Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Француз композиторы және дирижері (1878–1925)
French composer and conductor (1878–1925)
Андре Каплет (23 қараша 1878 – 22 сәуір 1925) – француз классикалық музыкасының композиторы және дирижері. Ол Клод Дебюссидің досы болды және Дебюссидің бірнеше шығармаларының оркестрлеуін аяқтады, сондай-ақ олардың бірнешеуін түрлі аспаптарға сәйкес етіп өңдеді.
André Caplet (23 November 1878 – 22 April 1925) was a French composer and conductor of classical music. He was a friend of Claude Debussy and completed the orchestration of several of Debussy's compositions as well as arrangements of several of them for different instruments.
Ерте өмір
Андре Каплет 1878 жылғы 23 қарашада Гаврде, қарапайым нормандық отбасында жеті баланың ең кішісі болып дүниеге келді. Бала кезінде фортепиано мен скрипканы ойнауды үйреніп, 13 жасында сол жердегі Гранд-театр оркестрінде өнер көрсетті. 1896 жылы Париж консерваториясына түсіп, бірнеше жүлде алды. Оқу кезінде ол алдымен кешкі уақытта би оркестрлерінде ойнап, кейін дирижерлік етіп, бірден табысқа жетті. 1899 жылы Оркестр Колонның көмекші дирижері болғаннан кейін, Одеон театрының музыкалық жетекшілігін өз қолына алды. 1905 жылдың соңына дейін Каплет Римдегі француз академиясында жүлдеден түскен қаржылық қолдаумен өмір сүрді, бірақ Берлин, Дрезден, Гамбургтегі қойылымдарға қатысу үшін жиі демалысқа шықты. Ол бұл лауазымға академияның негізін қалаушылардың бірі, импресарио Генри Расселл арқылы ие болды, оның әйелі Нина Римде Каплетпен дос болды. Ол дирижер ретінде өзінің беделін арттыру үшін бұл ұсынысты қабылдады және оны қазіргі француз репертуарын АҚШ-қа таныстыру үшін пайдаланды. Ол жетекшілік еткен Дебюссидің шығармаларына «Балажоқ», «Балдар бұрышы», «Пеллеас және Мелисанда» және «Сент-Себастьян шехиді» музыкасы жатады. Рауль Лапарраның «Хабанерасы», Сент-Санның «Самсон мен Далиласы», Луи Оберттің «Көк орман», Хампердинктің «Гензель мен Гретель», Вагнердің «Тристан мен Изольда» және «Мейстерзингерлер» опералары. Опералардан басқа, ол Вердидің реквиемін және сахналық қойылымдарға арналған қосымша музыканы дирижерлік етті: Бизенің Даудедің «Арлезианкасы» және Фауренің Матерлинктың «Пеллеас» пьесасына жазған музыкасы.
André Caplet was born in Le Havre on 23 November 1878, the youngest of seven children born to a Norman family of modest means. He began studying piano and violin when a child and by the age of 13 performed in the orchestra of the Grand Théâtre there. He entered the Paris Conservatory in 1896 and won several prizes. While a student he supported himself first by playing in dance orchestras in the evening and then by conducting, where had immediate success. After a stint as assistant conductor of the Orchestre Colonne, in 1899 he took over the musical direction at the Théâtre de l'Odéon. Until the end of 1905, Caplet lived at the French Academy in Rome with the financial support the prize provided, though he took leave for long periods to attend performances in Berlin, Dresden, Hamburg. He secured the appointment through one of its co founders, the impresario Henry Russell, whose wife Nina became a friend of Caplet during his time in Rome. He accepted the position to enhance his reputation as a conductor and used it to introduce contemporary French repertoire to the United States. Works by Debussy that he led include L'enfant prodigue, the Children's Corner, Pelléas et Mélisande, and the incidental music to Le Martyre de saint Sébastien. Raoul Laparra's Habañera; Saint Saens' Samson et Dalila; Louis Aubert's La Forêt Bleue; Humperdinck's Hansel and Gretel; Wagner's Tristan und Isolde and Die Meistersinger. In addition to operas he led the Verdi Requiem and incidental music to stage performances: Bizet's music for Daudet's L'Arlésienne and Fauré's music for Maeterlinck's Pelléas.
Бірінші дүниежүзілік соғыс
1914 жылдың соңында, "Лес-Приер" атты шығармасының екі бөлімін аяқтағаннан кейін Каплет француз армиясына қабылданып, Вердендегі окоптардағы шайқастарға қатысты. 1915 жылдың мамырында жараланып, кейін сержант шеніне көтерілді. 1917 жылы ол үшінші бөлімін аяқтады және сол жылы Пикардиядағы Хам шағын шіркеуінде, алыстан артиллерияның шуы естіліп тұрғанда, алғаш рет орындалды. Оның әскери қызметі 1919 жылы аяқталды. Сол жылдың 4 маусымында ол композиторлық жұмысын жақыннан қадағалаған генералдың қызы Женевье Перушонға үйленді. 1920 жылы олардың ұлы дүниеге келді. Алберт Стойсель – Каплеттің студенттерінің бірі болған.
At the end of 1914, after he had completed two movements of a work that became Les Prières, Caplet enlisted in the French army and saw combat in the trenches at Verdun. He was wounded in May 1915 and later promoted to sergeant. In 1917 he completed the third movement and the work premiered that same year in the small church of Ham, Picardy, accompanied by the distant sounds of artillery. His service ended in 1919. On 4 June of that year he married Geneviève Perruchon, a general's daughter who followed his work as a composer closely. They had a son in 1920. efn|One of Caplet's students there was Albert Stoessel.
Дебюссимен жұмыс
Ол Клод Дебюссимен жақын дос атанды, кейде аудармашы болып жұмыс істеді және Дебюссидің "Le Martyre de saint Sébastien" шығармасының бір бөлігін оркестрледі. Ол сонымен қатар Дебюссимен бірлесіп "La boîte à joujoux" шығармасын оркестрлеуге атсалысты. 1911 жылы Каплет Дебюссидің "Балалар бұрышы" шығармасына оркестрлік нұсқасын жасады. Бұл, оның "Clair de lune" (Suite bergamasque-тен) оркестрлеуімен бірге, оның ең көп орындалған және жазылған туындыларының бірі болып саналады.
He became a close friend of Claude Debussy, sometimes serving as translator, and he orchestrated part of Debussy's Le Martyre de saint Sébastien. He also collaborated with Debussy in the orchestration of La boîte à joujoux. In 1911, Caplet prepared an orchestration of Debussy's Children's Corner, which, along with his orchestration of Clair de lune from the Suite bergamasque is probably the most widely performed and recorded example of his work.
Өлім
1925 жылы Каплет суық тиді. Әскери қызметінде газға түскеннен кейін өкпесі нашарлағандықтан, қабыну пневмониясы (плеврит) дамыды, ол өлімге алып келді. Ол 1925 жылғы 22 сәуірде 46 жасында Париж маңындағы Нойли-сюр-Сенде (Hauts de Seine) қайтыс болды. Ол Монмартр зиратында жерленген. Оның әйелі оның музыкасынан көптеген концерттер ұйымдастырды. 1926 жылы Нойлиде туған мүсінші Жак Звобада Каплетке ескерткіш жасауға шақырылды. Бұл Звобаданың Сәндік өнер мектебін бітіргеннен кейінгі алғашқы туындыларының бірі болды.
In 1925, Caplet caught a cold and, given how his lungs had been weakened when he was gassed during his military service, developed pleurisy, which proved fatal. He died in Neuilly sur Seine (Hauts de Seine), a suburb of Paris, on 22 April 1925 at the age of 46. He was buried in Montmartre Cemetery. His widow conducted many concerts of his music. In 1926, the sculptor Jacques Zwobada, a native of Neuilly, was commissioned to create a monument to Caplet. This was one of Zwobada's earliest works after he graduated from the École des Beaux Arts.