Кіріспе
Вольфганг Савалиш (26 тамыз 1923 – 22 ақпан 2013) – неміс дирижері және пианист.
Wolfgang Sawallisch (26 August 1923 – 22 February 2013) was a German conductor and pianist.
Өмірбаян
Вольфганг Савалиш Мюнхенде Мария мен Вильгельм Савалиштің ұлы болып дүниеге келді. Оның әкесі Гамбургтегі Bremer Feuerversicherung сақтандыру компаниясының директоры болған. Вольфгангтың ағасы Вернер одан бес жас үлкен еді. 1942 жылы Мюнхендегі Виттельсбахер гимназиясында Абитур емтиханын тапсырды. Бес жасында фортепианода ойнай бастады, ал он жасында концерттік пианист болуды қалағанын білді. Бала кезінде Рихард Штраус пен Ханс Кнапертсбуш оған үлкен әсер етті. Музыкалық білімінде оны отбасы, әсіресе, оның арқасында қайта белсенділікке оралған жесір анасы және ағасы жан-жақты қолдады. Алғашында композиция мен фортепианоны жеке оқыды. Бұл оған Екінші дүниежүзілік соғыстан бұрын және кейін пианист және дирижер ретінде мансабын қаржылық қиындықсыз дайындауға мүмкіндік берді. Оның кәсіби дамуы әскери қызметі мен тұтқындыққа түсуімен тоқталды: соғыс кезінде ол Вермахтта, Францияда және Италияда қызмет етті, соғыстың соңғы кезеңінде Италиядағы британдық әскери тұтқын лагерінде ұсталды. Мюнхенге оралғаннан кейін ол Жозеф Хааспен оқыды және 1946 жылы Мюнхендегі Staatliche Musikhochschule мемлекеттік музыкалық жоғары мектебінде бір семестрден кейін мемлекеттік емтиханды тапсырды. Ханс Росбауд пен Игорь Маркевичтен дирижерлік сабақтар алды. Алғашқы жұмысын Аугсбург қалалық театрында тапты. Осы кезде ол әнші Мехтильд Шмидке (1921–1998) үйленді, ол Пемерингтен орган жасаушы Магнус Шмидтің (1889–1964) қызы еді, оны ол Мюнхенде жас кезінде танысты. Ол өмірі бойы оған үлкен әсер етті. 1944 жылы туған ұлын асырап алғаннан кейін, ол өз отбасын құрды. Мехтильд күйеуінің мансабы үшін әншілік мансабынан бас тартты; бір жағынан ол сәтті адамның көлеңкесінде қалудан қиналды, екінші жағынан өзінің оның менеджері ретіндегі рөлін көрді. 46 жыл бірге өмір сүргеннен кейін, 77 жасында қалқанша безінің қатерлі ісігінен қайтыс болды. Вольфганг Савалиш қоры 2003 жылы Бавариядағы Грассауда құрылды және музыка мектебін қамтиды. 2013 жылдың 2 ақпанында Грассауда Бавария мемлекеттік оркестрінің Кент Нагано жетекшілігімен өткен қайырымдылық концертінде Савалишті соңғы рет жұртшылық алдында көрді. Ол опера әлеміне 2013 жылдың қаңтар айындағы санында соңғы сұхбатын берді. Оның ұлы Жорг 2013 жылдың қаңтар айында, асырап алған әкесі қайтыс болғаннан бір ай бұрын қайтыс болды. Савалиш 50 жылдан астам уақыт бойы Чиемгаудағы Грассауда (Жоғарғы Бавария) өмір сүрді, сонда ол жерленген. Грассаудағы вилла, онда Вольфганг Савалиш ондаған жылдар бойы өмір сүрген, 2014 жылы Савалиш қорына берілді және кейде Грассау музыка мектебінің концерттері үшін пайдаланылады.
Қауымдастықтар
Саваллиш Роберт Шуман қоғамының құрметті мүшесі болды. 2003 жылы ол Баварияда музыка мектебін құруға көмектесті және мектепке Вольфганг Саваллиш қоры (Wolfgang Sawallisch Stiftung) деген ат берді. Ол зейнетке шыққаннан кейін Грассаудағы өз иелігінде тұрып өтті.
Өлім
Саваллиш пен оның әйелі Мехтильд 46 жыл бойы бірге өмір сүрді, ол 1998 жылдың 24 желтоқсанында қайтыс болды. Оның жаназалық қызметін отбасының досы, кардинал Джозеф Ратцингер (кейіннен Папа Бенедикт XVI) өткізді. Оның бұрынғы некесінен Жорг есімді ұлы болған, оны Саваллиш асырап алған. Жорг 2013 жылдың қаңтар айында қайтыс болды. Саваллиш 2013 жылдың 22 ақпанында 89 жасында Грассаудағы үйінде дүние салды.
officiated at her Requiem Mass. She had a son, Jörg, from her previous marriage, whom Sawallisch had adopted. Jörg died in January 2013. Sawallisch died at his home in Grassau on 22 February 2013, aged 89.
Белгілі түсініктер
Саваллиш Ричард Штраустың музыкасын орындаушы ретінде жоғары бағаланған. Пианист ретінде ол Дитрих Фишер-Дискау, Элизабет Шварцкопф және Маргарет Прайс сияқты көптеген белгілі әншілерге аккомпанемент жасады. Ол Роберт Шуман мен Антон Брукнердің симфонияларын орындауымен де танымал. Саваллиш, сонымен қатар, Томас Хэмпсонмен бірге Франц Шуберттің «Қыс саяхаты» және Роберт Шуманның «Ән шөбі» шығармаларын, сондай-ақ басқа да әндерді фортепианода сүйемелдеп жазды. Оның пианист ретіндегі ең әйгілі концерттік өнер көрсетулерінің бірі 1994 жылғы 11 ақпанда Филадельфияда болды, сол күні қатты қар бораны Филадельфия оркестрінің көп бөлігінің Музыка академиясына уақтылы келмей қалуына себеп болғанда, Саваллиш Вагнердің толық концертінде оркестрдің орнын басты.