Кіріспе

Сёрумдағы мұражай темір жолы, Акершюс, Норвегия.

Урског–Хёланд жолы (Urskog–Hølandsbanen), сонымен қатар Тертиттен деп белгілі, Норвегиядағы Сёрумсанд пен Скулеруд арасындағы тары темір жол.

Тарих

Бастапқы желі ұзақ болды және үш кезеңде салынды: Urskogbanen 1896 жылы Бингсфоссеннен Бьёркелангенге дейін ашылды; Hølandsbanen 1898 жылы Бьёркелангеннен Скулерудке дейін ашылды, ал 1903 жылы Бингсфос пен Сорумсанд арасындағы желі аяқталды. Бүгінде желінің бір бөлігі Лиллестрём коммунасындағы Сорумсандта мұражай ретінде сақталған. Теміржол компаниясының бас кеңсесі Бьёркелангенде орналасқан. Желі ең төмен бағамен, 750 мм енді рельстік жол ретінде, яғни үшінші дәрежелі теміржол ретінде салынды. Бұл желіге оның сүйкімді, лақап аты – "Тертиттен" берілді. Теміржол 1945 жылға дейін жеке меншік акционерлік қоғам ретінде жұмыс істеді, содан кейін үкімет сатып алып, Норвегия мемлекеттік теміржолдары (NSB) Aurskog Hølandbanen деген атпен басқарды. Теміржол негізінен орман және ауыл шаруашылығы өнімдерін тасымалдауға арналған. Ағаштар Скулерудке жеткізіліп, одан Холденге ағызылды. Бір кезде "Ұлы саяхат" деп аталатын тур танымал туристік орын болды, ол пойызбен саяхаттауды және "DS Turisten" бу кемесімен Холден каналы бойынша жүзуді біріктірді.

Қайта қалпына келтіру

1961 жылы еріктілерден құралған кооператив құрылды, мақсаты – бұл жолды ұрпақтарға сақтап қалу болды. Сорумсанд қаласындағы 3 километрлік учаске, екі бу локомотиві және басқа да материалдық-техникалық база топқа берілді. Мұражайлық темір жол ретінде алғашқы сапар 1966 жылы жасалды. Бұл учаскеде ғимараттар мен қосымша жолдар болған жоқ, ал қазіргі күндегі келушілерге қажетті барлық құрылыстар мұражайлық темір жолға айналғаннан кейін салынды. Үш бу локомотиві және екі жолаушылар вагоны қалпына келтірілді. Мұражайлық темір жол құрылған кезде соңғы станция Сорумсанд қаласының орталығынан тыс жерде орналасқан, ал станция ғимаратына дейінгі жол бұрыннан алынып тасталған еді. 1987 жылы жол ұзартылып, алғашқы пойыз қайтадан қала орталығынан жүріп шықты. Тағы екі жыл өткен соң, станция ғимараттарын қоса алғанда, барлық жұмыстар аяқталып, ұзартылған жол ресми түрде ашылды. Бүкіл кешен заңмен қорғалады. Urskog–Høland желісі қазір "Venneforeningen Tertitten" бірлестігімен бірлесіп, "Museene i Akershus" (MiA) мұражайының бөлігі болып табылады.

Бу

НомерАтыОсь конфигурациясыТүріӨндірушіЕскермелер4Setskogen2 6 2T2 цилиндрлі буSächsische Maschinenfabrik (Hartmann) 3356 1909 жылғы NSB типті XXVIII6Høland2 6 2T2 цилиндрлі буSächsische Maschinenfabrik (Hartmann) 4658 1925 жылғы NSB типті XXIX7Prydz2 6 2T2 цилиндрлі буHenschel 28463 1950 жылғы NSB типті XXIX

Жүк тасымалы

NoTypeАрқан конфигурациясымен салынғанDescription1ToSkabo 18952 2Платформалық вагондар9GStrømmen 18952Жүк вагоны13GStrømmen 18952Жүк вагоны19KStrømmen 18962Гондолалық вагон26GoMoss Jernstøberi og Mek. vst. 18982 2Жүк вагоны27ToMoss Jernstøberi og Mek. vst. 18982 2Платформалық вагондар