Кіріспе

Жапонияның бұрынғы провинциясы

Муцу провинциясы (陸奥国) – Фукусима, Мияги, Ивате және Аомори префектураларының, сондай-ақ Акита префектурасындағы Казуно және Косака муниципалитеттерінің аумағында орналасқан Жапонияның ежелгі провинциясы. Муцу провинциясы Ошу (奥州) немесе Мичиноку (陸奥 немесе 道奥) деп те белгілі. Оу (奥羽) термині көбінесе Муцу және көршілес Дева провинциясының біріктірілген аймағын атау үшін қолданылады, олар екеуі де Тохоку аймағын құрайды.

Кнай үкіметінің басып кіруі

Мұтсу, Хоккайдың солтүстігінде орналасқан, соңғы провинциялардың бірі болып құрылды, жергілікті Эмиши тайпаларынан жер алынғанда, және солтүстікке қарай кеңейген сайын ең ірісіне айналды. Кинай үкіметінің ежелгі аймақтық астанасы қазіргі Мияги префектурасындағы Тагаджо қаласы болды. 709 жыл (Вадо 2, 3-айда) Мұтсуда және жақын орналасқан Эчиго провинциясында үкіметтік билікке қарсы көтеріліс болды. Көтерілісті басу үшін әскер жіберілді. 712 жыл (Вадо 5) Мұтсу Дева провинциясынан бөлінді. Императрица Генмейдің Дайджо-кан Нара кезеңінің провинциялық картасында кадастрлық өзгерістер жасады, келесі жылы Мимасака провинциясы Бизен провинциясынан, Хюга провинциясы Осуми провинциясынан, ал Танба провинциясы Танго провинциясынан бөлінді. 718 жылы Мұтсу провинциясының Шинеха, Уда және Ватари аудандары, сондай-ақ Хитачи провинциясының Кикута және Иваки аудандары Иваки провинциясына қосылды (718). 801 жылы Мұтсу Саканоэ но Тамурамаро басып алды. 869 жыл (Жоган 10, 5-айда) Мұтсуда қатты жер сілкінісі болды. Осы апаттан 1000-нан астам адам қаза тапты.

Хирайдзумидің өркендеуі

1095 жылы Ошу Фудзивара тайпасы Фудзивара но Киёхира басшылығымен Хираидзумиде қоныстанды. Киёхира "Киотоға бақталатын мәдени орталық болатын қала құруды" армандаған. Ошу Фудзивара тайпасының мұрасы Хираидзумидегі Чүсон-дзи және Моцу-дзи храмдарында, сондай-ақ Ивакидегі Ширамидзу Амидадо храм ғимаратында көрініс тапқан. 1189 жылы Минамото но Ёритомо үш үлкен әскермен Муцуға жорық жасап, Фудзивара но Ясухираны өлтіріп, барлық аймақты бағындырды.

Сенгоку кезеңі

Сенгоку дәуірінде провинцияның бөліктерін кландар биледі. Солтүстікте Мориокадағы Нанбу кланы. Оңтүстікте Ивадеяма мен Сендайдағы Дате кланы. Оңтүстіктегі Накамурада Сома кланы. Оңтүстіктегі Инодайрада Иваки кланы. Уэсуги кланы оңтүстіктегі Вакамацуда қамал қаласын құрды.

Бошин соғысынан кейін

Босин соғысының нәтижесінде Мейдзи үкіметі 1869 жылғы 19 қаңтарда Мүтсу провинциясын бес провинцияға бөлді: Ивасиро, Иваки, Рикузен, Рикучу және Рикуо. Олардың ішіндегі бесіншісі, шамамен бүгінгі Аомори префектурасына сәйкес келетін, бөлінуге дейін бүкіл провинцияға берілгендей екі канжиден тұрды; алайда, оқылуы басқаша болды. Атауындағы канжилердің ұқсастығына байланысты, бұл кіші провинция да кейде "Мүтсу" деп аталады.