Кіріспе

Бұл мақалада Бангладеш Халық Республикасының саяси партиялары тізімі келтірілген. 1991 жылы парламенттік демократия қайта орнатылғаннан бері Бангладеште екі партиялық жүйе күн жоғалтып келеді, яғни екі саяси партия – орталықшыл «Ауами Лигасы» (АЛ) және оңшыл «Бангладеш Ұлттық партиясы» (БНП) – жалпы сайлауда үстемдік танытады, басқа партияның туы астында сайлауда жеңіске жету кез келген үшін өте қиын. Дегенмен, АЛ мен БНП ұзақ жылдар бойы Бангладеш саясатына басымдық жасағанмен, қазіргі уақытта олар бірдей идеологиялық көзқарастағы партиялардың коалицияларын басқарып отыр, АЛ солшыл бағытты ұстанатын партияларды, ал БНП оңшыл бағытты ұстанатын партияларды біріктіруде.

Ұлы одақ

Ұлы одақ (মহাজোট) – 2008 жылы құрылған Бангладеш коалициялық үкіметі. Оған Бангладеш Ауами лигасы, Джатия Самаджантрик Дал (ЖАСАД), Жұмысшылар партиясы және тағы үш партия кірді. Либерал-демократиялық партия сайлауға дейін Ұлы одақтан шығып, тәуелсіз қатысты. 2012 жылы ол 18 партиялық одаққа қосылды.

Солтүстік демократиялық одақ

Солшыл демократиялық альянс - Бангладеш Коммунистік партиясы, Басад, Бангладеш Революциялық Жұмысшылар партиясы, Бангладеш Біріккен Коммунистік Лигасы, Ганатантрик Биплоби партиясы, Бам Гонотантрик Андолон және Гоношонготи Андолон сияқты 8 солшыл саяси партияны біріктіретін альянс.

Бангладеш Авами лигасы

Бангладеш Авами Лигасы (; ағылшынша: Bangladesh People's League) – Бангладештің екі ірі саяси партиясының бірі. 2014 жылғы парламент сайлауында көпшілік дауыс жинап, қазіргі үкіметтік партия болып табылады. Бұл сайлауға қатысқан көптеген округтерде кандидаттар болмады және оған сын көп айтылды. Бүкіл Пәкістан Ауами Мұсылман Лигасы 1949 жылы Пәкістанның Шығыс Бенгалия провинциясының астанасы Дакка қаласында бенгалиялық ұлтшылдар Маулана Абдул Хамид Хан Бхашани, Яр Мохаммад Хан, Шамсул Хук және кейін Хусейн Шахид Сухравардилер құрған. 1953 жылы партия кеңесінің шешімімен, Пәкістан саясатына провинцияның көптеген индуист халқын қатыстыру қажеттілігіне байланысты, партияға көбірек секулярлық бағыт беру үшін атаудан "мұсылман" сөзі алынып тасталды. Авами Лигасының жетекшілерінен бесеуі Бангладеш Президенті, төртеуі Бангладеш Премьер-министрі, ал біреуі Пәкістан Премьер-министрі болған. Оның қызы, сондай-ақ қазіргі Бангладеш Премьер-министрі Шейх Хасина 1981 жылдан бері партияны басқарып келеді.

Жатия партиясы (Эршад)

Джатия партиясы (Эршад) (; ағылш. National Party (Ershad)) 1986 жылдың 1 қаңтарында президент Хусейн Мұхаммед Эршад құрды. 1982 жылдың 24 наурызында әскери бас генерал-лейтенант Хусейн Мұхаммед Эршад мемлекеттік төңкеріс арқылы билікті тартып алды және 1983 жылдың желтоқсанына дейін елде бас әскери әкімші ретінде билік жүргізді. Төтенше жағдай кезінде саяси партиялар мен саяси қызметке тыйым салынды, сол кезде Әділет министрі А. Ф. М. Ахсануддин Чоудхури Бангладеш президенті болып тағайындалды. 2000 жылы Джатия партиясының басшылығында жіктер пайда болды және ішкі тартыстар туды. Үш топтың төрағалары генерал Эршад, Анвар Хосейн Манжу және Назиур Рахман Манжу болды. 2001 жылғы жалпы сайлауда Джатия партиясының Эршад тобы 14 мандат жеңіп алды, ал Анвар Хоссейн тобы бір мандатқа ие болды.

Тіркелген тараптар

Бұл - қазіргі таңда Сайлау комиссиясында тіркелген барлық партиялар. Аты Құрылған жылы Идеология Көшбасшы Саяси ұстаным AL Bangladesh Awami League Бангладеш Әуели Лигасы বাংলাদেশ আওয়ামী লীগ 1949 Шейх Хасина Орталық JP E Jatiya Party (Ershad) Ұлттық партия (Эршад) জাতীয় পার্টি 1986 GM Quader Орталық оң CPB Communist Party of Bangladesh Бангладеш Коммунистік партиясы বাংলাদেশের কমিউনিস্ট পার্টি 1948 Shah Alam Сол жақ SPB Socialist Party of Bangladesh Бангладеш Социалистік партиясы বাংলাদেশের সমাজতান্ত্রিক দল 1980 Comrade Bazlur Rashid Firoz Сол WPB Workers Party of Bangladesh Бангладеш Жұмысшы партиясы বাংলাদেশের ওয়ার্কার্স পার্টি 1980 Rashed Khan Menon Сол жақ JASAD Jatiya Samajtantrik Dal Ұлттық Социалистік партия (ЖАСАД) জাতীয় সমাজতান্ত্রিক দল (জাসদ) 1972 Социализм Hasanul Haque Inu Сол қанат BDB Bikalpa Dhara Bangladesh Балама Бағыт Бангладеш বিকল্পধারা বাংলাদেশ 2004 A. Q. M. Badruddoza Chowdhury Орталық GF Gano Forum Ғано Форум গণফোরাম 1992 Әраластық Kamal Hossain Орталық JP M Jatiya Party (Manju) Ұлттық партия (Манжу) জাতীয় পার্টি জেপি 2014 Anwar Hossain Manju Орталық оң BTF Bangladesh Tarikat Federation Бангладеш Тарикат Федерациясы বাংলাদেশ তরিকত ফেডারেশন 2005 Syed Najibul Bashar Maizbhandari Оң қанат LDP Liberal Democratic Party Либералды Демократиялық партия লিবারেল ডেমোক্রেটিক পার্টি 2006 Экономикалық либерализм Oli Ahmed Орталық BSD ML Bangladesh Samyabadi Dal Бангладеш Самабади Далы বাংলাদেশের সাম্যবাদী দল (এম.এল) Dilip Barua Солдан Сол жаққа KSJL Krishak Sramik Janata League Шаруалар мен жұмысшылар халық лигасы কৃষক শ্রমিক জনতা লীগ 1999 Bangabir Kader Siddique Орталық сол GP Ganatantri Party Демократиялық партияগণতন্ত্রী পার্টি Secularism Md Arash Ali Әраластық NAP National Awami Party Ұлттық Әуели партия ন্যাশনাল আওয়ামী পার্টি 1967 Социализм Amina Ahmed Әраластық JSD Jatiya Samajtantrik Dal JSD Ұлттық Социалистік партия JSD জাতীয় সমাজতান্ত্রিক দল জেএসডি 2002 Социализм A. S. M Abdur Rab Сол ZP Zaker Party Закер партия জাকের পার্টি Khaja Babaism Mustafa Amir Faisal Оң қанат BJP Bangladesh Jatiya Party Бангладеш Ұлттық партиясы বিজেপি বাংলাদেশ জাতীয় পার্টি বিজেপি 2001 Ұлтшылдық Barrister Andaleeve Rahman Partho Орталық BKF Khilafat Andolan Бангладеш Хилафат қозғалысы বাংলাদেশ খেলাফত আন্দোলন 1981 Ислам демократиясы Mawlana Ataullah Оң BML Bangladesh Muslim League Бангладеш Мұсылман лигасы বাংলাদেশ মুসলিম লীগ 1906 Мұсылман ұлтшылдығы Jubeda Kader Chaudhuri NPP National People's Party Ұлттық Халық партиясы ন্যাশনাল পিপলস্‌ পার্টি (এনপিপি) Sheikh Salauddin Salu Әраластық JUI Jamiat Ulema e Islam Жәмият Улема е Исламজমিয়তে উলামায়ে ইসলাম বাংলাদেশ Islamic democracy Sheikh Zia Uddin Әраластық GF Gano Front Ғано Фронтыগণফ্রন্ট 1995 Әраластық Jakir Hossain Сол қанат BDNAP Bangladesh National Awami Party Bangladesh NAP Бангладеш Ұлттық Әуели партиясы বাংলাদেশ ন্যাশনাল আওয়ামী পার্টি বাংলাদেশ ন্যাপ 1971 Социализм Jobel Rahman Gani Әраластық BJP Bangladesh Jatiya Party Бангладеш Ұлттық партиясы M. A. Mukit Әраластық IFB Islamic Front Bangladesh Исламдық Фронт Бангладеш ইসলামিক ফ্রন্ট বাংলাদেশ Mujaddedism Bahadur Shah Mujaddedi Әраластық BKP Bangladesh Kallyan Party Бангладеш Қалыңдық партия বাংলাদেশ কল্যাণ পার্টি Welfarism Sayad Muhammad Ibrahim Әраластық IOJ Islami Oikya Jote Ислами Бірлік Альянсыইসলামী ঐক্যজোট Islamic democracy Abul Hasnat Amini Әраластық BKM Bangladesh Khelafat Majlish Бангладеш Хилафат Кеңесі বাংলাদেশ খেলাফত মজলিস 1989 Ислам демократиясы Habibur Rahman Әраластық IAB Islami Andolan Bangladesh Ислами қозғалыс Бангладешইসলামী আন্দোলন বাংলাদেশ Mawlana Sayad Md. Rezaul Karim (Chormonai Pir) Ислам шариғаты BIF Bangladesh Islami Front Бангладеш Ислам майданы বাংলাদেশ ইসলামী ফ্রন্ট 1990 Сунни суфизм M. A. Matin Әраластық BBWP Bangladesher Biplobi Workers Party Бангладеш революциялық жұмысшылар партиясы বাংলাদেশের বিপ্লবী ওয়ার্কার্স পার্টি 2004 Saiful Haq KM Khelafat Majlish Келафат Кеңесіখেলাফত মজলিস 1989 Ислам демократиясы Mawlana Mohammad Ishaq Әраластық BML Bangladesh Muslim League BML Бангладеш Мұсылман лигасы BML Мұсылман ұлтшылдығы A. H. M. Kamruzzaman Әраластық BSM Bangladesh Sanskritik Muktijot Бангладеш Мәдени Азаттық Альянсы বাংলাদেশ সাংস্কৃতিক মুক্তিজোট (মুক্তিজোট) Әраластық Abdur Razzak Mullah Әраластық BNF Bangladesh Nationalist Front Бангладеш Ұлтшыл Фронты বাংলাদেশ ন্যাশনালিস্ট ফ্রন্ট বিএনএফ 2012 Әраластық M. A. Abul Kalam Azad Әраластық NDM Jatiotabadi Ganatantric Andolon Ұлтшыл Демократиялық қозғалыс জাতীয়তাবাদী গণতান্ত্রিক আন্দোলন এনডিএম 2017 Bobby Hajjaj Әраластық BC Bangladesh Congress Бангладеш Конгресі বাংলাদেশ কংগ্রেস 2013 Әраластық Kazi Rezaul Hossen Әраластық Grassroots BNP Grassroots Bangladesh Nationalist Party Тұмырлық BNP тұмырлық Бангладеш Ұлттық партиясы তৃণমূল বিএনপি 2015 Әраластық Nazmul Huda Insaniyat Humanity Revolution Bangladesh Инсаният революциясы, Бангладеш ইনসানিয়াত বিপ্লব, বাংলাদেশ 2010 Гуманитарлық Allama Imam Hayat Bangladesh JASAD Bangladesh National Socialist Party Бангладеш Ұлттық Социалистік партиясы বাংলাদেশ জাতীয় সমাজতান্ত্রীক দল বাংলাদেশ জাসদ Socialism Scientific socialism Sarif Nurul Ambia Солдан Сол жаққа.