Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Кез келген қауіпті ауа-райы құбылысын қуу
Pursuit of any severe weather condition
Дауылдарды қуу – бұл кез келген қауіпті ауа-райы құбылысын, себебіне қарамастан, мақсатты түрде қуу, бірақ көбінесе қызығушылық, шытырман оқиға, ғылыми зерттеулер немесе жаңалықтар мен БАҚ үшін жасалады. Дауылдарды қуатын адам дауыл қуушы немесе жай ғана қуушы деп аталады. Көптеген қуушылар үшін ең басты мақсат – торнадоны көру болса да, көптеген адамдар найзағайларды қуады, кумулонимбус және оған байланысты бұлт құрылымдарын көруді, аспаннан төгілетін бұршақ пен найзағайдың жарқылын тамашалауды және аспанның қалай өзгеріп тұратынын көруді ұнатады. Кемірек саны дауыл қуушылар тропикалық циклон мен су айдындарын ұстап алуға тырысады. Бұл – аспан мен жердің әдемі көрінісі, болатын жағдайды нақты білмеудің құпиясы, ашық жолда белгісіз бағытқа жасалған сапар, табиғаттың күшті әлемімен бірігу сияқты сезімдер, дауылдарды дұрыс болжап, ең қолайлы нүктеден ұстап алудың қиындығы және таза қызығушылық. Ақша табу мен бәсекелестік те болуы мүмкін, ал достық қарым-қатынас жиі кездеседі. Ғылыми жұмыс мақсат ретінде айтылғанмен, осындай жұмысқа тікелей қатысу, әдетте, ұйымдастырылған университет немесе үкіметтік жобадағы ынтымақтастықтан басқа, аң аулау кезінде мүмкін емес. Көптеген қуушылар дауылдарды байқап, қауіпті ауа-райы туралы тиісті органдарға хабар береді. Бұл есептер, климаттану және басқа да зерттеулерде қолданылатын дауылдар туралы деректердің сенімділігін арттыра отырып, нақты уақыттағы ескертулерге, сондай-ақ ғылымға жалпы пайдасын тигізеді (бұл, соңында, болжау мен ескерту қабілетін арттырады). Сонымен қатар, көптеген қуушылар фотосуреттер мен бейнелерді зерттеушілерге, сондай-ақ АҚШ-тың Ұлттық ауа-райы қызметіне (NWS) жіберіп, оларды бақылаушы ретінде оқытуға көмектеседі. Дауыл қуушылар, әдетте, аңшылық үшін төленбейді, тек кейбір теледидар нарықтарындағы телеарналар, бейне түсірушілер мен фотографтар (көбінесе жеке жұмыс істейтіндер, бірақ кейбір штатты қызметкерлер) және метеорологтар мен профессорлар сияқты зерттеушілер ерекшелік етеді. Көбі дауылдар туралы бейнелер мен суреттерді сату арқылы табыс табады. Ал кейбіреулері «қуу турлары» қызметін ұйымдастырады, бұл дауылға ұмтылуды жаңадан дамыған туризм түріне айналдырады. Қаржылық табыс, әдетте, қуып жүруге кеткен шығындарды ескерсек, шамалы болады, көптеген қуушылар кірістен артық шығынға ұшырайды және тек қуып жүру арқылы өмір сүретін адамдар өте аз. Қуушылар, әдетте, қатты дауылдар пайда болуы мүмкін маусымның ұзақтығымен шектеледі, көбінесе жергілікті көктем және/немесе жаз айларында. Дауыл қуушы болу үшін ешқандай білім немесе сертификат талап етілмейді, көптеген қуушылар тәжірибесіз әуесқойлар мен энтузиасттар өз бетінше аң аулайды. Жергілікті Ұлттық метеорологиялық қызмет кеңселер дауылды байқаушыларды оқыту курстарын өткізеді, әдетте көктемнің басында. Кейбір кеңселер метеорологтарға арналған ауа-райы семинарларын өткізуге көмектеседі. Дауыл қуушылардың кәсібі мен әлеуметтік-экономикалық жағдайы әртүрлі. Көптеген мамандар метеорологтар болса да, дауыл қуушылардың көпшілігі метеорологиямен тікелей қатысы жоқ басқа да салалардан шыққан. Олардың көпшілігі жоғары білім алған, ал көпшілігі АҚШ-тың орталық және оңтүстік бөлігінде тұрады. Көптеген адамдар табиғатты жақсы көреді және өсімдіктер мен жануарлар дүниесі, геология, жанартаулар, ақ түстер, метеорлар, күннің тұтылуы және астрономия сияқты салаларға қызығушылық танытады. "Storm Track" журналын құрған және алғашқы редакторы болды. Нил Б. Уорд (1914–1972) 1950-1960 жылдары дауылдарды зерттеу үшін Оклахома тас жолы патрулінің көмегін сұрап, ізденіспен ізденуді алдыңғы қатарға шығарды. Оның еңбегі заманауи дауылдарды байқаудың негізін қалады және институционалды аң аулауды шындыққа айналдырды. Алғашқы ұйымдастырылған дауыл қуу іс-шарасы 1969 жылы басталған Альбертаның бұрқасын зерттеу жобасының аясында жүзеге асырылды. Көліктерге түрлі метеорологиялық құралдар мен бұрқасын ұстайтын құрылғылар орнатылып, радарлық стансадағы бақылаушы оларды күдікті бұрқасын аймақтарына бағыттап, радиоарнасы арқылы байланысқан. 1972 жылы Оклахома университеті (OU) Ұлттық қатты дауылдар зертханасымен (NSSL) бірлесіп, Торнадоны ұстап алу жобасын бастады, алғашқы сапар сол жылдың 19 сәуірінде өтті. Бұл институционалдық деңгейде ұйымдастырылған алғашқы ірі торнадо қуу іс-шарасы болды. 1973 жылы Юнион-Ситидегі (Оклахома) торнадо осы жобаның табысқа жетуіне және торнадо мен суперклетканың морфологиясы туралы білімді дамытуға ықпал етті, сонымен қатар далалық зерттеулердің тиімділігін дәлелдеді. Жобаның нәтижесінде тәжірибелі дауыл қуушылардың бірінші легионы құрылды, ал Хоадлидің "Storm Track" журналы 1977 жылы осы қауымдастықты біріктірді. Дауыл қуу 1978 жылы "In Search of" телебағдарламасының бір бөлігінің эфирге шығуымен, 1985 жылы PBS арнасының "Nova" сериалындағы деректі фильммен және 1996 жылғы мамырда "Twister" атты голливудтық блокбастердің көрсетілімімен үш рет танымал мәдениетке енді, ол хоббидің қызықты, бірақ қияли бейнесін көрсетті. Дауыл қууға ерте әсер етуге "Weatherwise" журналында жарық көрген мақалалар да көмектесті. Телевизиялық бағдарламалар мен жаңалықтардағы ауа-райы туралы хабарлардың көбеюі, әсіресе 1990 жылдардың басында VHS таспаларының кең таралғандығынан кейін, дауылдар мен дауыл қууға қызығушылықты арттырды. Әсіресе, 1990 жылдардың ортасынан бері интернет дауыл қуушылардың санын едәуір арттырды. Бұл факторлардың нәтижесінде көптеген адамдар жергілікті ауданда торнадо іздеуге шығуы да көбейді. 2007–2011 жылдарғы Discovery Channel телеарнасының "Storm Chasers" реалити-шоуы да осы белсенділікті күшейтті. Дауыл қуудың сипаты мен қуушылардың ерекшеліктері жылдар өте өзгерді. 1970 жылдардан 1990 жылдардың ортасына дейін Ұлы жазықта көктемде ғылыми далалық жобалар жүргізілді. Одан кейін әр көктемде түрлі далалық эксперименттер жүргізілді, ал 2009–2010 жылдары үлкен жоба – VORTEX2 өткізілді. 1990 жылдардың ортасынан бері дауыл қуу ғылымының көп бөлігі, ірі далалық жобалардан басқа, жылдамдықты өлшейтін радарлармен жүргізіледі.
Storm chasing is broadly defined as the deliberate pursuit of any severe weather phenomenon, regardless of motive, but most commonly for curiosity, adventure, scientific investigation, or for news or media coverage. A person who chases storms is known as a storm chaser or simply a chaser. While witnessing a tornado is the single biggest objective for most chasers, many chase thunderstorms and delight in viewing cumulonimbus and related cloud structures, watching a barrage of hail and lightning, and seeing what skyscapes unfold. A smaller number of storm chasers attempt to intercept tropical cyclones and waterspouts. These can include the beauty of the views afforded by the sky and land, the mystery of not knowing precisely what will unfold, the journey to an undetermined destination on the open road, intangible experiences such as feeling one with a much larger and more powerful natural world, the challenge of correctly forecasting and intercepting storms with optimal vantage points, and pure thrill seeking. Pecuniary interests and competition may also be components; in contrast, camaraderie is common. Although scientific work is sometimes cited as a goal, direct participation in such work is almost always impractical during the actual chase except for chasers collaborating in an organized university or government project. Many chasers also act as storm spotters, reporting their observations of hazardous weather to relevant authorities. These reports greatly benefit real time warnings with ground truth information, as well as science as a whole by increasing the reliability of severe storm databases used in climatology and other research (which ultimately boosts forecast and warning skill). Additionally, many recreational chasers submit photos and videos to researchers as well as to the U. S. National Weather Service (NWS) for spotter training. Storm chasers are not generally paid to chase, with the exception of television media crews in certain television market areas, video stringers and photographers (freelancers mostly, but some staff), and researchers such as graduate meteorologists and professors. An increasing number sell storm videos and pictures and manage to make a profit. A few operate "chase tour" services, making storm chasing a recently developed form of niche tourism. Financial returns usually are relatively meager given the expenses of chasing, with most chasers spending more than they take in and very few making a living solely from chasing. Chasers are also generally limited by the duration of the season in which severe storms are most likely to develop, usually the local spring and/or summer. No degree or certification is required to be a storm chaser, and many chases are mounted independently by amateurs and enthusiasts without formal training. Local National Weather Service offices do hold storm spotter training classes, usually early in the spring. Some offices collaborate to produce severe weather workshops oriented toward operational meteorologists. Storm chasers come from a wide variety of occupational and socioeconomic backgrounds. Though a fair number are professional meteorologists, most storm chasers are from other occupational fields, which may include any number of professions that have little or nothing to do with meteorology. A relatively high proportion possess college degrees and a large number live in the central and southern United States. Many are lovers of nature with interests that also include flora, fauna, geology, volcanoes, aurora, meteors, eclipses, and astronomy. and was the founder and first editor of Storm Track magazine. Neil B. Ward (1914–1972) subsequently brought research chasing to the forefront in the 1950s and 1960s, enlisting the help of the Oklahoma Highway Patrol to study storms. His work pioneered modern storm spotting and made institutional chasing a reality. The first coordinated storm chasing activity sponsored by institutions was undertaken as part of the Alberta Hail Studies project beginning in 1969. Vehicles were outfitted with various meteorological instrumentation and hail catching apparatus and were directed into suspected hail regions of thunderstorms by a controller at a radar site. The controller communicated with the vehicles by radio. In 1972, the University of Oklahoma (OU) in cooperation with the National Severe Storms Laboratory (NSSL) began the Tornado Intercept Project, with the first outing taking place on 19 April of that year. This was the first large scale tornado chasing activity sponsored by an institution. It culminated in a brilliant success in 1973 with the Union City, Oklahoma tornado providing a foundation for tornado and supercell morphology that proved the efficacy of storm chasing field research. The project produced the first legion of veteran storm chasers, with Hoadley's Storm Track magazine bringing the community together in 1977. Storm chasing then reached popular culture in three major spurts: in 1978 with the broadcast of an episode of the television program In Search of ; in 1985 with a documentary on the PBS series Nova; and in May 1996 with the theatrical release of Twister, a Hollywood blockbuster which provided an action packed but heavily fictionalized glimpse of the hobby. Further early exposure to storm chasing resulted from notable magazine articles, beginning in the late 1970s in Weatherwise magazine. Various television programs and increased coverage of severe weather by the news media, especially since the initial video revolution in which VHS ownership became widespread by the early 1990s, substantially elevated awareness of and interest in storms and storm chasing. The Internet in particular has contributed to a significant increase in the number of storm chasers since the mid to late 1990s. A sharp increase in the general public impulsively wandering about their local area in search of tornadoes similarly is largely attributable to these factors. The 2007–2011 Discovery Channel reality series Storm Chasers produced another surge in activity. Over the years the nature of chasing and the characteristics of chasers shifted. From their advent in the 1970s until the mid 1990s, scientific field projects were occasionally conducted in the Great Plains during the spring. and was soon followed by various field experiments each spring, with another large project, VORTEX2, in 2009–2010. Since the mid 1990s, most storm chasing science, with the notable exception of large field projects, consists of mobile Doppler weather radar intercepts.
Үлгілі дауыл қуу
Дауылдарды қуу көбінесе қатты дауылдың белсенді кезеңінің салыстырмалы түрде қысқа уақытын куәсі болу үшін мыңдаған шақырым жол жүруді қамтиды. Кез келген күні дауылды қуушының ештеңе таппауы дағдыға айналған. Дауылды қуушылардың қатысу дәрежесі, біліктілігі, философиясы және техникасы кең ауқымда өзгереді, бірақ көптеген қуушылар жолға шығу алдында да, қуу кезінде де ауа райы деректерінің әртүрлі көздерін пайдалана отырып, көп уақытын болжауға жұмсайды. Көптеген дауылды қуушылар метеоролог емес, ал көптеген қуушылар метеорологияны және қатты конвективті дауылдарды болжаудың қыр-сырын зерттеу және тәжірибе арқылы үйренуге көп уақыт пен күш жұмсайды. "Сәтсіздік" дауылдардың пайда болмауы кезінде, кейде "ашық ауа-райы" деп аталатын, дауылдар пайда болғанда бірақ қалып қойғанда, дауылдар пайда болғанда бірақ әлсіз болғанда немесе дауылдар қараңғыдан кейін пайда болғанда болады. Көптеген қуулар кез келген маркадағы немесе модельдегі автокөлікпен, мысалы, седан, фургон, пикап немесе SUV жүргізу арқылы жүзеге асырылады, бірақ кейбір адамдар көбінесе ұшақтармен ұшады және кейбір аймақтардағы телеарналар тікұшақтарды пайдаланады. Зерттеу жобалары кейде ұшақтарды да қолданады.
Chasing often involves driving thousands of miles in order to witness the relatively short window of time of active severe thunderstorms. It is not uncommon for a chaser to end up empty handed on any particular day. Storm chasers' degrees of involvement, competencies, philosophies, and techniques vary widely, but many chasers spend a significant amount of time forecasting, both before going on the road as well as during the chase, utilizing various sources for weather data. Most storm chasers are not meteorologists, and many chasers expend significant time and effort in learning meteorology and the intricacies of severe convective storm prediction through both study and experience. A "bust" occurs when storms do not fire, sometimes referred to as "severe clear", when storms fire but are missed, when storms fire but are meager, or when storms fire after dusk. Most chasing is accomplished by driving a motor vehicle of any make or model, whether it be a sedan, van, pickup truck, or SUV, however, a few individuals occasionally fly planes and television stations in some markets use helicopters. Research projects sometimes employ aircraft, as well.
Географиялық, маусымдық және тәуліктік белсенділік
Дауыл аулаушылар көктем мен жаздың басында, әсіресе мамыр мен маусым айларында, АҚШ-тың Ұлы жазықтарында (Канадаға дейін созылады) "Торнадо аллеясы" деп белгілі аймақта ең көп белсенді болады, кейбір күндері осы кезеңде жүздеген адамдар қатысады. Бұл, Ұлы жазықтардың ең қолайлы жерінде ең үнемі торнадо болатын күндермен сәйкес келеді. Мұнда ең күшті супержасушалар ғана емес, сонымен қатар атмосфераның ылғалдылығына байланысты, дауылдар шығысқа қарай жиі болатын қатты дауылдарға қарағанда жақсы көрінеді. Жыл басында аулаушылар оңтүстікке қарай жылжуға бейім, ал маусым өте келе ұшқын ағысымен бірге солтүстікке қарай жылжып, жыл соңында болатын дауылдар көбінесе оқшауланған және баяу жылдамдықпен қозғалады, бұл екеуі де аулаушылар үшін қолайлы. Ең үлкен табыстар қараша және желтоқсан айларында тіркеледі. Сонымен қатар, бірнеше адам Ұлыбритания, Израиль, Италия, Испания, Франция, Бельгия, Нидерланды, Финляндия, Германия, Австрия, Швейцария, Польша, Болгария, Словения, Венгрия, Чехия, Словакия, Эстония, Аргентина, Оңтүстік Африка, Бангладеш және Жаңа Зеландия сияқты басқа елдерде де дауыл аулаумен айналысады; көптеген адамдар осы және әлемнің басқа елдерінен (әсіресе Ұлыбританиядан) Солтүстік Американың Ұлы жазықтарына сапар шегеді. Еуропада дауыл аулаушылардың саны мен олардың белсенділік танытатын елдерінің саны 1990-2010 жылдар аралығында қарқынды түрде өсті.
Storm chasers are most active in the spring and early summer, particularly May and June, across the Great Plains of the United States (extending into Canada) in an area colloquially known as Tornado Alley, with many hundred individuals active on some days during this period. This coincides with the most consistent tornado days in the most desirable topography of the Great Plains. Not only are the most intense supercells common here, but due to the moisture profile of the atmosphere the storms tend to be more visible than locations farther east where there are also frequent severe thunderstorms. There is a tendency for chases earlier in the year to be farther south, shifting farther north with the jet stream as the season progresses. Storms occurring later in the year tend to be more isolated and slower moving, both of which are also desirable to chasers. with the biggest successes in November and December. A handful of individuals are also known to be chasing in other countries, including the United Kingdom, Israel, Italy, Spain, France, Belgium, the Netherlands, Finland, Germany, Austria, Switzerland, Poland, Bulgaria, Slovenia, Hungary, the Czech Republic, Slovakia, Estonia, Argentina, South Africa, Bangladesh, and New Zealand; although many people trek to the Great Plains of North America from these and other countries around the world (especially from the UK). The number of chasers and number countries where chasers are active expanded at an accelerating pace in Europe from the 1990s–2010s.
Оқиғалар
Шамамен алты онжылдық бойы, көлік құралдарына байланысты оқиғалар ғана белгілі болды. Біріншісі – 1984 жылы қоянды өткіріп жіберу үшін бұрылғанда гидропланингке ұшырап қайтыс болған Оклахома университетінің (ОУ) студенті Кристофер Филлипс. Басқа оқиғалардың ішінде 2005 жылы Техас штатының шығысындағы «Деннис» даулынан кейін үйіне қайтып келе жатқан Джефф Уэр, 2009 жылы Айова штатындағы I 80 тас жолында еленді өткіріп жіберу үшін бұрылған Фабиан Гера және 2012 жылы Оклахома штатындағы Уилл Роджерс (I 44) тас жолында дауылдан қайтып келе жатқан Энди Габриэльсонды соққан қарсы бағыттан келген жүргізуші болды. 2013 жылдың 31 мамырындағы бір ерекше жағдай, ауа райының тікелей әсерінен болған алғашқы белгілі дауылшылардың қазасына әкелді. Оклахома штатының Эль-Рено қаласының жанында тіркелген ең кең торнадо соқты. Инженер Тим Самарас, оның фотограф ұлы Пол және метеоролог Карл Янг, ауылдық жолда торнадо кезінде жер бетінде зондтау және инфрадыбыстық зерттеулер жүргізу кезінде қаза тапты. Оқиғалардың ерекше үйлесімділігі нәтижесінде, бұрыннан үлкен және жаңбырмен көлеңкеленген, бірақ ішінара мөлдір торнадо бірден 2,6 миль (4 км) еніне дейін кеңейіп, бірден бағытын өзгертіп, жылдамдығын арттырды. Бірнеше басқа дауылшылар да осы торнадо мен оның тудырған суперклеткасының артқы жағынан төмен құлаған ауа ағынының (RFD) әсеріне ұшырады, кейбіреулері жарақат алды. Қатты дауылдарды қуалау кезінде, The Weather Channel (TWC) телеарнасының өздерінің «Storm Wranglers» шоуының жұлдыздары ретінде келісімшарт жасаған Келли Уильямсон үшін Рэндалл Ярналл басқарған көлік 2017 жылы Батыс Техастағы 1081 фермалық-базарлық жолда солтүстіске қарай келе жатып тоқтау белгісін өткіріп жіберіп, 2794 фермалық-базарлық жолда батысқа қарай келе жатқан Корбин Ли Джейгер басқарған көлікке соқтығысты. Үшеуі де оқиға орнында қаза тапты, ал Джейгердің анасы Уильямсон мен Ярналлдың, сондай-ақ TWC-нің мүліктеріне талап арыз берді, себебі бұл екеуінің бейхабар жүргізу тарихы болған және TWC басқа дауылшылардың оларға берген ескертулерін елемегені айтылды. 2019 жылы сотқа берілген арыз 2021 жылы шешілді. 2019 жылы тағы бір қайғылы оқиға болды, австралиялық Дейл Шарп Канзас штатының 42 тас жолында еленді соққаннан кейін мүгедек болып қалды. Ол көліктен қашып бара жатқанда, қарсы келе жатқан көлік оған соқты, кейін ауруханада көз жұмды. 2022 жылы екі жеке қайғылы оқиға болды. Сәуір айында үш ОУ метеорология студенті – Дрейк Брукс, Николас Найр және Гэвин Шорт, Оклахома штатындағы I 35 тас жолында дауылды қуалап қайтып келе жатып гидропланингке ұшырап қаза тапты. Ал мамыр айында Мексика қаласынан келген дауылды зерттеуші метеоролог Марта Льянос Родригес қаза тапты және үш метеоролог әріптесі жарақат алды (екі чилилік өмірге қауіп төндірмейтін жарақат алды, ал екіншісі, Чилиде орналасқан американдық Брэдфорд Барретт, өмірге қауіп төндіретін жарақат алды). Олар Оңтүстік-Батыс Миннесота штатындағы I 90 тас жолында құлаған электр сымдарына тоқтағанда, олардың көлігі жартылай тіркемелі жүк көлігімен соқтығысты. Автомобиль апаттары, молния соққан және торнадоның әсерінен жарақат алған басқа да оқиғалар да болды. 1990 жылдың 13 наурызында торнадо жарылысын қуалап жүргенде, KWTV телеарнасының фотографы Билл Мериккель Оклахома штатының Линдси қаласының жанында атылып, жарақат алды.
For nearly sixty years, the only known chaser deaths were driving related. The first was Christopher Phillips, a University of Oklahoma (OU) undergraduate student, who died in a hydroplaning accident when swerving to miss a rabbit in 1984. Other incidents included Jeff Wear driving home in East Texas from a Hurricane Dennis chase in 2005, Fabian Guerra swerving to miss a deer while driving to a chase on I 80 in Iowa in 2009, and when a wrong way driver resulted in a head on collision that killed Andy Gabrielson who was on the Will Rogers Turnpike (I 44) in Oklahoma returning from a chase in 2012. On 31 May 2013, an extreme event led to the first known chaser deaths inflicted directly by weather when the widest tornado ever recorded struck near El Reno, Oklahoma. Engineer Tim Samaras, his photographer son Paul, and meteorologist Carl Young were killed on a rural road by the tornado while doing in situ probe and infrasonic field research. In an exceptional combination of events, the already large and rain obscured yet partially translucent tornado swiftly swelled to 2.6 mile (4 km) wide as it simultaneously changed direction and accelerated. Several other chasers were also struck and some injured by this tornado and its parent supercell's rear flank downdraft (RFD). While chasing severe storms, a vehicle driven by Randall Yarnall for Kelley Williamson, who were contracting for The Weather Channel (TWC) as stars of their own show, Storm Wranglers, ran a stop sign while northbound on Farm to Market Road 1081 and struck a vehicle driven by Corbin Lee Jaeger going west on Farm to Market Road 2794 in West Texas in 2017. All three died at the scene, and the mother of Jaeger sued the estates of Williamson and Yarnall, as well as TWC, as there was a history of reckless driving by the pair for which it was alleged TWC ignored warnings to them by other chasers. The suit filed in 2019 was resolved in 2021. Another fatality occurred in 2019 when Dale Sharpe, an Australian, struck a deer and subsequently became disabled on Kansas Highway 42. As he fled the vehicle, an oncoming vehicle struck him and he later died at the hospital. Two separate fatal accidents occurred in 2022. In April three OU meteorology students, Drake Brooks, Nicholas Nair, and Gavin Short, died after hydroplaning on I 35 in Oklahoma while returning from a chase and in May, Martha Llanos Rodriguez, a storm chasing meteorologist from Mexico City was killed and three meteorologist colleagues were injured (two Chileans sustained non life threatening injuries and the other, Bradford Barrett, an American stationed in Chile, sustained life threatening injuries) when they stopped for downed power lines on I 90 in southwestern Minnesota and their vehicle was hit by a semi trailer truck. There are other incidents in which chasers were injured by automobile accidents, lightning strikes, and tornado impacts. While chasing a tornado outbreak on 13 March 1990, KWTV television photographer Bill Merickel was shot and injured near Lindsay, Oklahoma.
Жабдық
Дауыл аулаушылар қолданатын жабдықтың көлемі жағынан әртүрлі болады, кейбіреулері минималистік көзқарас ұстанады; мысалы, қуу кезінде тек қарапайым фотосурет техникасын ғана алып жүреді, ал енді біреулері спутниктік жүйелерден бастап, тікелей деректер ағынынан, көлікке орнатылған метеостанциялар мен шелпе сақшыларына дейін барлық мүмкіндікті пайдаланады.
Storm chasers vary with regards to the amount of equipment used, some prefer a minimalist approach; for example, where only basic photographic equipment is taken on a chase, while others use everything from satellite based tracking systems and live data feeds to vehicle mounted weather stations and hail guards.
Тарихи
Тарихи тұрғыдан алғанда, дауылдарды аңдып шығу үшін далалық талдау немесе кейбір жағдайларда тәжірибелі бақылаушылар мен болжаушылардың болжауларына сүйенуге тура келді. Алғашқы технология байланыс үшін радио құрылғылардан тұрады. Бұл жабдықтардың көп бөлігі радиофакс деректерін қабылдауға бейімделген, бұл негізгі бақылау және талдау деректерін алу үшін пайдалы болды. Мұндай технологияны бірінші кезекте университеттер мен мемлекеттік зерттеу топтары пайдаланған, олардың бюджеті жеке зерттеушілерге қарағанда көбінесе үлкен болған. Сонымен қатар, радио сканерлер апаттық қызмет пен дауыл байқаушыларды тыңдау үшін, ең белсенді немесе қауіпті ауа райының қайда екенін анықтау үшін көп қолданылды. Бірқатар аңшылар радио әуесқойлар болды және олар ұялы (немесе портативті) әуесқой радионы тікелей байқаушылармен және басқа аңшылармен байланыс орнату үшін қолданды, бұл оларға өздері көре алмайтын нәрселерді білуге мүмкіндік берді. Тек 1980 жылдардың ортасынан соңына дейін ноутбук компьютердің дамуы дауыл қууда революция жасай бастады. Алғашқы кездері кейбір аңшылар акустикалық қосқыштармен телефон арқылы жер беті мен жоғары қабаттағы ауа райы деректерін жүктеді. Технология радар және спутниктік деректер сияқты графикалық бейнелеу үшін тым баяу болды; және алғашқы жылдары бұл телефон желілері арқылы қол жетімді емес еді. Кейбір шикі деректерді бағдарламалық қамтамасыз ету арқылы жүктеуге және сызуға болады, мысалы, WeatherGraphix (Digital Atmosphere-нің алдыңғысы) және ұқсас бағдарламалық қамтамасыз етуді немесе SHARP және ұқсас бағдарламалық қамтамасыз етуді қолдана отырып, жоғары қабаттағы ауа райы зондаларын пайдалану. Метеорологиялық деректердің көпшілігі таңертең бірден жиналды, ал қалған күннің ізі осыдан алынған талдау мен болжауға, сондай-ақ күні бойы далада пайда болған визуалды белгілерге негізделді. Карталардағы ауа райының графигі жиі қолмен метеорологиялық үлгілерді диагностикалау үшін талданады. Кейде аңшылар ауа райы туралы мәлімет алу үшін ауылдық әуежайларға немесе NWS кеңселеріне тоқтап қалады. NOAA Weather Radio (NWR) көлік құралында тоқтамай-ақ, ауа райы сағаттары мен ескертулері, жер бетіндегі ауа райы жағдайы, конвективті перспективалар және NWS радарлық қорытындылары сияқты ақпаратты бере алады. Қазіргі кезде дауыл аңшылар кез келген кітапханада, тіпті АҚШ-тың кішігірім қалаларында да қол жетімді жоғары жылдамдықты Интернетке қол жеткізуді пайдалана алады. Бұл мәліметтер күні бойы қол жетімді, бірақ Интернетке қол жетімді орынды табу және тоқтату керек. Мобильді компьютерлердің дамуымен, алғашқы компьютерлік карталау бағдарламалық жасақтамасы қолжетімді болды, шамамен VHS видеокамерасының кең таралуымен бір мезгілде жылдам өсу кезеңі басталды. 1980 жылдардың ортасына дейін кино жабдықтарының көпшілігі 8 мм кинокамералардан тұратын. Алғашқы VHS тұтынушылар камераларының сапасы дәстүрлі фильм форматтарымен салыстырғанда нашар болған (және көлемі біршама ауыр) болса да, ресурстардың минималды мөлшерінде түсірілетін бейне көлемі сол кездегі кез-келген фильм форматынан әлдеқайда үлкен болды. 1980 және 1990 жылдары The Weather Channel (TWC) және A. M. Weather аңшыларды аңшылыққа шақырушылар арасында танымал болды, соңғысы үшін аңшылыққа ертеңіне және біріншісі үшін аңшылыққа дейін және оның алдында да. Сауда радиосы кейде ауа райы мен зақымдану туралы ақпарат береді. 1990 жылдарда технологиялық серпілістер болды. Тез дамыған технологиялардың арқасында теледидар құрылғыларын көлік құралдарына орнату оңай болды, бұл дауыл аңшыларға жергілікті телеарналарды белсенді түрде көруге мүмкіндік берді. Ұялы телефондар кең таралды, бұл дәстүрлі радиобайланыс әдістері идеалдық болмаған кезде немесе радиосы бар адамдар үшін топтық үйлестіруді жеңілдетті. 1993 жылы Дүниежүзілік Желі (WWW) пайда болуы Интернетке кіруді тездетті және алғашқы университеттердің кейбір ауа райы сайттарына FTP-мен кіруге мүмкіндік берді. 1990 жылдардың ортасында кішігірім, тиімді теңіз радарлары пайда болды. Мұндай теңіз радарлары жер бетіндегі жылжымалы жағдайларда заңсыз болса да, бірқатар аңшылар оларды жылжымалы радарларға ие болу үшін тез қабылдады. Бұл радарлар зерттеу радарларына, мысалы, далалық жобаларда қолданылатын Допплер дөңгелектердегі (DOW) кедергі келтіреді. Сонымен қатар, алғашқы жарық белгілері мен карталық құрылғылар пайда болды және алғашқы онлайн-радио деректерін жеке корпорациялар ұсынды немесе, басында кейбір кешігулермен, тегін қызметтер ұсынды. 1990 жылдардың соңында танымал деректер сатушысы WeatherTAP болды.
Historically, storm chasing relied on either in field analysis or in some cases nowcasts from trained observers and forecasters. The first in field technology consisted of radio gear for communication. Much of this equipment could also be adapted to receive radiofax data which was useful for receiving basic observational and analysis data. The primary users of such technology were university or government research groups who often had larger budgets than individual chasers. Radio scanners were also heavily used to listen in on emergency services and storm spotters so as to determine where the most active or dangerous weather was located. A number of chasers were also radio amateurs, and used mobile (or portable) amateur radio to communicate directly with spotters and other chasers, allowing them to keep abreast of what they could not themselves see. It was not until the mid to late 1980s that the evolution of the laptop computer would begin to revolutionize storm chasing. Early on, some chasers carried acoustic couplers to download batches of raw surface and upper air data from payphones. The technology was too slow for graphical imagery such as radar and satellite data; and during the first years this wasn't available on any connection over telephone lines, anyway. Some raw data could be downloaded and plotted by software, such as surface weather observations using WeatherGraphix (predecessor to Digital Atmosphere) and similar software or for upper air soundings using SHARP, and similar software. Most meteorological data was acquired all at once early in the morning, and the rest of day's chasing was based on analysis and forecast gleaned from this; as well as on visual clues that presented themselves in the field throughout the day. Plotted weather maps were often analyzed by hand for manual diagnosis of meteorological patterns. Occasionally chasers would make stops at rural airstrips or NWS offices for an update on weather conditions. NOAA Weather Radio (NWR) could provide information in the vehicle, without stopping, such as weather watches and warnings, surface weather conditions, convective outlooks, and NWS radar summaries. Nowadays, storm chasers may use high speed Internet access available in any library, even in small towns in the US. This data is available throughout the day, but one must find and stop at a location offering Internet access. With the development of the mobile computers, the first computer mapping software became feasible, at about the same time as the popular adoption of the VHS camcorder began a rapid growth phase. Prior to the mid to late 1980s most motion picture equipment consisted of 8 mm film cameras. While the quality of the first VHS consumer cameras was quite poor (and the size somewhat cumbersome) when compared to traditional film formats, the amount of video which could be shot with a minimal amount of resources was much greater than any film format at the time. In the 1980s and 1990s The Weather Channel (TWC) and A. M. Weather were popular with chasers, in the morning preceding a chase for the latter and both before and during a chase for the former. Commercial radio sometimes also provides weather and damage information. The 1990s brought technological leaps and bounds. With the swift development of solid state technology, television sets for example could be installed with ease in most vehicles allowing storm chasers to actively view local TV stations. Mobile phones became popular making group coordination easier when traditional radio communications methods were not ideal or for those possessing radios. The development of the World Wide Web (WWW) in 1993 hastened adoption of the Internet and led to FTP access to some of the first university weather sites. The mid 1990s marked the development of smaller more efficient marine radars. While such marine radars are illegal if used in land mobile situations, a number of chasers were quick to adopt them in an effort to have mobile radar. These radars have been found to interfere with research radars, such as the Doppler on Wheels (DOW) utilized in field projects. The first personal lightning detection and mapping devices also became available and the first online radar data was offered by private corporations or, at first with delays, with free services. A popular data vendor by the end of the 1990s was WeatherTAP.
Ағымдағы
Кейбір GPS қолданушылар оларды әлі де резервтік ретінде немесе басқа аңшылармен стратегия жасау үшін пайдаланады. Қалпақ штаттық карталарды қолдануға болады, бірақ қажетті штаттардың көптігіне байланысты қиын және тек негізгі жолдарды көрсетеді. Ұлттық атластар егжей-тегжейлі мәліметтерге мүмкіндік береді және барлық штаттар бір кітапта қамтылған, AAA артықшылықты және Рэнд МакНеллиден кейін Мишлен де қолданылады. Ауылдық жерлерде егжей-тегжейлі болуына байланысты ең жақсы атлас - бұл бастапқыда Ширер баспасынан шыққан "Жолдар" сериясы, ол алдымен Техасты қамтыды, бірақ Оклахома және Колорадо сияқты басқа штаттарға кеңейтілді. Одақтың барлық штаттарын қамтитын "Атлас және Газеттер" сериясы бар. ДеЛорм сонымен қатар ноутбуктерге қосылатын алғашқы GPS қабылдағыштарын жасады және бірнеше жылдар бойы карталық бағдарламалық жасақтаманы жасаушылардың бірі болды. DeLorme Street Atlas USA немесе Microsoft Streets & Trips 2013 жылы тоқтатылғанға дейін көптеген аңшылар қолданған. Аңшылар қазір Google Maps, Waze және/немесе Apple Maps немесе басқа веб-карталарды мобильді құрылғыларда қолданады, өйткені операциялық жүйелер кейіннен Windows Maps және Apple Maps қосымшаларын енгізгенмен, салыстырмалы түрде мықты карталық бағдарламалық жасақтама пайда болған жоқ. Карталарды белсенді интернет байланысысыз алуды қамтамасыз ету үшін бұл шешімдердің барлығына карталарды жергілікті жүктеу қажет. GPS қабылдағыштар әлі де басқа бағдарламалық жасақтамамен, мысалы, радарлық деректерді көрсету үшін пайдаланылуы мүмкін. 1996 жылы азаматтық GPS пайда болуы үлкен өзгеріс болды, содан кейін онжылдықтарда қосымша спутниктік навигациялық жүйелер пайда болды және GPS жетілдірілді. Алғашында GPS құрылғылары өте қымбат болатын және негізгі функцияларды ғана ұсынған, бірақ бұл көп ұзамай өзгерді. 1990 жылдардың аяғында Интернет ауа райы туралы деректер мен тегін ауа райы бағдарламалық жасақтамаларына толы болды, сонымен қатар тұтынушылар үшін алғашқы шынайы ұялы Интернет модемдері пайда болды, олар аудармашыларға қазіргі уақыттағы аудармашыларға сүйенбей, даладағы деректерге қол жеткізуді қамтамасыз етті. NWS сонымен қатар NEXRAD 3-деңгейлі радарлық деректерді алғашқы тегін, жаңартылған түрде жариялады. Осылардың барлығымен бірге GPS құрылғылары компьютерлермен байланысуға мүмкіндік алды, бұл навигацияны жеңілдетті. 2001 жылы дауыл аулаушылар үшін келесі үлкен технологиялық серпіліс болды, өйткені алғашқы Wi-Fi құрылғылары көптеген жағдайларда сымсыз кең жолақты қызмет көрсетуді тегін ұсына бастады. Кейбір орындар (ресторандар, мотельдер, кітапханалар және т.б.) Бұл жүйелер басқа да қолжетімділіктерді қамтамасыз ету үшін белгілі болды. 2002 жылы GPS-тің орналасуын және Допплер ауа райын анықтауды біріктіретін SWIFT WX деп аталатын алғашқы Windows-қа негізделген пакет пайда болды. SWIFT WX дауыл аулаушы кемелеріне торнадолық дауылдарға қатысты өздерін дәл орналастыруға мүмкіндік берді. 2004 жылы тағы екі дауыл аулау құралы пайда болды. Біріншісі, WxWorx, арнайы қабылдағыш пен Барон Сервистердің ауа райы бағдарламалық жасақтамасын пайдаланатын жаңа XM спутниктік радио жүйесі болды. Бұрынғы ұялы байланыс қызметінен айырмашылығы, бұл жерде өлі нүктелер жоқ еді, яғни тіпті ең шалғай аймақтарда да дауыл аулаушылар әлі де тікелей деректерді өткізеді. Екінші құрал - GRLevel3 деп аталатын жаңа бағдарламалық жасақтама. GRLevel3 тегін және жазылымдық негіздегі шикі радиолокациялық файлдарды пайдаланып, деректерді GIS қабаттастыру мүмкіндіктері бар шынайы векторлық форматта көрсетті. 2006 жылдан бастап, ізденушілердің саны көбейіп, Spotter Network (SN) пайдаланады, ол GPS деректерін пайдаланады, қатысушылар мен ізденушілердің нақты уақыт позициясын сызу үшін, және бақылаушыларға маңызды ауа райы туралы хабарлауға мүмкіндік береді, сондай-ақ навигациялық карталар, ауа райы өнімдері және т.б. үшін ГИС қабатталуы. Қауіпкерлердің ең көп тараған байланыс құралы - ұялы телефон. Олар дауыстық және деректік байланыс үшін қолданылады. Сигналды қабылдауды күшейту үшін сыртқы антенналар мен күшейткіштерді пайдалануға болады. Кейбір аңшылар шағын топпен көлікпен жүреді және олар CB радиосын (қолданысқа түспейді) немесе арзан GMRS / FRS қолмен ұсталатын қабылдағыштарды көлік арасындағы байланыс үшін қолданады. Көбінесе көптеген аңшылар сонымен қатар радио операторлары болып табылады және көліктер арасында немесе Skywarn / Canwarn байқау желілерімен байланыс орнату үшін 2 метрлік VHF және сирек кездесетін 70 см UHF жолақтарын пайдаланады. Сканерлер көбінесе байқаушылардың, кейде қоғамдық қауіпсіздік байланысын бақылау үшін қолданылады және олар ауа райы радиосы ретінде де жұмыс істей алады. 2000 жылдың ортасынан бері әлеуметтік желілер қызметтері де қолданылады, Twitter ағымдағы оқиғалар үшін, Facebook суреттерді бөлісу және аулау туралы есептерді талқылау үшін, YouTube және кейде Vimeo немесе TikTok бейнелерді бөлісу үшін, ал Instagram да кейбіреулер суреттерді бөлісу үшін пайдаланады. Әлеуметтік желілер қызметтері көбінесе (бірақ толық емес) форумдар мен электрондық пошта тізімдерін алмастырады, олар Stormtrack журналын толықтырып, содан кейін ауыстырды, дауылдар туралы әңгімелесу және суреттерді бөлісу үшін. Далалық орта деректері әлі де кейбір дауыл аулаушылардың арасында танымал, әсіресе температура, ылғал және желдің жылдамдығы мен бағыты туралы деректер. Көптегендер өз көліктерінің үстіне ауа райы станцияларын орнатуды жөн көреді. Тіпті кәсіби орнатылған және ғылыми сапалы құралдар жүйелері әртүрлі проблемаларға ұшырайды, сондықтан мұндай кездейсоқ жиналған деректер сенімсіз деп есептелуі керек. Басқалары қолмен ұсталатын анемометрлерді пайдаланады. Аязды өлшеу үшін және салыстыру үшін сызғыштар немесе бейсбол доптары әкелінеді. Көлікке орнатылған камералар, мысалы, шатырда немесе көбінесе приборлық тақтада, үздіріссіз бейне жазу мүмкіндігін қамтамасыз етеді. Аңшылар басынан бері тұрақты фотосуреттерді кеңінен пайдаланды. Бейне түсіру 1990 жылдардан бастап 2000 жылдардың басына дейін маңыздылыққа ие болды, бірақ қолжетімді және әмбебап цифрлық SLR (DSLR) камералардың пайда болуымен фотосуреттерге қайта қызығушылық туды. Бұрын 35 мм SLR басылымдық және слайдтық пленкалық форматтар көбінесе қолданылды, сондай-ақ кейбір орта форматты камералар да қолданылды. 2000 жылдардың соңында ұялы телефонның 3G дерек желілері тікелей бейне ағынын қамтамасыз ету үшін жеткілікті жылдам болды. Бұл тікелей бейнелерді бұқаралық ақпарат құралдары, сондай-ақ NWS метеорологтары, төтенше жағдайлар басқармасы және жалпы жұртшылық тікелей жердегі ақпарат алу үшін жиі пайдаланады, сонымен қатар аңшылар үшін бейне сату мүмкіндіктерін жақсартады. Сонымен қатар, осы уақытқа дейін жад карталарын пайдаланатын бейнекамералар пайда болды. Цифрлік бейнелер жылдар бойы қолданылып келді, бірақ олар лентаға жазылған, ал қатты күйде кездейсоқ кіру (сызықты емес) және қоздырмалы бөліктері жоқ. 2000 жылдардың соңында HD бейнелері SD-ні (Солтүстік Америкада NTSC болған) қолдануда басымдыққа ие болды, өйткені бағасы төмендеді және өнімділігі артты (бастапқыда чиптер мен сенсорлардың шектеулеріне байланысты нашар жарық және эпизодтық алиасинг проблемалары болды). 2010 жылдың ортасына қарай 4K камералар көбірек қолданыла бастады. Тік үш аяқтарлар анық және кәсіби фото және бейне суреттерді алу үшін қолданылады және аңшыларға басқа іс-шаралармен айналысуға мүмкіндік береді. Басқа аксессуарларға кабельдік/қашықтан басқару құрылғылары, молния триггерлері және линзалық фильтрлер жатады. Көліктің үстіне орнатылған камералар немесе дөңгелекке жабысқан камералар да қолданылуы мүмкін, сондай-ақ кейбір аңшылар беспилоттық ұшу аппараттарын ("дрондарды") пайдаланады. 2000 жылдардың соңында смартфондардың қолданылуы артты, радиолокациялық деректерді көруге арналған қосымшалар жиі қолданылады. Атап айтқанда, iOS және Android платформаларындағы RadarScope артықшылыққа ие. Pkyl3 Android құрылғыларындағы басты таңдау болды, ол 2018 жылдың тамызында әзірлеуді тоқтатты. Дауыл аулау - бұл жоғары көрінетін ойын-сауық әрекеті (ғылыммен де байланысты), ол сенсациялық БАҚ тарапынан насихатталуға жағдайлы. Тәжірибелі дауыл аулаушылар Чак Досвелл мен Роджер Эдвардс бейшара дауыл аулаушыларды "яхулар" деп атады. Досвелл мен Эдвардс телеарналардағы нашар аулау этикасы "яху" дауыл аулауының өсуіне әкеледі деп санайды. 2019 жылдың наурыз айында The Weather Channel компаниясының бас компаниясына қарсы үлкен сот процесі қозғалды, олардың тоқтатылған дауыл аулаушы жүргізушілерін қасақана түрде жұмысқа алып отырғаны, олардың жол апаттарына себеп болғаны (2017 жылы Техаста тоқтау белгісін бұзу салдарынан екеуі де қаза тапты) айтылды. Эдвардс пен Рич Томпсон, соның ішінде Мэтт Краузер де БАҚтың пайда табуының зиянды әсерлері туралы алаңдаушылық білдірді.
Chasers used paper maps for navigation and some of those now using GPS still use these as a backup or for strategizing with other chasers. Foldable state maps can be used but are cumbersome due to the multitude of states needed and only show major roads. National atlases allow more detail and all states are contained in a single book, with AAA favored and Rand McNally followed by Michelin also used. The preferred atlases due to great detail in rural areas are the "Roads of " series originally by Shearer Publishing, which first included Texas but expanded to other states such as Oklahoma and Colorado. Covering every state of the union are the DeLorme "Atlas and Gazetteer" series. DeLorme also produced early GPS receivers that connected to laptops and for years was one of two major mapping software creators. DeLorme Street Atlas USA or Microsoft Streets & Trips were used by most chasers until their discontinuations in 2013. Chasers now use Google Maps, Waze, and/or Apple Maps or other web mapping on mobile devices as no comparably robust mapping software emerged although operating systems later implemented the apps Windows Maps and Apple Maps. To ensure mapping availability without an active internet connection, these solutions all require downloading maps locally ahead of time. GPS receivers may still be used with other software, such as for displaying radar data. A major turning point was the advent of civilian GPS in 1996, which was followed by additional satellite navigation systems in ensuing decades and by refinements of GPS. At first, GPS units were very costly and only offered basic functions, but that would soon change. Towards the late 1990s the Internet was awash in weather data and free weather software, the first true cellular Internet modems for consumer use also emerged providing chasers access to data in the field without having to rely on a nowcaster. The NWS also released the first free, up to date NEXRAD Level 3 radar data. In conjunction with all of this, GPS units now had the ability to connect with computers, granting greater ease when navigating. 2001 marked the next great technological leap for storm chasers as the first Wi Fi units began to emerge offering wireless broadband service in many cases for free. Some places (restaurants, motels, libraries, etc.) were known to reliably offer wireless access and wardriving located other availabilities. In 2002 the first Windows based package to combine GPS positioning and Doppler weather radar appeared called SWIFT WX. SWIFT WX allowed storm chasers to seamlessly position themselves accurately relative to tornadic storms. In 2004 two more storm chaser tools emerged. The first, WxWorx, was a new XM Satellite Radio based system utilizing a special receiver and Baron Services weather software. Unlike preexisting cellular based services there was no risk of dead spots, and that meant that even in the most remote areas storm chasers still had a live data feed. The second tool was a new piece of software called GRLevel3. GRLevel3 utilized both free and subscription based raw radar files, displaying the data in a true vector format with GIS layering abilities. Since 2006 a growing number of chasers are using Spotter Network (SN), which uses GPS data to plot real time position of participating spotters and chasers, and allows observers to report significant weather as well as GIS layering for navigation maps, weather products, and the like. The most common chaser communications device is the cellular phone. These are used for both voice and data connections. External antennas and amplifiers may be used to boost signal transception. It is not uncommon that chasers travel in small groups of cars, and they may use CB radio (declining in use) or inexpensive GMRS / FRS hand held transceivers for inter vehicle communication. More commonly, many chasers are also ham radio operators and use the 2 meters VHF and, less often, 70 cm UHF bands to communicate between vehicles or with Skywarn / Canwarn spotter networks. Scanners are often used to monitor spotter, sometimes public safety communications, and can double as weather radios. Since the mid 2000s social networking services may also be used, with Twitter most used for ongoing events, Facebook for sharing images and discussing chase reports, YouTube and sometimes Vimeo or TikTok for sharing videos, and Instagram also used by some to share photos. Social networking services largely (but not completely) replace forums and email lists, which complemented and eventually supplanted Stormtrack magazine, for conversing about and sharing images of storms. In field environmental data is still popular among some storm chasers, especially temperature, moisture, and wind speed and direction data. Many choose to mount weather stations atop their vehicles. Even professionally installed and scientific grade instrument systems are subject to various problems, however, so such casually collected data must be considered tenuously. Others use handheld anemometers. Rulers or baseballs may be brought along for measuring hail and for showing as a comparison object. Vehicle mounted cameras, such as on the roof or more commonly on the dash, provide continuous visual recording capability. Chasers heavily utilized still photography since the beginning. Videography gained prominence by the 1990s into the early 2000s but a resurgence of photography occurred with the advent of affordable and versatile digital SLR (DSLR) cameras. Prior to this, 35 mm SLR print and slide film formats were mostly used, along with some medium format cameras. In the late 2000s, mobile phone 3G data networks became fast enough to allow live streaming video from chasers using webcams. This live imagery is frequently used by the media, as well as NWS meteorologists, emergency managers, and the general public for direct ground truth information, and it promotes video sales opportunities for chasers. Also by this time, camcorders using memory cards to record video began to be adopted. Digital video had been around for years but was recorded on tape, whereas solid state is random access rather than sequential access (linear) and has no moving parts. Late in the 2000s HD video began to overtake SD (which had been NTSC in North America) in usage as prices came down and performance increased (initially there were low light and sporadic aliasing problems due to chip and sensor limitations). By the mid 2010s 4K cameras were increasingly in use. Tripods are used by those seeking crisp professional photo and video imagery and also enable chasers to tend to other activities. Other accessories include cable/remote shutter releases, lightning triggers, and lens filters. Windshield mounted cameras or dome enclosed cameras atop vehicle roofs may also be used, and a few chasers use UAVs ("drones"). Late in the 2000s smartphones increased in usage, with radar viewing applications frequently used. Particularly, RadarScope on the iOS and Android platforms is favored. Pkyl3 was a dominant early choice on Android devices which discontinued development in August 2018. Storm chasing is a highly visible recreational activity (which is also associated with science) that is vulnerable to sensationalist media promotion. Veteran storm chasers Chuck Doswell and Roger Edwards deemed reckless storm chasers as "yahoos". Doswell and Edwards believe poor chasing ethics at TV news stations add to the growth of "yahoo" storm chasing. A large lawsuit was filed against the parent company of The Weather Channel in March 2019 for allegedly keeping on contract storm chaser drivers with a demonstrated pattern of reckless driving which ultimately led to a fatal collision (killing themselves and a storm spotter in the other vehicle) when running a stop sign in Texas in 2017. Edwards and Rich Thompson, among others, also expressed concern about pernicious effects of media profiteering with Matt Crowther, among others, agreeing in principle but viewing sales as not inherently corrupting. Self policing is seen as the means to mold the hobby. There is occasional discussion among chasers that at some point government regulation may be imposed due to increasing numbers of chasers and because of poor behavior by some individuals; however, many chasers do not expect this eventuality and almost all oppose regulations—as do some formal studies of dangerous leisure activities which also advocate deliberative self policing. As there is for storm chaser conduct, there is concern about chaser responsibility. Since some chasers are trained in first aid and even first responder procedures, it is not uncommon for tornado chasers to be first on a scene and tending to storm victims or treating injuries at the site of a disaster in advance of emergency personnel and other outside aid. Aside from questions concerning their ethical values and conduct, many have been accredited for giving back to the community in several ways. Just before the Joplin tornado, Storm Chaser Jeff Piotrowski provided advanced warning to Officer Brewer of Joplin local law enforcement, prompting them to activate the emergency sirens. Though lives were lost, many who survived accredited their survival to the siren. After a storm has passed storm chasers are often the first to arrive on the scene to help assist in the aftermath. An unexpected and yet increasingly more common result of storm chasers is the data they provide to storm research from their videos, social video posts and documentation of storms they encounter. After the El Reno tornado in 2013, portals were created for chasers to submit their information to help in the research of the deadly storm. The El Reno Tornado Environment Display (TED) was created to show a synchronized view of the submitted video footage overlaying radar images of the storm with various chasers' positions.