Кіріспе

1583 жылғы соғыс феодалдық Жапонияда.

Шизугатакэ шайқасы (賤ヶ岳の戦い) Жапонияның Сенгоку кезеңінде Тоётоми Хидэёси (бұрын Хасиба Хидэёси) мен Шибата Кацуе арасында Оми провинциясының Шизугатакэ аймағында, Теншо 11 жылдың төртінші айының 20-сы күні басталып, екі күнге созылды (Грегориан күнтізбесі бойынша 1583 жылдың 10-11 маусымы). Кацуе Ода кланы ішіндегі мұрагерлік таласта Ода Нобунаганың мұрагері болу құқығын алған Ода Нобутаканы қолдады, бұл Хидэёсиге тиімді болды. Кацуе мен Сакума Моримаса Хидэёсиге адал бекіністерге шабуыл жасап, Накагава Киёхидені жеңіске ұшыратты, бірақ Тошие мен Казумасудың жасаған қоршаулары тоқтап қалды. Кацуе Сакумаға шегінуге бұйрық берді, бірақ ол оған құлақ қоймады. Хидэёси күтпеген қарсы шабуыл ұйымдастырып, Сакуманы жеңіліске ұшыратып, шегінуге мәжбүр етті. Хидэёси Сакуманы қуа жетелеп, Китаношо қамалын қоршады, нәтижесінде Кацуе мен Оичи өз-өзіне қол жұмсады. Шизугатакэ шайқасы Хидэёсиге Ода Нобунаганың мұрагері ретінде бекінуіне мүмкіндік берді және 1584 жылғы Комаки мен Нагакуте шайқасымен бірге оның билігіне қарсы соңғы үлкен сынақтардың бірі болды. Джордж Сансом Шизугатакэ шайқасын «жапон тарихындағы шешуші шайқастардың бірі деп санау керек» дейді. Алайда, осы шайқас барысында Шибата жағынан Маэда Тошие басқарған әскерлер Шиге тауында орналасқан жерінен кенеттен майданнан шығып кетті. Кейін Хидэёси өз әскерін түнеуде 50 шақырымға жуық қашықтықты 6 сағат ішінде басып өтетін күштеп маршқа шығарды және Тагами қорғаушыларымен байланыс жасады. Сакума өз әскеріне қоршау шебін бұзып, қорғануға дайындалуға бұйрық берді, бірақ Хидэёсидің әскері Сакуманың күштерін жеңіліске ұшыратты. Сакума Хидэёсидің әскеріне тұтқынға түсіп, басы кесілді.

Салдары

Соғыстың нәтижесінде Ойчидің Азай Нагамасамен болған жас қыздары (Катсуидің әкесінің қыздары) Китaношо қамалынан ешқандай зиянсыз шығуға рұқсат алды және Хидэёсидің асырап алған қыздары болды. 1583 жылдың маусым айында Хидэёси мен Нобукацу Ода Нобутаканы өзіне-өзі қол жұмсауға мәжбүр етіп, оны бәсекеден шығарды. Нобутака Хидэёшиді қарғып, оның әкесі Ода Нобунаганың өліміне қатысы бар екенін аңғартатын өлім алдындағы өлең жазды. Хидэёси енді өзінің беделін нығайтып, Ода әулетіне қатысты ықпалын арттырды, бірақ 1584 жылғы Комаки және Нагакуте шайқасына дейін Токугава Иэясумен одақтасқан Нобукацудан бәсеке күтуге мәжбүр болды.