Вильгельм Шикард: Есептеу машинасының алғашқы жасаушысы
Wilhelm Schickard
Вильгельм Шикард – неміс астрономы, есептеу машинасының алғашқы жасаушысы. 1623 ж. Паскаль калькуляторынан 20 жыл бұрынғы суреттері табылды. Тарих, ғылым, астрономия.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Неміс астрономы және есептеулерді автоматтандырудың алғашқы дамушысы
German astronomer and computing pioneer
Вильгельм Шикард (22 сәуір 1592 – 24 қазан 1635) – еврей тілі мен астрономия профессоры, 20 ғасырдың екінші жартысында танымал болды. Иоганн Кеплердің өмірбаяны жазған Франц Хаммер (Макс Каспармен бірге) 1623 және 1624 жылдары Шикардтың Иоганн Кеплерге жазған екі белгісіз хатында Паскаль калькуляторынан жиырма жыл бұрын жасалған есептеу сағатының суреттері табылды деп мәлімдеді. Хаммер бұл хаттар үш жүз жыл бойы жоғалып кеткендіктен, Блез Паскальдің механикалық калькуляторды ойлап тапқандығы туралы бұрынғы пікірлер қате болғанын айтты. Мұқият зерттеулерден кейін Шикардтың суреттері 1718 жылдан бастап ғасыр сайын кемінде бір рет жарияланғаны, оның машинасы толық емес екендігі, қосымша дөңгелектер мен серіппелер қажет болғаны және оның сағаттарды есептеуде тиімсіз жұмыс істейтін бір тісті тасымалдау механизміне негізделгені анықталды. Шикард машинасы 17 ғасырда тікелей енгізу есептеу машиналарын жасаудың алғашқы үлгісі болды (оның ішінде Блез Паскаль, Тито Бураттини, Самуэль Морланд және Рене Грилле жасаған үлгілер де бар). Шикард машинасы, әсіресе, көбейту үшін айналмалы Непер таяқшаларының тапқыр жүйесімен және кіріс үшін айналмалы түймелермен басқарылатын, ал шығыс үшін терезелерде көрсетілетін сандар тіркелімі бар қосу машинасының алғашқы белгілі дизайнымен ерекшеленді. Тэтон Шикардтың еңбегі механикалық калькуляторлардың дамуына әсер етпегенін айтады. Дегенмен, «механикалық калькулятор» деген ұғым туралы пікірталас бола берсе де, кейінірек Морландтың көбейту және қосу құралдарын бірге қолдануы, Каспар Шоттың «Cistula» еңбегі, Рене Грилле машинасы, арифметикалық есептеулерге арналған құрал және Клод Перроның «rhabdologique» еңбегі, сондай-ақ 20 ғасырдың басында жасалған Bamberger Omega машинасы Шикардтың Непер таяқшалары мен қосу машинасының инновациялық комбинациясымен қадамдас болды, бұл көбейтуге көмектесу үшін жасалған еді. Шикардты «компьютер дәуірінің әкесі» деп атайды.
Wilhelm Schickard (22 April 1592 – 24 October 1635) was a German professor of Hebrew and astronomy who became famous in the second part of the 20th century after Franz Hammer, a biographer (along with Max Caspar) of Johannes Kepler, claimed that the drawings of a calculating clock, predating the public release of Pascal's calculator by twenty years, had been discovered in two unknown letters written by Schickard to Johannes Kepler in 1623 and 1624. Hammer asserted that because these letters had been lost for three hundred years, Blaise Pascal had been called and celebrated as the inventor of the mechanical calculator in error during all this time. After careful examination it was found that Schickard's drawings had been published at least once per century starting from 1718, that his machine was not complete and required additional wheels and springs and that it was designed around a single tooth carry mechanism that didn't work properly when used in calculating clocks. Schickard's machine was the first of several designs of direct entry calculating machines in the 17th century (including the designs of Blaise Pascal, Tito Burattini, Samuel Morland and René Grillet). The Schickard machine was particularly notable for its integration of an ingenious system of rotated Napier's rods for multiplication with a first known design for an adding machine, operated by rotating knobs for input, and with a register of rotated numbers showing in windows for output. Taton has argued that Schickard's work had no impact on the development of mechanical calculators. However, whilst there can be debate about what constitutes a "mechanical calculator" later devices, such as Moreland's multiplying and adding instruments when used together, Caspar Schott's Cistula, René Grillet's machine arithmétique, and Claude Perrault's rhabdologique at the end of the century, and later, the Bamberger Omega developed in the early 20th century, certainly followed the same path pioneered by Schickard with his ground breaking combination of a form of Napier's rods and adding machine designed to assist multiplication. Schickard has been called "the father of the computer age".
Өмір
Шикард Херренбергте дүниеге келді және Тюбинген университетінде білім алды. 1609 жылы бакалавр, ал 1611 жылы магистр дәрежесін алды. Ол 1613 жылға дейін Тюбингенде теология және шығыс тілдерін оқыды. 1613 жылы лютеран дін қызметкері болды және 1619 жылға дейін шіркеумен жұмыс істеді, содан кейін Тюбинген университетінде еврей тілі профессоры болып тағайындалды. Шикард – жан-жақты ғалым болды және Тюбингенде арамей және еврей тілдері сияқты қасиетті тілдерді оқытты. 1631 жылы ол Тюбинген университетінің астрономия профессоры болып тағайындалды. Оның зерттеулері астрономия, математика және геодезияны қамтыды. Ол астрономиялық даталарды есептеуге және еврей грамматикасын жасауға арналған көптеген машиналар ойлап тапты. Ол карта жасау саласында маңызды жетістіктерге қол жеткізіп, бұрынғыдан әлдеқайда дәл карталар жасады. Ол ағаш және мысқа басып безендіруде де шебер болды. Шикард Киелі кітап монархияны қолдайды деп санайды.
Schickard was born in Herrenberg and educated at the University of Tübingen, receiving his first degree, B. A. in 1609 and M. A. in 1611. He studied theology and oriental languages at Tübingen until 1613. In 1613 he became a Lutheran minister continuing his work with the church until 1619 when he was appointed professor of Hebrew at the University of Tübingen. Schickard was a universal scientist and taught biblical languages such as Aramaic as well as Hebrew at Tübingen. In 1631 he was appointed professor of astronomy at the University of Tübingen. His research was broad and included astronomy, mathematics and surveying. He invented many machines such as one for calculating astronomical dates and one for Hebrew grammar. He made significant advances in mapmaking, producing maps that were far more accurate than previously available. He was, among his other skills, a renowned wood and copperplate engraver. Schickard argues that the Bible supports monarchy.
Тарих
1623 және 1624 жылдары Кеплерге жіберген екі хатында, ол өзінің жобалап, құрастырған, бірақ кейіннен Rechenuhr (есептеу сағаты) деп аталған “арифметикалық орган” (“арифметикалық құрал”) туралы хабарлады. Машина арифметиканың төрт негізгі амалына (қосу, алу, көбейту және бөлу) көмектесу үшін жасалған. Шикард оның қолданылуының арасында астрономиялық кестелерді есептеудің қиын жұмысына көмектесетінін айтты. Машина алты таңбалы сандарды қосу және алу мүмкіндігіне ие болды, ал сыйымдылық шегіне жеткенін дабылмен хабарлады. Негіздегі қосу машинасы, ең алдымен, көп таңбалы екі санды қосу немесе көбейтудің қиын міндетін орындауға көмектесу үшін көзделген. Осы мақсатта, оған айналмалы Нейпер сүйектері шеберлікпен орнатылды. Сонымен қатар, аралық есептеулерді сақтау үшін қосымша “жад тіркегіші” болды. Шикард есептеу машинасы жұмыс істеп тұрғанын атап өткенімен, хаттарында ол кәсіби сағатшы Иоганн Пфистерден дайын машина жасауды сұрағанын жазды. Айынышты жағдай, машина толыққанша аяқталмай, немесе жеткізілгенге дейін өрт сөндірілді. Шикард бұл жобасын көп ұзамай тастады. Ол және оның барлық отбасы 1635 жылы отыз жылдық соғыс кезінде обадан қаза тапты. Шикардтың машинасы оператордың күшінен зақымдануын болдырмау үшін күштірек және салмақтырақ сағат дөңгелектерін пайдаланды. Әрбір цифр үшін дисплейлік, енгізулік және аралық дөңгелектер қолданылды. Санды ауыстыру кезінде, осы дөңгелектердің барлығы ауыстырылатын цифрдың дөңгелектерімен байланысты. Тюбинген университетінің Компьютерлік ғылым институты оның құрметіне Вильгельм Шикард атындағы Информатика институты деп аталды.
In 1623 and 1624, in two letters that he sent to Kepler, reported his design and construction of what he referred to as an “arithmeticum organum” (“arithmetical instrument”) that he has invented, but which would later be described as a Rechenuhr (calculating clock). The machine was designed to assist in all the four basic functions of arithmetic (addition, subtraction, multiplication and division). Amongst its uses, Schickard suggested it would help in the laborious task of calculating astronomical tables. The machine could add and subtract six digit numbers, and indicated an overflow of this capacity by ringing a bell. The adding machine in the base was primarily provided to assist in the difficult task of adding or multiplying two multi digit numbers. To this end an ingenious arrangement of rotatable Napier's bones were mounted on it. It even had an additional "memory register" to record intermediate calculations. Whilst Schickard noted that the adding machine was working his letters mention that he had asked a professional, a clockmaker named Johann Pfister to build a finished machine. Regrettably it was destroyed in a fire either whilst still incomplete, or in any case before delivery. Schickard abandoned his project soon after. He and his entire family were wiped out in 1635 by bubonic plague during the Thirty Years' War. Schickard's machine used clock wheels which were made stronger and were therefore heavier, to prevent them from being damaged by the force of an operator input. Each digit used a display wheel, an input wheel and an intermediate wheel. During a carry transfer all these wheels meshed with the wheels of the digit receiving the carry. The Institute for Computer Science at the University of Tübingen is called the Wilhelm Schickard Institut für Informatik in his honor.