Кіріспе
Хикару Като Сулу – «Жұлдыздар жолы» медиа франшизасының ойдан шығарылған кейіпкері. Алғашқы «Жұлдызды жол» телесериалының экипажының мүшесі Сулу, сондай-ақ анимациялық «Жұлдызды жол» телесериалында, алғашқы алты «Жұлдызды жол» фильмінде, «Жұлдызды жол: Вояджер» телесериалының бір эпизодында, сонымен қатар бірнеше кітаптарда, комикстерде және бейне ойындарда пайда болады. Бастапқыда жай ғана «Сулу» деп белгілі болған оның «Хикару» деген есімі алғашқы телесериал аяқталғаннан кейін он жылдан астам уақыт өткен 1981 жылғы романнан кейін пайда болды. Сулуды Джордж Такей алғашқы «Жұлдызды жол» телесериалында сомдады. Джон Чо 2009 жылғы «Жұлдыздар жолы» фильмінде және оның жалғасы «Жұлдыздар жолы: Қараңғылыққа» және «Жұлдыздар жолы: Шекарадан тыс» фильмдерінде бұл кейіпкердің рөлін ойнады.
Hikaru Kato Sulu is a fictional character in the Star Trek media franchise. A member of the crew in the original Star Trek series, Sulu also appears in the animated Star Trek series, in the first six Star Trek movies, in one episode of Star Trek: Voyager, and in several books, comics, and video games. Originally known simply as "Sulu", his first name, "Hikaru", appeared in a 1981 novel well over a decade after the original series had ended. Sulu was portrayed by George Takei in the original Star Trek series. John Cho took over the role of the character in the 2009 film Star Trek and its sequels, Star Trek Into Darkness and Star Trek Beyond.
Даму және бейнелеу
Джордж Такей Джин Родденберри кейіпкердің бүкіл Азияны бейнелейтінін қалағанын еске алды, бұл континенттегі көптеген соғыстарға қарамастан, «Трек» ғаламының бейбітшілігін символдайтын. Родденберри нақты бір ұлтқа тән тегі қалаған жоқ, сондықтан картаға қарап, Филиппиннің орталық бөлігіндегі Сулу теңізін көрді. «Ол: «Ол теңіздің сулары барлық жағалауға тиеді» деп ойлады», – деп еске алады актер, – «сонда менің кейіпкерімнің аты Сулу болды». «Inside Star Trek: The Real Story» кітабында кейіпкердің аты Desilu Studios вице-президенті Херб Солоудың атымен жасалған ойын деп көрсетілген. Романшы Вонда МакИнтайр алғаш рет «Энтропия эффекті» романында «Хикаруды» кейіпкердің бірінші аты ретінде ұсынды. МакИнтайр кейіпкердің есімін «Генджи туралы әңгімеден» алған. МакИнтайр сол кезде Сулуға есім беруге байланысты қандай дау-дамай болғанын білмегенімен, редактор Дэвид Хартвелл Paramount қарсылығын басу үшін Ген Родденберри мен Такеймен есімді келісуге тиіс болды. Дегенмен, атау «Star Trek VI» фильмінде айтылғанға дейін канонға енбеді. Питер Дэвид режиссер Николас Майерге Такейдің тікелей өтінішімен түсірілім алаңына келгенде ұсыныс жасағанын жазды. Кейбір жапондық дубляждарда командир Сулудың тегі Катоға ауыстырылады. Бернардидің сөзіне қарағанда, Сулу – филиппин сөзі, жапон тегі емес, сондықтан жапондықтар үшін оны айту қиын болуы мүмкін, себебі жапон тілінде «р» дыбысынан ерекшеленетін «л» дыбысы жоқ. Ожасте мұны сол кездегі жазушылардың шынайы жапондық кейіпкерді бейнелеуде мәдени нақтылыққа жеткілікті көңіл бөлмегенімен байланыстырады. Алайда, соңғы фильмдерде ол аздап өзгертілді; «スールー» (Sūrū, ұзын дауыстылармен) аталымы қолданылады, «スル» (Suru, қысқа дауыстылармен) емес. Соңғысы «Сулу» есімінің жақынырақ транслитерациясы болғанымен, жапондық көрермендер үшін сәл жаңғарылуы мүмкін, себебі қысқа дауыстылармен «する» (Suru) жапон тілінде «істеу» деген сөзді білдіреді.
Оригиналдық сериалдар мен фильмдер
Хикару Сулу Сан-Францискода дүниеге келген, оның тегі жапон. Оның туған күні нақты анықталмаған, бірақ Майкл Окуда мен Денис Окуданың "Жұлдызды жол хронологиясы" кітабында ол "Жұлдызды жолдың" бірінші маусымы кезінде 29 жаста болған деп болжанады (актердің өзі де сондай жаста болған), оның туу жылы 2237 жыл деп есептеледі. Paramount компаниясының алғашқы баспасөз хабарламасында оның кейіпкері былай сипатталған: "Физик Сулу – Enterprise ғарыш ғылымы бөлімінің сымбатты, жұмсақ сөйлейтін бастығы. Көбінесе, оның зерттелмеген планеталардағы жағдайды бағалауы оларға қашан және қалай жақындасу керектігін, немесе оларды зерттеуге болатынын анықтайды". Дегенмен, серияның қалған бөлігінде ол үшінші офицер және аға рульші болып қызмет етті, лейтенант шеніне ие болды. Ол фехтовальдық жаттығулармен және ежелгі қару-жарақтарды зерттеумен айналысты. "Жылаңаш уақыт" (1966) эпизодында Спок Сулудың "жүрегінде 18 ғасырдың шабуылшысы" екенін айтады.
Қайта жүктеу фильмдері
Джон Чо 2009 жылғы «Жұлдыздар жолы» фильмінде Сулудың кейіпкерін сомдайды. Дж. Дж. Абрамс кейіпкер ретінде корей-американдықты бейнелеуге қатысты алаңдаушылық білдірді, бірақ Такеи режиссерге Сулу Энтерпрайздегі Азияның барлық өкілдерін білдіретінін түсіндірді, сондықтан Абрамс Чомен келісімге келді. Чо азиялық-американдық болғандықтан, «Сіз ешқашан ала алмайтын белгілі бір актерлік рөлдер бар, соның бірі – ковбойді сомдау. Сулуді сомдау – бұл ғарышқа ұшу арманының іске асуы» деді. Ол кейіпкердің еркектігін өте маңызды деп атап, екі апта бойы төбелес жаттығуларынан өтті. Чо түсірілім кезінде білезігіне жарақат алды, бірақ өкіл бұл «үлкен мәселе емес» екенін мәлімдеді. Джеймс Кайсон Ли бұл рөлге қызығушылық танытты, бірақ Закари Квинто Спок рөліне таңдалғандықтан, «Батырлар» телесериалының продюсерлері үш айға тағы бір актерді жоғалтқысы келмеді. Чо 2009 жылғы фильмде жас Сулуды сомдайды, бірақ ол түпнұсқа сериядағы рөлді сомдаған кезде Такеиден үлкен болды; Чо 36 жаста, ал Такеи 29 жаста болған. Чо 2013 жылғы «Жұлдыздар жолы: Қараңғылыққа қадам» фильмінің жалғасында да Сулу рөлін сомдайды, Кирк пен Спок болмаған кезде USS Enterprise кемесінің уақытша капитаны болады. Фильмнің кульминациялық сахнасында Сулу Киркке капитан болуға қарсы емес екенін айтады, бұл оның бастапқы фильмдер сериясындағы USS Excelsior кемесінің капитаны болған рөліне сілтеме жасайды. Үшінші фильмде, «Жұлдыздар жолы: Шекарасыз», Сулу күйеуі мен қызы бар гей ретінде бейнеленеді. Жазушы Саймон Пегг пен режиссер Джастин Лин бұл шешімді түпнұсқа сериалдағы кейіпкерді сомдағаннан бері белгілі ЛГБТ құқықтарын қорғаушысы болған Джордж Такеиге құрмет көрсету мақсатында қабылдады. Такеи бұл идеяны ұнатпады және киношыларды Сулуды жасырын гей ретінде көрсетудің орнына жаңа гей кейіпкерін жасауға көндіруге тырысты, «Өкінішке орай, бұл Джиннің ойлы туындысын бұрмалау» деді. Пегг «ғылыми фантастикадағы ең толерантты және ашық әлемде» ЛГБТ кейіпкерінің болмауы өкінішті екенін, бірақ бұрыннан бар кейіпкерді гей ретінде көрсетудің символдық сипатта емес екенін айтты. Пегг сондай-ақ Сулу ешқашан жасырын болмағанын, жай ғана оның жеке өмірі көрсетілмегенін, және мүмкіндігі болғанда Родденберри түпнұсқа серияда ЛГБТ тақырыптарын зерттеген болар еді деп мәлімдеді.
Қонақ ретінде көріністер
Такей «Жұлдыздар жолының» 30 жылдығына арналған шара аясында 1996 жылы көрсетілген «Жұлдыздар жолы: Вояджер» телесериалының «Флэшбек» атты эпизодында Сулу рөлін қайта ойнады. Эпизодта капитан Сулу, Тувоктың USS Excelsior кемесінде қызмет еткен кезінен есте сақтаған флэшбектерінде, «Жұлдыздар жолы VI» фильмінде бейнеленген оқиғалар барысында көрінеді.
Басқа медиа
Жоғалған дәуір романы "Сандерд" Сулудың басшылығындағы USS Excelsior миссиясын көрсетеді. "Отпен қаланған" романы Сулу кемеге қолбасшылық етуге дейін USS Excelsior миссиясын суреттейді. Star Trek IV: The Voyage Home романы 1986 жылғы Сан-Францискодағы кездесуді қамтиды, ол бастапқыда фильмге енгізілуі тиіс еді, бірақ ақырында Сулу мен жас жапон-американ баласы арасындағы "Мырза Хикару, сіз мұнда не істеп жүрсіз?" деген сұрақпен аяқталды. Баламен сөйлесіп, оның есімін білгеннен кейін, Сулу баланың өзінің бес атасы екенін түсінеді. Романның тағы бір бөлігінде, ол балықтандыру резервуарларын жеткізу үшін тікұшақты қарызға алады, сол кезде Сулудың филиппин тегі бар екені белгілі болады, өйткені ол 1986 жылдың басында өткен Филиппин халық төңкерісі туралы әңгімелейді. Simon & Schuster Audioworks 1990 жылдардың ортасында Takei және басқа актерлердің дауыстарын пайдаланып, үш канондық емес "Капитан Сулудың оқиғалары" ("Transformations", "Cacophany" және "Envoy") шығарды. Дэвид А. Гудманның "Федерация: алғашқы 150 жыл" анықтамалығында адмирал Хикару Сулудың аудио кіріспесі бар, ол Сулудың кейін адмирал атағына ие болғанын көрсетеді, бірақ бұл канондық емес. Уильям Шатнердің "Жұлдыз жолы" романдарында Сулу Біріккен планеталар федерациясының президенті ретінде бес есе сайланады. "Скрабс" телешоуында Турк Сулуға ұқсайтын дін қызметкеріне үйленгісі келеді, ал дін қызметкерінің рөлін Takei ойнайды. Takei 2000 жылдың желтоқсан айында шыққан Starfleet Command 2 компьютерлік ойынында капитан Сулу рөлін қайта ойнайды. Кіріспе видеосында Takei USS Excelsior бортындағы капитан Сулу рөлінде бірнеше галактикалық державалар арасындағы ғарыштық соғыстың басталуын баяндайды, бұл оның капитандық күнделігінің бір бөлігі. Ойынның кейінгі жаңартуларында Takei-дің Сулу рөлінде ойнаған қосымша дауыстық сценарийлік миссиялар да болды. 2017 жылы ғылыми суретші Дженни Паркстың "Жұлдыз жолы мысықтары" кітабында Сулу жапондық бобтейл мысығы ретінде бейнеленген.
Қабылдау
Роберт Джастман, түпнұсқа "Жұлдыздар жолы" сериалының продюсері, Такей бұрын жаман жігіттерді ойнағанын, бірақ "Жұлдыздар жолы" арқылы оң жағынан көрсетілген алғашқы азиялық актерлердің бірі болғанын айтты. Джастман оны "демеушілікпен айтылатын, сезімсіз, түсініксіз азиялықтың антонимі" деп сипаттады. 2017 жылы Screen Rant Хикару Сулуды "Жұлдыздар жолы" ғаламындағы ең тартымды 15-ші тұлға деп санады. 2018 жылы CBR Сулуды "Жұлдызды жолдың" ең жақсы Жұлдыздық флот кейіпкері ретінде 17-ші орынға қойды. 2018 жылы TheWrap Сулуды "Жұлдызды жол" франшизасының басты кейіпкерлерінің тізімінде 39-дан 19-шы орынға орналастырды ("Жұлдыздар жолы: Discovery" сериалынан бұрынғы). 2016 жылы Wired журналы Сулуды "Жұлдыздар жолы" ғылыми-фантастикалық ғаламындағы Жұлдыздық флоттың ең маңызды 18-ші кейіпкері деп атады. 2019 жылы Syfy Хикару Сулуды Хью Калбердің (10-шы) және Жан-Люк Пикардың (8-ші) арасындағы ең тартымды "Жұлдыздар жолы" кейіпкері ретінде 9-шы орынға қойды.