Кіріспе
Бродница (Вестпруссендегі Штрасбург немесе Древенцдегі Штрасбург) – Польшаның солтүстігіндегі қала. 2014 жылғы мәлімет бойынша, халқы 28 574 адамды құрайды. Бұл Куявия-Померания воеводтығындағы Бродница ауданының орталығы. Жақын орналасқан Бродница ландшафты паркі, қорғалатын аймақ, атын Бродницадан алған. Бродница – аудан орталығы, оның қазіргі Михалово шағын ауданы, 1138 және 1240 жылдары castrum Michałowo деп аталатын елді мекен, неолит дәуірінен қалған жәдігерлерді сақтайды. Ескі құжаттарда көрсетілгендей, Михалово Мазовия кастелланиясының астанасы болған. Қала Друвенц өзені бойындағы (Мазовиядан Пруссияға қарайтын сауда жолындағы) тиімді орналасуы және Добрынь мен Хелмно жерлері арасындағы кеден стансасының болуына байланысты таңдалды (1252 жылы айтылған).
Brodnica (Strasburg in Westpreußen or Strasburg an der Drewenz) is a town in northern Poland with 28,574 inhabitants as of 2014. It is the seat of Brodnica County in the Kuyavian Pomeranian Voivodeship. The nearby Brodnica Landscape Park, a protected area, gets its name from Brodnica. Brodnica is the capital of the district whose present quarter Michałowo, a settlement mentioned as early as in 1138 and then in 1240 as castrum Michałowo, hides relics from Neolithic era. As it is confirmed in old documents Michałowo was the capital of the Masovian Castellany. The town was chosen owing to its good position on the Drwęca (on the trade route leading from Masovia to Prussia) and a customs house between Dobrzyń and Chełmno Land (mentioned in 1252).
Тарих
Бродница қаласы туралы алғашқы жазба 1263 жылға дейін барады. 1285–1370 жылдар аралығында готикалық Әулие Екатерина шіркеуі салынды. Бродница 1298 жылы қала құқығын алды. 1414 жылы польша-тевтон келісімі осы қалада қол қойылды, ол Аштық соғысын аяқтады. 1440 жылы қала Тевтон билігіне қарсы болған Пруссия конфедерациясының құрылушы мүшелерінің бірі болды, және оның өтінішімен король Казимир IV Ягеллон 1454 жылы осы аумақты Польша Корольдігіне қайта қосты. 1454 жылдың мамыр айында қала Торуньде Польша короліне адалдық серт берді. Он үш жылдық соғыс аяқталғаннан кейін Тевтон ордені қалаға деген барлық талаптарынан бас тартып, оны Польшаның бір бөлігі деп мойындады. Бродница Польша Корольдігінің қаласына айналды, әкімшілік жағынан Хелмно воеводствосына қарасты. Тевтон мемлекетінде Бродница Командирдің резиденциясы болса, Польша Корольдігінде ол округтің астанасы болды, ал бұрынғы Командирдің жерлері патшаның меншігіне өтті. Маңызды сауда жолдарының торабындағы ыңғайлы орналасуы (ағаш, балық, тері, жануар терісі, астық, жүн сияқты тауарларды тасымалдау) қаланың дамуын жеделдетіп, оны маңызды сауда орталығына айналдырды, бұл мәртебе бүгінге дейін Друвка бойындағы жақсы сақталған астық қоймаларының санында көрініс тапқан. 1486–1604 жылдар аралығында қала Дзялынскийлер отбасының меншігінде болды, ал 1604–1625 жылдар аралығында Польша, Литва және Швеция королі III Зигмунд Васаның қарындасы Анна Васаға тиесілі болды. Кейінірек қала патшайым Чецилия Рената, канцлер Ежи Осолинский, патшайым Мария Казимира және маршал Франциск Билинскийге қарасты. Бродница 1772 жылы Польшаның бірінші бөлінісі кезінде Пруссия Корольдігіне қосылды, бірақ 1807 жылы Наполеон соғыстары кезінде Варшава Герцогтығының құрамына кірді. 1815 жылы Бродница, неміс тілінде Страсбург деп аталатын, Пруссияның құрамына қайтадан қосылды. 1871 жылы ол Германия империясының да бір бөлігі болды. 1785 жылдан бастап прустар Бродница қамалын бұзып, қазір Польшадағы Висладан шығысқа қарайғы ең биік готикалық мұнара болып табылатын мұнарасын ғана сақтап қалды, ол қазір мұражай және күзет мұнарасы ретінде пайдаланылуда. Қалада протестант шіркеуі, католик шіркеуі, синагога, гимназия, аудандық сот, басты кеден кеңсесі және бірнеше сауда орындары болды. 19 ғасырда қараша көтерілісінің (1830–1831) сәтсіз аяқталуынан кейін 20 мың поляк әскері интернировкаға алынды, ал қала тұрғындарының көптеген бөлігі мен ақсүйектер қаңтар көтерілісіне (1863) қатысты. Қаңтар көтерілісі сәтсіз аяқталғаннан кейін мазовиялық көтерілісшілер де Бродница аймағында ресейлік қуғын-сүргіннен паналады. 1862 жылы құрылған Bank Spółdzielczy w Brodnicy Польшадағы үздіксіз жұмыс істеп келе жатқан ең көне банк болып табылады. Осы поляктардың кейбіреулері 1939 жылдың қазан айында Скривильонда (15 қазан – 15 қараша) және Бжезинкиде өлтірілді. Оранинбург концентрациялық лагерінде Intelligenzaktion Pommern аясында қаза тапқан поляк директорлар мен мұғалімдердің арасында жергілікті мектептің соғыс аралық директоры Клеменс Малицки де болды. 1940–1941 жылдары немістер поляктарды күштеп шығарып жіберді, олардың үйлері, дүкендері мен шеберханалары Lebensraum саясаты аясында неміс колонизаторларына берілді. Оккупация кезінде қалада Einsatzgruppen жазалау лагері жұмыс істеді, ал 1944 жылы немістер әйелдерге арналған Штутхоф концентрациялық лагерінің қосалқы лагерін құрды. Германия оккупациясы 1945 жылдың қаңтарында аяқталды. 1975–1998 жылдары әкімшілік жағынан Торунь воеводствосына қарасты.
Климат
Бұл аймақтағы климаттың ең жоғары және ең төмен температуралары арасындағы айырмашылық шамалы, және жыл бойы жеткілікті жауын-шашын жауады. Бұл климат үшін Кёппен климаттық жіктелімінің субтипі "Cfb" болып табылады. (Теңіздік Батыс жағалау климаты).
Мәдениет
Бродница мұражайы (Muzeum w Brodnicy) тарих, археология және заманауи өнерге қатысты үш бөлімшені қамтиды. Ол Ренессанс дәуіріндегі астық сақтау қоймасында, Бродница қамалының мұнарасында және готикалық Хелминск қақпасында орналасқан.
Музыканттар
Себастьян Куччинский (9 тамыз 1986 жылы Бродницада туған) – барабаншы, композитор және аранжировщик. Ол 2017 жылы Бостондағы Беркли музыка колледжін магистр дәрежесімен бітірген. Ол джаз, хип-хоп, фанк және поп музыкасындағы ықпалды барабаншы. Ол "Radiostatik", "Schmidt Electric", "Ola Trzaska" және т.б. топтардың құрамында ойнайды. Сонымен қатар, ол Джордж Гарзон, Збигнев Намысловский және Мачей Сикаламен де бірге өнер көрсетеді.