Қосқанатты сүтқоректі – Оңтүстік Австралияның ұшқыш тышқаны
Squirrel glider
Қосқанатты тышқан құрлысушысы (Petaurus norfolcensis) – Австралияның оңтүстік-шығысындағы түнгі жануар. Орманды мекендейді, генетикалық тест арқылы табылған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қапсырмалы жануарлар түрі
Species of marsupial
Ақсақал (Petaurus norfolcensis) – түнгі уақытта жылға қанатын жайып ұшатын опоссум. Ақсақал – Petaurus туысына жататын қанатты желкенді қосымшалардың бірі.
The squirrel glider (Petaurus norfolcensis) is a nocturnal gliding possum. The squirrel glider is one of the wrist winged gliders of the genus Petaurus.
Тіршілік ету ортасы
Бұл түрдің мекендеу аймағы Оңтүстік Австралия/Виктория шекарасы маңындағы Бордертаун қаласынан басталып, Оңтүстік-Шығыс Австралия арқылы Квинслендтің солтүстігіне дейін созылады. Бұл түр 1939 жылдан бері Оңтүстік Австралияда жойылып кеткен деп есептелген, бірақ генетикалық тест олардың осы аймақта қоныстанғанын растады. Қызыл қанатты ұшқыш (squirrel glider) Австралияның оңтүстік-шығысындағы құрғақ склерофилл ормандары мен тоғайларда тіршілік етеді. Дегенмен, Квинслендте олар ылғалды эвкалипт ормандарын мекендейді.
This species' home range extends from Bordertown near the South Australian/Victorian Border through south eastern Australia to northern Queensland. This species was thought to be extinct in South Australia since 1939 until a genetic test confirmed their inhabitance in this area. The squirrel glider lives in south eastern Australia in the dry sclerophyll forest and woodlands. In Queensland, however, they occupy a wetter eucalypt forest.
Сыртқы келбеті
Қанатты жылқыштардың көпшілігі сияқты, жалғақ жылқышы да Австралияға тән. Ол туысқан қант жылқышыдан (P. breviceps) шамамен екі есе ірі. Оның денесі 18–23 см, ал құйрығы 22–33 см. Олар ағаштан ағашқа 50 метрге дейін ұшып өте алады. Анасы баласын 4 айға дейін емшектен айырып, ұяда қалдырады. Балалары 10 айда тәуелсіз болып, өздерінің жолымен кетеді. Өмір сүру ұзақтығы 4–6 жыл. Ол ағаш шырынымен де қоректенеді, көбінесе эвкалипт немесе қызыл қан ағаштарынан. Шырын алу үшін жалғақ жылқышы ағаш діңін тесіп, шырынды ағызады. Ол сондай-ақ тозаң, нектар, жапырақтар мен қабықтарды жейді.
Like most of the wrist winged gliders, the squirrel glider is endemic to Australia. It is about twice the size of the related sugar glider (P. breviceps). Its body is 18–23 cm long and its tail measures at 22–33 cm long. They can glide up to 50m from tree to tree. The mother will wean off her offspring around 4 months while they stay in the den. The offspring become independent at 10 months and go off on their own. The life expectancy is 4–6 years. It also feeds on tree sap, mainly eucalyptus or red bloodwood trees. In order to get the sap the squirrel glider will pierce the trunk of the tree causing sap to flow out of it. It also eats pollen, nectar, leaves, and bark.
Қауіптер
Ақсақалдың табиғи жаратылыстағы жауы – сұлулар, ал кіргізілген жауы – иттер, мысықтар және түлкілер. Адамның әрекетінен туындаған ортаның бөлінуі мен жойылуы жеке популяцияларға да әсер етеді. Дегенмен, популяцияның көптігі және бірнеше қорғау аймақтарында кездесуіне байланысты, IUCN түрді қазіргі уақытта «Тәуекел аз» (яғни әлі қауіп төніп тұрмаған) санатына жатқызып отыр.
Natural predators of the squirrel glider include owls and introduced predators include dogs, cats and foxes. Habitat fragmentation and destruction by human agency is also impacting individual populations. However, due to large population sizes and occurrence in several protected areas, the species is currently classified as Least Concern (i. e. not yet threatened) by the IUCN.
Филогения
Бүркітшағалдың ең жақын туыстары Petaurus туысына жатады. Олардың қатарына қантқалдағы (P. breviceps), махоган қалдағы (P. gracilis), солтүстік қалдағы (P. abidi), Биак қалдағы (P. biacensis) және сары қарны қалдағы (P. australis) жатады. Қай түрден олардың бөлініп шыққандығы әзірге белгісіз. Бүркітшағалдар, қалдақ сияқты, жарғақшалары бар сүтқоректілерден пайда болған болуы мүмкін. Осы ортақ ата-бабаға ие басқа жануарларға жолақты опоссум және Лидбитерс опоссумы жатады.
The squirrel glider's closest relatives come from the same genus, Petaurus, and they include the sugar glider (P. breviceps), mahogany glider (P. gracilis), northern glider (P. abidi), Biak glider (P. biacensis) and yellow bellied glider (P. australis). It is not yet known which species the gliders diverged from. The squirrel glider most likely evolved from a marsupial like a possum that had membranes for gliding. Other animals that have this same ancestor include Striped possum and Leadbeaters possum.
Аналогты құрылымдар
Желкенді ақсақалдар көбінесе Солтүстік Американың ұшатын ақсақалдарымен шатастырылады. Бұл екі түрдің бір-бірімен ешқандай қатысы жоқ. Ұшатын ақсақал – плаценталық сүтқоректі, ал желкенді ақсақал – коала мен кенгуру сияқты торсықты жануар. Екеуінің де ағаш өміріне бейімделуіне көмектесетін қанаттық қабықшасы (патагия) бар. Бұл олардың алдыңғы және артқы аяқтары арасында созылатын тері, ол оларға ағаштар арасында жылғалап, жерде кездесетін жыртқыштардан қашуға мүмкіндік береді. Осы жануарлар бір-біріне жақын туыс емес болғандықтан, осы белгілерін аналогтық деп атаймыз.
Squirrel gliders are often mistaken for flying squirrels of North America. These two species are not related at all. The flying squirrel is a placental mammal and the squirrel glider is a marsupial like koalas and kangaroos. Both have an adaptation for tree living – Patagia. This is the skin that extends from their front to hind legs allowing them to glide between the trees avoiding predators they might come into contact with on the ground. Because these animals are distantly related we call these characteristics analogous.
Гомологты құрылымдар
Аңшылдар өздерін ұстап тұру үшін құйрығын бұтақтарға орап алады. Бұл қасиет сақиналы құйрықты опсумға (дипродонтиялар отряды) ұқсас, олар құйрықтарын ағаштарды ұстау үшін қосымша мүше ретінде пайдаланады. Ол ұзын, бірақ аңшылдардың құйрығы көбірек бұталы.
Squirrel gliders are able to curl their tails around branches to hold on. This feature is homologous to the ring tail possum (order of Diprodontia) which use their tail as an extra limb to grab hold of trees. It is longer but the squirrel gliders tail is bushier.