Кіріспе

Бақа - бұл әсіресе Bufonidae тұқымдасына жататын кейбір бақалардың жалпы атауы. Олар құрғақ, былғары терісі, қысқа аяқтары және паротоид бездерін жабатын ірі дөңгелектерімен сипатталады. Ғылыми таксономияда бақалар мен жабайылар арасында нақты айырма жасалмайды, бірақ бұл айырма халық мәдениетінде (халықтық таксономияда) жиі кездеседі, онда жабайылар құрғақ, кедір-бұдыр терімен және құрлықта тіршілік ету ортасымен байланыстырылады.

Биология

Қақырықтың терісіндегі ең үлкен дөңгелектер – паротоид бездерін жабатын дөңгелектер болып табылады. Бұл дөңгелектер көбінесе тері бездері деп аталады, бірақ олар патологиялық тері бездерімен ешқандай қатысы жоқ, олардың мөлшері тұрақты, сау мысалдарда кездеседі және инфекциядан туындамайды. Қақырықтар көбеймейтін жерлерден көбейетін жерлерге, яғни көлдер мен тоғандарға қарай жылжуға бейім. Богерт (1947) қақырықтың дауысы тоғанға қайта оралудың ең маңызды белгісі екенін айтады. Қақырықтар, көптеген қосмекенділер сияқты, көбейетін жерлеріне адалдық көрсетеді (филопатрия). Жеке американдық қақырықтар көбейіп, туған тоғандарына оралады, осылайша олар болашақ серіктерін іздегенде туыстарымен кездесуі мүмкін. Бір түр ішінде туысқандық байланыс болуы мүмкін, бірақ туыстар сирек жұптасады. Қақырықтар жақын туыстарымен жұптасудан аулақ болады және оларды таниды. Еркектердің жарнамалық дыбыстары әйелдерге туыстарын тануға көмектесетін сигналдар ретінде қызмет етеді. Осылайша, туыстықты тану инбридингтің және одан туындайтын инбридинг депрессиясының алдын алуға мүмкіндік береді.

Тіршілік ету ортасы

Ұлыбританияда қарапайым жабындар жиі ағаштарға өрмелеп, қуыстарға немесе ұя салынған қораптарға тығынады.

Мәдени суреттер

Кеннет Грэмнің "Жел саздардағы жел" романында (1908) мырза Тод – жағымды және танымал, бірақ өзімшіл және нарциссикалық комикалық кейіпкер. Мырза Тод А. А. Милннің "Тод Холлдың жабуы" (1929) пьесасында, кітап негізінде жазылған, басты кейіпкер ретінде қайта пайда болады. Қытай мәдениетінде ақша жабайысы (немесе бақа) Джин Чан өркендеу үшін фэн-шуй талисманы ретінде көрінеді.