Кіріспе
Бүйрек ауруларының тарихи жіктелуі
Брайт ауруы – бүйрек ауруларының тарихи жіктелуі, қазіргі медицинада жедел немесе созылмалы нефрит ретінде сипатталады. Ол ісінумен және несепте альбуминнің болуымен ерекшеленеді, сонымен қатар көбінесе жоғары қан қысымы мен жүрек ауруларымен қатар жүреді.
Белгілері мен симптомдары
Брайт ауруының белгілері мен көріністері алғаш рет 1827 жылы ағылшын дәрігері Ричард Брайт сипаттады, және осы дәрігердің атымен аталды. Ол өзінің "Медициналық жағдайлар туралы есептерінде" бүйрек ауруына байланысты 25 жағдайды сусырау (ісіну) ретінде сипаттады. Симптомдар мен көріністерге: серозды мембраналардың қабынуы, қан кетулер, инсульт, құрысулар, соқырлық және кома кірді. Бұл жағдайлардың көпшілігінде зәрде альбумин табылды (қасық және шамның жылуымен коагуляция арқылы анықталды) және өлімнен кейін бүйректерде айқын патологиялық өзгерістер байқалды. Сусырау, зәрде альбумин және бүйрек ауруының үштігі Брайт ауруының ерекше белгісі ретінде қарастырылды. Осылайша, "Брайт ауруы" термині тек тарихи мақсатта сақталды. Бұл ауру көбінесе диабетпен ауыратын науқастарда диагностикаланды; емдеуге диеталық терапия, алкогольді ішімдіктерден, ірімшіктен және қызыл еттен бас тарту кірді. Арнольд Эррет Брайт ауруымен ауырған және Еуропаның ең беделді 24 дәрігері тарапынан емделмейтін деп жарияланған; ол өзінің ауруын емдеу үшін "Шайлы диеталық ем жүйесін" жасады. Уильям Говард Хей де бұл ауруға шалдыққан, және Хей диетасын қолданып өзін емдегендігі айтылады.
Брайт ауруы диагнозы қойылған адамдардың тізімі
Альфред Терри, маңызды одақ генерал-майоры және кейіннен лейтенант-полковник Джордж Армстронг Кастердің қолбасшысы, 1890 жылғы 16 желтоқсанда Нью-Хейвенде (Коннектикут штаты) қайтыс болды. 1959 жылы Даңқ залының мүшесі және «Детройт Тайгерс» командасының орталық ойыншысы Тай Коббқа Брайт сырқатының (Bright’s disease) ішіндегі бірқатар аурулар анықталды. Католик діни қызметкері және жазушы Фредерик Уильям Фабер 1863 жылғы 26 қыркүйекте қайтыс болды. Канада Конфедерациясының әкесі Джордж Этьен Картье 1873 жылғы 20 мамырда қайтыс болды. Американдық бизнесмен және «R. H. Macy & Company» дүкендер желісінің негізін қалаушы Роуленд Хасси Мейси аға 1877 жылғы 29 наурызда Парижде қайтыс болды. Адвокат және парламентарий сер Мутху Кумарасвами 1879 жылғы 4 мамырда қайтыс болды. Юта тайпасының басшысы Орай 1880 жылғы 24 тамызда Брайт сырқатынан қайтыс болды. Жек Риппердің құрбаны болған Кэтрин Эддоуз қайтыс болған кезде Брайт сырқатының салдарынан ауыр халде болған. 1881 жылғы 25 мамырда Нью-Йоркте әйгілі ергежейлі коммодор Натт қайтыс болды. Теодор Рузвельттің бірінші әйелі Элис Хатауэй Ли Рузвельт 1884 жылғы 14 ақпанда жүктілік салдарынан асқынған Брайт сырқатынан туындаған бүйрек жетіспеушілігінен қайтыс болды. Грегор Мендель 1884 жылғы 6 қаңтарда 61 жасында қайтыс болды. Америкалық теннисші Мэри Юинг Оутербридж 1886 жылғы 3 мамырда 34 жасында қайтыс болды. Ақын Эмили Дикинсон 1886 жылғы 15 мамырда қайтыс болды. АҚШ-тың 21-ші президенті Честер Алан Артур 1886 жылғы 18 қарашада қайтыс болды. «Мониторды» жобалаумен танымал швед-американдық инженер Джон Эриксон 1889 жылғы 8 наурызда қайтыс болды. Америкалық бейсбол лигасының ойыншысы Ларри Коркоран 1891 жылғы 14 қазанда қайтыс болды. Олимпиада ойындарының алтын жүлдегері, американдық ауыр атлет Пауль Андерсон 1994 жылғы 15 тамызда қайтыс болды. 1961 жылы ол әйелі Глендамен бірге Видалияда (Джорджия штаты) «Пол Андерсон жастар үйін» құрды. «Предиктердің князі» деп танымал Лондон пасторы Чарльз Сперджон 1892 жылы 57 жасында Брайт сырқатынан қайтыс болды. Атыс шебері Люк Шорт 1893 жылдың басында Брайт сырқатына шалдыққан, бірақ сол жылдың 8 қыркүйегінде ісінуден қайтыс болды. Америка Азамат соғысында маңызды рөл атқарған одақ генералы Фрэнсис Барлоу 1896 жылғы 11 қаңтарда қайтыс болды. Федералды судья Исаак Паркер 1896 жылғы 17 қарашада Арканзас штатының Форт-Смит қаласында қайтыс болды. Солдат және орнитолог Чарльз Бендир 1897 жылы қайтыс болды. Актриса Каролина Мискел Хойт 25 жасында 1898 жылғы 2 қазанда босанғаннан кейін қайтыс болды. Жоғарғы Соттың Бас судьясы Салмон П. Чейстің қызы, қоғам қайраткері Кэтрин Джейн Чейс 1899 жылғы 31 шілдеде 58 жасында қайтыс болды. Виктория дәуірінің аристократы және өнеркәсіптік магнаты, 3-ші Бьют маркизі Джон Крайтон Стюарт, ғимараттарға жұмсаған мол қаражатының арқасында 19-шы ғасырдың көрнекті сәулетші меценаты атанды. Брайт сырқатына шалдығып, 1900 жылғы 9 қазанда бірнеше инсульттан кейін қайтыс болды. Америкалық ауыр салмақ шебері Пэдди Райан 1900 жылғы 14 желтоқсанда Нью-Йорктің Грин-Айленд қаласында қайтыс болды. Брайт сырқаты боксшыларда жиі кездесетін ауру емес, олар карьераларында жиі құрсақтан соққы алатын. АҚШ Өкілдер палатасының 32-ші спикері Томас Брэкет Рид (18 қазан 1839 – 7 желтоқсан 1902), Мэн штатының американдық саясаткері, Вашингтонда қайтыс болды. Американдық саясаткер және бизнесмен Розуэлл Итон Гуделл 1903 жылғы 9 қазанда Денверде (Колорадо штаты) Брайт сырқатынан қайтыс болды. Викториялық актриса Хелена Моджеска 1909 жылғы 8 сәуірде қайтыс болды. Солтүстік Дакота сенаторы Мартин Нельсон Джонсон 1909 жылғы 21 қазанда қайтыс болды. 1910 жылы Батыс заңгері Басс Ривздің өлімі осы ауруға байланысты болды. Футболшы Чарльз Коттон 1910 жылғы 3 қаңтарда бес апталық сырқаттан кейін қайтыс болды. Америкалық суретші Говард Пайл 1911 жылғы 9 қарашада қайтыс болды. «Джонсон Контроллз» компаниясының негізін қалаушы Уоррен С. Джонсон 1911 жылғы 5 желтоқсанда 64 жасында қайтыс болды. 1909 жылдан 1912 жылы қайтыс болғанға дейін АҚШ вице-президенті болған Джеймс Шерман. Жапон ғалымы Окакура Какудзо 1913 жылғы 2 қыркүйекте қайтыс болды. Вудро Вильсонның бірінші әйелі Эллен Аксон Вильсон 1914 жылғы 6 тамызда қайтыс болды. Американдық бизнесмен және «Sears, Roebuck and Company» дүкендер желісінің негізін қалаушы Ричард Уоррен Сирс 1914 жылғы 28 қыркүйекте Висконсин штатының Ваукеша қаласында қайтыс болды. Отыншы Луис «Француз Луи» Сеймур 1915 жылғы 28 ақпанда қайтыс болды. Ертедегі кино дәуірінің комик жұлдызы Джон Банни 1915 жылғы 26 сәуірде қайтыс болды. Австралиялық крикетші Виктор Трампер 1915 жылғы маусым айында 37 жасында қайтыс болды. Таскаги университетінің негізін қалаушы Букер Т. Вашингтон 1915 жылғы қарашада қайтыс болды. «Ринглінг» бауырларының ең үлкені Альберт Карл «Ал» Ринглінг (1852–1916) 63 жасында Висконсинде қайтыс болды. Миннеаполис, Миннесота штатындағы сәулетші Чарльз Самнер Седжвик 1922 жылы қайтыс болды. Бейсбол Даңқы залының мүшесі Росс Янгс 1927 жылғы 22 қазанда қайтыс болды. 19-шы ғасырдың сахна актрисасы Элис Харрисон 1896 жылы Брайт сырқатынан қайтыс болды. Испандық композитор Исаак Альбенис 1900 жылы Брайт сырқатымен ауырып, 1909 жылғы 18 мамырда қайтыс болды. «Алкатрастың құсы» деп танымал Роберт Строуд Ливенуорт түрмесінде сотталғаннан кейін Брайт сырқатынан ауырған. Джеймс МакГенри Джонс, афроамерикандық педагог, мектеп администраторы, бизнесмен және діни қызметкер. Жек Демпсимен әлемдік жеңіл салмақ бокс титулы үшін күрескен америкалық жеңіл және ауыр салмақ боксшысы Билли Миске 1924 жылғы 1 қаңтарда (29 жасында) Брайт сырқатынан қайтыс болды. 1903 жылғы әлемдік серияда «Питтсбург Пайрэтс» командасы сапында ойнаған және әлемдік серия тарихындағы бірінші хоум-ран соққан Джимми Себринг 1909 жылғы 22 желтоқсанда 27 жасында Брайт сырқатынан қайтыс болды. Ирланд революционері Майкл Коллинстің никесі Китти Киернан 1945 жылғы 25 шілдеде Брайт сырқатына байланысты асқынулардан қайтыс болды. Теміржол қаһарманы және АҚШ-тағы бірінші әйел, оның құрметіне көпір салынған Кэйт Шелли 1912 жылғы 21 қаңтарда Брайт сырқатынан қайтыс болды. Солтүстік Американың көрнекті сәулетшісі, Ричардсондық романдық стильдегі жұмыстарымен танымал Генри Хобсон Ричардсон 1886 жылғы 27 сәуірде (47 жасында) Брайт сырқатынан қайтыс болды. Кәсіби күресші және университеттік футболшы Уэйн Манн 1931 жылы Брайт сырқатынан қайтыс болды. Америкалық фотограф Мэтью Б. Брэди 1896 жылғы 15 қаңтарда Брайт сырқатынан қайтыс болды. Ирландиядан келген, Монтана штатының Бут қаласының «Мыс патшасы», Анаконда кенішінің байлықтарын тапқан, Анаконда қаласын құрған және «Amalgamated/Anaconda Copper Co.» компаниясының бірінші президенті Маркус Дали 1900 жылғы 11 желтоқсанда Нью-Йорк қаласында Брайт сырқатынан қайтыс болды. Итальян-американдық суретші Виржилио Тойетти, Доменико Тойеттидің ұлы, 1901 жылғы 27 наурызда Брайт сырқатынан қайтыс болды, оның өлімі туралы ертесі күні «New York Times» газетінде жарияланды. Ирланд-американдық серийлі кісі өлтіруші Лиззи Холлидей 1918 жылғы 28 маусымда жартылай өмірін психиатриялық ауруханада өткізгеннен кейін Брайт сырқатынан қайтыс болды. Пенсильвания штатының Дойлстаун қаласынан шыққан әйгілі плитка шебері, археолог және коллекционер Генри Чапман Мерсер 1930 жылғы 9 наурызда Брайт сырқатынан қайтыс болды. 1888 жылы Жек Риппердің құрбаны болған Мэри Джейн Келлинің денесін тапқан Томас Боуэр. Британдық актер Сидни Гринстрит 1954 жылғы 18 қаңтарда Брайт сырқатынан қайтыс болды. Ол «Малтілік бүркіт», «Касабланка» және «Марсельге жол» фильмдерімен танымал. Британдық жазушы Винифред Холтби 1935 жылғы 29 қыркүйекте Брайт сырқатынан қайтыс болды. Ол «Оңтүстік серуен», Вирджиния Вулфқа арналған өмірбаяны, журналистикасы және феминистік жазбаларымен танымал.
Roswell Eaton Goodell, American politician and businessman who died of Bright's disease on 9 October 1903, in Denver, Colorado. Victorian actress Helena Modjeska, died on 8 April 1909. North Dakota Senator Martin Nelson Johnson, died on 21 October 1909. Old West lawman Bass Reeves' death in 1910 was attributed to this disease. Charles Cotton, English footballer who died on 3 January 1910 after a five week illness. American illustrator Howard Pyle died 9 November 1911. Warren S. Johnson, founder of Johnson Controls, died on 5 December 1911, at the age of 64. James S. Sherman, Vice President of the United States from 1909 until his death in 1912. Okakura Kakuzo, Japanese scholar, died on 2 September 1913. Ellen Axson Wilson, first wife of Woodrow Wilson, died on 6 August 1914. Richard Warren Sears, an American businessman and founder of the department store chain Sears, Roebuck and Company, died on 28 September 1914 in Waukesha, Wisconsin. Woodsman Louis "French Louie" Seymour died on 28 February 1915. John Bunny, comic star of the early motion picture era, died on 26 April 1915. Australian cricketer Victor Trumper died at age 37, in June 1915. Booker T. Washington, founder of Tuskegee University, died in November 1915. Albert Carl "Al" Ringling (1852–1916), eldest of the Ringling brothers, died at the age of 63 in Wisconsin. Charles Sumner Sedgwick, architect based in Minneapolis, Minnesota, died in 1922. Baseball Hall of Famer Ross Youngs died on 22 October 1927. 19th century stage actress Alice Harrison died of Bright's disease in 1896. Spanish composer Isaac Albéniz began suffering from Bright's disease in 1900, and died on 18 May 1909. Robert Stroud "the birdman of Alcatraz" was diagnosed with Bright's disease in Leavenworth prison shortly after he began his original sentence. James McHenry Jones, African American educator, school administrator, businessperson, and minister. Billy Miske, American light heavyweight and heavyweight boxer, who once fought Jack Dempsey for the World Heavyweight Boxing title, died from Bright's disease on 1 January 1924 (aged 29). Jimmy Sebring, played in the 1903 World Series with the Pittsburgh Pirates and was the first player in World Series history to hit a home run. He died of Bright's disease 22 December 1909 at the age of 27. Kitty Kiernan, fiancée of Irish Revolutionary Michael Collins, died of complications thought to be related to Bright's disease on 25 July 1945. Kate Shelley, railroad heroine and the first woman in the United States to have a bridge named after her, the Kate Shelley High Bridge, died of Bright's disease on 21 January 1912. Henry Hobson Richardson, prominent North American architect, best known for his work in a style that became known as Richardsonian Romanesque, died of Bright's disease on 27 April 1886 (aged 47). Wayne Munn, professional wrestler and collegiate football player, died of Bright's disease in 1931. Mathew B. Brady, early American photographer, died of Bright's disease on 15 January 1896. Marcus Daly, Irish immigrant, Copper King of Butte, Montana; discoverer of copper riches in Anaconda mine; founder of Anaconda, MT; first president of Amalgamated/Anaconda Copper Co.; died of Bright's disease 11/12/1900 in New York City. Virgilio Tojetti, an Italian American painter the son of Domenico Tojetti. He died of Bright's disease on 27 March 1901, and his death was reported in the New York Times the next day. Lizzie Halliday, an Irish American serial killer, died of Bright's disease on 28 June 1918 after spending nearly half her life in a mental asylum. Henry Chapman Mercer, a famous tile maker, archeologist, and collector from Doylestown, Pennsylvania died of Bright's disease on 9 March 1930. Thomas Bowyer, who found the body of Mary Jane Kelly, a victim of Jack the Ripper, in 1888. Sydney Greenstreet, a British actor, died of Bright's disease on 18 January 1954. He is remembered for The Maltese Falcon, Casablanca, and Passage to Marseille. Winifred Holtby, a British writer, died of Bright's disease on 29 September 1935. She is remembered for South Riding, her biography of Virginia Woolf, and her journalism and feminist writings.