Кіріспе
Иртлингборо ( /ɜr//θ//l//ɪ//ŋ//b//ər//ə/ ) – Англияның Солтүстік Нортгемптонширдегі Нене өзенінің жағасында орналасқан қала. 2021 жылғы мәлімет бойынша, халқы 9 325 адамды құрайды.
Иртлингборо 8-шы ғасырда Йртлингабург, 1086 жылғы «Domesday Book» кітабында Эрдибурн, ал кейін Артлборо деп аталған. Мерсия королі Оффа шамамен 790 жылы Иртлингбороның жанында сот отырысын өткізген. 1372 жылы Лондон мэрі болған Джон Пайл шамамен 1310 жылы Иртлингборо қаласында туған деп саналады.
Тау-кен өндірісі
Бұрын Иртлингборо маңында темір кені қазылған, және жергілікті темір кенін қазудың бір бөлігі ретінде Иртлингборо мен жақын орналасқан Финдон арасында туннель салынған. Туннель қазірге дейін сақталған, бірақ Иртлингборо жағы абаттандырылып, Финдон жағы бетонмен жабылыпты. Иртлингборо теміржол станциясы 1964 жылы жолаушылар тасымалы үшін жабылды. http://www.disusedstations.org.uk/i/irthlingborough/index.shtml
Темір кені 1918 жылдан бастап Иртлингборода қазыла бастады. Кен орны Richard Thomas & Baldwin's Ltd. компаниясына тиесілі болды және олар басқарды, кен RTB-нің Сканторптағы Редборн болат зауытына жіберілді. Кен жер астындағы туннельдер жүйесінен шамамен 80-100 фут тереңдікте өндірілді. Кен орны 1965 жылдың 30 қыркүйегінде экономикалық тұрғыдан тиімсіздігіне байланысты жабылды.
Кен қазу
Соңғы уақытта қала мен Хигам Феррерс арасындағы Нене өзенінің тасқын алаптары құм-қиыршық тастары үшін қазылған. Аймақтағы карьерлер кең аумақты қамтыды, батыста Нортгемптонға дейін (ағысқа қарай) және солтүстік-шығыста Торп Уотервиллге дейін (ағысқа қарсы) созылған. Кейіннен карьерлер сумен толтырылып, жасанды көлдер құрылды. 2012 жылы аймақ The Wildlife Trust ұйымына өткен, содан бері Иртлингборо көлдері мен шалғындары табиғат қорығына айналды. Бұл жер Үстіңгі Нене аңғарының арнайы қорғалатын аймағының құрамына кіреді.
География
A6 қаланың ішінде өтетін, бірақ 1930 жылдары солтүстікке қарай айналып өткен жол еді. Ескі маршруты – B5348. Иртлингборо виадугы 1936 жылы салынды және қаланы Хигхэм Феррерс және қарбалас A45 тас жолымен байланыстырады. A45 (бұрынғы A605) A6-ға қарағанда жақсырақ жол, себебі ол бұрылыстарға толы емес және трафикте тракторлар аз.
Жергілікті экономика
Whitworths, үй шаруашылығына арналған нан пісіру және пайдалы снэктер өндіретін компания, 1886 жылдан бері қалада орналасқан және B571 ("Wellingborough Road") жолындағы зауытында 310 адам жұмыс істейді. Sonifex, радио хабарларын тарату өнімдерін өндіруші, 1969 жылы құрылғаннан бері қалада орналасқан, ал зерттеу және өндіріс орталығы Station Road көшесінде орналасқан. Dr. Martens компаниясының қаламен тығыз байланысы бар; Макс Григгске тиесілі R. Griggs өндірушісі 2003 жылы өндірісті Қытайға көшіргенге дейін қалада бас кеңсесіне ие болды, бұл шешім Ұлттық Тоқыма, Аяқ киім және Киім саудасы кәсіби одағына ұнамады. 2003 жылы компания 60 миллион фунт стерлинг шығынға ұшырады, ал 2002 жылы 32 миллион фунт стерлинг жоғалтқан болатын. Компанияның кеңсесі қазір Волластон қаласында. Веллингбородағы зауыт 2002 жылдың шілдесінде бірінші болып жабылды.
Білім
Мұнда кішкентай балалар мектебі, ал оған балабақша қоса берілген, сондай-ақ кіші мектеп және бір гимназия бар – Хакслоу академиясы. Оның құрамында алтыншы сыныптар бар, ол шығыс Нортгемптоншир алтыншы сынып колледжінің бөлігі болып табылады.
Медиа
Жергілікті жаңалықтар мен теледидар бағдарламаларын BBC East және ITV Anglia ұсынады. Телевизиялық сигналдар Sandy Heath теледидар таратушысынан алынады. Жергілікті радиостанциялар: BBC Radio Northampton 103.6 FM, Heart East 96.6 FM және Smooth East Midlands (бұрынғы Connect FM) 107.4 FM. Қалаға Нортгемптоншир кешкі газеті қызмет көрсетеді.
Спорт
2001 және 2006 жылдар аралығында Иртлингборо қаласы Футбол лигасының клубына ие ең кішкентай қала мәртебесіне ие болды, ол кезде «Рашден және Даймондс» ФК 2000/01 жылғы Футбол конференциясын жеңіп алғаннан кейін 2-лигаға (бұрынғы 3-дивизион) көтерілді. Бұл, ішінара, жергілікті кәсіпкер Макс Григгстің қаржылық қолдауының арқасында болды, ол 1990 жылдардың соңынан бастап 2000 жылдардың ортасына дейін клубты қаржыландырды, ал 2005 жылы клубты жанкүйерлер тобына бар болғаны 1 фунт стерлингке сатты. 2006 жылы клуб Футбол лигасынан төмендеді және 2011 жылы ауыр қаржылық қиындықтарға байланысты жұмынын тоқтатты. «Рашден және Даймондс» клубы жабылып, екі айдан кейін, 2011 жылдың шілдесінде жанкүйерлердің құрылған «AFC Рашден және Даймондс» клубы құрылды. Бірінші маусымында 18 жасқа дейінгі жастар командасы «Раундс Таун» ФК стадионында ойнады, содан кейін Біріккен Каунтилер лигасына (АФ пирамидасының 6-деңгейі) «Уэллингборо Таунмен» бірлесіп, «Дог энд Дак» стадионында қосылды. «AFCRD» клубы тағы екі рет жоғарылап, 4-деңгейге жетті. 2018 жылы клуб «Рашден» қаласындағы «Хейден Роуд» стадионында («Рашден Таунның» бұрынғы үйі, 1992 жылы «RDFC» құрылғанға дейін) «Рашден және Хайам Юнайтедпен» бір маусым ойнағаннан кейін, Оңтүстік Футбол лигасының FA 3-деңгейінің «Premier Division Central» дивизионына жолдама алды. Алғашқы «Нене Парк» стадионы 2017 жылы толыққандай бұзылды.