Кіріспе

Триффид – Джон Уиндхамның 1951 жылғы «Триффидтер күні» романында жасалған, кейін фильм мен теледидарға бейімделген, ойдан шығарылған биік, қозғалмалы, ет жейтін өсімдік түрі. «Триффид» сөзі британдық ағылшын тілінде үлкен, жауап беруге қабілетті немесе қорқынышты көрінетін өсімдіктерді сипаттау үшін жиі қолданылатын терминге айналды.

Шығу тегі

Романда триффидтер түрінің пайда болуы ешқашан түсіндірілмейді. Басты кейіпкер Билл Мейсен былай деп болжайды:

1962 жылғы фильмде олар кометалар арқылы Жерге жеткізілген басқа планеталық тіршілік формалары ретінде бейнеленеді, бұл романмен қарама-қайшы келеді. 1981 жылғы телесериалда триффидтер нақты өмірде болған кеңес биологы Трофим Лысенконың жасауы еді. Тұқымдары Ресейден контрабанда арқылы шығарылып бара жатқан ұшақ Соғыс кезінде атып түсірілген кезде бүкіл әлемге тарады. 2009 жылғы екі бөлімді телесериалда триффидтер Заирде табиғи түрде кездесетін түр болып табылады, оны Батыс ашқан және жаһандық жылуды болдырмау үшін, қатты отынға балама ретінде жасанды түрде өсірген.

Атауы

Триффид өсімдіктің үш "аяғын" білдіреді. Роман барысында ұзын "i" дауыстысы бар "три" әрпімен басталатын оншақты аталым талқыланған, бірақ соңында "триффид" термині қалыптасты, онда "i" дауыстысы қысқа. Олар үйлердің қасына тамыр жіберіп, ішіндегілерді күтіп отырды.

Басқа бейімделулер мен жалғауларда

Экранда және жалғауларда бейнеленген триффидтер көбінесе Уиндамның бастапқы түсінігінен сыртқы түрімен ерекшеленеді. Стив Секелидің 1962 жылғы киноадаптациясында триффидтер (қазір Triffidus celestus деген екі атау берілген) сабақтарының астында терісін жайпайтын шоғырлары бар, оларды олар қару ретінде және өлген жемдерін сүйреп әкелуге пайдаланады. Сонымен қатар, олардың шаншығы бұрынғыдай оралған өрмелеуіш емес, газбен итермеленетін снаряд ретінде көрсетіледі. Сонымен қатар, фильмдегі триффидтер теңіз суына осал. 2009 жылғы телеадаптацияда триффидтер өздерін тартқыш тамырларымен сүйрегенін көрсетеді, олар жемдерін қысып ұстай да алады. Олардың сабақтары үлкен агава сияқты жапырақтармен қоршалған және олар майларын (романдағы қызғылт емес, жасыл) беттерінен бөліп шығарады. Бұрынғы фильмдерде шыныдан өтпейтін олардың шаншықтары, романның түпнұсқа триффидтері сияқты, терезелерді сындыра алады. Олардың тостаған орнына қызғылт гүл басы бар, ол лилия мен тәтті бұршақтың араласуына ұқсайды, ол шаншықты босату алдында үлкейеді. «Триффидтер түні» романында Солтүстік Америкадағы шағын триффидтердің биіктігі 18 метрге (60 фут) жетеді. Судағы триффидтер де пайда болады, бірақ олардың шаншықтарын қоспағанда, көбінесе көрінбейді: соңғысы тұтқыр деп сипатталады. Романның кейіпкерлерінің бірі, Габриэль Дидс, триффидтердің таяқтарынан шыққан дірілдер эхолокацияның бір түрі ретінде қызмет етеді деп болжайды.

Триффидтер туралы басқа да мәлімет

1981 жылғы теледизайнға негізделген триффидтер және триффид қаруы 2007 жылы Алан Мур жазған және Кевин О'Нилль салған "The League of Extraordinary Gentlemen: Black Dossier" көркем романында кездеседі. "Kingdom of Loathing" онлайн видео ойынында триффидтер "Қорқынышты орман" деп аталатын аймақтағы монстрлар болып табылады. "Симпсондар" атты ұялы телефон ойынында, "Симпсондар: Ақырғы аут" ("The Simpsons: Tapped Out") ойынында Клетус фермасына отырғызуға болатын нұсқалардың бірі – триффидтер, олар күлкілі түрде "адамзаттың аяқталуына" әкеледі. "Рокки қорқынышты шоу" сериалының ашылу әніндегі "Ғылыми фантастикалық екі фильм" түпнұсқа фильмге сілтеме жасайды. "Жаннет Скоттты көргенімде қатты қызығушылық таныттым / Улы түкіретін және өлтіретін триффидпен күресу". "Cataclysm: Dark Days Ahead" компьютерлік және ұялы ойынында триффидтер – ойыншыға агрессивті, адам мөлшеріндегі өсімдік жаратылыстарынан құралған фракция. Бұл жаратылыстардың қауіпті түрі – "Триффид патшайымы", ол сиыр мөлшерінде болып, өте қабілетті және жоғары көрсеткіштері бар жауынгер ретінде сипатталады. Егер ойыншы "Триффид жүрегін" жеңсе, жаратылыстар картаның сол аймағында пайда бола бермейді.

Атаудың басқа қолданылуы

Chromolaena odorata Оңтүстік Африканың Дурбан аймағында "триффид" деп аталады. Ол адамдарға қауіпті емес, бірақ жұтылса канцерогендік әсер етеді. The Triffids – 1978-1989 жылдары Батыс Австралияның Перт қаласында құрылған альтернативті рок тобы. 2022 жылы "Жасыл планета" телесериалында өсімдіктердің қозғалысын түсіру үшін қолданылған арнайы уақыт өте келе түсіретін камералар, ойдан шығарылған өсімдіктердің құрметіне "Триффидтер" деп аталды.