Дэвид Пэттнэм: Британдық кино өндірушінің өмірбаяны

Кіріспе

Британдық кино продюсері (туған 1941)

Дэвид Теренс Путтем, Барон Путтем, CBE, HonFRSA, HonFRPS, MRIA ('/p//ʌ//t//n//əm/; туылған 25 ақпан 1941) – британдық-ирландтық кино продюсері, педагог, қоршаған ортаны қорғаушы және Лордтар палатасының бұрынғы мүшесі. Оның өндірген фильмдерінің ішінде «От шашушылар» (Chariots of Fire), «Миссия», «Қырғын даласы» (The Killing Fields), «Жергілікті батыр» (Local Hero), «Түн ортасындағы экспресс» (Midnight Express) және «Мемфис Белл» фильмдері бар. «От шашушылар» фильмі «Ең үздік фильм» номинациясы бойынша «Оскар» сыйлығын жеңіп алды. 1982 жылы ол кино өнеріне ерекше үлес қосқаны үшін BAFTA сыйлығын алды, ал 2006 жылы Британдық кино және теледидар өнер академиясынан өмірлік жетістіктері үшін BAFTA стипендиясын алды. Путтем Лордтар палатасында Лейбористер партиясының қатарында отырды, бірақ ол негізінен саясаткер емес еді. 2019 жылы ол демократия және цифрлық технологиялар жөніндегі арнайы комитеттің төрағасы болып тағайындалды. Комитет 2020 жылдың маусым айында «Цифрлық технологиялар және сенімді қайта жаңғырту» атты есебін жариялады.

Ерте өмір

Путтем Англияның Лондон қаласындағы Саутгейтте дүниеге келді. Оның анасы – еврей тегінен шыққан үй шаруасымен айналысқан Мари Беатрикс, әкесі – фотограф Леонард Артур Путтем. Лондонның Минченден грамматикалық мектебінде оқыған Путтемнің жарнама саласындағы алғашқы мансабы болды, оның ішінде Collett Dickenson Pearce компаниясында бес жыл бойы жұмыс істеді, сондай-ақ фотографтар Дэвид Бейли мен Брайан Даффидің өкілі ретінде қызмет атқарды.

Сэнди Либерсон

Путтнэм 1960-шы жылдардың аяғында Санфорд Либерсонның Goodtimes Enterprises продюсерлік компаниясымен жұмыс істеп, кино өндірісіне қадам басты. Ол алғаш рет Алан Паркердің сценарийі бойынша «Мелодия» (1971) фильмін өндірді, ол шағын сәттілікке жетті. Путтнэм мен Либерсон «Бейбітшілік орнату 1919» (1971), «Гластонбери Фэйрі» (1972) және «Барлығын үйге қайтару» (1972) деректі фильмдерін өндірді. Олардың екінші фильмі, Жаку Деми режиссерлік еткен «Сыбызғышы» (1972) сәттілікке жетпеді, бірақ Дэвид Эссекспен бірге түсірілген «Сол күн туады» (1973) фильмі хитке айналды. Путтнэм мен Либерсон ғылыми-фантастикалық «Соңғы бағдарлама» (1973) фильмін өндірді және тағы бірнеше деректі фильмдер жасады, олар: «Екі бас бүркіт: Гитлердің билікке өрлеуі» (1918–1933), «Свастика» (1974). Путтнэм мен Либерсон Кен Расселлдің өмірбаяны «Малер» (1974) фильмін атқарушы өндірушілер ретінде жасады, сондай-ақ «Сол күн туады» фильмінің жалғасын, «Жұлдыз шашырату» (1974) фильмін Майкл Аптед режиссерлігінде түсірді. Тағы да бірнеше деректі фильмдер түсірілді: «Радио керемет» (1974), «Бауырласым, сенде бір тиын бар ма?» (1975), «Джеймс Дин: Американың алғашқы жасөспірімі» (1975) және «Әділет естелігі» (1976). Расселлмен бірге түсірілген екінші фильм – «Листтомания» (1975) прокатта сәтсіздікке ұшырап, Путтнэм мен Либерсонның серіктестігінің аяқталуына себеп болды. Путтнэм Алан Паркер жазған және режиссерлік еткен, ал Алан Маршалл өндірген «Бэгси Малоун» (1976) мюзиклімен прокатта сәттілікке жетті. Бұл «Goodtimes» компаниясының соңғы фильмі болды. Ол «Энигма» атты жаңа компания құрды.

Энигма фильмдері

Путтнэм Ридли Скоттың режиссерлік дебюті болған «Дүэлистер» (1977) фильмін жасады; ал Маршаллмен бірге Оливер Стоунның сценарийі негізінде Паркердің режиссерлігімен «Түн экспресі» (1978) фильмін түсірді, ол прокатта сәтті болды. Путтнэм Америкадағы алғашқы фильмін – Адриан Лайнның режиссерлік дебюті болған «Foxes» (1980) фильмін жасады. Бұл фильм кинотеатрларда сәтсіздікке ұшырады. Путтнэмнің келесі фильмі оның ең табысты туындысы болды. Хью Хадсонның толық метражды дебюті «От шашушылар» (1981) фильмі үлкен жетістікке ие болып, «Үздік фильм» номинациясы бойынша «Оскар» сыйлығын жеңіп алды. Ол Goldcrest Pictures компаниясымен бірлесіп түсірілді. Путтнэм Enigma TV телекомпаниясын құрды және Goldcrest компаниясымен бірлесіп, Путтнэмнің атқарушы продюсері ретінде көрсетілген телефильмдер сериясын жасады. Алты фильм «Төртінші арна» үшін «Бірінші махаббат» циклы ретінде түсірілді: Аптедтің «П’танг, Янг, Киппербанг» (1982), «Тәжірибе қажет, бірақ міндетті емес» (1982), «Құпиялар» (1983), «Сол даңқты күндер» (1983), «Шарма және одан әрі» (1983) және «Артурдың қасиетті жері» (1984). Телевизия үшін түсірілген басқа фильмдер: «Мәңгі жас» (1983), «Қызыл монарх» (1983) және «Қысқы қашқындау» (1984). Путтнэм көркем фильмдерді түсіруді жалғастырды. Ол Билл Форсайттың сценарийі мен режиссерлігімен «Жергілікті батыр» (1983) фильмімен тағы бір сәттілікке қол жеткізді; сондай-ақ Пат О’Коннор режиссерлік еткен «Кал» (1984) және Роланд Джофф режиссерлік еткен «Қырғын алаңы» (1984) фильмдерін жасады. Путтнэм «Құрбақа ханзадасы» (1985), «Мырза Махаббат» (1985), «Мемлекеттің қорғаны» (1986) және «Шыңқырлар мен зүбаржын» (1986) сияқты телефильмдердің атқарушы продюсері болды. Ол сондай-ақ Роберт Болттың сценарийі негізінде Джоффтың режиссерлік еткен «Миссия» (1986) фильмін түсірді, ол 1986 жылы Канн кинофестивалінде «Алтын пальма» жүлдесін жеңіп алды.

Колумбия суреттері

Путтем 1986 жылдың маусымынан 1987 жылдың қыркүйегіне дейін Columbia Pictures компаниясының төрағасы және бас директоры болды. Ол онда алғашқы екі жылға 15-18 фильмнен, ал келесі екі жылға 15 фильмнен тұратын 270 миллион долларлық фильмдер жинағының дамуын қадағалады, сондай-ақ "Кингс Роуд Продакшнз" компаниясынан "The Big Easy" және Спайк Лидің төмен бюджетті "School Daze" фильмі сияқты сатып алулармен айналысты. Ол жоғары бюджетті фильмдерден бас тартып, кішкентай фильмдерге басымдық беру туралы шешім қабылдады, бұл Coca-Cola және Голливудқа ұнамады, сонымен қатар қолданыстағы келісімшарттардың мерзімін тоқтатуға бел буды.

Саясат

1983 жылы Путтем CBE орденімен марапатталды. 1995 жылы Путтем Бакалавр рыцарі атағын алды. 1997 жылы ол өмірлік пэр ретінде бекітіліп, Кенсингтон мен Челси корольдік округіндегі Куинсгейт бароны титулына патент алды. 2021 жылдың 12 қазанында лорд Путтемнің 24 жыл қызметтен кейін 2021 жылдың 27 қазанында Лордтар палатасынан зейнеткерлікке шығатыны жарияланды. 1998 жылы Путтемнің аты Ұлыбританияның Лейбористік партиясына қаржылық қолдау көрсеткендердің тізіміне енді. 2002 жылы ол Коммуникация туралы заң жобасын қарастыратын бірлескен комитеттің төрағасы болды, ол газет нарығында үлкен үлеске ие компаниялардың британдық эфирлік телеарналарын иеленуіне тыйым салу үшін түзету ұсынды. Бұл Руперт Мердоктың News Corporation компаниясының Channel Five телеарнасын сатып алуына бөгет қою мақсатында жасалған деп түсіндірілді. Үкімет түзетуге қарсы болғанда, Путтем келісімге келді – жаңа реттеуші орган Ofcom қолданатын «қоғамдық мүдде» тестісін енгізу, бірақ нақты шектеулер болмады. 2004-2005 жылдары Путтем Хансард қоғамының Парламенттік демократияны жетілдіру жөніндегі комиссиясына төрағалық етті, оның соңғы есебі барлық саяси партияларды өкілдік демократияны жаңартуға және парламенттік өмірді жандандыруға міндеттенуге шақырды. 2007 жылы ол Климаттық өзгерістер туралы заң жобасы бойынша Парламенттік бірлескен комитеттің төрағасы болды. 2012 жылдан 2017 жылға дейін Путтем Вьетнам, Лаос, Камбоджа және Мьянма (Бірма) елдеріне Премьер-министрдің сауда өкілі болып тағайындалды. Осы кезеңде, Скибберин қаласында тұратын Путтем Ирландияның Цифрлық чемпиондарының бірі болып, Коммуникация министрі Пэт Раббитт тарапынан танылды. 2014 жылдың тамызында Путтем Шотландияның тәуелсіздігіне қарсылық білдірген The Guardian газетіне қол қойған 200 қоғамдық қайраткердің қатарында болды. 2019 жылдың маусымында Путтем Лордтар палатасының демократия және цифрлық технологиялар жөніндегі арнайы комитетіне төрағалық етті, ол демократияға цифрлық технологиялардың әсерін зерттеу үшін құрылған және 2020 жылдың маусымында оның нәтижелерін жариялауды бақылады. «Цифрлық технологиялар және сенімді қайта жаңғырту» атты есепте жалған және бұрмаланған ақпараттың таралуымен күресу және қоғамдық сенімді қалпына келтіру үшін үкіметке 45 ұсыныс енгізілді. Сондай-ақ, БАҚ «сөз бостандығын кең моральдық және әлеуметтік жауапкершілікпен теңестіруге» тиіс екені айтылды. Лорд Путтем 2021 жылдың 27 қазанында Ширли Уильямс лекциясын оқып, Лордтар палатасынан зейнеткерлікке шығуының себептерін баяндады.

In 1983, Puttnam was appointed CBE. In 1995 Puttnam was appointed as a Knight Bachelor. In 1997, he was created as a life peer and was granted Letters Patent to become Baron Puttnam, of Queensgate in the Royal Borough of Kensington and Chelsea. On 12 October 2021, it was announced that Lord Puttnam would retire from the Lords after 24 years service on 27 October 2021. In 1998, Puttnam was named in a list of financial donors to the British Labour Party. In 2002, he chaired the joint scrutiny committee on the Communications Bill, which recommended an amendment to prevent ownership of British terrestrial television stations by companies with a significant share of the newspaper market. This was widely interpreted as being aimed at stopping Rupert Murdoch's News Corporation from buying Channel Five. When the government opposed the amendment, Puttnam brokered a compromise – the introduction of a 'public interest' test, to be applied by the new regulator Ofcom but without explicit restrictions. From 2004 to 2005, Puttnam chaired the Hansard Society Commission on Communication of Parliamentary Democracy, the final report of which urged all political parties to commit to a renewal of parliamentary life in an attempt to reinvigorate representative democracy. In 2007, he chaired the Joint Parliamentary Committee on the Draft Climate Change Bill. From 2012 to 2017, Puttnam was the Prime Ministerial Trade Envoy to Vietnam, Laos, Cambodia and Myanmar (Burma). During the same period, Puttnam – who lives in Skibbereen, County Cork – was named Ireland's Digital Champion by Communications Minister Pat Rabbitte, TD. In August 2014, Puttnam was one of 200 public figures who were signatories to a letter to The Guardian opposing Scottish independence in the run up to September's referendum on that issue. In June 2019, Puttnam chaired the special House of Lords Democracy and Digital Technologies Committee, set up to investigate the impact of digital technologies on democracy and oversaw the publication of its findings in June 2020. The report, Digital Technology & the Resurrection of Trust, made 45 recommendations to government to address the spread of misinformation and disinformation and the consequential erosion of public trust. And that the media has a duty to “balance freedom of expression with wider moral and social responsibilities.”

Lord Puttnam announced his retirement from the House of Lords on 27 October 2021 as he delivered the Shirley Williams Lecture, detailing his reasons for leaving in his speech.

Аттикус білім беру

Путтнэм 2012 жылы "Аттикус" білім беру ұйымын құрды. "Аттикус" әлемдегі білім беру орталықтарына кино және басқа да түрлі тақырыптар бойынша интерактивті семинарлар ұсынады.

Білім берумен байланысты

10 жыл бойы Путтем Ұлттық кино және теледидар мектебінің төрағасы болды, оның түлектерінің арасында Ник Парк сияқты тұлғалар бар еді; және 2017 жылы ол Ричард Аттенбородан кейін өмірлік президент болып табындады. Путтем кино және теледидар индустриясына жас мамандар дайындаумен айналысатын Skillset ұйымын құрды. 2002 жылдан 2009 жылға дейін ол ЮНИСЕФ-тің Ұлыбританиядағы президенті болды және қазір де елші ретінде қызмет етеді. Путтем 1997 жылдан 2007 жылдың 13 шілдесіне дейін Сандерленд университетінің бірінші канцлері болды. Ол Білім беру және өмір бойы оқу мектебінің академиялық марапаттау салтанаттарында білім беру саласындағы құрметті доктор дәрежесіне ие болды, ал зейнеткерлікке шыққаннан кейін Сандерленд қаласының құрметті азаматы атанды. 1998 жылы ол Ұлттық оқытушылық сыйлықтарын іске қосып, оның алғашқы төрағасы болды. 2000 жылдан 2002 жылға дейін ол Жалпы оқыту кеңесінің негізін қалаушы төрағасы болды, 2006 жылдан 2017 жылға дейін Ашық университеттің канцлері болып тағайындалды, сондай-ақ 1998 жылдан 2003 жылға дейін NESTA (Ұлттық ғылым, технология және өнер қоры) төрағасы қызметін атқарды. Ол сонымен қатар Promethean оқу технологиялары компаниясы директорлар кеңесінің мүшесі болды. Путтем Солтүстік-Шығыс мектептерінің демеушісі, бұл ұйым 2007 жылы Англияның Солтүстік-Шығысындағы барлық мектептерді қолдау мақсатымен құрылды. Ол Шекспир мектептері фестивалінің (қазір Шекспир мектептері қоры) демеушісі болып табылады, бұл фестиваль Ұлыбританиядағы мектеп оқушыларына Шекспирдің пьесаларын кәсіби театрларда қоюға мүмкіндік береді. 2012 жылы ол Atticus Education ұйымын құрып, әлемнің түкпір-түкпіріндегі университет студенттеріне кино, медиа және экран өнері бойынша интерактивті семинарлар өткізеді. 2014 жылдың мамырынан 2018 жылға дейін Путтем Pearson PLC компаниясының бөлімшесі – Pearson College академиялық кеңесінің төрағасы болды, бұл компания Ұлыбританияда дипломдарды ұсынатын алғашқы FTSE 100 компаниясы. 2015 жылдың наурыз айында Путтем Гейтсхед муниципалитетінің құрметті азаматы атанды, бұл Гейтсхедтегі Sage төрағасы ретінде атқарған қызметінің танылуы болды. Путтем 2020 жылдың қаңтарына дейін Білім беру одағының басқарма төрағасы болды және 2022 жылы Лондон киносы атқарушы тобының төрағасы лауазымынан қанағаттанды. Atticus Education төрағасы болумен қатар, бүгінде ол бірқатар лауазымдарды атқарады, олардың ішінде: Фильм дистрибьюторлары қауымдастығының президенті, NAE білім беру кеңесші кеңесінің төрағасы, топтардың цифрлық трансформациясын жетекшісі, Ұлттық кино және теледидар мектебінің өмірлік президенті, ЮНИСЕФ елшісі, Accenture (Ирландия) кеңесші кеңесінің мүшесі, Корк университетінің (Ирландия) кинотану және цифрлық гуманитарлық ғылымдар кафедрасының профессоры, RMIT университетінің (Австралия) медиа және коммуникациялар мектебінің профессоры, 2020/2023 жылдарғы балалар медиасы бойынша Дублин саммитінің демеушісі және WWF халықаралық елшісі. Ол ASA (Advertising Standards Authority) Парламенттік желісінің мүшесі. 2022 жылдың қазан айында Лорд Путтем кино және медиа саласына қосқан үлесі үшін City Lit ересектер білім беру ұйымының стипендиясын алды.

For 10 years, Puttnam was chairman of the National Film and Television School whose alumni included people such as Nick Park; and in 2017, he succeeded Richard Attenborough as Life President. Puttnam founded Skillset, which trains young people to become members of the film and television industries. From 2002 to 2009, he was UK president of UNICEF and remains an ambassador. Puttnam was the first Chancellor of the University of Sunderland from 1997 until 13 July 2007. He was appointed an Honorary Doctor of Education during the School of Education and Lifelong Learning's Academic Awards Ceremonies and upon his retirement, he was granted the Freedom of the City of Sunderland. In 1998, he founded the National Teaching Awards and became its first chairman. He was the founding chairman of the General Teaching Council from 2000 to 2002, was appointed as Chancellor of the Open University from 2006 to 2017, and was also the Chairman of NESTA (The National Endowment for Science, Technology and the Arts) from 1998 until 2003. He was also on the board of directors of learning technologies company Promethean. Puttnam is the patron of Schools North East, an organisation set up in 2007 to represent all schools in the North East of England. He is also a patron of the Shakespeare Schools Festival (now Shakespeare Schools Foundation), a charity that enables school children across the UK to perform Shakespeare in professional theatres. In 2012 he founded Atticus Education delivering interactive seminars on film, media and screen to students at universities all over the world. From May 2014 until 2018, Puttnam was Chair of the Academic Board for Pearson College, part of Pearson PLC, the first FTSE 100 company to offer degrees in the UK. In March 2015, Puttnam was made a freeman at the Metropolitan Borough of Gateshead, in recognition of his service as chairman at the Sage Gateshead. Puttnam was a member of the Commonwealth of Learning's Board of Governors until January 2020 and stood down as Chair of Film London Executive Task Force in 2022. As well as being Chair of Atticus Education, today he holds a number of positions including President of the Film Distributors’ Association, Chair of the NAE Education Advisory Board, leading on the Groups Digital Transformation, Life President of the National Film & Television School, , UNICEF Ambassador, Member of the Advisory Board of Accenture (Ireland), Adjunct Professor of Film Studies and Digital Humanities at University College Cork, Adjunct Professor of the School of Media & Communications at RMIT University (Australia), Patron of the Dublin Bid World Summit on Media for Children 2020/2023 and International Ambassador, WWF. He is a member of the ASA (Advertising Standards Authority) Parliamentary Network. In October 2022 Lord Puttnam was awarded a fellowship by adult education provider, City Lit, for his contribution to the world of film and media.

Марапаттар

1982 жылы Путтнам британдық киноиндустриясына қосқан үлесі үшін BAFTA Майкл Балкон сыйлығын алды. 2006 жылдың ақпанында BAFTA стипендиясына ие болды. Ол бұл оқиғаны әкесінің естелігіне арнап, ерекше атап өтті, өкінішке орай, әкесі ұлының «От күймелері» фильмі үшін «Оскар» сыйлығын алғанын көре алмады. Путтнам заманауи кинорежиссерлерді адалдықпен фильмдер түсіргендері үшін құттықтады, себебі осындай фильмдердің жетіспеуі 1990-шы жылдардың соңында киноиндустриясынан зейнеткерлікке шығуының себебі болған еді. Путтнам Ұлыбритания мен шетелден 50-ден астам құрметті дипломдар мен стипендиялар алды: 2001 жылы Хериот-Ватт университетінен, ал 2016 жылы Дублин Тринити колледжінен құрметті докторлық дәрежесін алды; 2003 жылы фотосурет өнеріне жасаған тұрақты және маңызды үлесі үшін Корольдік фотографиялық қоғамның Президенттік медалімен және құрметті стипендиясымен (HonFRPS) марапатталды; сондай-ақ 2006 жылдың мамырында Корольдік өнер қоғамының құрметті мүшесі аталды. 2007 жылдың 12 шілдесінде Путтнамға Сандерленд қаласының құрметті азаматы атағы берілді. 2008 жылы ол Ноттингем Трент университетінен ғылым докторының құрметті дәрежесін алды, бұл Ұлыбританияның мәдени ортасына экономикалық және шығармашылық тұрғыдан ерекше үлес қосқаны үшін, сондай-ақ Ноттингем қаласындағы GameCity фестивалын қолдағандығы үшін берілді. 2017 жылы ол Корольдік Ирландия академиясының мүшесі болып сайланды. Путтнам МЭ (миалгиялық энцефаломиелит) синдромынан зардап шегеді, бұл оны кейде әлсіретеді. 2009 жылы сэр Майкл Барбермен бірлесіп «Біз күткен адамдармыз» атты білім беру туралы деректі фильмін жарыққа шығарды, онда танымал тұлғалар өз білім алу тәжірибелері туралы әңгімелейді. Барлығы алғанда, Путтнамның фильмдері 10 «Оскар», 31 «БАФТА», 13 «Алтын глобус», 9 «Эмми», Италияда төрт «Давид ди Донателло» сыйлығы және Канн кинофестивалінде «Алтын пальма» жүлдесін жеңіп алды.

Басқа қызығушылықтар

Путтнам 2006 жылдан 2012 жылға дейін Channel 4 Television телеарнасы төрағасының орынбасары болды. Ол Кино дистрибьюторлары қауымдастығының (FDA) президенті және TSL консультативтік кеңесінің төрағасы. Путтнам (Нил Уотсонмен бірге) 2000 жылдың қаңтарында Vintage Books баспасында жарық көрген «Кино және ақша» кітабының авторы. 2007 жылдың сәуірінде Лондондағы Profero цифрлық маркетинг агенттігінің төрағасы болған кезде ол бұл қадамды былай түсіндірді: «Соңғы қырық жылға жуық (кейбіреуі өте ерекше) тәжірибем маркетинг, ойын-сауық және әлеуметтік мәселелерді қамтиды – бұл тұтынушылар мен азаматтардың күнделікті өміріне тікелей қатысты керемет үйлесім. Осы динамиканы біріктіріп, күшейте алатын бизнес клиенттері үшін және өзі үшін үлкен құндылықтар жасай алады. Менің ойымша, Profero осындай мүмкіндікке ие, енді менің міндетім – оларға әлеуеттерін іске асыруға көмектесу». Путтнам, Иан Чарльсонның жұлдызды фильмі «От шашушылар» фильмін жасаған, 1990 жылы «Иан Чарльсонға арналған құрмет» кітабына бір тарау жазды. 2007 жылдың 19 тамызында Путтнам Корк графтығындағы Беал-на-Блатта Майкл Коллинстің жылдық еске алу рәсімінде сөз сөйледі. Ол сондай-ақ Дурхам соборында собордың негізін қалаушылары мен демеушілерінің құрметіне арналған мерекеде уағыз айтты.

Қайырымдылық

Путтем ирландтық білім беру қайырымдылық қоры Camara Education және CFS/ME ауруымен күресетін Action for ME қайырымдылық қорының демеушісі.

Жеке өмір

2022 жылдың 21 маусымында Путтем Twitter желісінде өзінің және әйелі Патрисияның ("Пэтси") ирландиялық азаматтық алғанын жариялады. Жұбайлар 1998 жылдан бері Корк графтығындағы Скибберин қаласында тұрып келеді.