Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Америкалық бизнесмен (1913–1974)
Нью-Орлеан қаласының бизнесмені
American businessman (1913–1974)
the New Orleans businessman
Клей ЛаВерн Шоу (17 наурыз 1913 – 15 тамыз 1974) – американдық бизнесмен, әскери шенеунік және ЦРУ-дың Ішкі байланыс қызметінің (DCS) уақытылы байланыс адамы. Шоу Джон Ф. Кеннедиге жасалған қастандыққа қатысы бар деп айыпталған жалғыз адам ретінде белгілі. Шоу 1969 жылы қазылар алқасының бір сағаттан кем уақыттық қарастыруынан кейін ақталды, бірақ кейбір қастандық теориялары оның болуы мүмкін қатысы туралы пікір айтуда.
Clay LaVergne Shaw (March 17, 1913 – August 15, 1974) was an American businessman, military officer, and part time contact of the Domestic Contact Service (DCS) of the CIA. Shaw is best known for being the only person brought to trial for involvement in the assassination of John F. Kennedy. Shaw was acquitted in 1969 after less than one hour of jury deliberation, but some conspiracy theorists continue to speculate on his possible involvement.
Өмірбаян
Шоу Луизиана штатының Кентвуд қаласында туған. Оның әкесі – АҚШ маршалы Гларис Ленора Шоу, анасы – Элис Шоу болған. Оның әдесі Тангипахоа округінің шерифі қызметін атқарған. Шоу Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда АҚШ армиясына қатарына қосылып, медициналық корпуста қарапайым сарбаз болып қызмет еткен. Кейін офицерлік шен алып, Англияға жіберілді, онда қысқа мерзімге госпиталь бөлімінде тағайындалды. Содан кейін ол жабдықтау корпусына ауыстырылып, Англияда Бас штаб хатшысы болып жұмыс істеді, ал Нормандияға шабуылдан кейін Франция мен Бельгияда қызмет етті. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Шоу Нью-Орлеанда Халықаралық сауда орталығын құруға көмектесті, ол жергілікті және импортталған тауарларды сатуға мүмкіндік берді. Ол Нью-Орлеанның тарихи француз кварталындағы ғимараттарды сақтауға жасаған тырыстарымен жергілікті жерде белгілі болды. Шоу сонымен қатар драматур болған. Оның ең танымал туындысы – «Су астында» (1929) пьесасы, оны Х. Стюарт Коттманмен бірге орта мектепте оқып жүргенде жазған.
Mr. Shaw, a native of Kentwood, Louisiana, was the son of Glaris Lenora Shaw, a United States Marshal, and Alice Shaw. His grandfather had been the sheriff of Tangipahoa Parish. Shaw enlisted in the United States Army at the start of World War II and was assigned to the Medical Corps as a private. He later received an officer's commission and was posted to England where he served briefly in a hospital unit. He was transferred to the Quartermaster Corps and served as secretary to the General Staff in England and after the Normandy invasion served in France and Belgium. After World War II, Shaw helped start the International Trade Mart in New Orleans, which facilitated the sales of both domestic and imported goods. He was known locally for his efforts to preserve buildings in New Orleans' historic French Quarter. Shaw was also a published playwright. The best known of his works, Submerged (1929), was co written with H. Stuart Cottman when both were still high school students.
Тұтқындау және сотталу
Нью-Орлеан округінің прокуроры Джим Гаррисон Шоуды, оның және Дэвид Ферри мен Гай Банистерді қоса алған, белсенділер тобының Джон Ф. Кеннедиге жасалған қастандыққа ЦРУ элементтерімен бірге сөз байласып қатысқандығы айыбымен сотқа берді. 1967 жылдың 1 наурызында Гаррисон Шоуды тұтқындады. Ол кезде Банистер мен Ферри екеуі де қайтыс болған еді, бірақ Гаррисон Шоудың Уоррен комиссиясының есебінде «Клей Бертран» деп аталған адам екеніне сенді. Гаррисонның сөзінше, Шоу Нью-Орлеанның гей қауымында Клэй Бертран деген атпен танымал болған. 1969 жылдың қаңтар және ақпан айларында өткен сот процесінде Гаррисон сақтандыру агенті Перри Руссоны өзінің басты куәгері ретінде шақырды. Руссо Кастроға қарсы белсенді Дэвид Ферридің пәтерінде өткен кешке қатысқанын мәлімдеді. Кеште Руссо Ли Харви Освальдтың (Руссо оны «Леон Освальд» деп таныстырған) Ферри және «Клем Бертрандтың» (Руссо сот залында Шоу деп таныстырған) Кеннедиді өлтіруді талқылағанын айтты. Әңгімеде «көздерді шатыстыру» жоспарлары мен қатысушылардың алибилері туралы сөз болды. Басты дерек көзі – көмекші прокурор Эндрю Сциамбраның Руссомен алғашқы сұхбатын тіркеген «Сциамбра меморандумы» болды. Меморандумда «қастандық кеші» туралы ештеңе айтылмаған және Руссо Шоумен екі рет кездескенін, бірақ екеуі де сол кеште болмағанын көрсетеді. 1969 жылдың 1 наурызында Шоу сотқа іс жіберілгеннен кейін бір сағаттан кем уақыт өткен соң ақталды. Шоу кез келген сөз байласуға қатысқанын жоққа шығарды және қаза тапқан президент туралы былай деді: «Мен Кеннедиге үлкен құрметпен қарадым. Оның Айзенхауэрдің біршама көңілсіз жылдарынан кейін елге жаңа бағыт бергенін ойладым. Ол әлеуметтік мәселелерге қатты алаңдады, ол мені де алаңдады. Мен оның жастығын, қиялын, стилін және жігерін байқадым. Жалпы, оны керемет президент деп санаймын».
New Orleans District Attorney Jim Garrison prosecuted Shaw on the charge that he and a group of activists, including David Ferrie and Guy Banister, were involved in a conspiracy with elements of the CIA in the John F. Kennedy assassination. Garrison had Shaw arrested on March 1, 1967. By then Banister and Ferrie were both deceased, but Garrison believed that Shaw was the man named as "Clay Bertrand" in the Warren Commission Report. Garrison said that Shaw used the alias of Clay Bertrand in New Orleans's gay society. During the trial, which took place in January and February 1969, Garrison called insurance salesman Perry Russo as his main witness. Russo testified that he had attended a party at the apartment of anti Castro activist David Ferrie. At the party, Russo said that Lee Harvey Oswald (who Russo said was introduced to him as "Leon Oswald"), Ferrie, and "Clem Bertrand" (who Russo identified in the courtroom as Shaw) had discussed assassinating Kennedy. The conversation included plans for the "triangulation of crossfire" and alibis for the participants. A key source was the "Sciambra Memo", which recorded Assistant D. A. Andrew Sciambra's first interview with Russo. The memo does not mention an "assassination party" and states that Russo met with Shaw on two occasions, neither of which occurred at the party. On March 1, 1969, Shaw was acquitted less than an hour after the case went to the jury. Shaw denied any part of a conspiracy and said of the slain President: "I was a great admirer of Kennedy. I thought he had given the nation a new turn after the rather drab Eisenhower years I felt he was vitally concerned about social issues, which concerned me also. I thought he had youth, imagination, style, and élan. All in all, I considered him a splendid president."
Өлім
Шоу өмірінің көп бөлігінде ауыр темекі шегуші болған, ол 1974 жылғы 15 тамызда 61 жасында өз үйінде қайтыс болды. Өлімнің себебі метастаздық өкпе қатерлі ісігі деп тіркелді. Ол Луизиана штатының Кентвуд қаласындағы Вудленд зиратында жерленген. Шоу қайтыс болған кезде Гаррисонға және Гаррисонның тергеуін қаржылаған Truth and Consequences Inc. ұйымының мүшелеріне қарсы 5 миллион долларлық сотқа талас ашқан болатын. Шоу өмір бойы бойдақ болғандықтан, оның мұрагерлері мен жақындары болмады, сол себепті АҚШ Жоғарғы Соты 1978 жылы бұл істі қарастырудан бас тартты.
A heavy cigarette smoker for most of his life, Shaw died at the age of 61 at his home on August 15, 1974. The cause of death was listed as metastatic lung cancer. He was buried in Woodland Cemetery in Kentwood, Louisiana. At the time of his death, Shaw was engaged in a $5 million lawsuit against Garrison and members of an organization, Truth and Consequences Inc., that had financed Garrison's investigation. As Shaw, a lifelong bachelor, had no heirs or surviving relatives, the United States Supreme Court dismissed the suit in 1978.
Кейінгі жария етулер
1979 жылы ЦРУ-ның бұрынғы директоры Ричард Хелмс, Шоу ЦРУ-ның ішкі байланыс қызметінің (DCS) штаттан тыс байланысы болғандығын сотта куәлік етті, онда Шоу шетелге, әсіресе Латын Америкасына саяхаттарынан алған ақпаратты өз еркімен ұсынған. Шоу сияқты, 1970 жылдардың ортасына қарай 150 000 америкалық (кәсіпкерлер, журналистер және т.б.) DCS-ке осындай ақпаратты "жасырын емес негізде" берген, және "мұндай ынтымақтастық әрекеттерін Агенттікпенгі нақты қарым-қатынаспен шатастыруға болмайды".
In 1979, Richard Helms, former Director of the CIA, testified under oath that Shaw had been a part time contact of the Domestic Contact Service (DCS) of the CIA, where Shaw volunteered information from his travels abroad, mostly to Latin America. Like Shaw, 150,000 Americans (businessmen, and journalists, etc.) had provided such information to the DCS by the mid 1970s "on a nonclandestine basis", and that "such acts of cooperation should not be confused with an actual Agency relationship".
Танымал мәдениетте
Томи Ли Джонс Оливер Стоунның 1991 жылғы "JFK" фильмінде Шоу рөлін ойнады. Ол осы рөлі үшін "Оскар" сыйлығының ең үздік қосалқы актер номинациясына ие болды.
Tommy Lee Jones portrayed Shaw in Oliver Stone's 1991 film JFK. He was nominated for the Academy Award for Best Supporting Actor for the role.