Кіріспе
Революциялық теоретик және социалист Майкл Кидрон (20 қыркүйек 1930 – 25 наурыз 2003) – британдық картограф. Ол 1960-1970 жылдары Халықаралық социалистердің (Социалистік жұмысшылар партиясының (СЖП) алдағы іргетасын қалаушылардың бірі) және «Халықаралық социализм» журналының алғашқы редакторы болды. Ол Рональд Сегал мен Дэн Смитпен бірлесіп жазған «Дүниежүзілік атлас» еңбегімен есімдеріне іңкәр болды.
Michael Kidron (20 September 1930 – 25 March 2003) was a British cartographer. He was one of the early founders of the International Socialists (forerunners of the Socialist Workers Party; SWP) through the 1960s and 1970s, and the first editor of International Socialism journal. He is perhaps best remembered for writing The State of the World Atlas, jointly with Ronald Segal and Dan Smith.
Ерте өмір және мансап
Кидрон 1930 жылғы 20 қыркүйекте Оңтүстік Африкада сионистер отбасында дүниеге келді, бірақ Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін жасөспірім шағында Палестинаға ата-анасына қосылды және көп ұзамай сионизмді қабылдамады. Тель-Авивте білім алғаннан кейін, Иерусалимдегі Еврей университетінде экономиканы оқыды. Оның ең маңызды еңбегі – тұрақты қару-жарақ экономикасы теориясын жасау болды. Бұл теория бойынша капитализм қару-жарақ өндірісі арқылы уақытша тұрақтандырылды, бұл пайда деңгейінің төмендеуіне қарсы әрекет ететін күш ретінде танылды. Осылайша, дағдарыс жүйеден жойылған жоқ, тек уақытқа ысырылды. Бұл капитализмнің соңғы дағдарысына енгенін мәлімдейтін үлкен тақырыптармен безендірілген басқа да басылымдар шыққан кезде болды. Бұған байланысты мемлекеттік капитализмнің империалистік капитализмнің ерекше кезеңі екендігі, және оның Ресей мемлекетіне жай ғана жапсырылған жаңа белгі емес деген тұжырым қалыптасты. Ұлыбританиядағы жұмысшылар қозғалысының осы идеялары мен тәжірибесі Кидронның жазбаларында терең түсінік қалыптастыруға ықпал етті: революциялық қозғалыс жұмысшы табының билік етуіне сай болуы үшін демократиялық болуы керек. ПАЭ сонымен қатар бұл талдау IS (International Socialism) ұйымының «реформизм ошағы» парламенттік органдардан өндіріс орындарындағы жұмысшылар ұйымдарына (цехтарға) ауысқанын түсінуіне әсер етті. Қысқасы, жұмысшылар өндіріс орнында сайланатын және қайтарылып алынатын цех басшысы институтының маңызды рөлімен жергілікті таптық күрес арқылы пайда табуға тырысты. Революционерлердің міндеті – мұндай күрес түрлерін жалпылау және саясаттастыру болды. Кидрон 1968 жылғы оқиғалардан кейін IS ұйымының дәстүрлі демократиялық орталықтандырылған құрылымына көшуіне сынды пікір білдірді, және IS ұйымы өскен сайын ол оның негізгі құрамынан физикалық және саяси тұрғыдан да алыстады, Кингстон-апон-Халл қаласында академиялық қызметке орналасып. Дегенмен, ол 1975 жылы IS ұйымының орталық кадрларындағы ажылымға әкелген фракциялық күреске тікелей қатыспады.
Кейінгі жұмыстар
Кидронның "Халықаралық социализм" журналында жариялаған соңғы мақалалары оның бұрынғы еңбектеріне күмән келтірді, бірақ 1980 жылдары сыныптық күрес сарқылып, көптеген бұрынғы революционерлер марксизмнен бас тартқандай, ол марксизмнен айырылмады. Дегенмен, "Халықаралық социализм" журналында Крис Харманмен өткен пікірсайыстан кейін, Харман қазіргі дәстүрлі IS ұстанымын қорғады, ал Кидрон белсенді революциялық саясаттан шығып кетті. Ол 1970 жылдардың басынан бері "Pluto Press" баспасымен тығыз байланыста болды (IS компанияның алғашқы кезеңінде құрылуына көмектескен), ал оның таланты "Дүниежүзілік атлас" (2013 жылы 9-шы басылымы) және "Соғыс атласы" (2003 жылы 4-ші басылымы) сияқты еңбектерге жұмсалды, екеуі де Дэн Смитпен бірлесіп жазылған. Кидрон әлемді өзгертуге бейілді марксист болып қалды және оны өзгерту үшін әлемнің қалай жұмыс істейтінін теориялық тұрғыдан түсінудің қажеттілігін сезінді. Оның соңғы мақаласы 2002 жылғы күзгі "Халықаралық социализм" санында "Капитализмнің құлдырауы" тақырыбында жарық көрді, онда басқа бір әлемнің ғана мүмкін емес, сонымен қатар қажет екендігі туралы сенімділік білдірілді. Капитализмнің орталық елдеріндегі жұмысшы табының революциялық рөлі қайтадан расталды және коммунистік қоғамға қол жеткізу мақсаты жаңадан бекітілді. Майк Кидронның бес баласы болды: Адам, Бибан, Кассия, Петра және Руби. Кидрон 2003 жылдың 25 наурызында 72 жасында дүние салды.