Француз сардары және мемлекет қайраткері: Александр де Прувиль де Траси
Alexandre de Prouville de Tracy
Александр де Траси (1603-1670) – француздық әскери қолбасшы, саяхатшы. Жаңа Франциядағы әскери экспедициялар жетекшісі, Голландиядан Гвиананы босатушы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Француз әскери жетекшісі және мемлекет қайраткері
French military leader and statesman
Александр де Прувилль де Трейси (шамамен 1603 – 1670) – француз әскери жетекшісі, мемлекет қайраткері және Францияның Пикардия аймағындағы Трейси-ле-Вал мен Трейси-ле-Монт қалаларының феодалы. Кәсіби әскери болған ол Отыз жылдық соғыс кезінде полк командирі болды, кейін Германиядағы француз әскерлерінің бас комиссары болып тағайындалды. 1663 жылы Америкадағы француз колонияларының генерал-лейтенанты қызметіне кірді. 1664 жылы ол голландтарды Гвианадан ығыстырған экспедицияға жетекшілік етті. Келесі жылы Жаңа Францияға аттанды, онда 1666 жылы Кариньян-Сальер полкі мен канадалық еріктілермен Мохаук жеріне шабуыл жасады. Мохаук және басқа ирокез тайпаларымен бейбіт келісімге қол жеткізген соң Францияға оралды, Дюнкеркте комендант, ал кейін Бордодағы Шато-Тромпеттің губернаторы болып тағайындалды.
Alexandre de Prouville de Tracy (c. 1603 – 1670) was a French military leader, statesman, and the seigneur of Tracy le Val and Tracy le Mont in Picardy, France. A professional soldier, he was a regimental commander during the Thirty Years Wars, and was later appointed commissary general of French forces in Germany. In 1663, he was commissioned lieutenant général of the French colonies in the Americas. In 1664, he led an expedition that expelled the Dutch from Guiana. The following year he sailed to New France where, in 1666, he led the Carignan Salieres Regiment and Canadien volunteers in an invasion of the Mohawk homeland. He returned to France after reaching peace settlements with the Mohawk and the other Iroquois nations, and was appointed commandant at Dunkirk, and later governor of the Château Trompette in Bordeaux.
Ерте өмір
Александр де Прувиль де Трейси, Пьер де Прувильдің, Амен цитаделінің сот орындаушысы, және Мари Бошар де Шампиньидің ұлы, шамамен 1603 жылы Аменде дүниеге келді. 1624 жылы 17 қарашада Парижде Мари де Беленге үйленді. Трейсидің 1655 жылы Франко-испан соғысы кезінде Ландериде қайтыс болған Чарльз Анри есімді ұлы және Мари Кристианте есімді қызы болды. Трейси екінші әйелі Луиза де Фуальюзамен 1657 жылы 15 сәуірде Париждегі Сент-Эсташ қаласында үйленді. Трейси 1632 жылы жеңіл атты әскер капитаны ретінде тіркелген кәсіби сарбаз болды. Француздар Отыз жылдық соғысқа араласқаннан кейін ол полк командирі болып қызмет етті және бірнеше шайқастарда, соның ішінде Вольфенбюттель шайқасында, Кемпен шайқасында, Фрайбург шайқасында, Филиппсбург қоршауында және Нордлинген шайқасында шайқасты. Ол Германиядағы француз армиясының генерал-коммиссары болып тағайындалды және 1647 жылғы Ульмдік бітімге әкелген Швеция мен Баварияның сайлаушысымен келіссөздерде Францияны өкілдік етті. Трейси 1664 жылдың ақпан айында Антуан Лефвр де Ла Барремен бірге, Бролье, Шамбелье, Орлеан және Пуату полктерінен төрт жаяу әскер ротасымен және Батыс Үндістандағы француз колонияларына 650 қоныс аударушымен бірге Ла-Рошельден аттанды. 1665 жылы сәуірде Трейси Гваделупадан Сент-Лоуренс шығанағына қарай жолға шықты. Перседен шығып, Трейси мен оны Батыс Үндістанға ертіп келген сарбаздар кіші кемелерге ауысып, 30 маусымда Квебекке қонып, Франциядан келген Carignan Salières-тің алғашқы төрт ротасынан 11 күн кейін келді. Квебектегі тығыздықтан сақтау үшін Трейси Кариньян Салиер роталарын Ришелие өзенінің бойында үш бекініс салуға жіберді. Ришелье форты қалпына келтірілді және келесі көктемде Шамплен көлінің солтүстік шетіндегі Ла-Мотт аралында Сент-Анн форты салынды. Салиер және тағы сегіз Carignan Salières ротасы тамыздың ортасында Квебекке келді. Жаңа Францияның жаңа генерал-губернаторы Даниэль де Реми де Курсель мен жаңа тағайындалған интендант Жан Талон қыркүйектің ортасында сегіз ротаның соңғы тобымен келді. Трейси бес ирокез тайпасының ішінде мохоктардың француздарға ең агрессивті екенін тез байқады. Мохоктар көп жылдар бойы француз қоныстарына шабуыл жасап, Оттава және Сент-Лоуренс өзендерін бөгеп, Монреальге бобёр терілерінің келуін тоқтатқан. Онондага, Онида, Сенека және Каюга тайпалары бейбітшілік туралы келіссөздерге дайын болғанмен, мохоктар келіспеді. 1665 жылдың желтоқсан айында Ононага және Онеида елшілігі Квебекке келіп, өздері мен Сенека және Каюга тайпалары атынан келіссөздер бастады.
Alexandre de Prouville de Tracy, the son of Pierre de Prouville, bailiff of the citadel of Amiens, and Marie Bochart de Champigny, was born in Amiens c. 1603. He married Marie de Belin in Paris on 17 November 1624. Tracy had had a son, Charles Henri, who died at Landrecies in 1655 during the Franco Spanish War, and a daughter, Marie Chrisante. Tracy married his second wife, Louise de Fouilleuse, on 15 April 1657 at Saint Eustache in Paris. Tracy was a professional soldier who was recorded as a captain of light horse in 1632. After the French intervened in the Thirty Years War, he served as a regimental commander and fought in several battles including the Battle of Wolfenbüttel, the Battle of Kempen, the Battle of Freiburg, the Siege of Philippsburg, and the Battle of Nordlingen. He was appointed commissary general of the French army in Germany, and represented France in negotiations with Sweden and the Elector of Bavaria that led to the 1647 Truce of Ulm. Tracy sailed from La Rochelle in February 1664 accompanied by Antoine Lefèbvre de La Barre, four companies of infantry from the Broglie, Chambellé, Orléans and Poitou regiments, and 650 settlers for the French colonies in the West Indies. In April 1665, Tracy left Guadeloupe for the Gulf of St. Lawrence. After anchoring off Percé, Tracy and the soldiers that had accompanied him to the West Indies transferred to smaller ships and disembarked at Quebec on 30 June, 11 days after the first four companies of the Carignan Salières had arrived from France. To avoid overcrowding in Quebec, Tracy sent the Carignan Salières companies to built three forts along the Richelieu River, the main route used by the Mohawk in their raids on French settlements. Fort Richelieu was restored and Fort Sainte Anne was erected the following spring on Isle La Motte at the northern end of Lake Champlain. Salières and eight more companies of the Carignan Salières landed at Quebec in mid August. The newly appointed Governor General of New France, Daniel de Rémy de Courcelle, and the newly appointed intendant, Jean Talon, arrived with the final contingent of eight companies in mid September. Tracy quickly recognized that of the five Iroquois nations, the Mohawk were the most aggressive towards the French. For many years the Mohawk had raided French settlements, and had disrupted the flow of beaver pelts to Montreal by blockading the Ottawa and St. Lawrence Rivers. While the Onondaga, Oneida, Seneca, and Cayuga appeared willing to discuss peace, the Mohawk did not. In December 1665 an Onondaga and Oneida delegation arrived at Quebec to begin negotiations on behalf of themselves and the Seneca and Cayuga.
Францияға оралу
1667 жылдың тамызында Трейси Францияға оралып, Курселл, Талон және Егемендік Кеңесті Жаңа Францияны басқаруға қалдырды. Ирокездердің шабуылдары тоқтағаннан кейін, колония 1684 жылға дейін даму мен гүлдену кезеңіне енді. Трейси жергілікті балалардың біліміне демеушілік етті, Урсулиндер үшін шіркеу салуға қаржы жұмсады және иезуиттердің шіркеуіне үлкен қаржылық көмек көрсетті. Ол Егемендік Кеңесті қайта ұйымдастырды және Монреаль губернаторы Пол де Хомде, Мейсоннев сиерін мерзімі белгісіз демалысқа Францияға жіберді, оның орнына Захари Дюпуйді тағайындады. Трейси Францияға қайтқанда, интендант Жан Талон: «Ол Канада істерін соншалықты жақсы ретке келтірді, мен онда көп жұмыс істемеймін» деп жазды. Корольдік әскери колледжінің Сен-Жандағы курсант отряды Трейсидің құрметіне аталған.
In August 1667, Tracy returned to France leaving Courcelle, Talon, and the Sovereign Council to govern New France. Without the threat of Iroquois raids the colony entered a period of growth and prosperity that lasted until 1684. Tracy sponsored the education of indigenous children, paid for a chapel to be built for the Ursulines, and made a substantial donation to the Jesuits for their chapel. He reorganized the Sovereign Council, and sent the governor of Montreal, Paul de Chomedey, Sieur de Maisonneuve back to France on indefinite leave, replacing him with Zacharie Dupuy. When Tracy returned to France, Intendant Jean Talon wrote that "he has set the affairs of Canada in such good order that I shall have little to do there." The Tracy Squadron of cadets at the Royal Military College Saint Jean is named after Tracy.