Кіріспе

Аңыздағы ең жоғары шиеленістің нүктесі – аңыздың шыңы немесе шешімді нүктесі, ең жоғары кернеу мен драмалық момент, немесе оқиғаның шешіміне қарай басталатын сәт. Әңгімедегі шыңы – әдеби элементтің бірі болып табылады.

Мысалдар

Әңгіменің мәні – көркем әңгіменің шегіне теңеуге болады, бірақ оқиғаның аяқталуының болмауы – маңызды айырмашылық, ол әзіл мен драманың мәнін ашады. Көркем емес жанрларда, автордың қиял өнімдеріндегідей оқиғаны және "сюжетті" бақылауға толық еркіндігі болмаса да, тақырыпты таңдау, егжей-тегжейлілік және маңызды нәрселерге назар аудару арқылы автор ұқсас құрылымдарды, яғни драмалық оқиғаны құруға мүмкіндік алады. Грек драматургы Эврипидтің "Гиполит" пьесасында, Фидра Гиполиттің оған деген махаббатына жауап ретінде жаман әрекет жасағанын естігенде оқиғаның шегіне жетеді. Бұл – Афродитаның қарғысының орындалған сәті және пьесаның шешімді нүктесі.

Антиклимакс

Антиклимакс – сюжетте қиын шешілетін көрінетін мәселенің, қарапайым нәрсе арқылы шешілуі. Мысалы, қатаң күзетілген нысанды жою үшін жоғары технология, ұжымдық жұмыс және қару-жарақ қажет болса, антиклимакс үшін "Нысанды жою" деп жазылған қызыл түймешікті басу немесе шығарып жіберу туралы бұйрық толтырып, ғимаратты қирату жеткілікті болуы мүмкін. "Әлемдер соғысының" соңы да осыған ұқсайды, онда Жер планетасын жаулап алудың хаосы барысында, шетелдіктер ең күтпеген нәрсе – патогенге ұшырайды. Тағы бір мысал, кейіпкер жеңіліс тапқандай болып, мақсатына жетпей қайтыс болуы мүмкін, тіпті бұл оның өміріндегі маңызды өзгеріс ретінде көрінгенімен. Deus ex machina – антиклимакс түрі, онда сырттан күтпеген, мүлдем байланысы жоқ күш кіріп, орталық мәселені шешеді.