Кіріспе
Канададағы американдық кино өндірісі – канадалық киноиндустриясының лақап аты. «Голливуд Солтүстік» дегені – Голливуд, Калифорниядан солтүстікке орналасқан кино өндіріс орталықтарын және/немесе түсірілім алаңдарын бейнелейтін әдеттегі тілдік өрнек. Бұл термин ең көп Канаданың киноиндустриясына, әсіресе Торонто және Ванкувер қалаларына қатысты қолданылады.
the nickname of the Canadian film industry
Hollywood North is a colloquialism used to describe film production industries and/or film locations north of its namesake, Hollywood, California. The term has been applied principally to the film industry in Canada, specifically to the cities Toronto and Vancouver.
Терминнің қолданылуы
Атақ Торонто, Онтарио және Ванкувер, Британдық Колумбия қалалары үшін де талап етілді.
Торонто
Торонтода түсірілген ең алғашқы Голливуд телесериалдарының бірі 1957 жылғы «Шарқыраған көз және соңғы мохикан» туындысы болды. Қала 1970-жылдардың соңынан бері «Hollywood North» деген лақап атымен танымал, себебі ол отандық және халықаралық киножобаларын өндіру орталығы болып табылады. 1979 жылы Торонто қаласының мэрі Джон Сеуэлл Канаданың Лос-Анджелес пен Нью-Йорктан кейін үшінші ірі кино өндіріс орталығына айналғанын мәлімдеді. 2002 жылы Торонтоның кино және теледидар индустриясы қала экономикасына 1,16 миллиард доллар үлесін қосты, ал бұрынғы Торонто мэрі Мел Ластман «Торонто – Голливудтың солтүстігі» деп жариялады. 2003 жылы Торонто қаласында және Онтарио провинциясында түсірілімдердің артықшылықтарын насихаттау мақсатында Лос-Анджелесте Торонто Онтарио кино кеңсесі құрылды. TOFO арқылы Онтарио Голливудта кеңсесі бар жалғыз канадалық провинция болып табылады. 2010 жылы Онтарио провинциясында 230 киножобасы жүзеге асырылып, өндіріс шығындары 946 миллион долларды құрады. Онтарио Канададағы екінші ірі кино және теледидар өндіріс орталығы болып саналады және Солтүстік Америкада Калифорния, Нью-Йорк және Британдық Колумбиядан кейін төртінші орында тұр. 2011 жылы Британдық Колумбияның ішкі өндірісінің төмендеуі және өткен жылмен салыстырғанда 300 миллион долларға немесе 31%-ға өсуі Онтариоға Британдық Колумбиядан асып, Канададағы ең ірі өндіріс орталығы атағын алуға мүмкіндік берді. Алайда, Британдық Колумбия тарихи жағдайларда болғандай, соңғы жылдары Онтариодан қайта асып түсті. Провинция 2011 жылы 1,26 миллиард долларлық өндіріс қызметін тіркеді, бұл оның ең табысты жылы болды. 2017 жылға қарай Торонтоның өзі 2 миллиард долларға жетті. Торонто Солтүстік Америкада теледидар бағдарламаларын экспорттау бойынша төртінші орында тұр және жалпы өндіріс көлемі бойынша Лос-Анджелес, Нью-Йорк және Ванкуверден кейін қалған Солтүстік Америка қалаларының арасындағы көшбасшы. 2010 жылы Торонтодағы өндіріс компаниялары 209 ірі фильм және теледидар жобасына 903,5 миллион доллар жұмсады. 2011 жылы киноиндустриясы Торонтоға 244 фильм және теледидар жобасынан 1,13 миллиард доллар үлесін қосты, бұл 2002 жылдан бергі ең үлкен көрсеткіш. Бұл табыстың өсуіне 2009 жылы провинциялық үкімет ұсынған киноға салық жеңілдіктері себеп болды. 2011 жылы Голливуд өндірісінің 47%-ға өсуіне осы салық жеңілдіктері мен басқа да факторлар ықпал етті. Торонто – Канададағы ең ірі анимациялық компания Nelvana мен әлемдегі ең ірі анимациялық/балалар ойын-сауық студияларының бірінің штаб-квартирасы. Торонто сонымен қатар Канададағы ең ірі кино тарату компаниясы Alliance Atlantis және әлемдегі 12-ші ірі кино және теледидар тарату компаниясы болып табылды, ол Солтүстік Америка мен Еуропаның бір бөлігіне фильмдер мен теледидарды таратады. Онтарио штатының Торонто қаласында орналасқан Pinewood Toronto Studios – Канаданың ең ірі кино және теледидар өндіріс кешені, онда өндірістік кеңістіктердің үлкен бөлігі бар. Онда Солтүстік Америкадағы ең үлкен арнайы салынған дыбыс сахнасы орналасқан, ол ірі блокбастер фильмдерді қабылдауға қабілетті. Кейбір сарапшылар Пайнвуд студиясының аяқталуы мен провинциялық салық жеңілдіктерінің 2000-жылдардың соңы/2010-жылдардың басында провинциялық Голливуд өндірісінің өсуіне жауапты екенін айтады, себебі ол бұрын мүмкін болмаған ауқымдағы кино өндірісін жүзеге асыруға мүмкіндік берді. Торонтодағы кино және теледидар кеңсесі 1258 жобаға түсірілімге 4154 рұқсат берді, жалпы түсірілім күндерінің саны 7319 болды. Торонтоның отандық өндіріс индустриясы халықаралық серіктестермен бірлесіп жасалған ірі келісімшарттық өнімдерден үлкен қаржылық пайда көреді. Өндіріс орталығы болумен қатар, Торонто Халықаралық кинофестиваліне үй иесі, оны киноиндустриясының көптеген өкілдері Канннан кейін екінші орынға қояды, ал кейбір жағдайларда онымен бәсекелеседі. Фестиваль әлемнің түкпір-түкпірінен келген белгілі актерлер мен кино жасаушыларды өз фильмдерінің премьерасын өткізуге тартады және Оскар сыйлықтарына үміткерлерді анықтаудың бастапқы нүктесі болып саналады. Торонтода Канаданың Атақтылар аллеясы орналасқан, ол Голливудтың Атақтылар аллеясына ұқсас және көрнекті канадалықтарды құрметтейді. Торонтода Канаданың ұлттық БАҚ органдарының көпшілігі орналасқан, оның ішінде: CBC Television, CTV, Global Television Network, MuchMusic, YTV және ойын-сауық бағдарламалары ETalk және Entertainment Tonight. Қала дәстүрлі түрде Канаданың теледидар индустриясын құрметтейтін «Жекешелер» сыйлығын қабылдайды.
Ванкувер
Ванкувер бір ғасырдан астам уақыттан бері фильм түсіру орны ретінде пайдаланылып келеді, бастапқысы 1910 жылы Edison Manufacturing Company компаниясы түсірген «Каубойдің қолғабы» және «Кеменің күйеуі» фильмдері болды. Торонто мен Монреальдегі отандық кино өндіріс орталықтарынан қашықтықта болғандықтан, Британдық Колумбияда түсірілген американдық көркем фильмдердің өндіріс орталығы ретінде «Солтүстік Голливуд» деп танылды. Провинциялық үкімет 1977 жылы Голливуд қауымдастығына провинцияны таныстыру үшін алғашқы кино дамыту кеңсесін құрды. 2000 жылы БК өндірісі алғаш рет миллиард доллардан асты, ал 2002 жылы Канаданың барлық шетелдік өндірісінің 75% Британдық Колумбия мен Онтариода шоғырланды. Сол жылы Британдық Колумбия шетелдік фильмдер өндірісінде елді жетекке шығарды, жалпы канадалық өндірістің 44% құрады. Бұл көрсеткіш 2017/18 жылдары Канаданың жалпы өндірісінің 64%-ына дейін өсті. Британдық Колумбия қазір Солтүстік Америкада Лос-Анджелес пен Нью-Йорктан кейін кино және теледидар өндірісінің үшінші ірі орталығы болып табылады және 2010 жылы 246-дан астам киножобасы мен 1,02 миллиард долларлық өндіріс шығындарымен бұл атақты ұзақ жылдар бойы сақтап келеді. 2011 жылға дейін провинциядағы отандық өндірістің төмендеуі және салық ставкаларының бәсекеге қабілетсіздігі салдарынан бірнеше жыл бойы БК жалпы өндіріс көлемі бойынша Онтариодан кейін төртінші орынға түсіп қалды, бірақ Британдық Колумбия Солтүстік Америкадағы үшінші ірі өндіріс орталығы ретіндегі позициясын қайта иеленді, американдық студиялар инфрақұрылым мен таланттың болуына байланысты қайта оралып келеді. North Shore Studios (бұрынғы Lionsgate Studios) және Vancouver Film Studios Канададағы ең ірі екі арнайы эффекттер сахнасының бірі болып табылады. VFS Лос-Анджелестен тыс ең ірі өндіріс орталықтарының бірі; Бридж Студиосы (Бернаби, Британдық Колумбия) Солтүстік Америкадағы ең ірі арнайы эффекттер сахналарының біріне ие. 2020 жылдың соңына қарай 1 миллионнан астам шаршы фут студия және өндіріс алаңы қосылды. Ванкуверде 60-тан астам отандық және шетелдік студиялар мен кино өндірісі мамандығы бар 17 білім беру мекемесі бар ең ірі VFX/анимация кластері орналасқан. BC Film Commission мәліметінше, 2005 жылы Б.К.-да 200-ден астам фильм түсірілді: 63 көркем фильм, 31 телесериал, 37 апталық фильм, 15 теледидар пилоты, 5 мини-сериал, 20 деректі фильм, 16 қысқа фильм және 24 анимациялық жоба. 2006 жылы фильмдер мен теледидар өндірісіне жұмсалған қаражат 1,228 миллиард долларды құрады. 2000 жылдардың соңындағы әлемдік экономикалық дағдарыс киноиндустриясына барлық деңгейде қаржылық қиындықтар келтірді. 2008 жылдың наурызына қарай Британдық Колумбияның киноиндустриясы күрт қалпына келді, фильмдерге жұмсалған қаражат 1,2 миллиард долларға жетті, шетелдік фильмдер өндірісі 146 пайызға, ал отандық анимация 79 пайызға өсті. 2008 жылы барлығы 86 шетелдік фильм, оның ішінде 40 көркем фильм түсірілді. Қалада Ванкувер халықаралық кинофестивалі және Ванкувер кино және теледидар форумы да өтеді. Ванкувер Голливудтан үш сағаттық ұшақпен немесе 20 сағаттық жүрумен қашықтықта орналасқан. Бұл Лос-Анджелеспен бірдей уақыт белдеуінде. Осы салыстырмалы жақындық, географиялық әртүрлілік, білім беру мүмкіндіктері және жергілікті таланттар, сондай-ақ үкіметтік субсидиялар Ванкувердің өндіріс индустриясының өсуіне ықпал ететін маңызды факторлар болып табылады. Жақындық жұмыс уақытын, қолжетімділікті, басты актерлердің саяхат уақытын, кино түсіру инфрақұрылымына қол жеткізуді және түсіру тобының тәжірибесін қамтамасыз етеді.