Доктор Кто және Далектер: 1965 жылғы ғылыми-фантастикалық фильм
Dr. Who and the Daleks
«Доктор Кто и далеки» (1965) – британдық ғылыми-фантастикалық фильм. Гордон Флеминг режиссерлік еткен, Питер Кушинг бас рөлде ойнаған «Доктор Кто» сериалының алғашқы түсірілімі. 🚀👽
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1965 жылғы британдық ғылыми фантастикалық фильм, Гордон Флемингтің режиссерлігінде.
1965 British science fiction film by Gordon Flemyng
«Доктор Хью және Далектер» – 1965 жылғы британдық ғылыми фантастикалық фильм. Оны Гордон Флеминг режиссерлік етіп, Милтон Суботский сценарийін жазды. Бұл британдық ғылыми фантастикалық «Доктор Хью» телесериалы негізінде түсірілген екі фильмнің біріншісі. Басты рөлдерде Питер Кушинг (Доктор Хью), Роберта Тови (Сьюзан), Дженни Линден (Барбара) және Рой Касл (Иан) сомдады. «Далектердің Жерге шабуылы 2150 ж.» (1966) осы фильмге жалғасты. Сюжеті BBC өндірген «Доктор Хью» телесериалының «The Daleks» атты эпизодының негізінде құрылған. Техникалық түспен түсірілген бұл фильм «Доктор Хью» тарихында алғаш рет түсті және кең экранды форматта жасалған туынды. Фильм телесериалдың ағымдағы сюжеттік желісінің бір бөлігі болмады. Дегенмен, түрлі кейіпкерлер, далектер және полиция будкасынан жасалған уақыт машинасы сияқты бағдарламаның элементтері жаңаша бейнеленген түрде қолданылды.
Dr. Who and the Daleks is a 1965 British science fiction film directed by Gordon Flemyng and written by Milton Subotsky, and the first of two films based on the British science fiction television series Doctor Who. It stars Peter Cushing as Dr. Who, Roberta Tovey as Susan, Jennie Linden as Barbara, and Roy Castle as Ian. It was followed by Daleks' Invasion Earth 2150 A. D. (1966). The story is based on the Doctor Who television serial The Daleks, produced by the BBC. Filmed in Technicolor, it is the first Doctor Who story to be made in colour and in a widescreen format. The film was not intended to form part of the ongoing story lines of the television series. Elements from the programme are used, however, such as various characters, the Daleks and a police box time machine, albeit in re imagined forms.
Сюжет
Доктор Ху, оның немерелері Сьюзан мен Барбара және Барбараның жігіті Иан Доктор Худың соңғы өнертабысы – уақыт пен кеңістік машинасы Тардис арқылы басқа планетаға кездейсоқ жеткізіледі. Саяхатшылар алыстан қаланы көріп, оны зерттей бастайды. Сонымен қатар, олар Тардис-ке әкелген дәрі-дәрмек салынған кішкентай контейнерді табады. Оны одан әрі зерттегісі келген Доктор Ху, Тардистің маңызды бөлігі – сұйықтық байланысының бұзылуын жасап, топтың компонентті толтыру үшін қажет сынапты іздеу үшін қалаға баруын қамтамасыз етеді. Қалаға кіргеннен кейін оларды өздерін «Далектер» деп атаған киборгтар тұтқындайды және сұйықтық байланысын тексеру үшін алып қояды. Содан кейін Доктор Ху топтың радиациялық ауруға шалдыққанын және олардың аман қалудың жалғыз үміті бұрын табылған дәрі болуы мүмкін екенін түсінеді. Тұтқындарды жасырын бақылап тұрған Далектер өздерінің қиын жағдайы туралы әңгімелейді. Олар металл қабықтарының ішінде және радиациядан қала ішінде қамалып қалған. Олар барлық басқа тіршілік иелерін жойып, планетаны өздеріне қаратуды қалайды. Тұтқындардың дәрі туралы сөйлескенін естіген Далектер оларға ұсыныс жасайды: егер адамдар табылған дәріні әкелсе, олар өздерін емдеуге жеткілікті дәрі береді. Сюзан тапсырманы орындауға әлі де жеткілікті күшті жалғыз адам болып табылады. Тардис-ке жеткен Сюзан дәріні жинап алады, содан кейін ғасырлар бұрын атом соғысында Далектермен шайқасқан Талдардың басшысы Алидонмен кездеседі. Алидон Сюзанға Далектер уәделерін орындамаса қолдануға арналған екінші контейнердегі радиацияға қарсы дәріні береді. Сюзан оралғанда, Далектер екінші дәріні табады, бірақ адамдарға оны өздерін емдеуге рұхсат береді. Сюзан серіктеріне Алидонның айтуынша, Тал егіндері құлдырап, олар Далек қаласына радиацияға қарсы дәрінің формуласын тамақпен алмастыру үмітімен келгенін түсіндіреді. Далектер бұл әңгімені тағы да естіп, дәрінің үлгісі бар болғандықтан Талдарға енді мұқтаж емес деп шешеді. Олар Сюзанға Талдарға жіберу үшін хат жазуды бұйырады, онда олар қаладан жиналатын тамақпен қамтамасыз ететінін, бұл достық акт екенін жазады. Сюзан хатты аяқтағанда, Далектер олар келген кезде барлық Талдарды өлтіруді жоспарлап отырғанын айтады. Далек олардың камерасына кіргенде, саяхатшылар оны өшіріп тастайды. Бостандыққа шыққан соң, олар қалаға кіретін Талдарды ескертіп, олармен бірге джунглиге қашып кетеді. Далектер Талдың радиацияға қарсы дәрісін сынап көреді, бірақ оның зиянды жанама әсерлерін байқайды. Олар нейтронды бомбаны жарып, планетаның радиациясын тіпті Талдардың өмір сүруіне келмейтін деңгейге көтеруді шешеді. Тал лагерінде Доктор Ху саяхатшылардың планетада тұтқындалып қалғанын түсінеді, өйткені Далектерде сұйықтық байланысы әлі де бар және оны қайтару үшін Талдардың көмегі қажет. Ол Алидонды өз түрін құтқару үшін Далектермен күресуге шақырады, бірақ ол бас тартады, Талдар енді бейбітшілікке ұмтылып жатыр деп талап етеді. Оған жауап ретінде Доктор Ху Ианға Тал әйелін Далектерге алып баруды бұйырады. Дүрсіліп кеткен Алидон Ианға шабуыл жасайды, содан кейін Талдар өздері үшін маңызды нәрселер үшін күресе алатынын түсінеді. Алидон, Доктор Ху және Сюзан қалаға шабуыл жасауда Талдарды бастап жүреді, бірақ Далектер шабуылды тойтарады және Доктор Ху мен Сюзан қайтадан тұтқындалады. Осы уақытта Иан, Барбара және Талдардың шағын тобы Далек қаласына арт жағынан кіріп өтеді. Олар сол жерде қалған Талдарға қосылады, олар Доктор Ху мен Сюзанды құтқару үшін шабуылға шығады. Талдар мен адамдар басқару бөлмесіне кіреді, онда Далектер бомбаны санауды бастаған. Келесі күрес кезінде Далектер байқаусызда олардың негізгі басқару консолін жояды, бұл олардың қуатын үзіп, бомбаның жарылуын тоқтатады. Джунглиге оралғанда, сұйықтық байланысы қалпына келтіріліп, саяхатшылар үйлеріне оралу үшін Тардис-ке шығады.
Dr. Who, his granddaughters Susan and Barbara, and Barbara's boyfriend Ian are accidentally transported to another planet by Dr. Who's latest invention, a time and space machine called Tardis. While exploring, the travellers see a city in the distance. They also find a small container of drugs which they take aboard Tardis. Wishing to investigate further, Dr. Who fakes a leak in a fluid link, a vital component of Tardis, to ensure that the group will go to the city to search for the mercury supposedly needed to refill the component. Once in the city they are captured by cyborg creatures which refer to themselves as "Daleks", who seize the fluid link for examination. Dr. Who then realises that the group have contracted radiation sickness, and that the drugs they discovered earlier may be their only hope of survival. While covertly observing the captives, the Daleks discuss their own plight. They are trapped inside their metal casings, and within the city, by the radiation. They wish to leave so that they can destroy all other life and claim the planet for themselves. Hearing the captives discussing the drugs, the Daleks make a proposal to them. If the humans bring the drugs they found to them, they will allow them enough to treat themselves. Susan goes, being the only one still strong enough to undertake the task. Reaching Tardis Susan collects the drugs and then encounters Alydon, leader of the Thals, a species that fought the Daleks in an atomic war centuries previously. Alydon gives Susan a second container of anti radiation drugs to use if the Daleks fail to keep their promise. When Susan returns the Daleks discover the second drug supply, but allow the humans to treat themselves with it. Susan explains to her companions that, according to Alydon, the Thal crops have failed and they have come to the Dalek city, hoping to trade the anti radiation drug formula for food. Again overhearing this conversation, the Daleks decide that they don't need the Thals now that they have a sample of the drug. They get Susan to write a letter which they will leave for the Thals, stating that they will provide food, to be collected from the city, as an act of friendship. When Susan finishes the letter, the Daleks reveal that they plan to kill all of the Thals when they arrive. When a Dalek enters their cell the travellers manage to disable it. Once free, they are able to warn the Thals who are entering the city, and escape with them into the jungle. The Daleks then test the Thal anti radiation drug but find that it causes disastrous side effects. Thwarted, they decide to detonate a neutron bomb to increase the planet's radiation to a level which even the Thals cannot survive. Back at the Thal camp, Dr. Who realises that the travellers are trapped on the planet as the Daleks still have the fluid link, and he will need the Thals' help to recover it. He urges Alydon to fight the Daleks to save his species but he refuses, insisting that the Thals are now peaceful. In response, Dr. Who pretends to order Ian to take a Thal woman to the Daleks in exchange for the confiscated component. Horrified, Alydon attacks Ian, then realises that the Thals can fight for things they care about. Alydon, Dr. Who and Susan then lead the Thals in an attack on the city, but the Daleks repel the assault and Dr. Who and Susan are recaptured. Meanwhile, Ian, Barbara and a small group of Thals infiltrate the Dalek city from the rear. Once inside they join the rest of the Thals, who have mounted a frontal assault to rescue Dr. Who and Susan. The Thals and humans enter the control room, where the Daleks have started the bomb countdown. During the ensuing struggle the Daleks inadvertently destroy their main control console, which kills them by cutting their power and stops the bomb detonation. Back in the jungle, with the fluid link recovered, the travellers depart in Tardis to return home.
Өндіріс
Amicus компаниясы Терри Нейшн мен BBC-ден оқиғаны және екі жалғасын жасауға 500 фунтқа опция сатып алды. Фильм үшін Далектер сәл өзгертілді. Олардың базалық бөлімдері мен күмбезді шамдары сол кездегі теледидарлық Далектерге қарағанда ірілеу болды, бұл оларды әлдеқайда әсерлі етті, ал кейбіреулеріне поршеньнің орнына екі жақты механикалық қысқыш орнатылды. Олардың бояу схемалары да түрлі-түсті болды, екі Далек көшбасшысы сәйкесінше қара және қызыл түске боялды. Алғашқыда Далектер от тастағыштармен қаруланбақ болған, бірақ денсаулық және қауіпсіздік талаптарына байланысты, сондай-ақ жас көрермендер үшін тым қорқынышты деп есептелгендіктен бұл идеядан бас тартылды. 1995 жылы екі Далек фильмі туралы «Dalekmania» деректі фильмі бейнекассетте шығарылды. Ол өндіріс процесі, туынды өнімдер және жарнамалық кампаниялар туралы мәліметтерді ашты. Кейіннен ол екі Далек фильмінің көптеген үй медиасының бейнежазбаларына қосымша материал ретінде енгізілді. Фильмде оқиға орын алатын планетаның аты көрсетілмесе де, ол жалғасында Skaro планетасы ретінде ретроспективті түрде анықталады, бұл телесериалдағы атаумен сәйкес келеді.
Amicus bought an option to make the story and two sequels from Terry Nation and the BBC for £500. The Daleks were redesigned slightly for the film. They had larger base sections and dome lights than the TV Daleks of the time, making them more imposing, and some were fitted with a two jawed mechanical claw instead of a plunger. They also had more colourful paint schemes, with two Dalek leaders being painted respectively in black and red. Originally, the Daleks were to be armed with flamethrowers, but these were vetoed on health and safety grounds and because they were considered too frightening for a young audience. In 1995, a documentary about the two Dalek films, Dalekmania, was released on video. It revealed details about the productions, spin offs, and publicity campaigns. It was later included as an extra in many of the home media video releases of the two Dalek films. Although the planet on which the action takes place is not named in the film, it is retroactively identified as Skaro in the sequel, matching the name given in the television series.
Шығару
Фильмнің премьерасы 1965 жылғы 23 тамызда Лондонда болды. Жеке Далектер алысқа жіберілді, олардың бірі Австралияның Сидней қаласындағы кинотеатрдың бірінде пайда болды. 1965 жылы Souvenir Press балаларға арналған сувенирлік бояу кітабын шығарды, кітаптың алдыңғы және артқы жағында фильмнен түсті фотосуреттер орналасқан.
The film premiered in London on 23 August 1965. Single Daleks were also sent further afield, one making an appearance at a cinema in Sydney, Australia. Souvenir Press published a tie in colouring book for children in 1965, with colour photographic illustrations from the film on both the front and rear covers.
Сыни жауап
Halliwell's Film Guide фильмді "әлсіз құрастырылған, тек көңіл көтеруге құмар балаларға ғана арналған" деп сипаттады. Джон Клют Science Fiction: The Illustrated Encyclopedia кітабында фильмге үш жұлдыздың біреуін беріп, былай деді: "Көптеген адамдар [Доктор Ху] телесериалын қайта көргісі келеді; азасы жоқ фильмдерді сағынушылар аз". Radio Times фильмге бес жұлдыздың үшеуін беріп, жақсы бағалады: "Бұл спин-офф көрнекті серияны ерекшелендірген тізімділік пен тапқырлықтан мүлдем құрылақан, ақылға сыймас түрде сирек сценарийге юмор қосады, ал арзан декорациялар тікелей "Роза пластик пленканың 101 қолданысы" деуге лайық. Дегенмен, көптеген кемшіліктеріне қарамастан, бұл жаңадан бастағандар мен жанкүйерлер үшін де қызықты саяхат". 2013 жылы The Guardian газетінде Стюарт Херитет: "Кушинг барынша тырысады, бірақ оған жұмыс істеуге көп мүмкіндік берілмеген". Ол Далектерді "мұндағыдай беймәлім тіссіз" деп сипаттады, сондай-ақ олардың ниеттерін түсіндіру үшін "өте жалықтыратын" Далек диалогтарын, Талдардың бейнесін және Рой Каслдың ойынын сынға алды, "оны шебер деу шошқаларға жасалған ең үлкен құрметсіздік болар еді" деді. Британдық кино институтының Эндрю Нетт фильмді "көптеген жанкүйерлер мен сыншылар тарапынан кеңінен сыналған" деп мәлімдеді, сонымен қатар ол "әрине, теңдессіз туынды. Кейбір көріністер әлі де қызықтыруға қабілетті. Басқалары, мысалы, Далектерге қарсы соңғы жеңіс, асығыс және жалпақ сезіледі. Доктордың немерелері көбінесе бір өлшемді. Фильмнің ең көп наразылық тудыратын аспектісі – Кушингтің Докторы". Нетт фильмді "тамаша пульп ғылыми-фантастикалық атмосферасы" бар деп сипаттап, былай деді: "Фильмнің ең жарқын тұсы – оның визуализациясы. Көптеген декорациялар әсерлі" және "фильмдегі Далектер кішкентай экрандағы қарастырмаларынан әлдеқайда әсерлі".
Halliwell's Film Guide described the film as "limply put together, and only for indulgent children". John Clute, in the book Science Fiction: The Illustrated Encyclopedia, gives the film one star out of three, stating: "Many people would like to see the [Doctor Who] television series back; few mourn the long gone films". Radio Times was more favourable, awarding the film three stars out of five, commenting: "this spin off lacks the bite and inventiveness that set the landmark series apart, unwisely injecting humour into the sparse scenario, and the cheap art direction is strictly '101 Uses for Pink Plastic Sheeting'. However, despite the many faults, it's still a fun ride for both the uninitiated and die hard fans alike". In The Guardian in 2013, Stuart Heritage stated: "Cushing does his best, but he's not exactly given a lot to work with." He described the Daleks as "so pointlessly toothless here" and also criticised the "incredibly tedious" amount of Dalek dialogue to explain their motives, the portrayal of the Thals, and Roy Castle's performance, saying "to call him hammy would be to provide the greatest disservice to pigs." Andrew Nette of the British Film Institute stated the film was "widely derided by many fans and critics", adding it is "certainly an uneven affair. Some scenes [ ] still have the capacity to thrill. Others, like the final victory over the Daleks, feel rushed and flat. The Doctor's granddaughters are largely one dimensional The aspect of the movie that most antagonises purists is Cushing's Doctor." Nette described the film as having a "wonderfully pulpy sci fi atmosphere", saying: "The highlight of the movie is its look Many of the sets [ ] are impressive" and "the movie Daleks are more impressive than their small screen counterparts".
Саундтрек
Екі фильмнің де музыкасын Silva Screen Records компаниясы 2009 жылы «Dr. Who & the Daleks» деген атпен CD-де, ал 2016 жылы лимиттік екі винилдік пластинкада шығарды. Екі фильмнен таңдалған әндер 2011 жылы Silva Screen Records компаниясымен лимиттік 7 дюймдік EP ретінде жарық көрді. Фильмнің музыкасы 2022 жылы StudioCanal компаниясы фильмнің 4K UHD және Blu-ray дисктерін қоса алған жиынтығының бір бөлігі ретінде LP форматында шығарылды.
Music from both films was released by Silva Screen Records on a CD entitled Dr. Who & the Daleks in 2009 and on a limited edition double vinyl LP in 2016. Selected tracks from both films were released by Silva Screen Records as a limited edition 7 inch EP in 2011. Music from the film was released on an LP by StudioCanal in 2022 as part of a package also including 4K UHD and Blu ray discs of the film.