Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мераб Мамардашвили (15 қыркүйек 1930 – 25 қараша 1990) – грузин философы.
Merab Mamardashvili (, ; September 15, 1930 – November 25, 1990) was a Georgian philosopher.
Өмірбаян
Ол Гориде (Шығыс Грузия) дүниеге келген. 1955 жылы Мәскеу мемлекеттік университетінің философия факультетін бітірген. 1968 жылдан 1987 жылға дейін "Вопросы философии" ("Философия мәселелері") ғылыми журналының редакторының орынбасары болды. Ол Мәскеу мемлекеттік университетінің профессоры және Ресей Ғылым академиясының Мәскеу философия институтының аға ғылыми қызметкері болды. 1987 жылдан 1990 жылға дейін Мамардашвили Грузия Ғылым академиясының Церетели атындағы философия институтында кафедра меңгерушісі және Тбилиси мемлекеттік университетінің профессоры болды. 1990 жылдың 25 қарашасында Мәскеудің Внуково әуежайында жүрек талмасынан қайтыс болды және Тбилисидегі Сабуртало зиратындағы отбасылық қабірге жерленді. 2001 жылдың мамыр айында Тбилисиде оған ескерткіш ашылды.
He was born in Gori (Eastern Georgia). In 1955, he graduated from the Faculty of Philosophy, Moscow State University. From 1968 to 1987, he was a deputy editor of the scientific journal "Voprosy Filosofii" ("Questions of Philosophy"). He became a professor at the Moscow State University and a senior research fellow at the Moscow Institute of Philosophy of the Russian Academy of Science. From 1987 to 1990, Mamardashvili was head of the Department at the Tsereteli Institute of Philosophy, at the Georgian Academy of Sciences and a Professor at the Tbilisi State University. He died from a heart attack at Moscow Vnukovo airport on November 25, 1990, and was buried in Tbilisi in a family grave, at the Saburtalo cemetery. In May 2001, a monument to him was unveiled in Tbilisi.
Философиялық қызмет
Оның өмірінде санаулы ғана кітап жарық көрді, оның дәрістері (ол және басқалар оның дәріс беру стилін «диалогтар» немесе «сұхбаттар» деп атады, ал оны «орыс (немесе грузин) Сократ» деп атады) шәкірті Юрий Сенокосов, бұрынғы Мәскеу саяси зерттеулер мектебінің Елена Немировскаямен бірге негізін қалаушысы, оның өлімінен кейін баспадан шығарылды. Шетелде дәріс берген Мамардашвили Германияда, Францияда және басқа елдерде сөз сөйледі. Рене Декарт пен классикалық неміс философиясының (әсіресе Имануил Кант) ықпалымен Мамардашвили түйсінудің рационалистік теориясына үлес қосты. Оның негізгі зерттеу салалары – талдау және синтез процестерінің жалпы гносеологиялық түсінігі, ғылымның әдістемесі және тарихи-философиялық зерттеулер, әлеуметтік өмірдегі сананың рөлі, сана мен эстетика арасындағы байланыс, сондай-ақ тіл мен сананың жалпы метатеориясы болды. Ол сананы философияның ең басты нысаны деп есептеді. Мамардашвилидің ең танымал сөздері: «сана – бұл үйренуге келмейтін парадоксалдылық», «сана – тәжірибеге келмейтін тәжірибелердің тәжірибесі», «феноменология – барлық философияның серіктес белгісі», «жалғыздық – менің кәсібім» және т.б. 2002 жылы оның еңбектерінің ірі жинағының басылымына кіріспеде ол «тамаша стильге, керемет қызығушылыққа және сирек кездесетін мейірімділікке ие қазіргі заманғы ең қызықты философтардың бірі» ретінде таныстырылды. Сондай-ақ, оның барлық қызығушылықтары адам тұлғасына, оның бостандығы мен жауапкершілігіне, философияның өмірдегі рөліне және мәдениеттегі орнына шоғырланғандығы айтылды.
In his life, only a few books were published, his lectures (for his style of lecturing, he and others called them "dialogues" or "conversations", and he was called "Russian (or Georgian) Socrates") were taped and published after his death by his disciple Yuri Senokosov, co founder with Elena Nemirovskaya of the former Moscow School of Political Studies Lecturing abroad, Mamardashvili gave talks in Germany, France, and other countries. Influenced by René Descartes and classical German philosophy (especially Immanuel Kant), Mamardashvili contributed to the rationalist theory of perception. His main research fields were the general gnoseological notion of processes of analysis and synthesis, the methodology of science and the historic philosophical studies, the role of consciousness in social being, the relationship between consciousness and the aesthetics, and the overall meta theory of language and consciousness. He considered consciousness the ultimate subject of philosophy. Some of the most famous phrases coined by Mamardashvili are: "consciousness is paradoxicalness impossible to get used to", "consciousness is an experience of inexperiencible experiences", "phenomenology is the accompanying feature of all of philosophy", "loneliness is my profession" and so on. In the preview to the edition of the major compilation of his works in 2002, he was introduced as "one of the most interesting contemporary philosophers, a man of impeccable style, magical fascination and rare kindness". It was also noted there that all of his interests were concentrated around the human personality, its freedom and responsibility, and the role of philosophy in life and its place in culture.