Медуза сатысы жоқ қытықшалар классы

Кіріспе

Медуза сатысы жоқ қызылшаң тәрізділер класы

Антозоа – теңіз анемондары, тас маржандар және жұмсақ маржандарды қамтитын теңіз омыртқасыздарының класы. Ересек антозоалардың көпшілігі теңіз түбіне бекітілген, ал олардың дернәсілдері планктонның бір бөлігі ретінде таралуы мүмкін. Ересектің негізгі бірлігі – полип; ол цилиндр тәрізді денеден тұрады, жоғары жағында дискісі мен ортасында аузы және оны қоршаған сырғанақтары болады. Теңіз анемондары көбінесе жалғыз тіршілік етеді, бірақ маржандардың көпшілігі отарлы болып келеді, олар бастапқы полиптен жаңа полиптердің бүршікленуі арқылы қалыптасады. Колониялар кальций карбонаты және басқа материалдармен нығайтылып, әртүрлі ірі, табақша тәрізді, бұталы немесе жапырақты формаларға ие болады. Антозоалар қызылшаң тәрізділерге (Cnidaria) жатады, оған медузалар, қорапша тәрізді медузалар және паразиттік миксозоалар мен полиподиозоалар да кіреді. Антозоалардың екі негізгі кіші класы бар: Hexacorallia, олардың мүшелері алты есе симметрияға ие және тас маржандар, теңіз анемондары, түтікше анемондары және зоантидтерді қамтиды; және Octocorallia, олар сегіз есе симметрияға ие және жұмсақ маржандар мен горгонияларды (теңіз қарындаштары, теңіз желдеткіштері және теңіз қамшылары), сондай-ақ теңіз пансиаларын қамтиды. Кішігірім Ceriantharia класы түтікшелерде тіршілік ететін анемондардан тұрады. Кейбір қосымша түрлер олардың таксономиялық орны нақты анықталғанға дейін incertae sedis ретінде қарастырылады. Антозоалар – ет жейтін жануарлар, олжасын сырғанақтарымен ұстайды. Көптеген түрлер энергия қажеттілігін толықтыру үшін тіндерінде тіршілік ететін фотосинтездік бір жасушалы балдырларды пайдаланады. Бұл түрлер көбінесе жай суларда тіршілік етеді және көптеген түрлері рифтер құрастырушылар болып табылады. Басқа түрлерде зооксантеллалар болмайды және жақсы жарықталатын жерлерге қажеттілік сезілмейді, сондықтан көбінесе терең суларда тіршілік етеді. Басқа қызылшаң тәрізділерден айырмашылығы, антозоалардың дамуында медуза сатысы жоқ. Олардың орнына суға сперма және жұмыртқаларын шығарады. Ұрықтанғаннан кейін дернәсіл планктонның бір бөлігін құрайды. Толық дамығаннан кейін дернәсіл теңіз түбіне қоныстанып, субстратқа бекітіледі және полипке айналады. Кейбір антозоалар бүршіклену немесе бөліну арқылы жыныссыз көбейе алады.

Anthozoa is a class of marine invertebrates which includes the sea anemones, stony corals and soft corals. Adult anthozoans are almost all attached to the seabed, while their larvae can disperse as part of the plankton. The basic unit of the adult is the polyp; this consists of a cylindrical column topped by a disc with a central mouth surrounded by tentacles. Sea anemones are mostly solitary, but the majority of corals are colonial, being formed by the budding of new polyps from an original, founding individual. Colonies are strengthened by calcium carbonate and other materials and take various massive, plate like, bushy or leafy forms. Anthozoa is included within the phylum Cnidaria, which also includes the jellyfish, box jellies and parasitic Myxozoa and Polypodiozoa. The two main subclasses of Anthozoa are the Hexacorallia, members of which have six fold symmetry and includes the stony corals, sea anemones, tube anemones and zoanthids; and the Octocorallia, which have eight fold symmetry and includes the soft corals and gorgonians (sea pens, sea fans and sea whips), and sea pansies. The smaller subclass, Ceriantharia, consists of the tube dwelling anemones. Some additional species are also included as incertae sedis until their exact taxonomic position can be ascertained. Anthozoans are carnivores, catching prey with their tentacles. Many species supplement their energy needs by making use of photosynthetic single celled algae that live within their tissues. These species live in shallow water and many are reef builders. Other species lack the zooxanthellae and, having no need for well lit areas, typically live in deep water locations. Unlike other members of this phylum, anthozoans do not have a medusa stage in their development. Instead, they release sperm and eggs into the water. After fertilisation, the planula larvae form part of the plankton. When fully developed, the larvae settle on the seabed and attach to the substrate, undergoing metamorphosis into polyps. Some anthozoans can also reproduce asexually through budding or by breaking in pieces.

Анатомия

Антозоялардың негізгі дене пішіні полип болып табылады. Ол түтікшелі бағанадан тұрады, бағананың үстінде жазық аймақ – ауыз дискісі және орталық ауыз орналасқан; ауызды қоршап тұтқалардың шеңбері жатыр. Жеке өмір сүретін полиптердің табаны – табан немесе педаль дискісі, ол субстратқа жабысады, ал колониялық полиптерде табан колониядағы басқа полиптермен байланысады. Октокораллия подклассындағы жұмсақ маржандар да колониялық болып табылады және олардың қаңқасы мезоглоэя тінінен тұрады, көбінесе әктас шпикулалармен немесе мүйізді материалмен нығайтылады, ал кейбіреулерінде ішкі жағынан таяқша тәрізді тіректер болады. Басқа антозоялар, мысалы теңіз анемондары, жалаңаш болады; олар қолдау үшін гидростатикалық қаңқаға сүйенеді. Бұл түрлердің кейбіреулерінде құм дәндері мен қабық сынықтары жабысатын жабысқақ эпидермис болады, ал зоантидтер бұл заттарды мезоглояға енгізеді. Зооксантеллалардың болуы – тұрақты қарым-қатынас емес. Кейбір жағдайларда симбионттар шығарылып тасталуы мүмкін, ал кейін олардың орнын басқа түрлер басады. Бұл антозояның мінез-құлқына да әсер етеді, ол жақсы жарық түсетін жерге қоныстануды таңдайды және фотосинтез процесіне мүмкіндік беру үшін жарық үшін көршілерімен бәсекелеседі. Егер антозоя үңгірде немесе басқа қараңғы жерде өмір сүрсе, симбионт күн сәулесі мол жерде әдетте кездесетін түрде болмауы мүмкін. Азооксантеллалы антозоялар фотосинтез үшін жеткілікті жарық болмағандықтан, тереңде тіршілік етеді. Бойлық, көлденең және радиалды бұлшық еттері бар полиптер ұзарып-қысқаруға, иілуге, бүгілуге, қабынуға және дефляцияға, сондай-ақ ұяларын созуға және жиыруға қабілетті. Көптеген полиптер тамақтану үшін созылады және қозғалғанда жиырылады, көбінесе ауыз дискісі мен ұяларын бағанаға жияды. Жиырылу – көкшеден сұйықтықты шығару арқылы, ал қайта қабыну – оны кері сору арқылы жүзеге асырылады, бұл жұмыс ішкі ағзадағы (фаринксте) сорғыш тәрізді құрылымдар (сифоноглифтер) арқылы жасалады, олар қозғалмалы кірпікшелермен қапталған. Көптеген антозоялар педаль дискілерімен субстратқа жабысады, бірақ кейбіреулері өздерін босатып, қозғала алады, ал басқалары шөгіндіге көміледі. Қозғалыс – ағыммен пассивті иыру немесе теңіз анемондарының жағдайында, табанымен беткейде иыру болуы мүмкін. Көлденең бөліну сирек кездеседі, бірақ Anthopleura stellula және Gonactinia prolifera түрлерінде кездеседі, теңіз анемоны өзінен-өзі бөлінуге дейін бағанада ұялардың бастапқы шеңбері пайда болады. Зоантидтер жаңа жеке тұлғаларды бүршіктеп өсіре алады. Көптеген антозоялар бір жынысты, бірақ кейбір тас маржандар гермафродит. Жыныс жасушалары эндодермадан пайда болып, гастродермиске жетеді, онда олар дифференциалданады. Ересек болғаннан кейін олар көкшеге, содан кейін ашық теңізге шығарылады, ал ұрықтандыру сырттан жүзеге асырылады. Зигота планулалық дернәсіліне айналады, ол кірпікшелердің көмегімен жүзіп, теңіз түбіне қоныстанғанға дейін планктонның бір бөлігін құрайды және жас полипке айналады. Кейбір планулаларда сары материал болады, ал басқаларында зооксантеллалар болады, және бұл бейімделулер бұл дернәсілдердің өзін-өзі сақтауына және кеңірек таралуына мүмкіндік береді.

The basic body form of an anthozoan is the polyp. This consists of a tubular column topped by a flattened area, the oral disc, with a central mouth; a whorl of tentacles surrounds the mouth. In solitary individuals, the base of the polyp is the foot or pedal disc, which adheres to the substrate, while in colonial polyps, the base links to other polyps in the colony. Soft corals in the subclass Octocorallia are also colonial and have a skeleton formed of mesogloeal tissue, often reinforced with calcareous spicules or horny material, and some have rod like supports internally. Other anthozoans, such as sea anemones, are naked; these rely on a hydrostatic skeleton for support. Some of these species have a sticky epidermis to which sand grains and shell fragments adhere, and zoanthids incorporate these substances into their mesogloea. The presence of zooxanthellae is not a permanent relationship. Under some circumstances, the symbionts can be expelled, and other species may later move in to take their place. The behaviour of the anthozoan can also be affected, with it choosing to settle in a well lit spot, and competing with its neighbours for light to allow photosynthesis to take place. Where an anthozoan lives in a cave or other dark location, the symbiont may be absent in a species that, in a sunlit location, normally benefits from one. Anthozoans living at depths greater than are azooxanthellate because there is insufficient light for photosynthesis. With longitudinal, transverse and radial muscles, polyps are able to elongate and shorten, bend and twist, inflate and deflate, and extend and contract their tentacles. Most polyps extend to feed and contract when disturbed, often invaginating their oral discs and tentacles into the column. Contraction is achieved by pumping fluid out of the coelenteron, and reflation by drawing it in, a task performed by the siphonoglyphs in the pharynx which are lined with beating cilia. Most anthozoans adhere to the substrate with their pedal discs but some are able to detach themselves and move about, while others burrow into the sediment. Movement may be a passive drifting with the currents or in the case of sea anemones, may involve creeping along a surface on their base. Transverse fission is less common, but occurs in Anthopleura stellula and Gonactinia prolifera, with a rudimentary band of tentacles appearing on the column before the sea anemone tears itself apart. Zoanthids are capable of budding off new individuals. Most anthozoans are unisexual but some stony corals are hermaphrodite. The germ cells originate in the endoderm and move to the gastrodermis where they differentiate. When mature, they are liberated into the coelenteron and thence to the open sea, with fertilisation being external. The zygote develops into a planula larva which swims by means of cilia and forms part of the plankton for a while before settling on the seabed and metamorphosing into a juvenile polyp. Some planulae contain yolky material and others incorporate zooxanthellae, and these adaptations enable these larvae to sustain themselves and disperse more widely.

Адамдармен өзара іс-қимыл

Коралл рифтері мен жағалаудағы теңіз ортасы табиғи құбылыстар мен теңіз температурасының артуымен ғана емес, сонымен қатар ластану, шөгінділер және зиянды балық аулау сияқты адамның қызметінен туындаған мәселелермен де қауіп төндіреді. Ластану жерден ағып келетін канализация, ауыл шаруашылығы өнімдері, жанармай немесе химиялық заттардың нәтижесі болуы мүмкін. Бұл теңіз тіршілігін тікелей өлтіруге немесе зақымдауға, немесе жергілікті түрлерді жабатын балдырлардың өсуін күшейтуге, немесе кең ауқымды салдары бар балдырлар гүлдеуін тудыруға әкелуі мүмкін. Теңіздегі мұнай төгілуі рифтерді ластайды, сондай-ақ теңіз жануарларының жұмыртқалары мен дернәсілдеріне, бетке жақын жүзіп жүргенде, әсер етеді. Кораллдар аквариум саудасы үшін жиналады, бұл рифтің ұзақ мерзімді сақталуына жеткілікті көңіл бөлмей жасалуы мүмкін. Рифтер арасында балық аулау қиын, ал трал көп механикалық зақым келтіреді. Әлемнің кейбір аймақтарында балықтарды рифтерден шығару үшін жарылғыш заттар қолданылады, ал цианид та осы мақсатта пайдаланылуы мүмкін; екі тәсіл де риф тұрғындарын еш айырма жасамай өлтіреді, кораллдарды да өлтіреді немесе зақымдайды, кейде оларды соншалық қысымға салады, олар зооксантеллаларын шығарып, ағарады.