Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Батыс Африканың рухани тәлімі
Spiritual discipline of West Africa
Бути – Габонның орманды мекендейтін Пуну және Мицого халықтарының (онда ол үш ресми діннің бірі ретінде танылады) және Габонның Фанг халқының рухани тәлімі. Қазіргі Бути анимизмді, ата-бабаларға табынуды және кейде христиан дінін біріктіретін синкретистік сенім жүйесі болып табылады. Бутиді ұстанушылар дін үшін арнайы өсірілген Табернанта ибога өсімлігінің психоделикалық, диссоциативті тамыр қабығын қолданады, бұл радикалды рухани өсуді қамтамасыз етуге, қоғам мен отбасы құрылымын нығайтуға, діни қажеттіліктерді орындауға және психологиялық мәселелерді шешуге көмектеседі. Бұл тамыр қабығы жүздеген жылдар бойы Бути өту рәсімдерінде, бастама рәсімдерінде және емдеу амалдарында қолданылып келеді. Осы тәжірибе нәтижесінде бастаушы мен қауым үшін құнды деп саналатын күрделі көріністер мен түсініктер пайда болады.
Bwiti is a spiritual discipline of the forest dwelling Punu people and Mitsogo peoples of Gabon (where it is recognized as one of three official religions) and by the Fang people of Gabon. Modern Bwiti incorporates animism, ancestor worship, and in some cases, Christianity, into a syncretistic belief system. Bwiti practitioners use the psychedelic, dissociative root bark of the Tabernanthe iboga plant, specially cultivated for the religion, to promote radical spiritual growth, to stabilize community and family structure, to meet religious requirements, and to resolve pathological problems. The root bark has been consumed for hundreds of years in a Bwiti rite of passage ceremony, as well as in initiation rites and acts of healing. The experience yields complex visions and insights anticipated to be valuable to the initiate and the chapel.
Литургиядағы маскүнемдіктер
Ибога қабылдау ашық және жабық көзбен көрулерді тудырады, олар қараңғылық, атмосфера және ұсыныстар арқылы күшейтілуі мүмкін. Көрулерден кейін адамдар көбінесе өмірдегі өткен оқиғаларын еске түсіріп, терең ойға кетеді. Ұйқының бұзылуы, жүрек ауруы және құсу кейде препарат қолданғаннан кейінгі күніне дейін жалғасуы мүмкін.
Taking Iboga brings both open and closed eye visions which can be made stronger by darkness, ambiance, and suggestion. Following the visions, users experience an introspective mindset in which they often recount past experiences in life. Difficulty sleeping, nausea, and vomiting sometimes last until the day after consumption.
Әдет-ғұрыптар
Бути рәсімдерін қауымның өте маңызды мүшесі, Н'ганга деп аталатын рухани жетекші жүргізеді. Оның дәстүрлі емдеу тәсілдері, қарғыстар және сиқырлар туралы кең білімі бар. Бутидің ең маңызды рәсімі – бастау рәсімі, онда жас габондық әйелдер мен еркектер әр жынысқа арналған шатырларда алғаш рет ибоганы қабылдап, рухани тәжірибенің мүшелері болады. Жыл бойы әр түрлі уақытта ата-бабаларға құрмет көрсету үшін көптеген рәсімдер өткізіледі. Ауру адамдарды емдеу немесе зұлым рухтарды қуу үшін арнайы рәсімдер де ұйымдастырылады. Кейбір рәсімдерде ағаш қабығы мен ағаш шырынынан жасалған дәстүрлі тұмар – мупето жағылады. Музыка мен би Бути дәстүрінің орталық бөлігін құрайды. Қатысушылар ән айтып, барабан мен шейкер ойнайды. Кейбір дәстүрлерде Нгомби арфасы, ал басқаларында дәстүрлі Монгонго қолданылады. Н'ганга және басқа қатысушылар көбінесе қызыл, қара және ақ түсті мата киеді. Олар рафиядан тігілген белдемшелер мен кішкентай қабықшалар немесе моншақтар тағады. Генет терісі сияқты жануар терілері жиі киіледі. Ибога тамырынан шай жасауға болады, бірақ көбінесе ол қыртыс түрінде қолданылады. Рәсімдер әдетте түнде басталады және дәрінің мөлшері осы рәсімдерде қолданылатындай болғандықтан, оның әсері ұзаққа созылатындықтан, бірнеше күнге созылуы мүмкін.
Bwiti ceremonies are led by a spiritual leader called N'ganga who is a very important member of the community and has extensive knowledge of traditional healing practices, hexes, and spells. The crucial rite of Bwiti is the initiation ceremony, when young Gabonese women and men take iboga for the first time in the huts specific to each gender to become members of the spiritual practice. There are many ceremonies at different times of the year to give homage to the ancestors. Special ceremonies may be held to heal sick persons or drive out malevolent spirits. During some ceremonies, a traditional torch made of bark and tree sap, the mupeto, is burned. Music and dance are central to the Bwiti tradition. Participants sing and play drums and shakers. Some traditions use the Ngombi harp, while other use the traditional Mongongo. The N'ganga and other participants usually dress in red, black, and white cloth. They may wear skirts of raffia material and small shells or beads. Animal skins, such as Genet fur, are often worn. The iboga root may be made into a tea or more often taken in the form of scrapings. Ceremonies usually begin at night and may last for days since the effects of doses of the drug of the size employed in such ceremonies are particularly long lasting.
Басталу рәсімі
Бути діні пигмейлер арасында туындады, олар ибога түбірінің екінші қабатын қолданудың әсерін анықтады. Пигмейлер – негізінен Габондағы Мбенге этносы (Ака, Гейле, Бонго, Бака және Кола топтары) – тау гориллаларының ибога түбірін шайнағандағы ерекше әсерін байқады. Азырақ мөлшерде ұнтақталған ибога түбірін қолданғаннан кейін пигмей аңшылары айтарлықтай ұзақ қашықтыққа жүре алды, ауыр жүк көтере алды және бірнеше күн бойы ұйықтамады. Ибоганың көп мөлшері айқын түрде галлюцинацияларға алып келеді, ал Бути дініне кіріспе үшін қолданылатын доза уақытша естен шығуға себеп болады. Бұл дозадан асып кету – адамның салмағы мен денсаулығына қарай – өлімге ұшыратады. Әртүрлі аймақтардағы кіріспе рәсімінің ортақ белгілері – қайталама әуенмен монотонды музыка, тазару, құсу, ораза ұстау, құрылыс және ибога түбірінен алынған препаратты қабылдау. Кіріспе рәсімі кейде жай ғана бұтаның атымен аталады – оның ұнтақталған түбірі ибога ретінде қолданылады.
The Bwiti religion originated among the Pygmies, who discovered the effects of consuming the second layer of the iboga root. Pygmies – mainly the Mbenge ethnic group in Gabon (Aka, Gyele, Bongo, Baka and Kola groups) – have observed the special effect of iboga in mountain gorillas that chewed the root. After small doses of crushed iboga root, the Pygmy hunters were able to cover a noticeably longer distance, carry a heavier load and not sleep for several days. Larger doses of iboga lead to significant hallucinations, and the dose used for the Bwiti initiation causes temporary unconsciousness. Exceeding this dose – in relation to the weight and health of the person – will cause death. The common characteristics of the initiation ritual in various areas are monotonous music with a repetitive melody, purification, vomiting, fasting, censing and receiving a drug from the iboga root. The initiation ritual is sometimes called simply after the shrub the crushed root of which is consumed – iboga.
Тану
Бвити – Габонның ресми дәстүрлерінің бірі. Кейбір секталар христиан дінінің ықпалында болып, христиан күнтізбесін де пайдаланады.
Bwiti is one of Gabon's official traditions. Some sects are influenced by Christianity, and include the use of the Christian calendar.