Кіріспе
Шотланд саясаткері
Джон Кэмпбелл, 1-ші барон Кэмпбелл, ПК, ФРСЭ (15 қыркүйек 1779 – 23 маусым 1861) – британдық либерал саясаткер, заңгер және мәдениет қайраткері.
Өмірбаян және білім
Реверенд Джордж Кэмпбелл, Д. Д. және Магдалена Холлибертонның екінші ұлы ретінде, ол Шотландияның Файф графтығындағы Купар қаласындағы үйінде дүниеге келді, онда оның әкесі елу жыл бойы шіркеу пасторы болды. 11 жасынан бастап жеті жыл бойы Кэмпбелл Сент-Эндрюс Біріккен колледжінде оқыды. 18 жасында оған үйден кетіп, әлемді көру мүмкіндігі туды, ол Джеймс Уэддербурн Уэбстерге ұстаздық қызметке орналасып, осылайша мүмкіндік алды. Отбасы Лондонның оңтүстігіндегі Клэпхемде тұрды, ал жаздағы үйлері Герфордширдегі Шенлиде болды. Оның жұмыс берушісі Дэвид Уэбстер, Лондондық қант сауда үйінің саудагері, Уэддербурн барондықтары арқылы Ямайкадағы құл плантацияларымен байланысы бар еді. Осы бай отбасыда тұрған жас Кэмпбелл өзгеше әлемді көрді, бірақ ол оған әсер етпеді: "Батыс Үндістан саудагерлері мен Шығыс Үндістан капитантарының" коммерциялық әңгімелері мен сыбыстар "жалықтыратын" және "көтере алмайтын" атмосфера құрды. Оның шәкірті Джеймс шамамен он жаста болды; Кэмпбеллдің алғашқы міндеттерінің бірі оған латын тілін оқыту болды. Кэмпбелл Лондонға келген кезде, Парламент палатасының отырысына қатысып, Уильям Уилберфорстың құлдыққа қарсы сөйлегенін, содан кейін Чарльз Джеймс Фокс пен Уильям Питттің сөздерін тыңдады. Ол бұл оқиғаны қырық жылдан кейін естеліктерінде жарқын етіп суреттейді, соңында: "Бұл пікірталасты тыңдағаннан кейін мен енді Шотландия шіркеуінің Бас ассамблеясының модераторы болуға құштар болмас едім", - деп қорытындылады. 1800 жылы Кэмпбелл Линкольн Инні студенті ретінде тіркелді, ал Morning Chronicle газетінде қысқа уақыт жұмыс істегеннен кейін 1806 жылы адвокаттыққа қабылданды.
Заңгерлік және саяси мансап
Кемпбелл бірден nisi prius (яғни, қазылар алқасы арқылы шешілген) істер туралы мәлімет беруді бастады. Ол осы мәліметтерден төрт томдық жинақ жариялады; олар 1807 жылғы Михаэльден 1816 жылғы Хилариге дейін қамтиды. Кемпбелл өзін қылмыстық істерге арнады, бірақ адвокаттық қызметте көп назар аудара алмады. 1827 жылы ғана Кемпбелл «жібек кидіріп», саяси амбицияларын дамыта бастады. 1826 жылы ол Стаффорд округіне үміткер болғанмен, 1830 және 1831 жылдары қайтадан сайланды. Ол шіркеу мен мемлекеттің байланысын қолдап, үшжылдық парламенттерге және құпия дауыс беруге қарсы болды. Оның басты мақсаты, Лорд Броуэм сияқты, заңды жаңа принциптерді орнатудың орнына, күрделі техникалық бөгделікті жою арқылы жақсарту болды. Осы мақсатта оның есімі 1833 жылғы Айыппұлдар мен Өндіріп алуларды жою туралы заңмен, 1833 жылғы Мұрагерлік туралы заңмен, 1833 жылғы Жесірлік туралы заңмен, 1833 жылғы Жылжымайтын мүлік шектеу туралы заңмен, 1837 жылғы Өсиеттер туралы заңмен, 1841 жылғы Көшірме иелену туралы заңмен және 1838 жылғы Сот актілерімен байланысты. Екіншісі, жалпы құқық бойынша бірінші сатып алушының жартылай туысынан алыс туысқа берген артықшылығымен шақырылды; төртіншісі, егер жиырма жыл бойы қарсы иелік етілсе (1875 жылы Лорд Кэрнс бұл мерзімді он екі жылға қысқартты), иелік құқығын берді; бесіншісі, заң бойынша өсиеттерді куәландыру үшін қажетті куәгерлердің санын азайтып, осы мәселеде еркін иеліктер мен көшірмелер арасындағы айырмашылықты жойды; соңғысы, кінәсіз борышкерді соңғы сот шешімі шыққанға дейін (немесе «мезне процесі» деп аталатын жағдайда) түрмеден босатып, бірақ Кемпбеллдің тек алаяқ борышкерлер ғана түрмеге қамалуы керек деген принципі 1869 жылы Англия мен Уэльсте күшіне енді. Парламент мүшесі (депутат) ретіндегі ең маңызды рөлі, шамасы, Стаффорд округі үшін лорд Джон Расселдің бірінші реформалық заң жобасын (1831) қорғауы болды. Чарльз Джеймс Фокстың конституцияны бұрмалауға қарсы жариялаған мәлімдемесіне сүйене отырып, ол сайлау құқығын беру және сайлау құқығынан айыру тармақтарын қолдады. Келесі жылы (1832) Кемпбелл солиситор-генерал, рыцарь және Дадли округінің депутаты болды. Дадли 1832 жылғы реформа туралы заң бойынша сайлау құқығына ие болды, сондықтан Кемпбелл қазіргі тарихта қалаға өкілдік еткен алғашқы депутат атанды. Алайда, 1834 жылы бас прокурор лауазымына тағайындалуынан кейін қосымша сайлау өтті, онда ол Томас Хоукстің қолынан жеңілді. Джон Кемпбелл тез арада парламентке оралды, өйткені 1835 жылы Эдинбург округінен сайланды, ол 1841 жылы абыройлы лауазымға дейін сол округтің өкілі болды. Бас прокурор ретіндегі алғашқы әрекеттерінің бірі – Генри Хетерингтон есімді кітап сатушыны құдайға қарсы жала жабуы үшін қудалау болды. Бұл істе Кемпбелл моральдық жағдайдың құдайлық аянға байланысты екенін айтты: халықтың көп бөлігі моральдық жағдайдың толығымен аянға байланысты екенін сенеді; егер олардың арасында он өсиеттің Құдай Синай тауынан бергеніне күмән туса, адамдар ұрлауға еркіндік алады деп ойлар еді, ал әйелдер пәктік шектеулерінен босатылғандай сезінер еді. 1840 жылы Кемпбелл Ньюпорт қаласына шабуыл жасаған үш чартист көшбасшысының бірі Джон Фростқа қарсы қудалауды жүргізді, олардың барлығы жоғары сатқындыққа кінәлі деп танылды. Келесі жылы Мельбурн үкіметі құлауға жақын болған кезде, Ирландияның лорд-канцлері Планкетт отставкаға кетіп, оның орнына Кемпбелл келді, ол Файф графтығындағы Сент-Эндрюс бароны атанды. Кемпбелл канцлер лауазымында тек он алты күн ғана болды, содан кейін оны өзінің ізбасары сэр Эдвард Сагденге тапсырды. 1841-1849 жылдар аралығында, Лорд Кемпбеллдің заңдық міндеті болмаған кезде, ол тек Шотландия апелляцияларын Лордтар палатасында қараумен айналысты, сол кезде ол әдеби қызметпен айналысты. Осы кезеңде ол Джедбургтегі Хартридж үйін сатып алды. Алайда, ол теміржол апатынан зардап шеккен отбасылардың мүддесін қорғап, Парламентте «1846 жылғы өлімге әкелетін жазатайым оқиғалар туралы заңды» (әдетте «Лорд Кемпбелл заңы» деп аталады) енгізіп, қабылдауға жәрдемдесті.
the vast majority of the population believe that morality depends entirely on revelation; and if a doubt could be raised among them that the ten commandments were given by God from Mount Sinai, men would think they were at liberty to steal, and women would think themselves absolved from the restraints of chastity. In 1840 Campbell conducted the prosecution against John Frost, one of the three Chartist leaders who attacked the town of Newport, all of whom were found guilty of high treason. Next year, as the Melbourne administration was near its close, Plunkett, the Lord Chancellor of Ireland, was forced to resign, and was succeeded by Campbell, who was raised to the peerage as Baron Campbell, of St Andrews in the County of Fife. The post of chancellor Campbell held for only sixteen days, and then resigned it to his successor Sir Edward Sugden. It was during the period 1841–1849, when he had no legal duty, except the self imposed one of occasionally hearing Scottish appeals in the House of Lords, that Lord Campbell turned to literary pursuits. He bought Hartrigge House in Jedburgh during this period. However, he did take up the cause of the families of railway accident victims in introducing and steering through the Commons, the Fatal Accidents Act 1846, known as Lord Campbell's Act.
Әдеби еңбектері
Стриклендтің "Англия королеваларының өмірі" және Лорд Броухамның "Ең көрнекті мемлекет қайраткерлерінің өмірі" еңбектерінде салынған жолмен, Кемпбелл Англияның Ұлы мөрінің лорд-канцлерлері мен сақшыларының өмірін ең ерте заманнан бастап, королева Викторияның билігіне дейін он томдық шығарма түрінде жариялады. Одан кейін ол "Англияның бас судьяларының өмірі" атты төрт томдық кітап жазды (тағы екі том "Сэр Джозеф Арнульдтың жалғасы – Бомбейдің жоғары сотының бұрынғы судьясы"). Ол сондай-ақ "Шекспирдің құқық саласындағы білімі қайта қарастырылды" деген еңбек жазды.
Лордтар палатасында
Өзінің өмірбаяндық еңбектерін жазғанда Кэмпбелл Лордтар палатасында белсенді болып, сэр Роберт Пил үкіметі ұсынған заңдарға қарсы жиі сөз сөйледі. 1846 жылы Уигтер Расселл басшылығымен қайта билікке келгенде, Кэмпбелл Ланкастер герцогтығының канцлері болып кабинетке кірді және дені ауырған лорд-канцлер лорд Коттенхемнің бір бөлігін атқарды. 1850 жылы лорд Денман отставкаға кеткеннен кейін Кэмпбелл Корольдік соттың бас судьясы болып тағайындалды. Ол ортақ құқық саласында жақсы білімді болғанымен, 1852 жылғы Ахилли ісінде дәлелдердің сенімділігін бағалауда қазылар алқасына әсер етуге тырысқаны үшін сынға ілікті. Ол Вестминстердегі арнайы іс тілгерлік реформасына көмектесті және Лордтар палатасындағы құқықтық талқылауларда Броуэм мен Линдхерстпен бірге танымал болды. Кэмпбелл 1857 жылғы Әдепсіз жарияланымдар заңының негізгі жақтаушысы болды, ол әдепсіз материалдарды сатуды алғаш рет заңмен қылмыс деп белгіледі, соның арқасында соттар материалды тәркілеу және жою құқығына ие болды. Заңның бастауы Кэмпбелл басқарған порнография сату ісінде болды, сонымен қатар Лордтар палатасында уларды сатуды шектеу туралы заң жобасы талқыланды. Кэмпбелл екі жағдайдың ұқсастығына назар аударды, Лондонның порнография саудасын «пруссик қышқылынан, стрихниннен немесе мырыштан да қауіпті у сату» деп атады. Кэмпбелл порнография сатуды шектеу туралы заң жобасын ұсынды; заңмен жоюға рұқсат беру қылмыстық қудалаудың тиімділігін арттырады. Бұл заң жобасы сол кезде көп дау тудырды, Парламенттің екі палатасы да қарсылық білдірді және Кэмпбеллдің, бас судья ретінде, «бұл заң жастардың моралін бұзу мақсатында жазылған және әдепті мінез-құлықты жоқ ететін шығармаларға ғана қатысты» деген уәдесімен қабылданды. Шотландияның ортақ құқығы жеткілікті түрде қатаң болғандықтан, Төменгі палата оны Шотландияға қолданылмауы үшін өзгертіп алды. Заң әдепсіз деп танылған және сатуға немесе таратуға ұсталған кез келген материалды тәркілеу және жою мүмкіндігін қарастырды, бұл «шағын сотқа» (магистрат сотына) ақпарат берілгеннен кейін жүзеге асырылды. Заң бойынша, ортақ құқық бұзушылық жасалғанының дәлелі болған жағдайда – мысалы, материалды сәтті сатып алған қара киім киген полицейдің есебі бойынша – сот үй-жайды іздеуге және материалды тәркілеуге бұйрық бере алады. Содан кейін меншік иесі сотқа шақырылып, материалды неге жоюға болмайтынын түсіндіруі керек. Ең бастысы, заң «әдепсіздік» терминін анықтамады, оны соттардың қалауынша шешуге қалдырды. 1859 жылы Кэмпбелл Ұлыбританияның Лорд-канцлері болды, мүмкін Бетеллдің Парламенттен босатылғаннан кейін осы лауазымға ие болуы күтілген. Оның қызметі ұзаққа соқпады және 1861 жылы қайтыс болды.
Отбасы
1821 жылы Кэмпбелл құрметті Мэри Элизабетке үйленді, ол Джеймс Скарлетттің тұңғыш қызы, 1-ші Абинджер бароны болған; олардың үш ұлы мен төрт қызы болды. 1836 жылы леди Кэмпбелл (өз құқығымен) Файф графтығындағы Купардың бароншасы Стратхедэн атанды, бұл оның күйеуінің Роллз шебері лауазымына талап етуден бас тартуын мойындау үшін жасалды; ол 1860 жылғы наурыз айында 63 жасында қайтыс болды. Лорд Кэмпбелл одан бір жылдан сәл астам уақыт өмір сүрді және 1861 жылғы маусымда 81 жасында қайтыс болды. Олардың үлкен ұлы Уильям олардың орнын басты, ол Стратхедэн және Кэмпбелл лорды болды.