Кіріспе

Америкалық жазушы және редактор (1937–1987)
Мансабының басында «Терри Карр» деген атпен танылған актриса.

Терри Джин Карр (19 ақпан 1937 – 7 сәуір 1987) – американдық ғылыми фантастика жанкүйері, автор, редактор және жазуға үйретуші.

Фандомның тарихы мен ашылуы

Карр Орегон штатының Грантс-Пасс қаласында дүниеге келген. 1954-1959 жылдары Сан-Франциско қалалық колледжінде және Берклидегі Калифорния университетінде оқыды. Карр 1949 жылы ғылыми фантастика әуесқойлар ортасын (фандомды) таныды, онда ол фанзиндерді белсенді түрде жариялап, кейіннен коммерциялық баспа саласына қадам жасауына көмектесті. (Ол «Карл Брэндон» деген жалған әуесқойдың авторы болған екі адамның бірі, ал Карл Брэндон қоғамы осы есіммен аталады.) Ғылыми фантастика саласындағы ұзақ мансабына қарамастан, ол өмірінің соңына дейін әуесқой ретінде қатысып тұрды. Ол «Хьюго» сыйлығының «Ең үздік фанзин» номинациясы бойынша бес рет ұсынылып (1959–1961, 1967–1968), 1959 жылы жеңіске жетті, «Ең үздік фан жазушысы» номинациясы бойынша үш рет ұсынылып (1971–1973), 1973 жылы жеңіп алды және 1986 жылы «Конфедерация» фестивалінде арнайы қонақ ретінде қабылданды.

Кәсіби жұмыс

1960 жылдардың басында бірнеше көркем әдебиеттер жариялағанмен, Карр редакциялауға көңіл бөлді. Ол алғаш рет Ace Books компаниясында жұмыс істеді, онда Майкл Муркоктің «Адамды көр» және «Әуе әскербасы», Урсула К. Ле Гуиннің «Қараңғылықтың сол қолы» және Алексей Паншиннің «Қадамдар тізімі» романдарымен қатар, Ace Science Fiction Specials сериясын құрды. Ace басшысы Дональд А. Вуллхайммен туындаған келіспеушіліктерден кейін ол тәуелсіз редактор ретінде жұмыс істеді. Ол «Universe» атты түпнұсқа әңгімелер жинағын және 1972 жылдан 1987 жылы қайтыс болғанға дейін жарық көрген «Жылдың ең үздік ғылыми фантастикасы» антологиясының танымал сериясын редакциялады. Бұл кезеңде ол көптеген жеке антологияларды да редакциялады. Ол үздік редактор номинациясын Хьюго сыйлығына он үш рет (1973–1975, 1977–1979, 1981–1987) иеленді, және екі рет жеңіске жетті (1985 және 1987). 1985 жылғы жеңісі тәуелсіз редактордың алғашқы жеңісі болды. Терри Карр 1981 жылы Денверде өткен WorldCon-нан кейін көп ұзамай Уильям Гибсоннан «Ace Science Fiction Specials» сериясының екінші бөлімі үшін тұңғыш романын тапсырыс берді. Серияның мақсаты – жаңадан романдар жазатын авторларға назар аудару еді. Гибсонның «Ace Specials» командасындағы алғашқы жазушылар Ким Стэнли Робинсон, Майкл Суонвик, Люциус Шепард, Картер Шолц және Говард Уолдроп болды. Уильям Гибсон кітаптың 20 жылдығына арналған басылымының кіріспесінде Карр туралы былай деді: «(Кейінінен қайтыс болған Терри Каррдың ықпалымен келісімге қол қоюға көндірілдім, ол болмағанда «Нейромансер» мүлдем болмас еді)». Карр 1978 жылы Мичиган мемлекеттік университетіндегі Кларион шеберханасында оқытушы болып жұмыс істеді, оның студенттерінің арасында Ричард Кадри және Пэт Мерфи болды.

Жеке өмір

1959 жылы Карр ғылыми фантастиканы ұнататын Мириам Дайческе үйленді. Оның қолжазбалары мен үлкен фанзин жинағы (71 сызықты фут және 2000-ге жуық атау) Калифорния университетінің Риверсайдтағы Итон ғылыми фантастика жинағының құрамына кірді.

Әлемдегі ең үздік ғылыми-фантастикалық кітап

Әлемнің үздік ғылыми фантастикасы: 1965 (1965 ж. Дональд А. Вуллхайммен бірге)
Әлемнің үздік ғылыми фантастикасы: 1966 (1966 ж. Дональд А. Вуллхайммен бірге)
Әлемнің үздік ғылыми фантастикасы: 1967 (1967 ж. Дональд А. Вуллхайммен бірге)
Әлемнің үздік ғылыми фантастикасы: 1968 (1968 ж. Дональд А. Вуллхайммен бірге)
Әлемнің үздік ғылыми фантастикасы: 1969 (1969 ж. Дональд А. Вуллхайммен бірге)
Әлемнің үздік ғылыми фантастикасы: 1970 (1970 ж. Дональд А. Вуллхайммен бірге)
Әлемнің үздік ғылыми фантастикасы: 1971 (1971 ж. Дональд А. Вуллхайммен бірге)