Кіріспе

Нақты мағынаны білдіретін түсініксіз немесе анық емес талаптарды қолданатын сөздер мен тіркестер – Wikipedia-дағы нақты анықтамасы. Риторикада "безеу сөз" немесе "анонимдік авторитет" деп аталатын мұндай сөздер мен тіркестер, шын мәнінде мағынасыз, екіұшты немесе маңызды емес мәлімдеме жасалғанда, нақты да мағыналы бірдеңе айтылған сияқты әсер қалдыруға бағытталған. Бұл терминдер көбінесе бейресми болып саналады. Мысалдарға "кейбір адамдар айтады", "осылай ойластырылады", "ғылымдамырлар сендіреді" сияқты тіркестер жатады. "Безеу сөздерді" пайдалану, кейіннен мәлімдемеге қарсылық білдірілген жағдайда, бастапқыда нақты болмағандықтан, оның нақты мағынасын жоққа шығаруға мүмкіндік береді. Мұндай сөздер – тергиверсияның бір түрі болуы мүмкін және жарнамада, ғылыми-популярлы әдебиетте, пікірлерде және саяси мәлімдемелерде бұрмалау немесе негіссіз талапты жасыру үшін қолданылуы мүмкін. "Безеу сөздер" даулы мәлімдемені күшейте немесе шамадан тыс безендіре алады. Мысалы, "біршама" немесе "көп жағдайда" сияқты сөздерді қолдану, оларсызғыдан гөрі сөйлемді одан әрі екіұшты етеді.

Шығу тегі

"Мысық" сөзі мысықтардың жұмыртқа жеу әдеттерінен шыққан болуы мүмкін. Buffalo News газетінде жарияланған мақалада бұл термин Уильям Шекспирдің "Генри V" және "Сізге қалай болса солай" пьесаларында кездеседі, онда автор жұмыртқа соратын мысықтарды суреттейді. Мақалада бұл теңеу дұрыс емес деп айтылады, себебі мысықтардың жақ бұлшық еттері жұмыртқа соруға қолайлы емес. Овидийдің "Метаморфозалары" осы этимологияның ертерек көзін ұсынады. Овидий Юнонаның бала тудырудың құдайы Люцинаға Алкменнің Гераклді дүниеге әкелуіне кедері келтіруді бұйырғанын айтады. Алкменнің қызметшісі Галантис, Люцинаның бөлмеден шығып, сиқыр арқылы тууды тоқтатуға тырысқанын байқап, туу сәтті аяқталғанын хабарлау үшін шығады. Люцина таңғалып, шектеу сиқырын тастап, Геркулес дүниеге келеді. Галантис Люцинаны қысымға алады, ол оған жауап ретінде оны мысыққа айналдырады. Овидий (А. С. Клайн аудармасында) былай деп жазады: "Оның жалған аузы бала тууға көмектескендіктен, ол [мысық ретінде] аузынан туады". Ежелгі гректер мысықтардың құлақтары арқылы жүкті болып, аузынан бала туады деп сенген. "Мысық" сөзінің алдамшылықты және жауапкершіліксіздікті білдіретін анықтамалары: зат есім түрінде – астыңғы, сенімсіз немесе адал емес адам; етістік түрінде – иесіз манипуляция жасау; және "мысықтап шығу" фразасы – "бір нәрседен қашу" немесе "жауапкершіліктен жалтарю" мағынасын білдіреді. Теодор Рузвельт бұл терминді өзінің досы Уильям Сьюоллдың үлкен ағасы Дейвке жатқызады, ол 1879 жылы жеке әңгімеде осы терминді қолданғанын айтады. Бұл сөз алғаш рет Стюарт Чаплиннің "Дақталған шыны саяси платформа" атты әңгімесінде (1900 жылы The Century Magazine журналында жарияланған) қолданылды, онда "мысық сөздері" жұмыртқаны сорып алып, қабығын қалдырғандай, жанындағы сөздердің мәнін жояды деп сипатталды. Рузвельт кейіннен 1916 жылдың 31 мамырында Сент-Луисте сөйлеген сөзінде осы терминді қолданғаннан кейін оны көпшілік назарына түсірді. Марио Пейдің сөзінше, Рузвельт: "Мысық жұмыртқаны сорғанда, еті жұмыртқадан сорылып алынады; ал егер сіз мысық сөзін басқа сөзден кейін қолдансаңыз, екіншісінен ештеңе қалмайды" деді.