Кіріспе

Тас лақтыру және тас домалату – байланысты, бірақ ерекше іс-әрекеттер: екеуі де су бетіне жалпақ тасты (көбінесе бүйірмен) мұқият лақтырып, оны су үстінде секіріп жүруін қамтамасыз ету өнерін білдіреді. "Домалатудың" мақсаты – тас суға батпас бұрын қанша рет секіретінін анықтау; "Лақтырудың" мақсаты – секіріп жүрген тас суға батпас бұрын қанша қашықтыққа жететінін білу. Жапонияда бұл практиканы "су кесу" деп аударуға болатын Мизу Кири дейді. Мизу Кири жарыстарында жеңімпазды анықтау үшін домалату және лақтыру принциптері, сондай-ақ лақтырудың жалпы эстетикалық сапасы ескеріледі.

Тарих

Тас лақтыру әрекеті Маркус Минуций Феликс өзінің "Октавий" диалогында айтылған, онда ол жағажайда ойнайтын балаларды сипаттады. Грек ғалымы Юлий Полюкс та бұл ойынды "Ономастикон" еңбегінде атап өткен. Тас секіруді спорт түрі ретінде алғаш рет құжаттаған деректердің бірі Англияда тіркелген, онда ол 1583 жылы "Қаз бен Дракон" деп сипатталған. Тас секіру физикасының алғашқы түсіндірмесін 18 ғасырда Лазаро Спаланзани берген.

Жазбалар

Гиннес рекордтар кітабына сәйкес, тас лақтыру бойынша ең көп саны – 88, оны Курт "Тау адамы" Штайнер жасаған. Бұл көрсеткіш 2013 жылдың 6 қыркүйегінде Пенсильвания штатының Аллегени ұлттық орманындағы Қызыл көпірде тіркелді. Бұрынғы рекорд 65 лақтыруды құрады, оны Макс Штайнер (туыстық байланысы жоқ) Риверфронт паркінде, Франклин, Пенсильванияда орнатқан. Одан бұрын, 2007 жылдың 19 шілдесінде Рассел Байарс сол жерде 51 лақтыру жасап рекордты жаңартқан. Курт Штайнер 2002-2007 жылдар аралығында 40 лақтырумен әлем рекордын иеленген, бұл көрсеткіш Франклин, Пенсильванияда өткен жарыста тіркелді. Табиғи таспен ең алыс қашықтыққа лақтыру бойынша Гиннес рекордтары: ерлер арасында – 121,8 метр (Дуги Айзекс, Шотландия), әйелдер арасында – 52,5 метр (Нина Лугинбюль, Швейцария). Бұл рекордтар 2018 жылдың 28 мамырында Уэльстің Поуис аймағындағы Лланверт Уэллс қаласының Абернант көлінде жасалды. Тас лақтырудан бірнеше чемпионаттар өткізіледі. Дүниежүзілік чемпионаттағы ең көп жеңіс рекордтарын Дуги Айзекс (Шотландия) 8 жеңіспен (2005, 2007, 2010, 2011, 2013, 2014, 2015, 2016) және Люси Вуд (Англия) 5 жеңіспен (2012, 2013, 2015, 2016, 2018) иеленеді.

Танымал мәдениетте

2001 жылғы «Амели» фильмінің басты кейіпкері сюжет бойынша Париждегі Сен-Мартен каналында тастарды суда лақтырып секіреді, және жақсы секіретін тастарды кездестіргенде жинап алады.