Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жапон самурайлар кланы, Мори кланы, Гендзи ұрпақтары
Japanese samurai clan
the Mori clan, descendents of Genji
Мори кланы (毛利氏 Mōri shi) – Оэ-но Хиромотодан тараған жапон самурайлар кланы. Оэ-но Хиромото Фудзивара кланынан тегін алады. Отбасының ең көрнекті өкілі Мори Мотонари Аки провинциясында кланның ықпалын зор айтарлықтай кеңейтті. Эдо дәуірінде оның ұрпақтары Токугава сёгунатының билігінде Чошу доменінің даймиолары болды. Мэйдзи реформасынан кейін хан жүйесі мен даймио лауазымы жойылған соң, Мори кланы жаңа аристократия құрамына кірді.
The Mōri clan (毛利氏 Mōri shi) was a Japanese samurai clan descended from Ōe no Hiromoto. Ōe no Hiromoto was descended from the Fujiwara clan. The family's most illustrious member, Mōri Motonari, greatly expanded the clan's power in Aki Province. During the Edo period his descendants became daimyō of the Chōshū Domain under the Tokugawa shogunate. After the Meiji Restoration with the abolition of the han system and daimyō, the Mōri clan became part of the new nobility.
Камакура кезеңі
Камакура сёгунаты кезінде Морилер өздерінің ата-бабалары Оэ-но Хиромотоның даңқынан гөкенин әулеті болды. Оэ-но Хиромотоның төртінші ұлы Мори Суэмицу әкесінен Мори шоэнін мұраға алды және осы себепті ол осы есімді қолдана бастады. Мори әулетінің бірінші басшысы деп айтуға болады, бірақ Мори әулетінің дәстүрінде ол әулеттің 39-шы басшысы саналады, себебі ол Жапонияның ежелгі құдайы Аменохохи но Микотоның (天穂日命) 39-шы тікелей ұрпағы. Әулеттің үшінші басшысы Мори Токичикадан кейін, оның ұлы Мори Садачика (毛利貞親) оның орнын басуға тиіс болған, бірақ ол және оның ұлы Ходжо әулетінен қаза тапты, ал Цунемицудың шөбересі әулеттің келесі басшысы болды. Камакура сёгунатының соңында олар сёгунаттан алшақтап, Ашикага Такаудзиге ыңғайлы көзқарас білдірді.
During the Kamakura shogunate the Mōri were a gokenin family due to the fame of their ancestor Ōe no Hiromoto. Mōri Suemitsu, the fourth son of Ōe no Hiromoto inherited Mōri shōen from his father and that is why he began to use the name. It is reasonable to say he is the first head of the Mōri clan but in the Mōri family tradition he is the 39th head of the family as he is the 39th linear descendant of Amenohohi no mikoto (天穂日命), an ancient god of Japan. After the third head of the clan, Mōri Tokichika, his son Mōri Sadachika (毛利貞親) was supposed to succeed him but he and his son were both killed by the Hōjō clan and the great grandson of Tsunemitsu became the next head of the clan. At the end of the Kamakura shogunate, they became distant from the shogunate and showed a favorable attitude to Ashikaga Takauji.
Сенгоку кезеңі
Сенгоку дәуірінде Мори Мотонари өз билігін бүкіл Аки провинциясына, содан кейін басқа көршілес провинцияларға кеңейтті. Өзінің өмірінде Мори жергілікті джизамурайдан даймё дәрежесіне көтерілді. Ода кланы мен Икко-иккимен болған соғыс кезінде Мори, Икко-икки кландарына өзара провинциялық кемежайлар мен порттары арасында теңіз сауда жолын құру арқылы көмектесті. Бірақ Ода кланы екі клан арасындағы сауда кемелерін қоршау арқылы бұл сауданы тоқтатты және Мори флотын жоюға тырысты, бірақ 1571 жылы жасаған алғашқы әрекеті сәтсіз аяқталды. Екінші шайқас 1579 жылы өтті, Ода кланы Моридің теңіз күштеріне соққы беру үшін сегіз Атакэбуне (темірмен қапталған, ауыр бронясы бар кемелер) соғыс кемесін жіберді. Ода Нобунаганың генералы Тойотоми Хидеёши басқарған әскерлер арасындағы күрес аяқталғаннан кейін екі тарап та бейбіт келісімге келді, ал Мори Чюгоку аймағындағы бес провинцияны иеленген даймё ретінде қала берді.
In the Sengoku period, Mōri Motonari expanded their power to the whole of Aki province and then to other neighboring provinces. In his generation, Mōri became the daimyō from a local jizamurai. During the war with the Oda clan and the Ikkō ikki, the Mōri helped the Ikkō ikki clans by establishing a naval trade route between each other's provincial docks and harbours, the Oda eventually nullified this by laying siege to the trade ships between the two clans and went to further disrupt trade by attempting to destroy the Mōri fleet, failing on their first attempt in 1571. The second battle took place in 1579 with the Oda sending eight Atakebune (heavily armoured ships with iron clad plating) warships to finally destroy the Mōri naval threat. After a struggle between Toyotomi Hideyoshi, who led his army as a general of Oda Nobunaga, the two sides made peace and Mōri remained as a daimyō who kept five provinces in Chūgoku.
Эдо кезеңі
1600 жылы Мори Терумото Секигахара шайқасында Батыс армиясына номиналды түрде жетекшілік етті. Батыс армиясы шайқаста жеңіліске ұшырады және Мори кланы шығысқа қарай үш провинциясын жоғалтып, астанасын Хиросимадан қазіргі Ямагучи префектурасының Хаги қаласына көшірді. Жаңа иелік, Мори хан, екі провинциядан – Нагато және Суо провинцияларынан құралды. Бұрынғы Нагато провинциясынан шыққандықтан, Мори хан көбінесе Чошу хан деп аталды.
In 1600, Mōri Terumoto nominally led the West Army in the Battle of Sekigahara. The West Army lost the battle and the Mōri clan lost three eastern provinces and moved their capital from Hiroshima to present day Hagi, Yamaguchi. The newer fief, Mōri han, consisted of two provinces: Nagato Province and Suō Province. Derived from the former, Mōri han was referred to often as Chōshū han.
Мэйдзи қалпына келтіруінен кейін
Мэйдзи қайта жаңғыруынан кейін хан жүйесі мен даймёлер таратылған соң Мори әулеті жаңа аристократия құрамына кірді. Олар герцог әулеті мәртебесіне ие болды.
After the Meiji Restoration with the abolition of the han system and daimyō, the Mōri clan became part of the new nobility. They became a ducal family.
Клан басшылары
Мори Суэмицу (毛利季光, 1202–1247), Оэ-но Хиромотоның төртінші ұлы (大江広元), Камакура сёгунатының гокэнин. Мори Цунэмицу (毛利経光, ? – ? ), Камакура сёгунатының гокэнин. Мори Токичика (毛利時親, ? –1341), Камакура сёгунатының гокэнин. Мори Мотохару (毛利元春, 1323– ? ), Токичиканың шөбересі (әкесі мен атасы өткіріліп кеткен), Аки провинциясының джизамурайы, Ашикага сёгунатының вассалы. Мори Хирофуса (毛利広房, 1347–1385), Аки провинциясының джизамурайы, Ашикага сёгунатының вассалы. Мори Мицуфуса (毛利光房, 1386–1436), Аки провинциясының джизамурайы, Ашикага сёгунатының вассалы. Мори Хиромото (毛利煕元, ? –1464), Аки провинциясының джизамурайы, Ашикага сёгунатының вассалы. Мори Тоёмото (毛利豊元, 1444–1476), Аки провинциясының джизамурайы, Ашикага сёгунатының вассалы. Мори Хиромото (毛利弘元, 1466–1506), Аки провинциясының джизамурайы, Ашикага сёгунатының вассалы. Алкогольге уланып, жас кезінде қайтыс болды. Мори Окимото (毛利興元, 1492–1516), Аки провинциясының джизамурайы, Ашикага сёгунатының вассалы. Жас кезінде алкогольге уланып қайтыс болды, оның орнын кішкентай ұлы басты. Мори Комацумару (毛利幸松丸, 1515–1523), Аки провинциясының джизамурайы, Ашикага сёгунатының вассалы. 9 жасында қайтыс болды, оның орнын інісі басты. Мори Мотонари (毛利元就, 1497–1571), кланның ең танымал мүшесі деп есептеледі. Кланның билігін Чугоку аймағының көп бөлігіне дейін кеңейтті. Мори Такамото (毛利隆元, 1523–1563), әкесі "қызметтен кеткенде" кланның басшысы болды, бірақ әкесінен бұрын, жас кезінде қайтыс болды, улану күдігі бар. Мори Тэрумото (毛利輝元, 1553–1625), Хиросима доменінің 1-ші даймёсы, Сэкигахара шайқасынан кейін одан айырылды. Мори Хидэнари (毛利秀就, 1595–1651), Чосю доменінің 1-ші даймёсы. Мори Цунахиро (毛利綱広, 1639–1689), Чосю доменінің 2-ші даймёсы. Мори Ёсинари (毛利吉就, 1668–1694), Чосю доменінің 3-ші даймёсы. Мори Ёсихиро (毛利吉広, 1673–1707), Чосю доменінің 4-ші даймёсы, Чофу Мори тармақ үйінен (長府毛利家) қабылданған. Мори Ёсимото (毛利吉元, 1677–1731), Чосю доменінің 5-ші даймёсы. Мори Мунэхиро (毛利宗広, 1717–1751), Чосю доменінің 6-шы даймёсы. Мори Сигэнари (毛利重就, 1725–1789), Чосю доменінің 7-ші даймёсы. Мори Харучика (毛利治親, 1754–1791), Чосю доменінің 8-ші даймёсы. Мори Нарифуса (毛利斉房, 1782–1809), Чосю доменінің 9-шы даймёсы. Мори Нарихиро (毛利斉熙, 1784–1836), Чосю доменінің 10-шы даймёсы. Мори Наримото (毛利斉元, 1794–1836), Чосю доменінің 11-ші даймёсы. Мори Нарито (毛利斉広, 1814–1837), Чосю доменінің 12-ші даймёсы. Мори Такачика (毛利敬親, 1819–1871), Чосю доменінің 13-ші (және соңғы) даймёсы. Мори Мотонори (毛利元徳, 1839–1896), Кадзоку жүйесіндегі герцог. Мори Мотоакира (毛利元昭, 1865–1938), Кадзоку жүйесіндегі герцог. Мори Мотомичи (毛利元道, 1903–1976), Кадзоку жүйесіндегі герцог. Мори Мотоаки (毛利元敬, 1930–2020), Кадзоку жүйесіндегі герцог. Мори Мотохидэ (毛利元栄, 1967– ), үйдің басшысы.
Mōri Suemitsu (毛利季光, 1202–1247), fourth son of Ōe no Hiromoto (大江広元), gokenin of the Kamakura shogunate. Mōri Tsunemitsu (毛利経光, ? – ? ), gokenin of the Kamakura shogunate. Mōri Tokichika (毛利時親, ? –1341), gokenin of the Kamakura shogunate. Mōri Motoharu (毛利元春, 1323– ? ), great grandson of Tokichika (father and grandfather) skipped over, jizamurai of Aki, retainer of Ashikaga shogunate. Mōri Hirofusa (毛利広房, 1347–1385), jizamurai of Aki, retainer of Ashikaga shogunate. Mōri Mitsufusa (毛利光房, 1386–1436), jizamurai of Aki, retainer of Ashikaga shogunate. Mōri Hiromoto (毛利煕元, ? –1464), jizamurai of Aki, retainer of Ashikaga shogunate. Mōri Toyomoto (毛利豊元, 1444–1476), jizamurai of Aki, retainer of Ashikaga shogunate. Mōri Hiromoto (毛利弘元, 1466–1506), jizamurai of Aki, retainer of Ashikaga shogunate. Died young of alcohol poisoning. Mōri Okimoto (毛利興元, 1492–1516), jizamurai of Aki, retainer of Ashikaga shogunate. Died young of alcohol poisoning, succeeded by his infant son. Mōri Kōmatsumaru (毛利幸松丸, 1515–1523), jizamurai of Aki, retainer of Ashikaga shogunate. Died at only 9 years of age, succeeded by his uncle. Mōri Motonari (毛利元就, 1497–1571), arguably the most famous member of the clan. Expanded the clan's power to nearly all of the Chūgoku region. Mōri Takamoto (毛利隆元, 1523–1563), became head of the clan when his father "retired" but died young before his father, suspected assassination by poisoning. Mōri Terumoto (毛利輝元, 1553–1625), 1st daimyō of Hiroshima Domain, taken away from him after Battle of Sekigahara. Mōri Hidenari (毛利秀就, 1595–1651), 1st daimyō of Chōshū Domain. Mōri Tsunahiro (毛利綱広, 1639–1689), 2nd daimyō of Chōshū Domain. Mōri Yoshinari (毛利吉就, 1668–1694), 3rd daimyō of Chōshū Domain. Mōri Yoshihiro (毛利吉広, 1673–1707), 4th daimyō of Chōshū Domain, adopted from the Chōfu Mōri branch family (長府毛利家). Mōri Yoshimoto (毛利吉元, 1677–1731), 5th daimyō of Chōshū Domain. Mōri Munehiro (毛利宗広, 1717–1751), 6th daimyō of Chōshū Domain. Mōri Shigenari (毛利重就, 1725–1789), 7th daimyō of Chōshū Domain. Mōri Haruchika (毛利治親, 1754–1791), 8th daimyō of Chōshū Domain. Mōri Narifusa (毛利斉房, 1782–1809), 9th daimyō of Chōshū Domain. Mōri Narihiro (毛利斉熙, 1784–1836), 10th daimyō of Chōshū Domain. Mōri Narimoto (毛利斉元, 1794–1836), 11th daimyō of Chōshū Domain. Mōri Naritō (毛利斉広, 1814–1837), 12th daimyō of Chōshū Domain. Mōri Takachika (毛利敬親, 1819–1871), 13th (and last) daimyō of Chōshū Domain. Mōri Motonori (毛利元徳, 1839–1896), Duke under the Kazoku system. Mōri Motoakira (毛利元昭, 1865–1938), Duke under the Kazoku system. Mōri Motomichi (毛利元道, 1903–1976), Duke under the Kazoku system. Mōri Motoaki (毛利元敬, 1930–2020), Duke under the Kazoku system. Mōri Motohide (毛利元栄, 1967– ), head of the family.
Танымал мәдениетте
Кланның Хидэёшимен соғысы Эйджи Йошикаваның "Тайко: Феодалдық Жапониядағы соғыс және даңқ туралы эпикалық роман" романында суреттелген. Мори кланы "Шогун: Тоталь соғыс" және "Тоталь соғыс: Шогун 2" ойындарында ойналатын фракция.
The clan's war with Hideyoshi appears in Eiji Yoshikawa's novel Taiko: An Epic Novel of War and Glory in Feudal Japan. The Mōri are a playable faction in Shogun: Total War and Total War: Shogun 2.