Кіріспе
Фильмдерді цензуралау рейтингісінің тізімі
Бұл мақалада британдық фильмдерге берілетін цензуралық рейтингтер тарихы жазылған.
Шолу
Ұлыбританиядағы фильмдердің рейтингісін Британдық кино жіктеу кеңесі (BBFC) 1912 жылдан бері анықтайды. Бұрын келісілген рейтинг стандарттары болған жоқ, және жергілікті кеңестер өздерінің, көбінесе әртүрлі талаптарын немесе шектеулерін енгізген. Кинотеатрларда көрсетілетін фильмдер үшін BBFC-нің заңдық күші жоқ (техникалық тұрғыдан алғанда, фильмдер жіктеуге міндетті түрде ұсынылуы керек емес), себебі белгілі бір фильмге кімді қабылдау керектігін шешуге кеңестер жауапты, бірақ олар көбінесе BBFC сертификаттарын қолданады, бұл оларды тиімді түрде заңды міндетті етеді. Ерекше жағдайларда кеңестер өз шарттарын қоя алады, яғни сертификат бойынша кіруге рұқсат етілген ең төменгі жасты көтеру немесе төмендету, сертификатталған фильмге толыққанды тыйым салу, немесе BBFC сертификатына ешқашан ұсынылмаған немесе кеңес тарапынан сертификаттан бас тартқан фильмдер үшін өздерінің кіруге рұқсат етілген ең төменгі жасын белгілеу арқылы. 1985 жылға дейін видео шығарылымдары үшін заңды міндетті рейтингтер болған жоқ. 1984 жылғы «Видеожазбалар туралы» заң, кез келген қолданыстағы кинотеатр сертификатынан тәуелсіз видео шығарылымдарын сертификаттауға жаңа заңдық өкілеттіктерді енгізді, BBFC-ге әрбір жаңа видео шығарылымын (босатылғандарды қоспағанда) бағалау және жазбаны сату немесе жалға беру арқылы қамтамасыз етуге болатын адамдардың ең төменгі жасын анықтау міндеті жүктелді. 2009 жылдың тамызында 1984 жылғы «Видеожазбалар туралы» заңның техникалық қатеге байланысты заңдық күші болмағаны анықталды, себебі заңның шарттары Еуропалық комиссияға жеткізілмеген. Тиісті ережелер Парламент тарапынан 2010 жылғы «Видеожазбалар туралы» заң ретінде қайта қабылданып бекітілді. Төмендегі тізім BBFC рейтингілік жүйесінің құрылған сәтінен бастап қазіргі уақытқа дейінгі дамуын көрсетеді. Әр бөлімде, алдыңғы жүйеден өзгеретін сертификаттар курсивпен белгіленген.
1912-1932 жылдар
Алғашында кеңес беру туралы екі ғана сертификат болды. Символ атауы Түсіндірме/Ескертулерalign="center"For Universal ExhibitionБарлық жастағы адамдарға кіруге рұқсат етіледі. align="center"For Public Exhibition to Adult Audiences16 жасқа толмаған адамдарға кіруге тыйым салынған (1923 жылдан бері ата-анасының немесе ересек қамқоршысының сүйемелдеуі болмаса кіре алмайды). Ирландияда 1922 жылы Ирландия еркін мемлекетінің (қазіргі Ирландия Республикасы) тәуелсіздігін алғаннан кейін, 1923 жылы BBFC орнына Ирландия киноцензурасы құрылды. Бұл 2008 жылы Ирландия киноны жіктеу кеңсесі деп қайта аталды.
1989-2002 жылдар
PG мен 15 арасындағы үлкен айырмашылық және «Бэтмен» туралы индустриялық қысымға байланысты, 1989 жылдың 1 тамызында 12 жасқа арналған сертификат енгізілді. Алайда, ол тек кинотеатрларда қолданылды және бейнематериалдарды қамтымады. Осы сәттен бастап бейне шығарылымдарында BBFC-нің ресми логотиптері пайда бола бастады. 12 жасқа арналған сертификат 1994 жылдың 1 шілдесінде бейнематериалдар үшін енгізілді, кейіннен қайта тапсыру арқылы 12 жасқа дейінгілерге арналған бейнематериал ретінде мақұлданды, ал «Nuns on the Run» фильмі қазірге дейін 15 жасқа арналған сертификатын сақтап тұр, қайта тапсырумен. Барлық белгілер 1985 жылдан бері қолданылып келген қалың мәтіннен ашық мәтінге графикалық түрде өңделді, бірақ көптеген үй бейнематериалдары бұрынғы белгілерді пайдалануды жалғастырды. 2002 жылы кинотеатрлардағы 12 жасқа арналған сертификат өзгертіліп, 12A деп аталды. 12 жасқа толмаған балалар 12A фильмдерін кем дегенде 18 жастағы ересектермен бірге келген жағдайда көре алады, бірақ BBFC 12A фильмдерінің 12 жасқа дейінгі балаларға көбінесе қолайсыз екенін ұсынады. Көптеген адамдардың ойынша, бұл сертификат «Өрмекші адам» фильмі үшін енгізілген жоқ; оны алғашқы болып алған фильм – «Борнның жеке басы». Алайда, «Өрмекші адам» және сол кезде көрсетілімде болған басқа фильмдер 12A ретінде қайта жіктелді. 12A сертификатының енгізілуі екі жылдық консультациядан және Норвичтегі сынақ кезеңінен кейін болды, сол кезде сертификат PG 12 деп аталды (төменде қараңыз). Бейнематериалдарға арналған 12 жасқа арналған сертификат өзгеріссіз қалды. «U» сертификатына арналған кеңес ата-аналарға 4 жасқа дейінгі балалар үшін фильмді тексеруді, ал 8 жасқа дейінгі балалар үшін PG фильмін тексеруді ұсыну үшін жаңартылды. BBFCInsight рейтингтік ақпаратпен алмастырылды. Белгінің аты Түсіндірме/Ескертулер align="center" Әртүрлі Барлығына жарамды. align="center" Ата-аналардың кеңесі Жалпы көруге болады, бірақ кейбір сахналар кішкентай балаларға қолайсыз болуы мүмкін. align="center" 12A 12 жасқа және одан жоғары жастағыларға арналған; 12 жасқа дейінгілерге ересектермен бірге кіруге рұқсат етіледі (тек кинотеатрларда). align="center" 12 12 жасқа және одан жоғары жастағы адамдарға арналған. (Осы жасқа дейінгі адамдарға берілмейді) align="center" 15 15 жасқа және одан жоғары жастағы адамдарға арналған. (Осы жасқа дейінгі адамдарға берілмейді) align="center" 18 18 жасқа және одан жоғары жастағы адамдарға арналған. (Осы жасқа дейінгі адамдарға берілмейді) align="center" Шектеулі 18 18 жасқа толмаған адамдарға лицензиясы бар секс-шоптарда ғана ұсынылуы керек.
Стандартты емес сертификаттар мен рейтингтер
Символ атауы анықтамасы/Ескертуalign="center"PG 12 12 және одан үлкен жастағыларға арналған (тек кинотеатрларда); 12 жасқа дейінгілерге рұқсат етіледі, бірақ тек ересектердің қасында болған жағдайда. Бұл тәжірибелік сертификат 2001 жылдың қазанынан 2002 жылдың қаңтарына дейін Норвичте BBFC жүргізген қысқа мерзімді сынақта қолданылды, онда шыққан барлық 12 жастағы фильмдер PG 12 деп саналды. Норвич қаласы басқа ірі қалалардан салыстырмалы түрде шалқап жатқандықтан, жеңілдетілген бақылаудан арнайы пайдалану үшін көптеген балалардың баруын болдырмау үшін таңдалды. Сынақ нәтижелері 2002 жылдың соңында 12A қабылдануына әкелді. Норвичтегі сынақ аяқталғаннан кейін және 12A енгізілгенге дейін, 2002 жылдың маусымында Тамесайд кеңесі «Spider Man» фильміне PG 12 рейтингін берді, бұл BBFC-нің фильмге берген 12 сертификатын күштен шығарды. Сонымен қатар, кейбір басқа кеңестер фильмге PG сертификатын берді. align="center"15A Әдетте 15 және одан жоғары жастағыларға арналған (тек кинотеатрларда); 15 жасқа дейінгілерге рұқсат етіледі, бірақ тек ересектердің қасында болған жағдайда. Белфаст қалалық кеңесі «The Batman» (2022) және «Five Nights at Freddy's» (2023) фильмдері үшін осы стандартты емес сертификатты қолданды. Бұл Белфаст кинотеатрларында ересектердің қасында 15 жасқа толмаған балалардың фильм көруіне мүмкіндік берді, бұл екі фильмге де BBFC-нің 15 сертификатын күштен шығарды. align="center"Босатылған немесе 'E сертификаты' Төртбұрыш, үшбұрыш, шеңбер немесе басқа да пішіндегі 'E' әрпі BBFC рейтингілік сертификаты емес, керісінше, дистрибьютордың 1984 жылғы Видеожазбалар туралы заңға сәйкес видеожазба жіктеуден босатылған деп санайтынын растайтын мәлімдемесі (мысалы, оқулық материалдар, музыка және спорт).