Барбара Морган: Ғарышқа ұшқан мұғалімнің тарихы

Кіріспе

Американдық мұғалім және бұрынғы ғарышкер (1951 жылы туған)

Барбара Раддинг Морган (28 қараша 1951 жылы туған) – американдық мұғалім және бұрынғы NASA ғарышкері. Ол 1986 жылы «Space Shuttle Challenger» ғарыш кемесінің STS-51L миссиясында Криста МакАулифтің резервтік мүшесі ретінде «Teacher in Space» бағдарламасына қатысты. Кейін ол миссия маманы ретінде дайындалды және 2007 жылдың тамызында STS-118 миссиясымен ғарышқа ұшты. Ол ғарышқа барған алғашқы мұғалім.

Ерте өмір және білім

Морган 1951 жылы доктор және миссис Джерри Раддингтің отбасында дүниеге келді және Калифорния штатының Фресно қаласында өсті, онда ол Герберт Гувер орта мектебінде оқыды. 1969 жылы мектепті бітіргеннен кейін, ол Калифорния штатының Пало-Альто қаласындағы Стэнфорд университетіне қабылданды, ол 1973 жылы "Адам биологиясы" мамандығы бойынша үздік дипломмен бітірді. 1974 жылы ол жақын орналасқан Белмонт қаласындағы Нотр-Дам де Намур университетінен оқытушы куәлігін алды.

1974 жылдан бері ұстаздық қызметінде

Морган өзінің оқытушылық мансабын 1974 жылы Монтана штатының Арли қаласындағы Арли бастауыш мектебінде, Флэтхед үнді резервациясында бастады, онда ол оқуды және математиканы жаңарту бойынша сабақ берді. 1975 жылдан 1978 жылға дейін ол Айдахо штатының Макколл қаласындағы Макколл Доннели бастауыш мектебінде оқу/математиканы жаңарту және екінші сыныпты оқытты. 1978 жылдан 1979 жылға дейін Морган Эквадордың Кито қаласындағы Колежио Американо де Кито мектебінде үшінші сынып оқушыларына бір жыл бойы ағылшын тілі мен табиғатты оқытты. 1979 жылдан 1998 жылға дейін Морган Макколл Доннели бастауыш мектебінде екінші, үшінші және төртінші сыныптарға сабақ берді.

Ғарыш жобасындағы мұғалім

Морган 1985 жылғы 19 шілдеде NASA Teacher in Space Project жобасына қосалқы кандидат ретінде таңдалды. 1985 жылдың қыркүйегінен 1986 жылдың қаңтарына дейін Морган Христа МакАулиффпен және NASA-ның Хьюстон қаласындағы Джонсон ғарыш орталығында Challenger ғарыш кемесінің экипажымен бірге оқытылды. МакАулифф "Челленджер" апатында қаза болғаннан кейін Морган Ғарыштағы мұғалім тағайындалған өкілінің міндеттерін өз мойнына алды. 1986 жылдың наурыз айынан 1986 жылдың шілдесіне дейін ол NASA-да жұмыс істеді, елдің барлық аймандарындағы білім беру ұйымдарында лекция оқыды. 1986 жылдың күзінде Морган мұғалімдік қызметін жалғастыру үшін Айдахо штатына оралды. Ол Макколл Доннели бастауыш мектебінде екінші және үшінші сыныптарға сабақ берді және NASA-ның Білім бөлімі, Адам ресурстары және білім беру кеңсесімен жұмысын жалғастырды. Ғарыштағы мұғалім тағайындалған өкілі ретіндегі оның міндеттеріне қоғамдық сөйлеу, білім беру саласында кеңес беру, оқу бағдарламасын әзірлеу және Ұлттық ғылым қорының ғылым және инженерия саласындағы әйелдер мен ұлттық азшылықтар жөніндегі федералдық жұмыс тобында жұмыс істеу кірді.

NASA мансабы

1998 жылдың қаңтарында, МакАулифтің қаза болғаннан кейін 12 жыл өткен соң, Морган НАСА-ның астронавт үміткері (миссия маманы) ретінде таңдалды және 1998 жылдың тамызында Джонсон ғарыш орталығына толық уақытты астронавт болу үшін оқуға келді. Екі жылдық оқу мен бағалаудан кейін, оған Астронавт кеңсесінің Ғарыш станциясы Операциялық бөлімінде техникалық міндеттер жүктелді. Ол Астронавт кеңсесінің CAPCOM бөлімінде қызмет етті, Миссия бақылау орталығында орбитадағы экипажбен тікелей байланысшы болып жұмыс істеді. Басқа көптеген астронавттар мен космонавттар сияқты, Морган 2003 жылы техник сынып лицензиясын алды, ол лицензиясы бар әуесқой радио оператор екенін көрсетті. Бұл оған Халықаралық ғарыш станциясындағы (ARISS) әуесқой радио жобасының мүмкіндіктерін пайдалануға рұқсат берді. Бастапқыда Морганның 2004 жылдың қараша айында «Колумбия» ғарыш кемесімен STS-118 миссиясына қатысуы жоспарланған. 2003 жылдың ақпанында «Колумбия» апатқа ұшыраған кезде, ол ғарыш кемесі жерге қонуға дайындалып жатқанда, оны ұшып бақылап жүрген оқу ұшағында болды. Апаттың салдарынан STS-118 миссиясы 2007 жылға дейін кейінге шегерілді және «Эндевор» ғарыш кемесіне ауыстырылды. Морганның миссия маманы ретіндегі міндеттері басқа экипаж мүшелерінікінен ешқандай айырмасы жоқ еді. НАСА баспасөз хабарламалары мен брифингтерінде оны жиі «миссия маманы-педагог» немесе «педагог-астронавт» деп атағанмен, Морган «Педагог-астронавт» жобасында оқыған жоқ. НАСА әкімшісі Майкл Д. Гриффин STS-118 миссиясынан кейін өткен баспасөз конференциясында Морганның миссия маманы-педагог емес, керісінше, мұғалім болған стандартты миссия маманы екенін нақтылады. STS-118 миссиясына дейін НАСА Морганның баспасөз алдындағы қатысуын шектегендей болды, бірақ ол миссия басталғанға дейін STS-118 экипажының Халықаралық ғарыш станциясын салуға қатысатын жұмыстары туралы бірқатар сұхбаттар берді, ол былай деді: «Білесіздер, бізді сәл алға жылжытатын адамзаттың бірлескен еңбегіне қатыса алудың үлкен мақтанышы бар. Жерге қарап, біздің адамзат ретінде не істеуге тырысып жатқанымызды түсінгенде, бұл шынымен терең сезім тудырады». Морганның миссиясы аяқталғаннан кейін үш аптадан соң ол Флоридадағы Уолт Дисней әлемінде өзінің алғашқы ғарыш білімі туралы баяндамасын жасады. Сол күні Морган айтқан сөздері «Миссия: Ғарыш» атты аттракционның қабырғасына жазылған тақтаға түсірілді. «Құрмет тақтасында» Нил Армстронг, Джон Ф. Кеннеди, Чарльз Линдберг, Стивен Хокинг, Карл Саган, Галилей және Криста МакАулиф сияқты көрнекті тұлғалардың цитаталары бар. Морганның тақтасы МакАулифтің тақтасының жанына орналасқан, онда: «Ғарыш – бәрі үшін. Бұл біздің жаңа шекарамыз» деп жазылған. Бұл оқиға Морганның оқу лекцияларының бірі болды.

In January 1998, 12 years after McAuliffe's death, Morgan was selected by NASA as an astronaut candidate (mission specialist) and reported to the Johnson Space Center in August 1998 to begin training to become a full time astronaut. Following the completion of two years of training and evaluation, she was assigned technical duties in the Astronaut Office Space Station Operations Branch. She served in the Astronaut Office CAPCOM Branch, working in Mission Control as prime communicator with on orbit crews. Like many other astronauts and cosmonauts, Morgan is a licensed amateur radio operator, having passed the technician class license exam in 2003. This qualified her to use the facilities of the Amateur Radio on the International Space Station (ARISS) project. Morgan was initially scheduled to fly on the STS 118 mission on Space Shuttle Columbia in November 2004. During the disaster that destroyed Columbia in February 2003, she was aboard a training chase plane which was following the shuttle as it prepared to land. As a result of the disaster, STS 118 was delayed until 2007 and was moved to Endeavour. Morgan's duties as a mission specialist were no different than those of other crew members. While NASA press releases and media briefings often referred to her as a "mission specialist educator" or "educator astronaut", Morgan did not train in the Educator Astronaut Project. NASA Administrator Michael D. Griffin clarified at a press conference after STS 118 that Morgan was not considered a mission specialist educator, but rather was a standard mission specialist, who had been a teacher. Prior to her flight on STS 118, NASA seemed to limit Morgan's exposure to the press, but she did a series of interviews shortly before the start of the mission about what the crew of STS 118 would be doing to help build the International Space Station, commenting, "You know, there's a great sense of pride to be able to be involved in a human endeavor that takes us all a little bit farther. When you look down and see our Earth, and you realize what we are trying to do as a human race, it's pretty profound." Three weeks after Morgan's mission ended, she conducted her first space education assignment at Walt Disney World in Florida. Morgan's words from that day were etched into a plaque on a wall of Mission: Space. The "Wall of Honor" contains quotes from notable people, such as Neil Armstrong, John F. Kennedy, Charles Lindbergh, Stephen Hawking, Carl Sagan, Galileo, and Christa McAuliffe. Morgan's plaque is placed beside McAuliffe's, which says: "Space is for everybody That's our new frontier out there." This event was one of a series of lectures Morgan would complete.

Ғарышқа ұшу тәжірибесі

STS 118, Халықаралық ғарыш станциясына арналған құрастыру миссиясы, 2007 жылдың 8 тамызында Флориданың Кеннеди ғарыш орталығынан сағат 18:36:42 EDT уақыты бойынша сәтті ұшырылды. Морган роботтық манипулятор операторы және тасымалдау координаторы ретінде қызмет етті, Халықаралық ғарыш станциясына жүктерді тасымалдауды үйлестірді және оларды жерге қайтарды. Басқа міндеттерімен қатар, Морган Айдахо штатындағы Discovery орталығында және басқа орталықтардағы жастармен жиырма минуттық әуесқой радио сұрақ-жауап сессияларына қатысты, сондай-ақ Миссия маманы Элвин Дрюмен бірге Вирджиния штатындағы Александрия қаласындағы Challenger ғарыш ғылымы оқу орталығында жастармен білім беру шарасына қатысты. Шараны Challenger ғарыш кемесінің командирі Ричард "Дик" Скобидің жесірі Джун Скоби ұйымдастырды. Орталық Морганды президент Джордж Буш атындағы көшбасшылық сыйлығымен марапаттады. STS 118, Дин дауылына байланысты алаңдаушылық туғандықтан жоспардан бір күн бұрын, 21 тамызда Кеннеди ғарыш орталығына сәтті қонды.

НАСА-дан кейінгі мансап

2008 жылдың 28 маусымында Морган NASA-дан Бойз мемлекеттік университетінде оқытушылық жұмысқа өтетінін хабарлады. 2008 жылдың тамызында Морган толық уақытты резидент-педагог лауазымына тағайындалды; BSU-дың инженерлік және білім беру колледждеріндегі екі қызмет. Ол ғылым, технология, инженерия және математика салаларында университет саясатын әзірлеуге, қолдау көрсетуге және қаржы жинауға кеңес береді, жетекшілік етеді және университеттің өкілі болып табылады. 2008 жылдың 4 шілдесінде Морган Ұлттық білім беру қауымдастығынан "Білім беруге достық" сыйлығын алды. Келесі айда Айдахо штатының Макколл қаласында Барбара Р. Морган атындағы бастауыш мектеп ашылды. Ол 2020 жылы Netflix деректі мини-сериалында – "Challenger: The Final Flight" көрсетілді.

Марапаттар мен құрметтер

Морган 2008 жылы әйелдердің ғарыш ғылымындағы жетістіктері үшін «Адлер планетарийі» сыйлығын алды. 1990 жылғы «Челленджер» телефильмінде Мэри Крис Уолл Морганның рөлін ойнады.

Жеке өмір

Морган Айдахо штатының Макколл қаласынан шыққан жазушы Клей Морганға үйленген; олардың екі ұлы бар. Ол классикалық флейтада ойнайтын музыкант, сонымен қатар джазды, әдебиетті ұнатады, жаяу серуендеуге, жүзуге және тау шаңғысына қызығады.