Кіріспе
Қалалар мен қалашықтар үшін тікелей демократия нысаны – қалалық шешім қабылдаудың бір түрі. Қалалық жиналыс, сондай-ақ "ашық қалалық жиналыс" деп те аталады, – бұл жергілікті биліктің бір түрі, онда қала тұрғындары өз қалаларын басқаруды анықтайтын жиналысқа тікелей қатыса алады. Өкілдік қалалық жиналыстан айырмашылығы, онда тек сайланған өкілдер ғана басқару жиналысына қатыса алады, ашық қалалық жиналысқа кез келген қала сайлаушысы қатыса алады. Бұл нысан сайлаушылармен байланыс орнату үшін сайланған лауазым иелері ұйымдастыратын қалалық кеңестерден ерекшеленеді, себебі олар шешім қабылдау құқығына ие емес. Қалалық жиналыста қатысушылар қаланың жарғыларын, оның кеңестерін және комиссияларын, сайланатын және тағайындалатын лауазымдарды, капиталдық инвестицияларды, шығыстарды, бюджетті және жергілікті салықтарды, сондай-ақ болашақ қалалық жиналыстардың тәртібі мен жиілігін анықтайды. Қалалар өздерін-өздері басқарып, дербестігін сақтайтындықтан, қалалық жиналыстар штаттан штатқа және қаладан қалаға өзгеше болуы мүмкін. Қала тұрғындары өздерінің басқаруына тікелей қатысып, ешқандай делдалсыз өзін-өзі ұсынып, қалалық жиналыс тікелей демократияның мысалы болып табылады және демократиялық теориядағы зерттеу нысаны ретінде қарастырылады. Қалалық жиналыс басқа мемлекеттік органдардың, мысалы, аймақтық су шаруашылығы немесе мектеп округтерінің жиналыстарына да қатысты болуы мүмкін. Қолданылуы мен заңдары қаладан қалаға және штаттан штатқа әр түрлі болғанымен, жалпы нысаны – қала тұрғындарының белгілі бір уақыт аралығында жиналып, заң шығару органы ретінде жұмыс істеп, қаржы, жарлықтар және басқа да басқару мәселелері бойынша дауыс беруі болып табылады. Жаңа Англияның ертедегі басқару жүйесі туралы мәліметтер жеткіліксіз болғандықтан, қалалық жиналыстың пайда болуы туралы пікірталас туындайды. Бір түсіндірме бойынша, ол 17 ғасырда Англияда өткен жергілікті шлюз кездесулерінен алынған, олар приход шіркеуінің қаржылық мәселелеріне жауапты болды. Тағы бір пікір бойынша, ол "Мейфлауэр" кемесімен Жаңа Англияға келген колонистердің Плимут қаласында (Массачусетс штаты) өздерінің басқару ережелерін қабылдау үшін жиналған "Мейфлауэр шартынан" пайда болған. 1831 жылы саяси философ Алексис де Токвиль Массачусетс штатындағы бірнеше қалаларды аралап, "Америка демократиясы" (1835) еңбегінің бірінші томында Нью-Англиядағы қала үкіметтері француз коммуналарына немесе Еуропадағы басқа муниципалдық органдарға қарағанда үлкен саяси тәуелсіздікке ие болып көрінгенін атап өтті. Токвиль қалалық жиналыстар, қатысушы тұрғындарға тікелей билік берілгендіктен, азаматтарды кең демократиялық қоғамға қатысуға дайындайды деп сенді. Қалалық жиналыстар – бүгінгі таңда Миннесота штатындағы кейбір қалашықтар мен Швейцария кантондарынан басқа, күнделікті азаматтардың заң түрінде міндетті ұжымдық шешімдерді қабылдау үшін "тікелей" жиналыстарға тұрақты түрде қатыса алатын сирек институттардың бірі болып табылады. Саяси ойдағы коммунитаризм мен азаматтық республикашылдықты жақтаушылар, әсіресе Вермонт университетінің Фрэнк М. Брайан, қалалық жиналыстарды бірлік құндылықтарына негізделген тікелей демократияның нысаны ретінде жақтайды. Джеймс Фишкин сияқты кеңесші демократтар қалалық жиналысты "қатысуға мүмкіндік беретін орта" ретінде қарастырады, онда барлық қатысушылар арасындағы ойлы пікір алмасу, жергілікті мәселелерді шешуге деген азаматтық жауапкершілік пен міндет сезімімен қатар өмір сүре алады. Алайда, екі топ та қалалық жиналыстар форматы үлкен топтарға бейімделген кезде оның артықшылықтарын сақтау қиын екенін мойындайды. Басқа саяси ғалымдар қалалық жиналыстарға қатысудың төмен деңгейі мен өкілдік етудің жеткіліксіздігіне байланысты күмәнмен қарайды. Джейн Мансбридж және Дональд Л. Робинсон Вермонт пен Массачусетс штаттарындағы қалалық жиналыстарға қатысу өте төмен екенін, себебі олар толық жұмыс күні бойы созылады, нәтижесінде жиналыстарда зейнеткерлер мен жұмыс істемейтін тұрғындардың үлесі артық болады деп мәлімдейді.
the form of municipal decision making
Town meeting, also known as an "open town meeting," is a form of local government in which eligible town residents can directly participate in an assembly which determines the governance of their town. Unlike representative town meeting where only elected representatives can participate in the governing assembly, any town voter may participate in an open town meeting. This form is distinct from town hall meetings held by elected officials to communicate with their constituents, which have no decision making power. At a town meeting, attendees determine the ordinances or rules of the town, its boards and commissions, elected and appointed positions, capital investments, expenditures, budgets, and local taxation, as well as the manner and frequency of future town meetings. Because towns self govern and maintain their autonomy, town meetings vary from state to state, as well as from town to town. Since town residents directly participate in their own governance and represent themselves without any intermediary, town meeting is an example of direct democracy,
and examined as a case study in democratic theory. Town meeting can also refer to meetings of other governmental bodies such as regional water or school districts. While the uses and laws vary by town and state, the general form is for residents of the town to periodically gather and serve as the legislative body, voting on finances, ordinances, and other matters of governance. Records of early New England governance are sparse, leading to debate about the origin of town meeting. One interpretation is that it was adapted from local vestry meetings held in 17th century England that were responsible for financial decisions of the parish church. Another is that it stemmed from New England colonists aboard the Mayflower who, upon landing in Plymouth, Massachusetts, gathered to adopt their own rules of governance, the Mayflower Compact. In 1831, political philosopher Alexis de Tocqueville visited several townships in Massachusetts, remarking in the first volume of Democracy in America (1835) that town governments in New England appeared to show greater political independence than French communes or other municipal bodies in Europe. Tocqueville believed that town meetings, with direct power given to attending residents, trained citizens for participation in broader democratic society. Town meetings represent some of the only modern institutions, apart from some townships in Minnesota and the cantons of Switzerland, in which everyday citizens can regularly participate in "face to face" assemblies that deliberate binding collective action decisions in the form of laws. Proponents of communitarianism and civic republicanism in political thought, notably Frank M. Bryan of the University of Vermont, have advocated town meetings as forms of direct democracy based upon unitary values. Deliberative democrats, such as James Fishkin, have presented the town meeting as a setting of "empowered participation" in which thoughtful deliberation between all participating individuals can coexist with a sense of engaged citizenship and responsibility for solving local problems. Both camps, however, note the difficulties of maintaining the benefits of town meetings when the format is scaled to larger groups. Other political scientists have expressed more skepticism toward town meetings on the basis of their poor attendance and lack of representativeness. Jane Mansbridge and Donald L. Robinson have argued that town meetings in Vermont and Massachusetts feature extremely low turnout in part because they last for a full working day, leading to disproportionate representation of seniors and non working residents in the meetings.
Коннектикут штаты
Коннектикут қалаларының жиналыстары көбінесе жарияланған күн тәртібімен шектеледі; жиналысқа қатысушылар ұсынылған мәселелерді өзгерте алмайды немесе жаңа мәселелер қоса алмайды. Әр қала өз қалалық жиналысының әдісін, жиілігін және басқару аумағын анықтайды және оларды өзінің жарлықтарында немесе қалалық хартасында бекітеді. Әр жиналыстың басында, әдетте қаланың өзінде немесе жақын жердегі қоғамдық орында өтетін модератор таңдалады. Дауыс беру әдетте дауыспен, ал дауыс тең болған жағдайда қол көтеру арқылы жүзеге асырылады. Ашық қалалық жиналыс формасы бар қалаларда, қаланың барлық тіркелген сайлаушылары қалалық жиналыстарға қатыса және дауыс бере алады. Кейбір ірі қалалар өкілдік қалалық жиналыс жүйесін пайдаланады, онда сайлаушылар қалалық кеңеске ұқсас қалалық жиналыстарға қатысу үшін өкілдерді сайлайды. Кейбір қалалар қаржылық қалалық жиналыс формасын қолданады, онда ашық қалалық жиналыс тек қаржылық мәселелер бойынша дауыс беру құқығына ие, ал қаланың заң шығару өкілеттіктері қалалық кеңеске берілген. Қалалық жиналыстарда кейбір мәселелер бойынша міндетті дауыс берулер болуы мүмкін, онда жиналысқа қатысушылар шараны мақұлдауға немесе қабылдамауға дауыс береді. Кейбір қалалар жылдық бюджеттер және қала жарлықтарына енгізілетін өзгерістер сияқты мәселелер бойынша референдум талап етеді. Мұндай мәселелер бойынша қалалық жиналыс мәселені референдумға жіберу туралы дауыс береді, ол осы қаланың жарлықтарында белгіленген кестеге сәйкес кейінірек өткізіледі.
Мэн штаты
Мэн штатында қалалық жиналыс жүйесі Мэн округінің Массачусетс штатының бір бөлігі болған кезеңде пайда болды. Көптеген қалалар мен қалалар қалалық жиналыс үкіметінің нысанында немесе оның өзгелген түрінде жұмыс істейді. Мэн штатының жылдық қалалық жиналыстары дәстүрлі түрде наурыз айында өткізіледі. Сонымен қатар, қажет болған жағдайда арнайы қалалық жиналыстар да шақырылуы мүмкін. Қалалық үкіметтің атқарушы органы – сайланған, толық емес жұмыс уақытындағы, үш, бес немесе жеті мүшеден тұратын Сайлаушылар кеңесі болып табылады. Кезектен тыс уақытта Сайлаушылар кеңесі қалалық жиналыста белгіленген саясатты түсіндіреді және көптеген міндеттерді атқарады, олардың ішінде: қалалық мектеп емес шығындарды мақұлдау, жол құрылысын және жөндеуді рұқсат ету, мектеп емес тауарлар үшін қалалық сатып алу агенті ретінде әрекет ету, лицензиялар беру және қалалық барлық іс-шараларды бақылау. Көбінесе толық емес жұмыс уақытындағы сайлаушылар қалалық бағалаушылар, мұқтаждарды қамқорлаушылар және жол комиссарлары болып та қызмет етеді. Әдетте, заңмен белгіленген міндеттері бар басқа да сайланған қалалық шенеуніктер бар. Оларға хатшылар, бағалаушылар, салық жинаушылар, қазынашылар, мектеп комитетінің мүшелері, полицейлер және басқалары жатуы мүмкін. 1927 жылы Камден қаласы ерекше жарғыны қабылдады және қалалық жиналыстың сайлаушылар құрылымына менеджерлік ұғымын қолданған Мэн штатының алғашқы қаласы болды. Бұл жүйе бойынша менеджер қалалық үкіметтің әкімшілік басшысы болып табылады және өзінің бағынындағы барлық бөлімдердің басқарылуы үшін сайлаушылар кеңесіне жауапты. Менеджердің міндеттеріне сатып алу агенті ретінде әрекет ету, заңдар мен ережелердің орындалуын қадағалау, тағайындаулар мен қызметтен босату жүргізу және тағайындалғандардың еңбекақысын белгілеу кіреді. (Сондай-ақ қараңыз: Кеңес-басқарушы үкіметі.) 1927 жылдан 1939 жылға дейін Мэн штатының тағы он бір қаласы Камден жарғысына ұқсас ерекше заңдар негізіндегі жарғыларды қабылдады. Бүгінде 135 Мэн қаласы қалалық жиналыс-сайлаушылар-менеджер жүйесін қолданады, ал 209 қала қалалық жиналыс-сайлаушылар жүйесін қолданады.
Тарих
Қалалық жиналыс "жергілікті биліктің бастапқы және өзгермелі құралы болды". Алғашқы жиналыстар бейресми өткен, қаладағы барлық ер адамдардың қатысуы мүмкін болған. Тіпті толыққанды пайдаланбаған жағдайда да, "қалалық жиналыстың билігі шексіз болды". Қалалық жиналыс салық салу және жерді бөлу қағидаларын қабылдады; қалаға жер сатып алып, бір ай ішінде үлесін төлей алмағандарға оны мәңгілікке пайдалануға тыйым салды; әр отбасы батпақтан қанша қарағай кесіп алатынын және қай отбасылар үйлерін ағаш жақшамен жабатынын шешті. Сол қалалық жиналысқа келген адамдар өмір сүрудің негізгі принциптерін анықтады және өмірлерінің ең ұсақ бөлшектерін реттеді. Олардың қабылдаған шешімдері балалары мен немерелерінің өміріне әсер етті. Қалалық жиналыстар көбінесе "белсенді, күмәнді, қайшы және тікелей" репутацияға ие болды, бірақ басқалар оны құрметпен қарады. 1692 жылы Ұлы және Бас Сот қалалық жиналыстарда емес, сайлаушыларда жергілікті ережелер бойынша соңғы билік болуын жариялады. Екі жыл өткен соң, 1694 жылы Бас Сот бағалаушыларды тағайындау өкілеттігін сайлаушылардан алып, қалалық жиналыстарға берді. 1715 жылы колониялық заң шығарушы орган қалалық жиналысқа өз төрағаларын сайлау құқығын берді, бірақ бұл тәжірибе Дедхэм сияқты қалаларда бірнеше жылдан бері қолданылып келді. 1647 жылға дейін колониялық заң бойынша барлық сайлаушылар шіркеу мүшелері болуы керек еді, бірақ бұл талап қатаң сақталмаған болуы мүмкін. 1647 жылы заң өзгеріске ұшырап, сайлаушылардың жасы 24-тен жоғары болуы талап етілді. 1658 жылы колония салық салынатын мүліктің құны кемінде 20 фунт болуын талап етті, ал 1670 жылы бұл сома 80 фунтқа дейін арттырылды. 1670 жылғы заңда бұрынғы талаптарға сай келгендердің барлығына сайлау құқығын сақтап қалуға мүмкіндік беретін ереже болды. 1691 жылы мүлік талабы 20 фунтқа дейін төмендетілді. Облыстық сайлауда тек шіркеу мүшелері ғана дауыс бере алатын. Содан кейін осы көрсеткіш төмендеуді жалғастырды. Массачусетс қоғамы көп жағынан Англияға ұқсаса да, колонияда сайлау құқығы ана елге қарағанда кеңірек таралған, сондай-ақ жергілікті сайланған лауазымды тұлғалардың өкілеттігі де жоғары болды.
created principles to regulate taxation and land distribution; it bought land for town use and forbade the use of it forever to those who could not pay their share within a month; it decided the number of pines each family could cut from the swamp and which families could cover their house with clapboard. The men who went to that town meeting hammered out the abstract principles under which they would live and regulated the most minute details of their lives. The decisions they made then affected the lives of their children and grandchildren. Town meeting often had a reputation for being "active, suspicious, contradictory, and cantankerous," but it was well regarded by others. In 1692, the Great and General Court declared that final authority on bylaws rested with town meetings and not selectmen. Two years later, in 1694, the General Court took authority to appoint assessors from selectmen and gave it to town meetings. An act of the colonial legislature gave town meeting the right to elect its own moderators in 1715, but this had already been in practice for several years in towns such as Dedham. A colony law required all voters to be church members until 1647, though it may not have been enforced. The law changed in 1647, requiring voters to be above 24 years of age. The colony added a new requirement that a man must own taxable property with a value of at least 20 pounds in 1658 and increased that sum to 80 pounds in 1670. The 1670 law had a grandfather clause allowing all those who previously were qualified to keep the franchise. In 1691, the property requirement was lowered back to 20 pounds. In provincial elections, only church members could vote. The number continued to fall from there. While in many respects Massachusetts society resembled England, the franchise was more widespread in the colony than it was in the mother country, as were the powers of local elected officials.
Нысандар
Ашық қалалық жиналыс – қаладағы тіркелген барлық сайлаушылардың дауыс беруге құқылы болып, бірлесіп қаланың заң шығару органы ретінде жұмыс істейтін жиналыс нысаны. Қалалық жиналыс әдетте жыл сайын көктемде, көбінесе бірнеше кеш бойы өткізіледі, бірақ қосымша арнайы жиналыстарды шақыру мүмкіндігі де қарастырылған. Ашық қалалық жиналыс – тікелей демократия, ал өкілдік қалалық жиналыс және қалалық кеңес сияқты баламалары – өкілдік демократиясы болып табылады. Бұл үкімет нысаны АҚШ-тың Жаңа Англия аймағындағы кішігірім муниципалитеттерге тән. Массачусетс штатында 6000-нан аз тұрғыны бар қалалар міндетті түрде ашық қалалық жиналыс үкімет формасын қабылдауы керек. 6000 және одан көп тұрғыны бар Массачусетс қалалары ашық қалалық жиналыс немесе өкілдік қалалық жиналыс формасын қабылдауға құқылы. Сайлау комиссиясы қалалық жиналысты жарлық арқылы шақырады, ол дауысқа салынатын мәселелердің тізімі (баптар) және олардың сипаттамаларын қамтиды. Модератор жиналыстың төрағасы болып, қала таңдаған парламенттік процедура ережелерінің сақталуын қадағалайды, дауыс беру немесе қол көтеру арқылы алынған нәтижелерді бағалайды және көзбен немесе құлақпен анықтау қиын дауыстарды санайды. Қаржы комитеті, көбінесе Ақылдасу комитеті деп аталады, қаржы мәселелеріне қатысты ұсынымдар жасайды және көбінесе бюджет жобасын әзірлейді. Қалалық хатшы жиналыстың нәтижелерін тіркеп, хатшы қызметін атқарады. Қалалық кеңес жиналыстың заң аясында әрекет етуін қамтамасыз ету үшін жарлықтағы кез келген мәселе бойынша заңдық ұсынымдар бере алады. Кем дегенде 6000 тұрғыны бар Массачусетс қалалары штаттық заң шығарушы органдағы қалыпты жарғы өзгерту процесі арқылы өкілдік қалалық жиналыс жүйесін қабылдауы мүмкін. Өкілдік қалалық жиналыстардың жұмыс істеу принципі ашық қалалық жиналыстарға ұқсас, бірақ барлық тіркелген сайлаушылар дауыс бере алмайды. Оның орнына, қала тұрғындары өздерін өкілдік ету үшін және мәселелер бойынша дауыс беру үшін сайлау округтері бойынша қалалық жиналыс мүшелерін сайлайды. 2018 жылы қала мәртебесін алғанға дейін, сол кезде Одақтың халқы бойынша ең ірі қаласы болған Фрамингем қалалық жиналысында 216 өкіл болды, олардың әрқайсысы сайлау округінен он екіден сайланды.
Жоспарлау
Жыл сайын көктемде қалалық жиналыс өткізіледі, оны жылдық бюджеттік жиналыс деп те атай беруге болады. Бұрын қалалар жыл сайынғы қалалық жиналыстарын 1 ақпан мен 31 мамыр аралығында өткізуге міндетті болған, бірақ 2008 жылғы Заңның 85-тарауы осы мерзімді 30 маусымға дейін ұзартты. (Қаланың қаржы жылы 1 шілдеде басталады.) Осы жиналыста қала жаңа қаржы жылына бюджет бекітеді және ағымдағы қаржы жылындағы аяқталмаған мәселелерді шешеді. Сондай-ақ, қаланың жалпы және аймақтық ережелері сияқты бюджеттік емес мәселелер бойынша дауыс беру мүмкін. Күн тәртібіне Selectmen (қалалық кеңес), кейде қалалық бөлімдердің өтініші бойынша немесе қаланың кем дегенде он тіркелген сайлаушысы қол қойған петиция арқылы мәселе қойылуы мүмкін. Қажет болған жағдайда, арнайы қалалық жиналыстар өткізілуі мүмкін, әдетте жыл сайынғы қалалық жиналыстар арасында туындайтын қаржылық немесе басқа да маңызды мәселелерді шешу үшін. Олар жыл сайынғы қалалық жиналыстармен бірдей жұмыс істейді, бірақ петицияға қажетті қол қойғандардың саны 100-ге жетеді. Selectmen мұндай жиналысты әдетте шақырады, бірақ сайлаушылар петиция арқылы шақыруға құқылы, ал арнайы қалалық жиналысты шақыру үшін петицияға қажетті қол қойғандардың саны 200 немесе тіркелген сайлаушылардың 20 пайызы, ең төмен көрсеткіш таңдалады. Selectmen мұндай петицияны алған күннен бастап 45 күн ішінде арнайы жиналыс өткізуге міндетті.
Нью-Гэмпшир
Нью-Гэмпшир штатында қалалар, ауылдық округтер (олар түрлі мемлекеттік қызметтермен айналыса алады, бірақ көбінесе халыққа сумен қамтамасыз етумен байланысты) және мектеп округтері жылдық жиналыстың екі түрінің бірін таңдауға құқылы: дәстүрлі жиналыстар және ресми емес "SB 2" немесе "Сенат заң жобасы 2" деп аталатын бюллетень арқылы дауыс беру жиналыстары. Мемлекеттік заңмен SB 2-нің және өкілдік қалалық жиналыстың өзгертілген түрлері де рұқсат етілген, бірақ 2015 жылға дейін ешбір қауымдастық оларды қолданған жоқ.
Дәстүрлі қалалық кездесулер
Қалалық жиналыс жыл сайын наурыз айының екінші сейсенбісінде қалалық шенеуніктерді сайлау, қала бюджетін бекіту және ірі келісімшарттарды мақұлдау үшін өткізіледі. Қалалық кеңесшілер қажет болған жағдайда жыл бойына қосымша қалалық жиналыстар шақыруға құқылы, бірақ егер олар бюджетке қатысты болса, судьяның мақұлдауы қажет. Мемлекеттік заң бойынша, қалалық жиналыстарды қараша айында екі жылда бір рет өтетін сайлау күні өткізуге тыйым салынған. Мемлекеттік заң қалалық модераторға ұзаққа созылған жиналысты кейінге қалдырып, қаланың мәселелерін аяқтау үшін оны кейінірек қайтадан ашуға мүмкіндік береді. Қалалық жиналыстың уақыты мен орны үш күн бұрын жариялануы керек, сонымен қатар қарастырылатын әрбір мәселені көрсететін күн тәртібі қоса берілуі тиіс. Қалалық жиналыс дауыс беру алдында күн тәртібінің тармақтарына өзгерістер енгізе алады, сондай-ақ басқа мәселелерді міндетті емес түрде талқылай алады, бірақ қала тұрғындарына хабарламасыз басқа міндетті шешімдер қабылдауға құқығы жоқ. Қалалық жиналысқа қатысушылардың саны азая береді, сондықтан дәстүрлі тактика – қарсы пікірдегілердің көпшілігі үйіне кеткеннен кейін қайта дауыс беру. 1991 жылы мемлекет RSA 40:10 заңын қабылдады, ол қалалық жиналыс мүшелеріне белгілі бір дауысты қайта қарауға тыйым салу құқығын берді (немесе "бірдей мәселеге қатысты кез келген әрекет"). Егер қалалық жиналыс қайта қарауға тыйым салса, ал кейіннен шешімді қайта қарау туралы дауыс берсе, мәселе кем дегенде бір аптадан кейін өткізілетін кешіктірілген отырыста ғана қарастырылуы мүмкін.
Ресми дауыс беру референдумдары (SB 2)
Ресми дауыс беру референдумдары немесе SB 2 форматы қала тұрғындарының міндетті шешімдерді қалалық жиналыста емес, муниципалды сайлауда жасырын дауыс беру арқылы қабылдауын қамтамасыз етеді. SB 2-ні қабылдау немесе дәстүрлі қалалық жиналыстарға оралу үшін, муниципалды дауыс беру бюлетенінде осы мәселе бойынша кемінде үштен екі көпшілік дауыс беруі керек. Бұл формат 1995 жылы штат заң шығарушы органымен енгізілді, себебі заманауи өмір салты адамдардың дәстүрлі қалалық жиналыстарға қатысуын қиындатты. Алайда, 2019 жылы заң өзгертілді, соның салдарынан үштен екі көпшілік дауыс беру қалалық жиналыста өтуі керек болды: қалалық жиналыс өзінің соңғы шешімдерін муниципалды дауыс беруге жіберу үшін дауыс беруге тиіс. SB 2 бойынша, алғашқы сессия, «Талқылау сессиясы» деп аталады, қалалық сайлаудан шамамен бір ай бұрын өтеді. Бұл сессия көп жағынан дәстүрлі қалалық жиналысқа ұқсас. Дегенмен, қалалық жиналыстан айырмашылығы, ұсынылып отырған дауыс беру шараларының мәтіні мен сомасы өзгертілуі мүмкін болғанымен, ұсыныстардың мәні бойынша нақты дауыс беру жүргізілмейді. SB 2 қабылдаған аймақтарда талқылау сессияларына қатысушылар саны, SB 2 қабылдамаған аймақтардағы қалалық жиналыстарға қарағанда аз болады, себебі олардың шешімдері түпкілікті емес. Алайда, жасырын дауыс беру арқылы соңғы дауыс беру, уақыт талаптарының аздығы мен қатысу мүмкіндігінің болуына байланысты, қалалық жиналыстарға қарағанда көбірек сайлаушыны тартады. Талқылау сессиялары дауыс беру мәселесінің мақсатына «саботаж жасау» деп айыпталды; мысалы, жарлықтың «Қала (мақсат үшін) (соманы) көтеру және бөлу қажет пе?» деген сөзін тек «Көру» деп өзгерту. 2011 жылғы заң талқылау сессияларына жарлықтың мазмұнын жоюға тыйым салады. 2016 жылы Эксетердегі өтініш берушілер мектеп қызметкеріне «сенімсіздік» туралы кеңес дауысын өткізу үшін бюлетеньге қоюға арналған ұсыныс енгізді, ал талқылау сессиясы «жоқ» деген сөзді алып тастады. Екінші сессия, белгіленген сайлау күні өткізіледі, онда қала бюджеті және жарлықтар деп аталатын басқа да мәселелер дауысқа салынады. SB 2 қабылдағанда, қалалар немесе мектеп округтері наурыздың екінші сейсенбісінде, сәуірдің екінші сейсенбісінде немесе мамырдың екінші сейсенбісінде сайлау өткізе алады. Сайлау күндері көпшілік дауыспен өзгертілуі мүмкін. Егер жергілікті сайлау күнін өзгерту туралы дауыс берілсе, бұл өзгеріс келесі жылы күшіне енеді. 2002 жылы Нью-Гэмпшир университетінің қоғамдық саясат орталығының зерттеулеріне сәйкес, Нью-Гэмпширдегі 171 қалада дәстүрлі қалалық жиналыс болды, ал 48-де SB 2 форматы қолданылды. Тағы 15 муниципалитет, олардың көпшілігі қалалар, жылдық жиналыс өткізбеді. Зерттеу көрсеткендей, 102 мектеп округінде дәстүрлі қалалық жиналыс, 64-де SB 2 форматында жиналыс, ал 10-да жылдық жиналыс өткізілмеді. Дәстүрлі жиналыстарды өткізетін қауымдастықтар көбінесе кішкентай болғандықтан, 2002 жылы штаттың халқының үштен бірі ғана дәстүрлі қалалық жиналыстармен басқарылды, ал дәстүрлі мектеп округтері жиналыстарымен басқарылғандардың үлесі 22 пайызды құрады.
Ресми сайлау қалалық кеңесі
Ресми дауыс бюллетені бойынша қалалық кеңес – қалалық кеңестің бір түрі, онда белгілі бір мәселелер тіркелген сайлаушылардың дауысына қойылатын бюллетеньге енгізіледі. Бұл процесс SB 2 процесіне ұқсас, бірақ қандай мәселелерді бюллетеньге қою керектігін қалалық кеңес анықтайды.
Бюджеттік қалалық жиналыс
Бюджеттік қалалық жиналыс – ашық жиналыстың бір түрі, бірақ тіркелген сайлаушылар тек басқарушы орган ұсынған жылдық қалалық жұмыс бюджетіне ғана дауыс бере алады. Егер қала жарғысында Бюджеттік қалалық жиналыс қарастырылса, онда жыл ішінде қажет болатын түрлі ведомстволар, қорлар, шоттар және агенттіктер арасындағы қаражатты аудару тәртібі де белгіленуі керек.
Өкілдік қалалық жиналыс
Мемлекеттік заң (RSA 49 D:3 (III тармақ)) қалалық кеңеске ұқсас, өкілдік қалалық жиналыстың мүмкіндігін ұсынады, онда сайлаушылар өздерінің орнына заң шығару органы ретінде әрекет ететін бірнеше тұрғынды сайлайды. Өкілдік қалалық жиналыстың рәсімі дәстүрлі қалалық жиналыстардың рәсімімен бірдей, бірақ олар мемлекеттік заң бойынша ресми қалалық дауыс бюллетеніне енгізілуі тиіс мәселелерді шеше алмайды. Өкілдік қалалық жиналыс қалалық жарғы арқылы құрылады, ол қалалық дауыс бюллетеніне қосымша мәселелерді енгізуді талап етуі мүмкін. 2006 жылғы мәліметтер бойынша, бұл басқару түрі Нью-Гэмпшир штатының ешбір қаласында немесе мектеп округінде қолданылмайды.
Модератор
Модераторлар қалаларда жұп жылдары екі жылдық мерзімге сайланады және қалалық округтерде әрбір екінші қалалық сайлауда сайланады. Модератор қалалық жиналыстарға төрағалық етеді, олардың жұмысын реттейді, процедура ережелерін белгілейді, тәртіп мәселелерін шешеді және әрбір дауыс беру нәтижесін жариялайды. Қалалық жиналыстың қатысушылары модератордың процедуралық шешімдерін жоққа шығара алады. Модератордың, сондай-ақ, қалалық жиналысты (немесе SB 2 қолданыста болса, талқылау сессиясын) басқа орынды күнге, орынға және уақытқа ауыстыруға құқығы бар, егер модератор жолдар қауіпті немесе қауіпсіз емес деп санайтын ауа райының төтенше жағдайы туындаса. 2017 жылғы муниципалды сайлаудан бұрын үлкен қарлы боран болды, ал Мемлекеттік хатшы бұл заңдық өкілеттіктің сайлауды кейінге қалдыруға қолданылмайтынын түсіндірді, бірақ бірнеше қаладағы модераторлар олай істеді. 2019 жылы NH Бас ассамблеясы SB 104-ті қабылдады және Губернатор оған қол қойды, бұл сайлауды кейінге қалдыру процедурасын құрды. Ол қала модераторына Ұлттық ауа райы қызметінің мәліметтеріне және басқа лауазымды тұлғалармен, сондай-ақ Мемлекеттік хатшымен кеңескеннен кейін сайлауды кейінге қалдыруға өкілеттік береді. Заң жобасының басында айтылғандай, ол «қысқы дауыл, қарлы боран немесе мұздық боран туралы ескертулер болған жағдайда қала, ауыл және мектеп округтерінің сайлауын кейінге қалдыруды қамтамасыз етеді. Бұл заң жобасы сонымен қатар, егер кез келген адам өзінің қауіпсіздігіне алаңдаса, мұндай ескертулер болған жағдайда, сайлау бюллетенінсіз дауыс беруге құқылы».
Нью-Йорк
Қалалық жиналыстар Нью-Йоркте отарлық дәуірден бастап 20 ғасырға дейін қалыпты жағдай болды. Олар әдетте жыл сайын ақпанның 1-і мен мамырдың 1-і аралығында өткізілетін, негізінен қалалық шенеуніктерді сайлау үшін, сонымен қатар "қоршаулар мен мал ұстау ережелерін" белгілеуге, жандарға көмек көрсетуге, салықтарды көтеруге және "заңмен оларға жүктелген кез келген басқа мәселені шешуге" уәкілеттік берілген. 1890 жылдардың соңында штат заң шығарушы органы жиналыстарды – сол кезде бұл тек қалалық сайлаулардан аспайтын – екі жылдыққа ауыстырды, бұл штаттың қалаларындағы федералдық, штаттық және қалалық сайлау үлгісімен үйлесу үшін жасалды. Сондай-ақ, қалалық жиналыстарды қараша айында өткізуге рұқсат берілді, кейіннен бұл міндеттелді. Бұл процесс 1920 жылдарға дейін толыққанды аяқталмады. 1932 жылы қабылданған заңдар алғаш рет "Екі жылдық қалалық сайлау" терминін енгізді, олар "қалалық жиналыстың орнына саналады және кез келген заңдағы қалалық жиналысқа немесе арнайы қалалық жиналысқа сілтеме, қалалық сайлауға сілтеме ретінде қарастырылады" деп мәлімдеді. Штаттың мектеп округтері (салық салу құқығы бар тәуелсіз бірліктер) 1950 жылдардың соңына дейін бюджеттерге және капиталдық төлемдерге дауыс берді және қалалық жиналыс үлгісінде мектеп кеңесінің мүшелерін сайлады.
Род-Айленд
Мемлекет конституциясындағы өзгерістерге байланысты Род-Айленд муниципалитеттері басқа Жаңа Англия штаттарына қарағанда жергілікті басқаруда көбірек тәуелсіздікке ие. Коннектикут сияқты, бірнеше қалаларда «Қаржылық қалалық жиналысы» деп аталатын жүйе қолданылады, онда шектеулі құзыреті бар ашық қалалық жиналыс тек қаржылық мәселелер бойынша дауыс беруге құқылы, ал қаланың заң шығару өкілеттіктері қалалық кеңеске берілген. Род-Айлендте тікелей демократия дәстүрі қазір сирек кездеседі. Он қалада қалалық жиналыс үкіметі бар: Баррингтон, Эксетер, Фостер, Глостер, Хопкинтон, Литтл Комптон, Ричмонд, Сцитуат, Тивертон және Батыс Гринвич.
Вермонт штаты
Вермонт штатының қалалары әдетте жыл сайынғы қалалық жиналысты наурыз айының бірінші сейсенбісінде сайлау кеңесі белгілеген орында өткізуге міндетті. Жыл сайынғы қалалық жиналыстың күнін азаматтар осы мақсатта тиісті түрде шақырылған қалалық жиналыста дауыс беру арқылы өзгерте алады. Қалалық жиналыстың мақсаты – муниципалдық лауазымдарға өкілдерді сайлау, жылдық бюджетті бекіту және басқа да мәселелерді қарастыру. Вермонттағы барлық қалалар мен кейбір қалалар жалпы заңнаманың орнына жарғылар бойынша жұмыс істейді (арнайы заңнамаға қараңыз). Оңтүстік Берлингтоннан басқа қалалар мен жарғылық қалалар өз жарғыларының талаптарына сәйкес, қалалық жиналыс күні жыл сайынғы қалалық жиналысты өткізуге міндетті. Көптеген қалалар маңызды мәселелер бойынша (мысалы, бюджет, сайланған лауазымды тұлғалар және т.б.) құпия дауыс беру арқылы (Австралиялық дауыс беру деп те аталады) шешім қабылдайды. Алайда, қалаларды Австралиялық бюллетень арқылы дауыс беруге міндеттейтін мемлекеттік заң жоқ; бірнеше қала барлық мәселелерді әлі де «залдан» шешеді. Қалалар мен қалаларды қалалық кеңес немесе сайлау кеңесі басқарады. Олар көптеген мәселелер бойынша толық өкілеттікке ие және әдетте муниципалитеттің заң шығару органы деп есептеледі. Бірақ барлық қалалық бюджеттер (және басқа да тәуелсіз салық органының бюджеттері) халықтың пікірін білдіру арқылы бекітілуі керек; жергілікті биліктің бюджеттік сұранысын сайлаушыларға түсіндіру – қалалық жиналыстың басты мақсаты. Қалалық жиналыстағы сайлаушылар міндетті емес ұсыныстарға дауыс бере алады және келесі жылғы жиналысқа мәселелерді қоя алады. Жарғылық муниципалитеттерде қалалық жиналыстарды өткізу немесе бюджетті халықтың пікіріне ұсыну туралы жалпы талап жоқ. 1971 жылы Оңтүстік Берлингтон қаласы Оңтүстік Берлингтон қаласы ретінде қайта құрылғанда, жаңа жарғыда сәуір айында қалалық сайлаулар қарастырылды және сайлаушылардың қарауына жылына 10% немесе одан да көп бюджеттік өсімдер ұсынылуы тиіс болды. Заң шығарушы орган басқа ешбір муниципалитетке мұндай жарғы берген жоқ және болашақта ерекшеліктер жасауға қарсы күшті пікірлер бар. Вермонт штатының Мемлекеттік хатшысының қалалық жиналысқа қатысушыларға арналған нұсқаулығына сәйкес, Вермонт штаты мемлекеттік қызметкерлерге қалалық жиналыс күні демалыс береді. Вермонт заңы сондай-ақ жеке қызметкерге бизнестің немесе мемлекеттік органдардың жұмысының үздіксіздігіне кедері келтірмей, жылдық қалалық жиналысқа қатысу үшін ақысыз демалыс алу құқығын береді. Жұмыскерлер осы құқықты пайдалану үшін жұмыс берушілеріне кем дегенде жеті күн бұрын хабарлауы керек. 18 жастан асқан студенттер де қалалық жиналысқа қатысуға құқылы және оларды оқудан қалушы деп жариялауға болмайды.
Модератор
Модераторлар бір жылдық мерзімге сайланады. Модератордың міндеттері қалалық мәжілістің күн тәртібін (жарияланған бағдарламасын) қарау, қалалық мәжіліс төрағасы болу, мәжіліс жүргізу ережелерін шешу, қабылданған әрбір дауыс қорытындысын жариялау және мәжіліс өту тәртібін белгілеуді қамтиды.
Басқа мемлекеттер
Бірнеше батыс штаттар мен округтердегі қалалар да қалалық жиналыстарды өткізеді, бірақ көбінесе олардың өкілеттіктері шектеулі. Мичиган батыс штаттары арасында қалалық жиналыстар жүйесін қабылдаған алғашқы штат болды, бірақ бастапқыда оның функциясы өте шектеулі болды. Миннесота штатында қалалық жиналыстар елді мекендердің саясатын қалыптастыратын органдар болып табылды. Елді мекенде дауыс беретін халық саны 25 адамға жеткен кезде олар міндетті болды. Елді мекендер әлі де қалалық жиналыстар өткізеді.
Испания
Испанияның кейбір шағын муниципалитеттері орта ғасырлардан бері сақталған Concejo abierto ("ашық кеңес") деп аталатын қалалық жиналыс жүйесі бойынша жұмыс істейді. Испания Конституциясы 100 адамнан аз халқы бар муниципалитеттерге, сондай-ақ бұл жүйені дәстүрлі түрде қолданып келген муниципалитеттерге ашық кеңес принципінде жұмыс істеуге рұқсат береді.
Баск елі
Испанияның қалалық жиналыс жүйесінің ең танымал мысалы орта ғасырларда Испанияның солтүстігіндегі Баск елінде кездесті. "Anteiglesia" деп аталатын (латынша "ante" – "алдында", "anti" емес, және "шіркеу" сөздерінен құралған) қаланың барлық тұрғындары ең үлкен шіркеудің есігі алдында жиналып, жергілікті мәселелер бойынша дауыс беретін. Олар сондай-ақ аймақтық ассамблеяда өкілдік ету үшін синдиконы сайлап алатын. Ауыл немесе қала әр қаланың приходтарында күнделікті басқарумен айналысатын cofradías-тарға бөлінген. Бұл жүйе 1990 жылы Бискайяның Иуррета муниципалитетінде қайта жаңғыртылды.
Швейцария
Қалалық жиналыстар – Швейцарияның кішігірім муниципалитеттерінің, яғни барлық Швейцария муниципалитеттерінің шамамен 90% құрайтын қалыпты заң шығару органы. Мұндай жиналыстар әдетте жылына екі рет өткізіледі. Кантондық деңгейде кейбір аймақтар да жыл сайынғы халық жиналыстарында (Landsgemeinde) заңнамалық референдумдар бойынша шешім қабылдайды. 17 ғасырда мұндай жиналыстар аймақ бойынша кеңінен таралған, бірақ 21 ғасырда олар тек Аппенцель Иннерроден және Гларус кантондарында ғана сақталған.