Кіріспе

Ирландияның Дублин қаласындағы бұрынғы тұрғын үйлер

Баллимун пәтерлері Баллимун, Дублин, Ирландиядағы бірнеше пәтерлерді, оның ішінде жеті Баллимун мұнарасын білдірді. 1960 жылдары қарқынды түрде салынған, барлығы 36 блок болды, оның ішінде 7 он бес қабатты, 19 сегіз қабатты және 10 төрт қабатты блоктардан тұрды. Кешен 20 ғасырдың ортасында Еуропа мен Америка қалаларында танымал болған «парктегі мұнаралар» деп аталатын Корбюзье стилінде салынған. 15 қабатты блоктардың ішінде кіреберіс қабаты мен шатырында техникалық бөлмесі бар 17 қабаты болды. Ирландия Республикасының жариялануына қол қойғандардың бірі – Джозеф Планкетт есімді мұнара, осындай биік мұнара блоктарының типік үлгісі болды. Бұл 42 метрлік, 8500 тонналық ғимаратта 90 отбасы үш, екі және бір бөлмелі пәтерлерде тұрды. Кешеннің барлығы 21 ғасырдың басында бұзылды. 2013 жылдың қазан айына дейін тек үш блок қалды, олардың барлығы бос болды. Соңғы блок 2015 жылдың қыркүйегінде бұзылды.

Тарих

Баллимун пәтерлері 1960 жылдары халық санының өсуіне байланысты, әсіресе 1960 жылдардағы қалалық шаһарларды тазалау процесінде бұрынғы тұрғындары көшірілген ішкі қалалық аудандардың экс-тұрғындарына баспана беру үшін салынды. Қолжетімді қоғамдық инфрақұрылымның жетіспеушілігіне қарамастан, аймақта бірнеше мектеп (Holy Spirit N. S. және Ballymun Comprehensive), сондай-ақ Шығыс денсаулық сақтау кеңесінің медициналық орталығы және арнайы салынған сауда орталығы жұмыс істеді. Аймақ есірткі және кең таралған қылмыс сияқты көптеген әлеуметтік проблемалардан зардап шекті. Бұл әлеуметтік проблемалардың себептері және Баллимун мекенжайы бар адамдардың қала сыртында жұмыс іздеу кезінде кездесетін кемсітушілікке қатысты пікірлер әртүрлі болды, бірақ Баллимун 1960 және 1970 жылдары биік ғимараттарға орналастырылған көптеген жұмысшы табының тәжірибесімен үлкен ұқсастықтарды көрсетті. Баллимунға жат адамдардың теріс пікірлеріне қарамастан, көптеген тұрғындар аймақта мықты мақтаныш пен бірлестік сезімі бар екенін айтады. Линн Коннолли, 2006 жылы жарық көрген «Мун: Баллимунда өсу» атты естелік кітабында 1970 және 1980 жылдары ондағы өмірін егжей-тегжейлі сипаттады, ол сол кездегі проблемаларды мойындады және шығуға тырысты. Бірақ кейін ол мұнаралардағы жақсы жақтарын – тұрғындар арасындағы ұжымдық зиялылық пен бір-біріне көмектесу сезімін, бұқаралық ақпарат құралдары назардан тыс қалдырғанын түсінді. Баллимун пәтерлері Ирландияда кабельдік теледидар орнатылған алғашқы үйлер болды. Ұлттық телерадиокомпаниясы RTÉ-нің еншілес компаниясы RTÉ Relays Ltd 1963 жылы пәтерлерге кабельдік теледидар орнатты, осы арқылы әрбір тұрғын үйге RTÉ Television сияқты ирланд телеарналарына, сондай-ақ BBC One, BBC Two, ITV және 1982 жылдан бастап Channel 4 сияқты британ телеарналарына қол жеткізу мүмкіндігі болды.

Төрт қабатты пәтерлер

Төрт қабатты пәтерлер Сэндихилл, Силлог және Шанган даңғылдарында орналасқан. Олар бұзылған ең алғашқы кешендер болды. Силлог даңғылындағы бұрынғы пәтерлердің орнында қазір ашық жер, ал Шанган даңғылындағы бұрынғы пәтерлер жаңа кешендермен ауыстырылды. Sandyhill Avenue пәтерлері тұрған жерде қазір үйлер мен пәтерлерден тұратын Marewood деген жаңа аудан орналасқан.

Сегіз қабатты пәтерлер

Сегіз қабатты пәтерлер Балбэтчер-лейн бойында орналасқан, онда екі блок болды; Шаган-роуд, онда үш блок болды; Коултри-роуд, онда төрт блок болды; және Балкурис және Силлог-роуд, олардың әрқайсысында бес блоктан болды. Пәтерлердің екі түрлі дизайны болды, көбінесе лифт баспалдақтан қарсы жағында орналасқан, және Балбэтчер мен Шанган ғана осы дизайнды қолданды. Балкуррис балама блоктардың бірін, Силлог балама блоктардың барлығын және басқа үш блокты қамтыды, ал Коултридің төрт блогының үшеуі лифті баспалдақ қабырғасының жанында орналастырылған. Балкуррис пәтерлерінің қатарындағы блоктарды бөліп тұрған жалғыз жол болды, соңғы үш блок бірінші екі блоктан басқа бағытқа қарап тұрды және Дублин әуежайынан ең жақсы көрінетін. Балбэтчер-лейн 1990 жылдары жаңартылды, онда тек тұрғындар ғана кіре алатын, ал кіру үшін домофонды басу қажет болды, ал келушілерге кіру үшін тұрғындардың рұқсаты керек болды. Терезелер балконға орнатылды және пошта хаттарды пәтерлерге, әдеттегідей, тікелей жеткізілді. Пәтерлердің айналасына қоршаулар қойылды және кешеннің арт жағына ойын алаңы салынды. Coultry және Balcurris бөлімдері бірінші болып бұзылды, содан кейін 2009 жылға дейін Balcurris толығымен бұзылған алғашқы кешен болды. Бастапқыда Ballymun сауда орталығы мен Metro North ескі Balcurris орнында салынатыны жоспарланған, бірақ бұл жоспарлар іске аспады. Көптеген кешендер 2012 жылға дейін, Силлог пәтерлері бұзылғаннан кейін бұзылды. Балбэтчер-лейн 2015 жылы соңғы сегіз қабатты пәтерлерді бұзуға тапсырылды.

Он бес қабатты пәтерлер

Ballymun мұнаралық үйлер – 1960 жылдары салынған жеті маңызды тұрғын үй мұнарасы. Жеті мұнара 1916 жылғы көтерілістің жеті басшысының құрметіне аталды: Патрик Пирс, Томас Макдонаг, Сеан Мак Диармада, Эамонн Ценнт, Томас Кларк, Джеймс Коннолли және Джозеф Планкетт. 2004 жылы бірінші мұнараның бұзуы басталды. Пирс мұнарасы механикалық тәсілмен баяу бұзылды, ал Макдермот және Макдонаг мұнаралары бақыланатын жарылыс арқылы бұзылды. Ценнт, Планкетт, Кларк және Коннолли мұнаралары механикалық тәсілмен қиратылды. Бұл құрылыстардағы қызыл авиациялық ескерту шамдары көп жылдар бойы қосымша қуат көзіне қосылмаған, нәтижесінде электр қуаты кесілген кезде мұнаралар толығымен қараңғы болып қалатын.

Құрылыс/Жирау

Патрик Пирс мұнарасы (1966–2004) 1966 жылы салынған алғашқы мұнара болды. Макдонаг мұнарасын салу басталғанда, құрылысы ортасынан өтіп кеткен еді. 2004 жылы Пирс мұнарасы бірінші болып бұзылды. Томас Макдонаг мұнарасы (1966–2005) 1966 жылы салынған екінші мұнара болды, ал 2005 жылы бақыланатын жарылыс арқылы бұзылды. Эамонн Ценнт мұнарасы (1966–2005) 1966 жылы салынған үшінші мұнара болды; 2005 жылы ол бұзылды. Джеймс Коннолли мұнарасы (1966–2007) 1966 жылы салынған төртінші мұнара болды. 2007 жылы ол бұзылды. Шон МакДермотт мұнарасы (Шон Мак Диармада) (1966–2005) 1966 жылы салынған бесінші мұнара болды. 2005 жылы ол бақыланатын жарылыс арқылы бұзылды және сегіз секундтан кем уақыт ішінде құлады. Томас Кларк мұнарасы (1966–2008) 1966 жылы салынған алтыншы мұнара болды. 2008 жылы бұзылғанға дейін оның жоғарғы қабаты қысқа мерзімді қонақ үйге айналдырылды. Жозеф Планкетт мұнарасы (1967–2015) 1967 жылы салынған соңғы мұнара болды. Мұнараны бұзу 2015 жылдың 22 қыркүйегінде басталды.

Танымал мәдениетте

U2 тобының 1987 жылғы "Running to Stand Still" әніндегі "I see seven towers, but I only see one way out" ("The Joshua Tree" альбомындағы) деген жол осы мұнаралар туралы. Мұнаралар мен ән арасындағы байланыс Дублин туралы кейбір туристік кітаптарда айтыларлықтай болды. Баллимун пәтерлері М. Дж. Хайлендтің Букер сыйлығына ұсынылған "Мені төменге түсір" (2006) романында Джон отбасының кедейлікке құлдырауын бейнелейді. "Ballymun Trilogy" – Дермот Болгер жазған және Макдонаг мұнарасының орналасқан жеріне жақын "Axis Art Centre" сахналаған, Баллимунның өзгеру процесі туралы үш пьесадан тұратын серия. Олар: "Осы жасыл биіктіктерден", "Бразилияның шағын елді мекендері" және "Найзағайдың салдары". Линн Коннолли өзінің естеліктерін 2012 жылы Баллимун пәтерлерінде өтетін "Елизавета III" деген детективпен жалғастырды. "Song Exploder" подкастының бір бөлімінде U2 тобының әншісі Боно "Cedarwood Road" әнінің 70-жылдардағы Баллимун пәтерлеріндегі жастардың бастан кешкен зорлық-зомбылық туралы екенін айтты. Баллимун сонымен қатар танымал ирланд фильмі "Қатысулар" ("The Commitments") фильмде де пайда болады, онда оның бірнеше тұрғындары титулдық топтың мүшелері болады. Бұл фильм онжылдықтың ең жақсы ирланд фильмі деп танылды, көбінесе оның өткір юморі үшін. Фильмдегі кейбір әзілдер тікелей Солтүстік Дублиннің осы бөлігіне сілтеме жасайды. 2004 жылғы "Адам мен Пол" ("Adam & Paul") фильмінің кіріспе сахнасында пәтерлер көрсетіледі, онда екі есірткіге тәуелді адам героин іздеп бір күнін өткізеді. Фильмнің соңында олар қайтадан Баллимун пәтерлеріне оралып, ақыры сәттілікке жетеді.