Кіріспе

Британдық әскери және саяси қайраткер Джеймс Арчибальд Стюарт Вортли Маккензи, 1-ші барон Уорнклифф, ПК (6 қазан 1776 – 19 желтоқсан 1845) – британдық әскери және саяси қайраткер. Премьер-министр Джон Стюарттың, 3-ші Бут графының немересі, ол 1834-1835 жылдары сэр Роберт Пил басшылығымен Лорд-привити мөрінің сақтаушысы, ал 1841-1845 жылдары Кеңес Лорд-президенті қызметтерін атқарды.

Өмірбаян және білім

Стюарт Вортли – полковник Джеймс Стюарт Вортли Маккензидің ұлы, Джон Стюарт, 3-ші Бут графы мен оның әйелі Мэри Вортли Монтегюдің, өз құқығымен баронша Маунтстуарттың, Эдвард Вортли Монтегю мен леди Мэри Пьерпонттың қызы. Оның әкесі анасының мұрагері ретінде Вортли тегін қосымша қабылдады, кейіннен Маккензи тегін де алды (оның ұлы кейінірек өмірінде одан бас тартты), өйткені ол үлкен ағасы Джеймс Стюарт Маккензи Роузхоудың мұрагері еді. Стюарт Вортлидің анасы – генерал-лейтенант сэр Дэвид Куньхэмнің қызы Маргарет. Ол Чартерхаус мектебінде білім алды. Оның түрлі мәселелерге қатысты көзқарасы біртіндеп либералдырақ болды және католиктердің құқықтарын қолдауы 1826 жылы оның парламент мүшелігінен айырылуына әкелді. Содан кейін ол Йорк графтығындағы Вортлидегі барон Ворнклифф титулына көтерілді, бұл оның бұрынғы парламенттік қызметі мен елдің көрнекті азаматтары арасындағы жоғары мәртебесінің танылуы болды.

Ол бастапқыда 1832 жылғы реформа заңына қарсы болды, бірақ халық арасындағы қақтығыстың қажетсіздігін түсінген соң, торилерден бөлініп, «Тербелгіштер» деп аталған бірнеше әріптестерімен бірге заң жобасын өзгертуге және оны қабылдауға көмектесуде маңызды рөл атқарды, бірақ түзетулерге жасаған тырысқандары екі тараптың да қанағаттануын қамтамасыз етпеді. Ол 1834-1835 жылдар аралығында Сэр Роберт Пильдің қысқа мерзімді үкіметінде Лорд Приви-Мөрінің қызметін атқарды және 1841 жылы оған қайта қосылды, Кеңес Лорды болып тағайындалды.

1837 жылы Лорд Ворнклифф әжесі, леди Мэри Вортли Монтегюдің еңбектерін жаңадан басып шығарды.