Темір жолақтың басынан өткен адам: Финеас П. Гейдж тағдыры

Кіріспе

Американдық ми жарақатынан аман қалған (1823–1860)
Басынан темір таяқ өткеннен аман қалған

Финес П. Гейдж (1823–1860) – американдық теміржол құрылысы шебері, үлкен темір таяқтың басынан толығымен өтіп, миының сол жақ маңдай бөлігінің көп бөлігін жойған оқиғадан керемет түрде аман қалғанымен және содан кейінгі 12 жылда оның мінез-құлқы мен тұлғасына тиген әсері үшін танымал. Достары оны (біраз уақытқа дейін) «бұрынғы Гейдж емес» деп қарады, себебі бұл жарақаттың әсері соншалықты терең болды. Ұзақ жылдар бойы «Америкалық темір шомыр ісі» ретінде белгілі болды, бірде «біздің таңғалысымызды қоздырып, болжамның құндылығын төмендетіп, тіпті біздің доктриналарымызды құлатуға қабілетті жағдай» деп аталды. Финес Гейдж 19 ғасырдағы сана мен ми туралы пікірталасқа, мидың жұмысы туралы дебаттарға әсер етті және, бәлкім, мидың санаға қатысты рөлін көрсеткен алғашқы жағдай болды, сондай-ақ мидың белгілі бір бөліктеріне келтірілген зақымдар нақты психикалық өзгерістерге әкелуі мүмкін екенін ұсынды. Гейдж неврология, психология және нейроғылымдардың оқу бағдарламаларында маңызды орын алады, ол «барлық уақыттағы ең қызықты медициналық жағдайлардың» бірі және «медициналық фольклордың тірі бөлігі» болып саналады, оны кітаптар мен ғылыми мақалаларда жиі еске алады, тіпті ол халық мәдениетінде де белгілі бір орынға ие. Осының бәріне қарамастан, Гейдж туралы және оның жарақат алғанға дейін және кейін қалай болғаны туралы нақты фактілердің саны өте аз, бұл «біздің аз ғана фактілерімізге кез келген қажетті теорияны сәйкес келтіруге мүмкіндік береді». Гейдж «Роршахтың бояулы дағы» сияқты, ми туралы әртүрлі, қарама-қайшы теориялардың жақтаушылары өз көзқарастарын қолдайтын жағдайға айналды. Тарихи тұрғыдан алғанда, Гейдж туралы жарияланған мәліметтер (оның ішінде ғылыми мәліметтер) оның мінез-құлқындағы өзгерістерді әрқашан шамадан тыс көрсетіп, бұрмалап, көбінесе белгілі фактілерге қайшы келді. Гейдждің өліміне дейін жасалған денсаулық және психикалық жағдайы туралы есеп оның ең ауыр психикалық өзгерістері уақытша болғанын көрсетеді, сондықтан ол өмірінің кейінгі кезеңінде апатынан кейінгі жылдарға қарағанда әлдеқайда жақсы жұмыс істеді және әлеуметтік тұрғыдан жақсы бейімделді. Әлеуметтік жаңару гипотезасы оның Чилидегі дилижанс жүргізушісі ретіндегі жұмысы оның жоғалған әлеуметтік және жеке дағдыларын қайтаруға көмектесетін күнделікті құрылымды қамтамасыз ету арқылы осы жаңаруға көмектескенін көрсетеді.

Phineas P. Gage (18231860) was an American railroad construction foreman remembered for his improbable survival of an accident in which a large iron rod was driven completely through his head, destroying much of his brain's left frontal lobe, and for that injury's reported effects on his personality and behavior over the remaining 12 years of his lifeeffects sufficiently profound that friends saw him (for a time at least) as "no longer Gage". Long known as the "American Crowbar Case"once termed "the case which more than all others is to excite our wonder, impair the value of prognosis, and even to subvert our doctrines"Phineas Gage influenced 19th century discussion about the mind and brain, debate on cerebral , and was perhaps the first case to suggest the brain's role in , and that damage to specific parts of the brain might induce specific mental changes. Gage is a fixture in the curricula of neurology, psychology, and neuroscience, one of "the great medical curiosities of all time" and "a living part of the medical folklore" frequently mentioned in books and scientific papers; he even has a minor place in popular culture. Despite this celebrity, the body of established fact about Gage and what he was like (whether before or after his injury) is small,name=accounts reliablesources which has allowed "the fitting of almost any theory [desired] to the small number of facts we have"Gage acting as a "Rorschach inkblot" in which proponents of various conflicting theories of the brain all saw support for their views. Historically, published accounts of Gage (including scientific ones) have almost always severely exaggerated and distorted his behavioral changes, frequently contradicting the known facts. A report of Gage's physical and mental condition shortly before his death implies that his most serious mental changes were temporary, so that in later life he was far more functional, and socially far better adapted, than in the years immediately following his accident. A social recovery hypothesis suggests that his work as a stagecoach driver in Chile fostered this recovery by providing daily structure that allowed him to regain lost social and personal skills.

Өмірбаян

Гейдж Джесси Итон Гейдж пен Ханна Трусселл (Шветленд) Гейджтің Нью-Гэмпшир штатының Графтон округінде дүниеге келген бес баланың ағасы болды. Оның балалық шағы мен білімі туралы көп мәлімет жоқ, бірақ ол сауатты болғандығы белгілі. Дәрігер Джон Мартин Харлоу, Гейджді апатқа ұшырар алдында танысқан, оны "жиырма бес жастағы, толыққанды денсау, күшті және белсенді жас жігіт, бойы бес фут алты дюйм (шамамен 168 см), салмағы жүз елу фунт (шамамен 68 кг), темір ерік-жігері мен темір дене бітімі бар, бұлшық еттері ерекше дамыған, бала кезінен жарақат алғанға дейін бір күн де ауырмаған" деп сипаттады. (Ол кезде танымал болған, бірақ аяқталып келе жатқан френология псевдонауқасында "nervо bilious" термині "қозғайтын және белсенді ой-қиялымен" қатар "ақыл-ой мен дене күш-қуатының" ерекше үйлесімін білдірген, бұл үлкен ақыл-ой және физикалық еңбекке шыдамдылық танытуға мүмкіндік берген.) Гейдж жас кезінде шаруашылықтарда немесе жақын жердегі кеніштерде алғаш рет жарылғыш заттармен жұмыс істеген болуы мүмкін. 1848 жылдың шілдесінде ол Нью-Йорк штатының Кортландт қаласының жанындағы Гудзон өзенінің темір жолын салуға жұмысқа орналасты, ал қыркүйек айында темір жол құрылысы жобаларында жарылыс шебері (мүмкін, тәуелсіз мердігер) болып жұмыс істеді. Оның жұмыс берушілері оны "өте тиімді және қабілетті шебер, ақылды, тапқыр бизнесмен, барлық жоспарларын орындауда өте белсенді және жаратқан" деп сипаттады, тіпті ол жарылғыш зарядтарды орнату үшін арнайы жасалған үлкен темір таяққа тапсырыс берген.

Емдеу және сауығу

Уильямстың көмегімен Харлоу, сырғанау темірі шыққан жердегі бас терісін қырқып, содан кейін қатып қалған қанды, кішкентай сүйек сынықтарын және "бір унция немесе одан да көп" мидың сыртқа шығып тұрған бөлігін алып тастады. Сыртқы денелерді іздеп, екі үлкен бөлінген сүйекті орнына қойғаннан кейін, Харлоу жараны жабысқақ таспалармен жапты, дренаж үшін жартылай ашық қалдырды; ал жақтан кірген жараны да солай, жеңіл ғана таңды. Ылғалды компресс салды, содан кейін бас кигізіп, сосын бинттермен бекітті. Харлоу Гейдждің қолы мен алқызын да (бетімен бірге күйген) киіндіріп, оның басын жоғары ұстауды бұйырды. Сол түні Харлоу: "Есі анық. Аяқтары үнемі қозғалады, біреуін кері тартып, біреуін созады. Достарын көруге құштар емес екенін, бірнеше күннен кейін жұмысқа шығатынын айтады". Гейдждің өзінің үмітіне қарамастан, қалпына келуі ұзақ, қиын және тегіс болмады. Апасы мен інілесін Либан, Нью-Гэмпширден (30 шақырым қашықтықта) апаттан кейін ертесіне шақырғанмен, екінші күні "есінен айырылып, қатты мазасыздыққа түсті". Төртінші күні ол қайтадан "есі жиылып, достарын таниды", ал бір аптадан кейін Харлоу алғаш рет "Гейдждің жазылуы мүмкін" деген ойға келді. Бірақ бұл жақсару ұзаққа соқпады. Апаттан кейін 12 күн өткен соң Гейдж жартылай комада болды, "сұрақ қойса ғана аз-кем сөйлейтін, сонда да бір буынды жауап беретін", ал 13-ші күні Харлоу: "Күші әлсірейді, кома тереңдейді; сол жақ көздің шары ісініп, ішкі бұрышынан да, жараланған мидан да, тіпті бас терісінен де "грибок" (іріңді, жұққан тіндер) тез өсе бастады". 14-ші күні "ауыз бен бас есінен шыққан тыныс қатты жаман иіс таратады. Комада, бірақ ояна қалса бір буынды жауап береді. Күшпен жеңдірмесе тамақ ішпейді. Достары мен күтушілер оның өлімін әр сағат сайын күтеді, оның қабірі мен киімдерін дайындап қойған. Күтушілердің бірі маған оған ештеңе жасамауды өтінді, себебі бұл оның азабын ұзартар еді, мен алыс тұрып, оны жалғыз қалдырсам, өлер еді". Осыған оқу үшін Харлоу "мидың үстінен өсіп жатқан грибоктарды кесіп тастады, тесікті толтырды, содан кейін оларға каустик (күміс нитраты) тигізді. Скальпельмен жараны ашқанда бірден 250 мл жаман, қан араласқан, қатты иісті ірің шықты". ("Гейдж сол кезде доктор Харлоуға кездескеніне шүкіршілік етеді", - деп жазады Баркер. "1848 жылы ми абсцесімен күрескен тәжірибесі бар дәрігерлердің көптегені болған жоқ, және Гарлоудың тәжірибесі Гейджтің өмірін сақтап қалды". Төмендегі Гейдждің аман қалуына ықпал ететін факторларға қараңыз.) 24-ші күні Гейдж "өзін көтеріп, креслоға бір қадам басты". Бір айдан кейін ол "қатты жоғары-төмен, үйдің ішінде, верандаға" жүрді, ал Харлоу бір апта болмағанда Гейдж "жексенбіден басқа күндері көшеде" болды, оның Нью-Гэмпширдегі отбасына қайта оралуға деген құштарлығы "достарымен тоқтатылмады, ол пальтосыз және жұқа етікпен жүрді, аяғы суынып қалды". Көп ұзамай қызуы көтерілді, бірақ қарашаның ортасында "барлық жағынан жақсы сезіне бастады және қайтадан үйде жүрді". Гарлоудың сол кездегі болжамы: Гейдж "егер оны бақылауға алса, жазылып кетеді". 25 қарашада (жарақаттан кейін 10 апта өткен соң) Гейдж Либан, Нью-Гэмпширдегі ата-анасының үйіне "жабық каретада" (ақылы бұзылғандарды тасымалдауға арналған жабық көлік) оралды. "Әлсіз, сұйық, әлсіз және балаша" болса да, желтоқсан айының соңында ол "ақыл-ойы мен денесі жақсарып, атпен серуендеді", ал келесі ақпанда ол "аттар мен қорада аздап жұмыс істей алды, малға шөп берді және т.б. [Және] егін айдау уақыты келгенде (мамыр немесе маусым айларында) ол жарты күн жұмыс істей алды және оны жақсы көтерді". Тамыз айында оның анасы сұраған дәрігерге оның жадының аздап нашарлағанын айтты, бірақ бұл нашарлау бейтаныс адамға байқалмайтын еді.

With Williams' assistance Harlow shaved the scalp around the region of the tamping iron's exit, then removed coagulated blood, small bone fragments, and "an ounce or more" of protruding brain. After probing for foreign bodies and replacing two large detached pieces of bone, Harlow closed the wound with adhesive straps, leaving it partially open for drainage; the entrance wound in the cheek was bandaged only loosely, for the same reason. A wet compress was applied, then a nightcap, then further bandaging to secure these dressings. Harlow also dressed Gage's hands and forearms (which along with his face had been deeply burned) and ordered that Gage's head be kept elevated. Late that evening Harlow noted, "Mind clear. Constant agitation of his legs, being alternately retracted and extended Says he 'does not care to see his friends, as he shall be at work in a few days. Despite his own optimism, Gage's convalescence was long, difficult, and uneven. Though recognizing his mother and unclesummoned from Lebanon, New Hampshire, 30 miles (50km) away on the morning after the accident, on the second day, he "lost control of his mind, and became decidedly delirious". By the fourth day, he was again "rational knows his friends", and after a week's further improvement Harlow entertained, for the first time, the thought "that it was possible for Gage to recover This improvement, however, was of short duration." Beginning 12 days after the accident, Gage was semi comatose, "seldom speaking unless spoken to, and then answering only in monosyllables", and on the 13th day Harlow noted, "Failing strength coma deepened; the globe of the left eye became more protuberant, with ["fungus"deteriorated, infected tissue] pushing out rapidly from the internal canthus [as well as] from the wounded brain, and coming out at the top of the head." By the 14th day, "the exhalations from the mouth and head [are] horribly fetid. Comatose, but will answer in monosyllables if aroused. Will not take nourishment unless strongly urged. The friends and attendants are in hourly expectancy of his death, and have his coffin and clothes in readiness. One of the attendants implored me not to do anything more for him, as it would only prolong his sufferingsthat if I would only keep away and let him alone, he would die." Galvanized to action, Harlow "cut off the fungi which were sprouting out from the top of the brain and filling the opening, and made free application of caustic [i. e. crystalline silver nitrate] to them. With a scalpel I laid open the and immediately there were discharged eight ounces [250 ml] of ill conditioned pus, with blood, and excessively fetid." ("Gage was lucky to encounter Dr. Harlow when he did", writes Barker. "Few doctors in 1848 would have had the experience with cerebral abscess with which Harlow left and which probably saved Gage's life." See § Factors favoring Gage's survival, below.) On the 24th day, Gage "succeeded in raising himself up, and took one step to his chair". One month later, he was walking "up and down stairs, and about the house, into the piazza", and while Harlow was absent for a week Gage was "in the street every day except Sunday", his desire to return to his family in New Hampshire being "uncontrollable by his friends he went without an overcoat and with thin boots; got wet feet and a chill". He soon developed a fever, but by mid November was "feeling better in every respect [and] walking about the house again". Harlow's prognosis at this point: Gage "appears to be in a way of recovering, if he can be controlled". By November 25 (10 weeks after his injury), Gage was strong enough to return to his parents' home in Lebanon, New Hampshire, traveling there in a "close carriage" (an enclosed conveyance of the kind used for transporting the insane). Though "quite feeble and thin weak and childish" on arriving, by late December he was "riding out, improving both mentally and physically", and by the following February he was "able to do a little work about the horses and barn, feeding the cattle etc. [and] as the time for ploughing came [i. e. about May or June] he was able to do half a day's work after that and bore it well". In August his mother told an inquiring physician that his memory seemed somewhat impaired, though slightly enough that a stranger would not notice.

Жаңа Англия мен Нью-Йорк (1849-1852)

1849 жылы қарашада Гарвард медицина мектебінің хирургия профессоры Генри Джейкоб Бигелоу Гейджді бірнеше аптаға Бостонға алып келді және Гейдждің басынан темірдің шынымен өткеніне көз жеткізгеннен кейін, оны Бостон медициналық жақсарту қоғамының отырысына және (мүмкін) медициналық мектептің студенттеріне таныстырды. Теміржол жұмысын қайтару мүмкін болмағандықтан, Гейдж бір кезде Нью-Йорктегі Барнумның американдық мұражайында "бір түрлі тірі музей экспонаты" болды. (Бұл кейінірек Барнумның циркі емес; Гейдж труппамен, циркпен немесе жәрмеңкеде өнер көрсеткеніне ешқандай дәлел жоқ.) Гагевтің Нью-Гэмпшир мен Вермонт штаттарында қоғамдық өнер көрсетулерін ұйымдастырғаны және жарнамалағаны туралы хабарламалар табылды, бұл Гарлоудың Гейдждің "Жаңа Англияның көптеген ірі қалаларында" көпшілік алдына шыққандығы туралы айтқанын растайды. (Бірнеше жыл өткен соң Бигелоу Гейджтің "ақылды және тапқыр адам болғанын және адал табыс табу үшін кез келген нәрсе жасауға дайын болғанын" жазды, бірақ мұндай әрекеттерден бас тартты, өйткені "[мұндай нәрсе] жалпы жұртшылыққа қызығушылық тудырмады".) Ол Нью-Гэмпшир штатының Хановер қаласындағы ат пен көлік сарайының және автобус қызметінің иесімен шамамен 18 ай жұмыс істеді.

Чили мен Калифорния (1852-1860)

1852 жылдың тамызында Гейдж Чилиге шақырылып, ұзақ қашықтыққа жүретін дилижанс жүргізушісі болып жұмыс істеді, ол "аттарға күтім жасады және жиі алты жылқы тартқан ауыр жүк тиелген дилижансты" Вальпараисо-Сантьяго бағытында жүргізді. 1859 жылдың ортасында денсаулығы нашарлай бастағаннан кейін, ол Чилиден Сан-Францискоға кетті, ол (анасының сөзімен) "Нью-Гэмпширден кеткеннен бері қатты әлсіреп қалды. Вальпараисода жүргенде көп ауырды, әсіресе соңғы жылы, қиындықтар мен суыққа ұшырады". Сан-Францискода ол Чилиге барған кезде Нью-Гэмпширден көшіп келген анасы мен әпкесінің күтімімен жазылды. Содан кейін, "жұмыс істеуге құштар" болған ол Санта-Кларадағы шаруаның қолына жұмысқа орналасты. 1860 жылдың ақпан айында Гейдж эпилепсиялық ұстамалар басталды. Ол жұмысынан айырылды, және (Харлоу жазғандай) ұстамалар жиілігі мен ауырлығы артқан сайын ол "әр түрлі жерлерде жұмыс істей берді [бірақ] көп нәрсе істей алмады".

Психикалық өзгерістер және мидың зақымдануы

Гейдж мидың жеке тұлғаны қалыптастырудағы рөлін және мидың нақты бөліктеріне келтірілген зақымдар нақты жеке тұлғалық өзгерістерге әкелуі мүмкін екенін көрсеткен алғашқы жағдай болғанмен, осы өзгерістердің мәні, ауқымы және ұзақтығын анықтау қиынға соқты. Гейдждің қазадан бұрынғы және кейінгі өміріне қатысты тікелей мәліметтерді тек бірнеше дереккөздер келтіреді. Оның өлімінен кейін жарияланған психикалық өзгерістер оның тірі кезінде баяндалғандарға қарағанда әлдеқайда күрт болды, сондай-ақ, оның өмірінің қай кезеңдеріне оның сипаттамалары (функционалдық қабілетсіздік деңгейі бойынша әртүрлі) қатысты екенін нақты көрсететін дереккөздер аз.

Кейінгі байқаулар (18581859)

1860 жылы 1858 және 1859 жылдары Чилиде Гейджді білген американдық дәрігер оның әлі де "почта вагонын жүргізіп, жақсы денсаулықта болып, ақыл-ойында ешқандай кемшілік байқалмайтынын" айтты. Гейджді жұмыс берушісі Жаңа Англияда Чилидегі жаңа почта вагондарымен айналысатын кәсіпорынға жұмысқа алу үшін алдын ала шақырғандығы, оның ең ауыр психикалық өзгерістері уақытша болғанын көрсетеді. Сондықтан, Харлоу апаттан кейін бірден сипаттаған "көктемгі, құрметсіз, ерсілі-қарсылы және шешімсіз" Гейдж уақыт өте келе әлдеқайда тиімді және қоғамға жақсы бейімделген болып өзгерді. Макмилланның сөзіне қарағанда, бұл тұжырымды Чилидегі Гейдж сияқты почта вагондарын жүргізумен байланысты жауапкершілік пен қиындықтар нығайтады, оның ішінде жүргізушілердің "сенімді, тапқыр және шыдамды болуы" қажеттілігі де бар. Ең бастысы, олар жолаушылармен жақсы қарым-қатынас құра алатын мінезге ие болуы керек еді. Гейдж үшін бір күндік жұмыс – "160 шақырымнан астам қашықтықты, көбінесе саяси тұрақсыздық немесе ашық төңкеріс кезінде 13 сағат бойы жүру" дегенді білдірді. Финес тіл мен мәдениетіне мүлдем бейтаныс елде мұның бәрі тұрақты өзіне-өзі шектеу қоймауға [яғни жоспарлау және өзін-өзі бақылау қабілетінің жоқтығына] қарсы тұрады, сондай-ақ почта вагонының жүргізушісіне қажетті өте күрделі сенсорлық-моторлық және танымдық дағдыларға да қарсы келеді. (Бір американдық саяхатшы былай деп жазды: "Вальпараисода почта вагонының келісі үнемі үлкен оқиға болып өтетін, әрқашан таңғалып, Чилиліктердің көпшілігі құбылысты көру үшін жиналатын – бір адам алты жылқыны қалай жүргізеді дегенге")

Мидың зақымдану деңгейі

Сонымен қатар, Ratiu және авторлар бас сүйегінің негізіндегі тесіктің (тұмбалау темірінің сфеноидтық қуыстан миға өтуі нәтижесінде пайда болған) диаметрі темірдің өзінің диаметрінің шамамен жартысына тең екенін атап өтті; осы деректі шығу орнынан басталып, бас сүйегінің алдыңғы бөлігіне дейін созылатын жіңішке жарықпен байланыстыра отырып, олар бас сүйегінің темір төменнен кірген кезде "ашылғанын", ал темір басынан шыққаннан кейін жұмсақ тіндердің серпімділігі салдарынан жабылып қалғанын қорытындылады. Ван Хорн және авторлар Гейдждің ақ заттарының зақымдануының (олар оны егжей-тегжейлі бағалады) Гейдждің психикалық өзгерістеріне, ми қабығының (сұр заттың) зақымдануынан гөрі маңыздырақ немесе бірдей маңызды болды деген қорытындыға келді. Thiebaut de Schotten және авторлар Гейдж және тағы екі жағдай бойынша ("Тан" және "Х. М.") ақ заттың зақымдануын бағады, олардың пікірінше, бұл пациенттер "әлеуметтік мінез-құлық, тіл және жад алдыңғы немесе жақындық бөліктеріндегі жекелеген аймақтарға емес, әртүрлі [ми] аймақтарының үйлесімді жұмысына байланысты екенін көрсетеді".

Скептицизм

"Алыстағы бір қаладағы хирургияның көрнекті профессоры", - деп жалғастырды Харлоу, тіпті Гейджді "американдықтардың құралы" деп есептеген. Бостон медицина және хирургиялық журналының (1869) мәліметінше, 1850 жылғы Гарвард хирургиясының профессоры Бигелоу Гейдж туралы есеп, "сол кездегі медициналық ортадағы беделді және танымал тұлға" болған, "[жағдайдың] нақтылығын оның сеніміне жеткізуге мүмкіндік берді, себебі оның зиялы қабілеті мен хирургиялық біліміне әріптестерінің сенімі аз болған ешкім мұны істей алмас еді". "Осы жағдайдың ең маңызды ерекшелігі – мұндай оқиғалар театр пантомимасында ғана болады, басқа еш жерде емес", - деп атап өткен Бигелоу, "бастапқыда күмәнмен қарасам да, жеке өзімді сендірдім" деді. Дегенмен (Бигелоу Харлоудың 1868 жылғы Гейдж бас сүйегін көрсетуінен бұрын жазған), "Гейдждің жарақатының сипаты мен оның нақтылығы енді күмән тудырмаса да, соңғы бір айда [оқиғаның] болмағанын дәлелдейтін хат алдым".

Басқа ми жарақаттары үшін стандарт

Гейдждің апаты мен аман қалғанына сенім артқан сайын, ол «миға келген басқа жарақаттарды бағалау стандарты» ретінде қабылдана бастады және басқа да естімізді қалдыратын ми жарақаттарының тізімі өскеніне қарамастан, бұл мәртебесін сақтап қалды, оның ішінде шапандармен, бұрандалармен, төмен көпірлермен, жарылғыш қарулармен, мұрынға атылған револьверлермен, тағы да тегістеу темірлерімен және эвкалипт бұтақтарымен болған оқиғалар бар. Мысалы, шахтердің бірі бас сүйегінен газ құбыры (диаметрі бойынша) өткеннен кейін аман қалды («құбырдың бас сүйегіндегі бөлігінің иілуіне байланысты, едәуір қиындықпен және күшпен алынып тасталды»), оның дәрігері Гейджді «мен естіген ми зақымдануы жағынан осыған ұқсас жалғыз жағдай» деп атады. Көбінесе мұндай салыстырулар әзілге, бәсекелестікке немесе екеуіне де ұласты. Мысалы, «Бостон медициналық және хирургиялық журналы» Гейдждің таңғажайып аман қалғанына сілтеме жасап, оны «милық ағзасы кенеттен келген және бұрғылап кірген келушімен салыстырмалы түрде аз зақымдалған науқас» деп сипаттады; ал Кентуккидегі дәрігер науқастың мұрынынан өткен оқтан аман қалғанын хабарлап, мақтанышпен: «Егер сіздер, янкилер, бір адамның миынан тегістеу таяғын өткізе алсаңыз да, оны өлтіре алмасаңыз, онда адамның аузы мен миы арасына оқ атып, сопақша миға жетпей тоқтатып, оған тигізбейтін адамдар көп емес деп ойлаймын» деді. Сол сияқты, ағаш өңдеу зауытының шебері бас сүйегінен, көздерінің арасынан басталып, басының артына дейін кесілгеннен кейін жұмысына оралғанда, оның хирургі (осы жарадан «отыз екі сүйек және көп мөлшерде ара ұнтағын алып тастаған») бұл жағдайды «Доктор Харлоудың атақты тегістеу таяғымен жасалған жағдайынан басқа ешқандай жағдай хабарланбаған» деп атады, бірақ «Мен кәсіби әріптестерімнің [науқастың] бас сүйегіне ие болу тілегін қанағаттандыра алмаймын, оған ол өзі үшін қажет болмайынша» деп кешірім сұрады. Осы және басқа да таңғажайып ми жарақаттарынан аман қалғандардың саны көбейген сайын, «Бостон медициналық және хирургиялық журналы» мидың қандай да бір функциясы бар ма екеніне күмәндана бастады: «Темір таяқтардың, газ құбырларының және т.б. әрекеттерінен кейін күмәнділік жоғалып, өзін айтуға батылы жетпейді. Мінеки, қазіргі кезде мидің маңызы жоқ сияқты». «Вермонт медициналық қоғамының еңбектері» де осыған ұқсас пікір білдірді: «Бір кезде», - дейді Макбет, «миы шыққан адам өлді. Бірақ қазір олар қайта тіріледі». Мүмкін, жақын арада қандай да бір неміс профессоры оны exsecting деп естиміз».

As the reality of Gage's accident and survival gained credence, it became "the standard against which other injuries to the brain were judged", and it has retained that status despite competition from a growing list of other unlikely sounding brain injury accidents, including encounters with axes, bolts, low bridges, exploding firearms, a revolver shot to the nose, further tamping irons, and falling Eucalyptus branches. For example, after a miner survived traversal of his skull by a gas pipe in diameter (extracted "not without considerable difficulty and force, owing to a bend in the portion of the rod in his skull"), his physician invoked Gage as the "only case comparable with this, in the amount of brain injury, that I have seen reported". Often these comparisons carried hints of humor, competitiveness, or both. The Boston Medical and Surgical Journal, for example, alluded to Gage's astonishing survival by referring to him as "the patient whose cerebral organism had been comparatively so little disturbed by its abrupt and intrusive visitor"; and a Kentucky doctor, reporting a patient's survival of a gunshot through the nose, bragged, "If you Yankees can send a tamping bar through a fellow's brain and not kill him, I guess there are not many can shoot a bullet between a man's mouth and his brains, stopping just short of the medulla oblongata, and not touch either." Similarly, when a lumbermill foreman returned to work soon after a saw cut into his skull from just between the eyes to behind the top of his head, his surgeon (who had removed from this wound "thirty two pieces of bone, together with considerable sawdust") termed the case "second to none reported, save the famous tamping iron case of Dr. Harlow", though apologizing that "I cannot well gratify the desire of my professional brethren to possess [the patient's] skull, until he has no further use for it himself." As these and other remarkable brain injury survivals accumulated, the Boston Medical and Surgical Journal pretended to wonder whether the brain has any function at all: "Since the antics of iron bars, gas pipes, and the like skepticism is discomfitted, and dares not utter itself. Brains do not seem to be of much account now a days." The Transactions of the Vermont Medical Society was similarly facetious: The times have been,' says Macbeth , 'that when the brains were out the man would die. But now they rise again.' Quite possibly we shall soon hear that some German professor is exsecting it."

Мидың орналасуы

19 ғасырдағы мидың әртүрлі психикалық функциялары белгілі бір аймақтарда шоғырланған ба, жоқ па деген пікірсайыста екі тарап та Гейджді өз теорияларын қолдау үшін пайдаланды. Мысалы, Эжен Дюпюй Гейдж мидың локализацияланбағанын дәлелдегенін жазғаннан кейін (оны "сөйлеу орталығының жойылғаннан кейін сөйлеу қабілетінің жоғалмауының керемет жағдайы" деп сипаттаған), Ферриер Гейджді (Харлоудың 1868 жылғы мақаласынан оның бас сүйегінің суретімен және темір құбырмен бірге) қолданып, мидың локализацияланғандығы туралы тезисін қорғады.

Френология

19-ғасыр бойы френологияның жақтастары Гейдждің психикалық өзгерістерінің (мысалы, оның дөрекі сөйлеуі) оның психикалық "Мейірімділік мүшесінің" зақымдануынан туындағанын айтты. Френологтар бұл мүшені мидың "жақсылық, мейірімділік, көңілді мінез үшін жауапты бөлігі" деп санады – [ол] адамды қоғамдық тәртіпті сақтауға сәйкес мінездемемен өмір сүруге баулуға тиіс. Сондай-ақ, бұл өзгерістер "Құрмет мүшесінің" зақымдануынан болуы мүмкін, ол дін мен Құдайға, сондай-ақ теңдестер мен билік өкілдеріне деген құрметпен байланысты. Френология бойынша, "жалпы және жануарлық құштарлықтардың мүшелері мидың төменгі жағында орналасқан; сөзбе-сөз ең төмен және жануарлық жаратылысқа жақын, ал ең жоғары және сезімталдықтан ең алыс – моральдық және діни сезімдер, аспанға жақын болғандай". Осылайша, Құрмет және Мейірімділік бас сүйегінің ең жоғары нүктесінде орналасқан – Гейдждің темір құбырдың кірген жері. Харлоу Гейдждің емделу кезеңінде "өлшемді немесе ақшаны дұрыс бағаламайтынын, бірнеше тас үшін 1000 доллар алмағанын" және жергілікті дүкенге барғанда бағаға мән бермейтінін жазды. Осы мысалдар арқылы Харлоу френологияның "Салыстыру мүшесінің" зақымдалғанын білдірген болуы мүмкін.

Психохирургия және лоботомия

Кейде Гейджге болған оқиға психохирургияның түрлі формаларының, әсіресе лоботомияның кейінірек дамуына ықпал еткені айтылады, тіпті Гейдждің апаты "алғашқы лоботомия" болған деп есептеледі. Бірақ Гейджге әдетте (шамадан тыс айтумен) жатқызылатын жағымсыз өзгерістер хирургиялық еліктеуге неліктен түрткі болған деген сұрақтан бөлек, Макмилланның пікірінше, мұндай байланыс жоқ:

Соматикалық маркерлік гипотеза

Антонио Дамасио өзінің соматикалық маркерлік гипотезасын (шешім қабылдауды эмоциялармен және олардың биологиялық негіздерімен байланыстыратын) қолдау үшін, Гейджге тән деп санайтын мінез-құлықты, орбитофронтальді қабықша мен амигдаласы зақымданған қазіргі пациенттердің мінез-құлықтарымен салыстырады. Бірақ Дамасионың Гейджті бейнелеуі, мысалы Котович сияқты, қатты сынға ұшырады. Кильстром айтқандай, "[К]өптеген қазіргі зерттеушілер Гейдждің жеке басының өзгеруін шамадан тыс көбейтіп көрсетіп жатыр, бәлкім, біз қазір білетін немесе ойлайтын нәрсеге сүйене отырып, өткенге қарай қайта құруға тырысады." Макмиллан Антонио Дамасионың Гейдж туралы әртүрлі баяндамаларын (олардың кейбіреулері Ханна Дамасио және басқалармен бірлесіп жасалған) егжей-тегжейлі түрде сынап көрсетеді.

Портреттер

2009 және 2010 жылдары анықталған Гейдждің екі дагеротиптік портреті, 1849 жылдың соңында Бигелоу үшін жасалған бас құймасынан басқа, оның белгілі бір суреті болып табылады (қазір Гейдждің бас сүйегі мен темірмен бірге Уоррен мұражайында сақталуда). Бірінші портретте "беті зақымдалған, бірақ әлі де әдемі" Гейдж, сол көзі жабық, жаралары анық көрінеді, "жақсы киінген, сенімді, тіпті мақтаншақ" және қолында темірін ұстап тұр, оның жазуының бір бөлігін көруге болады. (Он жылдар бойы портреттің иелері оның гарпуны бар жарақат алған кит аулаушыны бейнелейтініне сенген). Екінші портреттің көшірмелері Гейджтің отбасының екі тармағында бар, ол Гейджді сәл басқа позада, бірдей жилет пен, мүмкін, бірдей пиджак киіп, бірақ басқа көйлек пен галстукпен көрсетеді. Портреттердің түпнұсқалығы портреттердегі темірдегі жазуды нақты темірдегі жазумен салыстыру арқылы және портреттегі жарақаттарды бас құймасында сақталған жарақаттармен сәйкестіру арқылы расталды. Алайда, портреттердің қашан, қайда және кім жасағаны туралы ештеңе белгісіз, тек олар 1850 жылдың қаңтарынан бұрын жасалмағаны белгілі (осы кезде темірге жазу қосылған), әртүрлі уақытта және, мүмкін, әртүрлі фотографтар жасаған. Портреттер Гейдждің ең ауыр психикалық өзгерістері уақытша болғанын көрсетеді. "Гейдж жарақат алғаннан кейін сарандықпен айналысқан деген пікір осы керемет суреттермен жоққа шығарылады", - деп жазды Ван Хорн және авторлар. "Тек бір сурет болса да, - деді Кин алғашқы табылған сурет туралы, - ол Гейдждің лас, шатасқан бейімсіз адам ретіндегі жалған бейнесін жойды. Бұл Финеас - мақтаншақ, әдемі киінген және көңілді адам еді".