» (BBC Wales-тан) қайтадан көрсетіледі. Бұл бағдарламаларға қоса, «BBC Scotland»-тың «Rigs of Nigg» сияқты көптеген сағаттық аймақтық деректі фильмдер, 1970-ші жылдардағы Солтүстік теңіздегі мұнай платформаларын салу өнеркәсібі туралы, сондай-ақ Кромарти Ферт аймағындағы өндіріс, арнада ұлттық тұңғыш рет көрсетілді. 9 сәуірде 2021 жылы Эдинбург герцогі, принц Филипптің қазасына байланысты BBC Four хабар таратуын тоқтатты, жаңалықтарды таратуға және BBC One және Two арналарындағы еске алу бағдарламаларына арналған өткізу қабілетін сақтау үшін. Бұл сондай-ақ 8 қыркүйекте 2022 жылы Елизавета II қаза болғаннан кейін де жасалды.
The first evening's BBC Four programmes were simulcast on BBC Two, BBC Four was also notable for first showing Larry David's Seinfeld follow up, Curb Your Enthusiasm, Armando Iannucci's cutting political satire, The Thick of It, The Chaser's War on Everything, Flight of the Conchords, Mad Men and Danish thriller The Killing. The channel broadcasts a mixture of art and science documentaries, vintage drama (including many rare black and white programmes), and non English language productions such as films from the Artificial Eye catalogue, the French thriller Spiral and the Swedish detective series Wallander. BBC Four further supports foreign language films with its annual World Cinema Award which has been running since 2004. From the channel's launch in 2002 until the middle of 2020, BBC Four broadcast a global news bulletin on weeknights. Originally this was the BBC Four News presented initially by George Alagiah, which ran at 8pm. It was rebranded in January 2004 as The World, and was axed in May 2007, replaced the following week by World News Today, in a new 7pm timeslot. More recently BBC Four moved news programmes to 7pm with a simulcast of Beyond 100 Days Monday–Thursday and an edition of World News Today on Fridays which was produced by BBC World News. As of autumn 2020, BBC Four no longer broadcasts a news bulletin. It screens a number of documentaries such as The Century of the Self and The Trials of Henry Kissinger. The channel is also home to many political travel shows such as Holidays in the Axis of Evil which features investigative journalism. Drama has given the channel some of its most popular programmes, with The Alan Clark Diaries (2003) and Kenneth Williams: Fantabulosa! (2006) being among the highest rated, with over 800,000 viewers. The highly acclaimed Hattie, broadcast in 2011, holds the record for BBC Four's best ever consolidated ratings, of 2m / 8%. Before that The Curse of Steptoe brought the channel its highest audience figures, estimated as 1.41 million viewers, a 7% share of multichannel audiences between 21:00 and 22:05, based on overnight returns. The official audience figures for the broadcast, including time shifting, were later published as 1,625,000. Another notable production was a live re make of the 1953 science fiction serial The Quatermass Experiment, adapted from the original scripts into a single, two hour version (though on the night it underran considerably, lasting less than 1 hour 40 minutes), broadcast on the evening of Saturday 2 April 2005. Discounting BBC Four's previous live relays of theatrical William Shakespeare productions, this was the first live made for television drama to be broadcast by the BBC for twenty years. Another notable programme broadcast on BBC Four is Charlie Brooker's Screenwipe which contains reviews of current shows, as well as stories and commentary on how television is produced. The show is presented by broadcaster Charlie Brooker. The show was very successful and spawned several spin offs such as Newswipe with Charlie Brooker, Charlie Brooker's Gameswipe and Charlie Brooker's Weekly Wipe. The channel is also curator and leader of the BBC Archive project whose aim is that the BBC's television archive is re broadcast as much as appropriate so that the Archive can be enjoyed again and not isolated. Some output from BBC Four (documentaries rather than foreign films) was for a time repeated on BBC Two in a 'BBC Four on Two' branded area, although this was often in a late night broadcast slot after Newsnight and has since been discontinued. According to BARB the comedy panel game QI has the highest ratings of any show on BBC Four. At the Edinburgh International Television Festival, BBC Four won the Non Terrestrial Channel of the Year award in 2004, 2006 and 2012. In 2012 Dirk Gently became the first continuing drama series produced for the channel. During the period when BBC Three was not broadcasting as a linear TV channel, BBC Four was occasionally used to show live sports coverage. The channel aired games from the UEFA Euro 2016 and 2018 FIFA World Cup football tournaments when the final round of matches in the group stages took place (when matches in each group kick off simultaneously). It has also been used to broadcast England women's football matches, as well as some matches from the 2019 FIFA Women's World Cup. It also temporarily extended its broadcast hours to show live action from the 2016 Summer Olympics. As of 2023, BBC Four schedules still feature music programming (such as Top of the Pops and Neil Brand's documentaries) on a Friday night, with drama imports on a Saturday (but not always foreign language productions like Italian crime drama Inspector Montalbano) and usually an hour of 'archive' programmes (such as those by Bob Ross and Fred Dibnah) starting off the weekday schedule at 7pm. As well as programmes from the 1980s and 1990s, this early evening slot gives a chance for regional programmes to get a national airing with Cy Chadwick's Walking with productions and Gareth Edwards's Great Welsh Adventure (from BBC Wales) getting a repeat here and then again late night. In addition to these programmes, many hour long regional documentaries such as BBC Scotland's Rigs of Nigg, about the 1970s North Sea oil drilling platform construction industry based around the Cromarty Firth, also received their national debut on the channel. On 9 April 2021, BBC Four was suspended due to the death of Prince Philip, Duke of Edinburgh, in order to preserve bandwidth for the broadcast of news coverage and tribute programming on BBC One and Two. This was done for the same reasons after the death of Elizabeth II on 8 September 2022.
Ұлыбританиядан тыс жерлерде қол жетімділік
BBC Four Ирландия Республикасында, Нидерландыда, Бельгияда, Швейцарияда және Лихтенштейнде кабельдік, IPTV және цифрлық спутниктік теледидар арқылы кеңінен қолжетімді. Канал Еуропалық Одақ/ЕЭА аймағында хабар тарату үшін Люксембургтік радио хабарларын реттеуші орган – ALIA арқылы тіркелген.
Презентация
Каналдың бастапқы идентификаторлары динамикалық түрде жасалған, үздіксіз хабарлаушылардың дауысының немесе фонограмманың жиілігін көрсететін және Lambie Nairn компаниясымен жобаланған. Осының нәтижесінде, екі бірдей идентификатор ешқашан бірдей болған емес. Алғашқы үздіксіз хабарлаушы – Зеб Соанес. Канал эфирге алғаш шыққанда "Әркімге ойлауға орын керек" деген ұран қолданылды, бірақ BBC оны іске қосылғаннан кейін бірнеше айдан соң қолдануын тоқтатты. Дегенмен, BBC Four логотипі және аталған ұран Лондонның Оңтүстік жағалауында, Лондон көзі мен Ватерлоо көпірі арасындағы орындықтарға қашап жазылған. 2005 жылдың 10 қыркүйегінде каналда жаңа идентификаторлар көрсетіле бастады, олардың құрамында төрт бөлікке бөлінген бір кадрдың әртүрлі кезеңдерін көрсететін орталық BBC Four логотипі болды, бұл белгілі бір оптикалық иллюзияны тудырды; мысалы, төменгі сол жақ бұрышта қауіпсіз жүзбе сақинасындағы адам бейнеленген бассейн, бірақ толқындар қалған бөліктерге өтпейді. Идентификатордың басында сурет біртұтас болғанымен, соңында ол төрт бөлек суреттен тұрады екені анық көрінеді. Бұл BBC тарихындағы ең ұзақ қолданылған идентификаторлар болды – олар 2021 жылы каналдың имиджін жаңартқанға дейін қолданылды, алайда "бөліктер" тақырыбы бүгінге дейін сақталуда. 2019 жылдың наурызында BBC Four "керемет бейнелер" деп аталатын видеолардан шабыттанған бірнеше жаңа идентификаторларды қосты, олар "бөліктер" тақырыбымен үйлесімді болды және әлемдік желінің 30 жылдығына арналған бағдарламалар циклында тұңғыш рет көрсетілді.