Кіріспе

Норвегиялық дворяндық отбасы

Гальтунгтар отбасы – 1648 жылы Лауриц Гальтунгтың дворяндыққа иеленуінен бастау алатын норвегиялық дворяндық отбасы. Алайда, оны дворяндыққа иеленген кездегі құжаттар, отбасының көне дворяндық отбасы – Галте отбасынан тарағанын көрсеткен. Осының салдарынан, екі Хардангер отбасы да тарих кітаптарында Гальтунгтар деп аталады. Екі отбасы арасындағы әке шешелік байланыс анықталған жоқ. Әйелдер арқылы байланыс бар деген ұсыныс ұзақ уақыт бойы айтылып келді, бірақ 1950 жылы профессор Ларс Хамре Копенгаген мұрағатында Торснес отбасының шежіресін тапқаннан кейін бұл да жоққа шығарылды. Шежіреде жас Гальтунгтардың Торснес жеріндегі Сигурд Гуттормсонның ұрпақтары екені, ал бұрынғыдай Хаттебергтегі Сигурд Гаутсон Галте емес екені көрсетілген.

Ескі отбасы, Гальте

Бірінші Галте әулеті, орта ғасырларда урадиль деп аталатын (яғни, патенттік хаттармен дворян ретінде ресімделмеген, бірақ басқа да деректерде дворян деп танылған) топқа жатқан. Бүгінде тірі ұрпақтары Норвегиядағы ең көне сақталған дворян әулетінің өкілдері саналады, олар Мель кланы, Мельсеттен деп белгілі. Мель және Хаттебергке тиесілі ежелгі Галте шаруашылықтары кейінірек құрылған Розендал дания-норвегия барониясының негізін құрады.

Жас отбасы, Галтунг

Жас Галтунг әулетінің еркек ұрпағы шамамен 1519 жылы туған Лориц Йоханнессонға дейін жетеді. Оның шөбересі Лауриц Галтунг, Дания-Норвегия флотының адмиралы, 1648 жылы әулеттің абыройын жаңартқан және фамилияны Галтеден Галтунгке өзгертеді. Бүгінгі әулет Хардангер аймағындағы ықпалды отбасылар тобына жатты, олардың ішінде Ага және Торснес шаруашылықтарының иелері де болды. Әулетте көптеген танымал теңіз офицерлері, соның ішінде адмиралдар да болды. 1885 жылы тарихшы Хенрик Йорген Хуитфельдт Каас 1670-1870 жылдар аралығында әулет қарапайым халықтан әйелдерге үйлене бастағанын, осылайша дворяндық атағын жоғалтқанын айтты (кейін бұл пікір Данияның ықпалында болғаны анықталды, олардың дворяндығы Дания-Норвегия одағы кезінде норвегиялық дворяндықтың орнын басып алды). 18 ғасырдың басында әулеттің қалған мүшелері ескі Торснес шаруашылығында тұрды, бүгін де сол шаруашылықта олардың ұрпақтары қоныстанған. 18 ғасырдың соңына қарай әулет мүшелерінің көптеген өкілдерін қалаларда, заңгерлер, дәрігерлер сияқты мамандық иелерінің арасында кездестіруге болады. Бүгін тірі әулет өкілдерінің арасында бейбітшілік зерттеулері мен қақтығыстарды шешу практикасына, сондай-ақ «трансценденттік әдіс» деп аталатын әдіске үлкен үлес қосқан әлеуметтанушы Йохан Галтунг бар. Норвегия Статистика бюросының мәліметінше, 2009 жылы 100 адамның тегі Галтунг болып тіркелген.