Кіріспе

"A Nightingale Sang in Berkeley Square" – 1939 жылы жазылып, 1940 жылы жарық көрген британдық романтикалық халық әні. Сөзін Эрик Машвиц, әуені Маннинг Шервин жазған.

Құрамы

Ән екінші дүниежүзілік соғыс басталғанға дейін сол кездегі шағын француз балықшы ауылы Ле-Лавандуда жазылды – қазір британдық демалыс шеберлері мен екінші үй иелерінің сүйікті курорты. Оны әдетте Нат Кинг Коул және Франк Синатра сияқты еркек вокалистер D-бемоль мажорлық күйінде орындайды. "Баркли алаңында нағыз бұлбұл әні естілгенде" – Майкл Арленнің 1923 жылы "Осы әдемі адамдар" жинағына енген қысқа әңгімесінің атауы. Машвицтің сөзінше, әннің атауы сол әңгіменің атын "қарызға алған". Ән 1939 жылдың жазында жергілікті барда алғаш рет орындалды, онда күйді пианинода Мэннинг Шервин, барда тұрақты саксофонисттің көмегімен шертті. Машвиц бір стақан шарап ұстап, ән шырқады, бірақ ешкім әсерленбеді. 2002 жылдың көктемінде бұл ән алғаш орындалған барды табуға әрекет жасалды: сол жерге ескерткіш тақта орнатылуы мүмкін деген үміт болды. Жергілікті туристік кеңсе көмегімен қарт тұрғындардан сұрақтар алынды, бірақ осы орынды анықтау мүмкін болмады. Сол жылы оны Рей Нобл де, содан кейін Вера Линн де орындады. Бұл ән Фриц Лангтың "Адам аулау" (1941) фильмінде үнемі қайталап естілетін тақырып болып табылады. Оны әсіресе британдық би оркестрлерінің дәуірінде де, одан бұрын да белсенді болған ағылшын әншісі Элси Карлайл орындады.

Жазулар мен орындалулар

АҚШ-тағы алғашқы хит-парадтарда Гленн Миллер, Рей Нобл, Гай Ломбардо және Сэмми Кейдің әндері танымал болды. Гленн Миллердің жазбасы (Bluebird 10931), Рей Эберлдің орындауымен, 1940 жылдың 11 қазанында Нью-Йорк қаласында жазылды. Әннің басында естілетін, әрине, дуылдақ құстың (nightingale) дыбысын еске түсіретін, дірілдеген кларнет Миллердің жазбасымен басталған сияқты. Кларнет немесе флейтамен ашылатын кіріспе бөлімді басқалар да пайдаланды, соның ішінде Франк Синатраның жазбасында да бар. Бұл ән алғаш рет 1940 жылдың 21 желтоқсанында хит-парадқа еніп, екінші орынға дейін көтерілді. Содан бері бұл ән стандартқа айналып, Бинг Кросби (1940 жылдың 20 желтоқсанында жазылған), Фрэнк Синатра 1962 жылдың маусымында Лондонда, ал Род Стюарт 2004 жылы шыққан "Stardust: the Great American Songbook 3" альбомында орындады. Сондай-ақ, ән Вера Линннің "16 Most Requested Songs" альбомында да кездеседі. Анита О'Дэй оны 1956 жылы шыққан "Anita" альбомында орындады, ол 1962 жылы қайта шығарылды (V/V6 8483) "This is Anita" деген атпен; бұл ән джаз әншісінің репертуарына енді. Нат Кинг Коул оны 1961 жылғы "The Touch of Your Lips" альбомында, Кармен МакРэй, Перри Комо 1977 жылғы "The Best of British" альбомында, Стефан Граппелли, Бобби Дарен 1962 жылғы "Oh! Look at Me Now" альбомында, британдық комедиант Ричард Диганс 1979 жылы жеке және LP альбомында, Гарри Конник-младший 1990 жылы шыққан "We Are in Love" альбомында, Брайан Сетцер оркестрі 1994 жылы шыққан альбомында және Сонни Роллинс 2000 жылы шыққан "This Is What I Do" альбомында орындады. Халық әншісі және аккордеоншы Джон Киркпатрик (музыкант) әнді 1983 жылы шыққан "Three in a Row" альбомына енгізді. The Manhattan Transfer тобының орындауы 1982 жылы екі немесе одан да көп дауысты ең жақсы вокалды аранжировка үшін Гремми сыйлығын жеңіп алды. Әннің бір нұсқасы Том Хэнкстің 1986 жылы шыққан "Ерқашан біз қоштасамыз" атты ерте фильмінде пайда болды. 1966 жылы британдық "New Vaudeville Band" тобы ерекше нұсқасын жазды. Ұлыбританиялық музыкант Иан Хантер, Mott the Hoople тобының бұрынғы вокалисі, концерттерінде оны үнемі орындайды және ол кем дегенде екі тірі жазбасында кездеседі. Британдық актер Роберт Линдсейдің орындауы британдық комедиялық сериалдың тақырыбы ретінде қолданылды. Фарил Смит 2009 жылы өзінің дебюттік "Faryl" альбомында әннің каверін шығарды. Ән "Torchwood" телесериалының "Капитан Джек Харкнесс" эпизодында да орындалды. Әннің мәтіні 1990 жылы Нил Гейман мен Терри Пратчеттің "Жақсы белгілер" романында қайта жазылды (мысалы, Рицте бірге түскі ас ішіп отырған періште мен жынның оқиғасы), ал Тори Амос әнді 2019 жылғы теледидарлық бейімдеу үшін жазды. Ән екінші маусымда қайтадан еске алынады, онда Кроули Азирапхелге олардың ұрысы мен маусым соңындағы ажырасып кету кезінде "мұнда ешқандай дуылдақ жоқ" деп айтады. Әннің сөздерін актер Джон Ле Мезюрье "What Is Going To Become Of Us All?" альбомында айтады және орындайды. 2005 жылдың 10 шілдесінде Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғанына 60 жыл толуына арналған ұлттық мерекеде Петула Кларк Лондондағы ветерандар мен саясаткерлердің алдында миллиондаған көрермендерге әнді тікелей орындады, бұл "V45 Britain At War: A Nation Remembers" бағдарламасының бір бөлігі болды. 2015 жылы британдық комедиан және тележүргізуші Александр Армстронг оны өзінің алғашқы альбомы "A Year of Songs" альбомында орындады. 2015 жылы "My Brother, My Brother and Me" подкастының бонус эпизодында ("The McElroy Family Fun Hour Brought to You by Totino's") бірге алып барушы Джастин МакЭлрой "Беркли скверінде пісірілген піцца орамасы әндеді" атты пародиалық әнді орындады. Сондай-ақ 2019 жылы ән Дариус де Хаастың "The Marvelous Mrs. Maisel" эпизодында орындалды. Ән Майкл Бубленің 2022 жылғы "Higher" альбомында бар.