Кіріспе
Фраза Кита Александрдың "Between you and I" әнінде лингвистердің, грамматиктердің және стилистердің қызығушылығын тудырған ағылшын тіліндегі сөз тіркесі бар. Оны стильдік нұсқаулар жиі қолданады, себебі ол екі сөздің "және" арқылы біріктірілгенде, жақ/атау септігіндегі есімдіктің қолданылуын көрсетеді. Әдетте, бір есімдік қолданылғанда көлбеу/объект септігі қолданылар еді, әсіресе ол сөздер препозициядан кейін келгенде немесе өткішті етістіктің толықтауышы ретінде қолданылғанда. Бұл сөз тіркесінің жиі мысалы ретінде Шекспирдің "Венеция саудагері" (1596–98) пьесасы келтіріледі. Көптеген стильдік нұсқаулар бойынша, осы сөз тіркесін қолданған Шекспирдің кейіпкері "between you and me" деп жазуы керек еді. Осы жиі қолданылатын құрылым "өте ауыр грамматикалық қате" деп сипатталған, бірақ оның шын мәнінде қателік екендігі әлі де даулы мәселе.
the Kita Alexander song
"Between you and I" is an English phrase that has drawn considerable interest from linguists, grammarians, and stylists. It is commonly used by style guides as a convenient label for a construction where the nominative/subjective form of pronouns is used for two pronouns joined by and in circumstances where the accusative/oblique case would be used for a single pronoun, typically following a preposition, but also as the object of a transitive verb. One frequently cited use of the phrase occurs in Shakespeare's The Merchant of Venice (1596–98). According to many style guides, the Shakespearian character who used the phrase should have written "between you and me". Use of this common construction has been described as "a grammatical error of unsurpassable grossness", although whether it is (or was) in fact an error is a matter of debate.
Әдебиеттегі қолданысы
"Сен екеуміздің арамызда" – "Венеция саудагерінің" 3-ші актісінің 2-ші көрінісінде, Антонионың өзінің досы Бассаниоға жазған хатында: "Сүйікті Бассанио, егер мен сені өлімде көрсем, сен екеуміздің арамыздағы барлық қарыздар өтелген болар еді". Жазушы және сыншы Генри Хичингс Уильям Конгривтің "Екі алдаушы" (1693) және Марк Твеннің хаттарында осы тіркестің қолданылғанын көрсетеді. Отто Джесперсен Бен Джонсон, Джон Буньян, Чарльз Диккенс және Грэм Грин шығармаларында ұқсас мысалдар тапты ("препозициядан кейін тұрған атау сөздер немесе есімдіктер және мен", Роберт Дж. Меннердің сөздерімен). Меннер Ноа Вебстер, Сэмюэл Пепис, Томас Миддлтон және басқаларын да қосты. Шекспирдің бұл сөзіне әртүрлі сыншылар пікір білдірді. Америкалық жазушы Рассел Бейкер "Нью-Йорк Таймс" газетіндегі "Observer" бағанында оны грамматикалық қате деп санады: "Грамматикалық тұрғыдан алғанда, Шекспир қателескен". Ол Шекспирдің "мүмкін, жалыққанда қате жібергенін" айтты: "Менің ойымша, ол күнінің соңында шаршап, бұл "Венеция саудагері" идеясын ешқашан ойламағанын қалап, Джонсон мен Бербиджпен сыра ішу үшін "Мермейд" тавернасына баруға асығысқан". Меннер 1937 жылы "Американдық тіл" журналында жариялаған мақаласында "сіз бен мен" тіркесінің грамматикалық тұрғыдан ажырамас екенін, жиі қолданылатынын және "Елизавета дәуірінде бұл тіркес дұрыс болғанына сенімді болу қиын" екенін жазды. Меннер бұл тіркес дұрыс па, дұрыс емес па екенін айтпады. Лексикограф және OED редакторы Роберт Берчфилд Шекспир үшін дұрыс емес нәрсенің біз үшін міндетті түрде дұрыс емес екенін айтады: "Грамматикалық болжамдар сол кезде басқаша болды". Алайда, қолдану және (әсіресе заңдық) тіл туралы жазатын Брайан А. Гарнер бұл тіркес Шекспир үшін дұрыс болмағанмен, бүгін дұрыс емес деп саналуы керек екенін және тіл біліміндегі Рэндольф Квирктің сөзін келтіреді: "Шекспир осы екеуін де қолданғанымен, бұл оны дұрыс ете қоймады". Кеннет Г. Уилсон, "Стандартты американдық тіліне арналған Колумбия нұсқауы" (1993) кітабының авторы, гиперкоррекциялардың "ескі қателіктерден қашуға тырысқанда жасайтын жаңа қателіктер" екенін айтады және "сен екеуміздің арамызда" тіркесін мысал ретінде келтіреді. Оның пікірінше, дұрысы – "біз екеуміздің арамызда". Бұл тіркесті гиперкоррекцияның мысалы деп санау үшін, ол бастапқыда грамматикалық жағынан дұрыс емес болуы керек. Грамматиктер мен стильді жазушылар, бұл тіркесті осылай бағалайтындар: Пол Брайанс, Оксфорд сөздіктері және "Грамматикалық қыз": "Бұл сөйлемдердегі препозициядан кейінгі есімдіктер әрқашан объектілі жағдайда болуы керек". Би-Би-Сидің 2000-жылдардың басында жүргізген сауалнамасында тыңдаушылар "сен екеуміздің арамызда" тіркесін "ең жағымсыз грамматикалық қателіктер" тізімінде бірінші орынға қойды. Джеймс Кокрейн, "Сен екеуміздің арамызда: Жаман ағылшынның кішкентай кітабы" (2004) кітабының авторы, осыған ұқсас түсіндірме береді. Оның пікірінше, "адамдар" "Мен және Билл сыра ішуге шықтық" сияқты сөйлеммен ыңғайсыздық сезінеді. Алайда Кокрейн оны гиперкоррекция деп белгілемейді және бұл тіркес "соңғы жиырма жылда" пайда болды деп болжайды. Дж. К. Чемберс ағылшын тілінде сөйлейтіндердің грамматикасына білім берудің рөлін талдау кезінде бұл тіркесті (сондай-ақ оған тығыз байланысты "сізбен және менмен") зерттеді, бұл жағдайда Канададан. Тоғызыншы сынып оқушылары мен олардың ата-аналарының деректері аймақтық айырмашылықтың аз екенін көрсетті, бірақ балалар мен олардың ата-аналары арасындағы айтарлықтай айырмашылықтар, балалар "дұрыс" есімдікті таңдауға немесе техникалық терминдерде "жауапкершілікке жатқызуды жалғау сын есімдермен үйлесімділік" көрсетуге көбірек бейім екендігін көрсетті. Чемберстің түсіндірмесінде балалар ата-аналарына қарағанда жақсы білім алған болуы мүмкін, ал 2008 жылы Канаданың жеті өңірін зерттеуде білім деңгейі өскен сайын келісімнің артқаны көрінді. Чемберс ұсынылатын бірқатар түсіндірмелерді зерттейді және қателік препозиция мен екінші есімдік арасындағы елеулі қашықтықтан пайда болады деп қабылдайды. Білімді адамдар осы қателікке бейім деген түсінікті "Грамматикалық қыз" бөліседі, ол Джессика Симпсонды кешіруге болады дейді (2006 жылғы "Сен мен менің арамызда" әнінде). Заңгер Патриция Уильямстың айтуынша, "нағыз жоғарғы таптың" мүшелері оны бірден төмен дәрежеде деп таниды; ол мұндай қолдану адамды төменгі тапқа жататын адам ретінде таңдайды деп түсіндіреді. Әлеуметтік лингвист Жерар ван Херк "Сен менің арамызда" және ұқсас есімдік қатесі бар тіркестерді (барлығы прескриптивті лингвистердің пікірінше дұрыс емес) әлеуметтік мобильділіктің контекстінде талқылайды. "Сен менің арамызда" тіркесінің грамматикалық дұрыстығын қабылдаған ең белгілі лингвисттердің бірі – Стивен Пинкер, оны "гиперкоррекцияланған қателік" деп атаса да. Пинкердің аргументі, қысқаша айтқанда, координациядағы жеке элементтер координацияның өзімен бірдей санға ие болуы міндетті емес: "ол және Дженнифер" координациясы екі жеке элементтен тұрса да, координацияның өзі көптік санға ие. Пинкер "Тіл инстинктісінде" (1994) жазғандай, бұл жағдай жағдайға да қатысты: "Билл Клинтон қолданған және Уильям Сафир сынға алған атақты фраза: "[Ал Гор мен мен] объектіні талап ететін объекті екендігімен, [мен] объектіні талап ететін объекті емес". Грамматикалық логика бойынша, есімдік кез келген жағдайды қалауға құқылы". Жазушы Бен Ягода осы аргументке әсер етіп, фразаның грамматикалық дұрыстығы туралы ойлауын Пинкерден бұрынғы және Пинкерден кейінгі кезеңге бөледі, ал Питер Броди, "Ағылшын журналының" грамматика мен қолдануға арналған арнайы санында осы пікірге қосылады: "ол бізге осы ережелер көбінесе мақтанғақтармен диктантталатынын және тек белгілер ретінде қарастырылатынын еске салады". Дэвид Д. Малрой "Грамматикаға қарсы соғыс" (2003) кітабында Пинкердің аргументіне толық сенім білдірмесе де, "бұл туралы ақылды адамдар келісе алатын мәселелер" дейді. Тіл біліміндегі Джошуа Фишманның айтуынша, бұл тіркес кейбір айналымдарда "баспасөзде де толығымен қабылданған", ал басқалары оны "кейбір контексттерде ғана" қабылдайды, ал үшіншілері оны ешқашан қабылдамайды. Ричард Редферн дұрыс емес деп саналатын есімдік қолданысының көптеген мысалдарын келтіреді, олардың көпшілігі "препозиция + сіз және мен" құрылымын қолданбайды: "өйткені ол және мен", "ол және мырза Биттман арасында". Ол "қателік" кең таралғанын (тіпті Елизавета II оны жасағанын) және оны қабылданған қолдануға айналдыру керек екенін айтады: "Ереже ағылшын тілінің туа біткен сөйлеушілерін өзіндік өрнектеу жолын тоқтатуды талап етеді". "Координациялық атауларға" қатысты "Кембридж ағылшын тілінің грамматикасы" қолданылатын есімдіктер мен координациялық құрылымдағы олардың орнына байланысты әртүрлі деңгейдегі қабылдануды ажыратады. Осылайша, "ешнәрсе білмейінше сіз немесе мен" сияқты құрылым "сөйлеуде соншалықты көп кездеседі және оның ауқымы соншалықты кең, оны стандартты ағылшын тілінің нұсқасы ретінде тануға болады", ал "олар оған және оның бауырына сертификаттар берді" және "кілтті сіз немесе олға қайтарыңыз" сияқты мысалдар грамматикалық жағынан дұрыс емес гиперкоррекция ретінде жіктеледі.