Кіріспе

Ресейлік пианист және педагог (1874–1944)

Йозеф Левинне (13 желтоқсан 1874 – 2 желтоқсан 1944)

Өмірбаян

Жозеф Аркадиевич Левин (батыс Еуропада оның есімін "Lhévinne" деп өзгертуді, оны ерекше және еврей есіміне ұқсамайтын деп ойлаған менеджер жасаған) Мәскеудің оңтүстігіндегі Орел қаласында музыканттар отбасында дүниеге келген. Ол Василий Сафоновтың басшылығымен Мәскеу император консерваториясында оқыды. 14 жасында Антон Рубинштейн дирижерлік еткен концертте Людвиг ван Бетховеннің "Император" концертімен алғаш рет сахнаға шықты. 1892 жылы Сергей Рахманинов пен Александр Скрябин де оқыған сыныпты үздік бітіріп, фортепианодан алтын медаль жеңіп алды. 1895 жылы Левин Берлинде өткен екінші халықаралық Антон Рубинштейн атындағы байқауда жеңіске жетті, үш жүзден астам үміткердің ішінде Рубинштейннің ми-бемоль мажордағы 5-ші фортепиано концертін орындауымен көзге түсті. 1898 жылы Левин Мәскеу консерваториясының студенті, пианист және өз курсында фортепианодан алтын медаль алған Розина Бессиге үйленді. Олар бірге концерттер беріп, осымен өмірінің соңына дейін айналысты. Антисемитизм мен Ресей революциясының саяси тұрақсыздығына байланысты 1907 жылы Берлинге көшіп келді. Берлинде Лхэвинне заманының жетекші виртуоз музыканттарының және педагогтарының бірі ретінде танылды. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда олар "жау шетелдігі" деп жарияланды және қаладан шыға алмады. 1917 жылғы революцияда ресейлік банктерде сақтаған ақшаларын жоғалтып, соғыс кезінде концерттерде өнер көрсете алмады. Олар бірнеше жыл бойы қиын жағдайларға төтеп беріп, аз студенттерден түскен қаражатпен күш көрді. Соғыс аяқталғаннан кейін Германиядан босап, 1919 жылы АҚШ-тың Нью-Йорк қаласына эмиграциялады. Лхэвинне концерттік өнерін жалғастырды және Джульярд мектебінде фортепианодан сабақ берді. Оның көптеген белгілі замандастары (тіпті Владимир Горовиц те оның шеберлігіне қызығушылық танытқан) оны өз заманының ең ұлы музыканттарының бірі деп есептегенімен, ол көпшілік арасында оларша танылмады. Ол өзінің шеберлігін тым оңай көрсеткен болуы мүмкін, бірақ ол орындаудан гөрі оқытуды артық жақсы көрді. Ол концерттік турлар мен оқыту ісіне бейімделді. 1922 жылдан бастап Лхэвинне әр жазда Бонни Оукске барып, қоғамдық өмірден демалып, кейде жас музыканттарға сабақ берді. 1944 жылы 70 жасқа толуына бірнеше күн қалғанда Нью-Йоркте жүрек талмасынан қайтыс болды.

Жазбалар

Лхевинн небары бірқанап жазба қалдырды, олардың кейбіреулері тамаша техника мен музыкалық әсемдіктің үлгісі саналады. 1935 жылы RCA Victor үшін жазылған Шопеннің "Этюдтер" Op. 25, № 6 және № 11, сондай-ақ 1928 жылы Victor үшін жазылған Шульц Эвлердің Иоганн Штраус II-нің "Көк Дунай вальсінің" аранжировкасы пианистер мен сарапшылар арасында аңызға айналған. Оның Шуманның "Папильондар" Op.2 рояльдік ролигі және 1935 жылғы Шуманның "Токкатасы" Op.7 жазбалары осы шығармалардың ең көрнекті орындалуларының бірі саналады. Харольд Шонбергтің айтуынша: "Оның үні таңғы жұлдыздардың бірге ән салып тұрғандай, техникасы Хофман мен Рахманиновтың саусақтарымен салыстырғанда да кемтар емес, ал музыкалық шеберлігі өте нәзік болды". Лхевинн 1920 жылдары Ampico үшін бірнеше рояльдік роликтер жасады, олардың жинағы 1966 жылы Argo лейблінде жазылып, шығарылды. Лхевинн Welte Mignon көшірме пианиносы үшін үш рет жазба жасады. Ол 1935 жылы әйелі Розинамен бірге Моцарттың D мажорлы K.448 екі фортепианоға арналған сонатасын RCA Victor үшін жазды.