Кіріспе

Құс түрлері

Қызылқұйрық (Catharus fuscescens) – Солтүстік Американың шағын торғайлар тұқымдасына жататын құс түрі, Catharus туысына жақын және ұқсас түрлер тобының мүшесі, соның ішінде сұр жақты құрт (C. minimus), Бикнелл құрты (C. bicknelli), Суэйнсон құрты (C. ustulatus) және шұбар құрт (C. guttatus). Бұл түрдің басқаша атаулары – Уилсон құрты (Александр Уилсонның құрметіне аталған) және қоңыр құрт. Жетіге дейін балама түрлер бар, олар шығыс қызылқұйрығы (C. fuscescens fuscescens), батыс қызылқұйрығы немесе тал құрты (C. fuscescens salicicolus) және Ньюфаундленд қызылқұйрығы (C. fuscescens fuliginosus) болып бөлінеді. Fuscescens деген сөз жаңа латын тілінде "қоңырқай" деген мағынаны білдіреді, латын тіліндегі fuscus сөзінен ("қарға") алынған. Ағылшынша атауы оның дауысын еліктеуі мүмкін.

Сипаттама

Бұл түрдің ұзындығы шамамен құрайды. Оның массасы , ерекше жағдайларда дейін жетеді. Қанатының ұзындығы орташа еседі, әр қанатының өлшемі , тұмсығының өлшемі және тарсуы құрайды. Вери, Catharus тұқымдас құстарға тән қанат астындағы жолақты көрсетеді. Ересектерінің үстіңгі жағы негізінен ашық қоңыр түсті. Астыңғы жағы ақ, ал кеудесі әлсіз қоңыр дақтармен ашық қызыл қоңыр түсті. Веридің қызғылт аяқтары және көз айналысы нашар байқалады. Түрдің көбею ареалының шығыс бөлігіндегі құстардың үстіңгі жағы қызыл қоңыр түсті, ал батыс құстар зәйтүн қоңыр түсті болады. Шығыста вери түсі арқылы оңай ажыратылады, ал батыс вериді басқа Catharus тұқымдас құстардан ажырату қиынырақ. Бұл құстың әні желмен соққандай, төмен қарай айналатын, флейтаға ұқсас, көбінесе төменгі және жасырылған жерден шығады. Ең көп естілетін дауысы – құсқа атын берген қатаң, төмендейтін "vee-er" дыбысы. Басқа дауыстарға күлдіру, өткір және төменгі "wuck" дыбысы, сондай-ақ баяу "wee-u" дыбысы жатады. Веридің ән айту жылдамдығы мен ұзақтығы жолақты сұлуқұстың дыбысын естігенде төмендейді, бұл хищтік шабуыл қаупін азайтуға мүмкіндік береді.

Өсімдіктер өсіру және қыстау ортасы

Көбею ортасы – Канаданың оңтүстігі мен АҚШ-тың солтүстігіндегі ылғалды жапырақты орман. Көбею ортасына су көзіне жақын, мысалы, өзенге жақын орналасқан тығыз өсімдіктер мен тығыз астыңғы қабат кіреді. Бұл құстар Оңтүстік Американың шығысына көшіп барады. Қыстау орны Амазонка бассейнінің толық аймағын, Венесуэланың Мерида штатын, Ориноко өзенінің бастауын және Бразилияның Сан-Паулу штатын қамтуы мүмкін екені анықталды. Делавэрден көшіп бара жатқан бірнеше виеридің тоқтау орны Мексика шығанағының жағалауы, Каролина штатының жағалаулары, Куба, Ямайка, Колумбия және Венесуэла болып табылады. Сыртқы қабаты жапырақтар мен тіреуші бұтақтардан, ал ішкі қабаты бір-бірімен тоқылған материалдан тұрады. Виерилер кейде қоңырбас сұрғыл құстардың (Molothrus ater) жұмыртқаларын қабылдайды. Виери еркектері көп әйелді және көп еркекті бикнелл құсы сияқты мінез-құлық көрсетеді, яғни еркектер бірнеше ұядағы балаларды тамақтандыруы мүмкін, ал ұяларда бірнеше еркек тамақтандырушы болуы мүмкін.

Қауіптер

Вери құсына қауіп төндіретін факторлар – қоңырбас торғайларының ұяға паразит болуы, климаттың өзгеруі және Амазонияның жазық орманды аймақтарының өзгеруі. Шеттен келген/жат өсімдіктердің бөліктерін пайдалану ұя салудың сәттілігін төмендетуі мүмкін деген алаңдаушылықтар бар, бірақ оның зиянды әсерлері анықталған жоқ.