Кіріспе

16-17 ғасырдағы ағылшын дәрігері және Уильям Шекспирдің күйеу баласы, 19 ғасырдағы әскери хирург.

Джон Холл (1575 – 25 қараша 1635) – дәрігер және Уильям Шекспирдің күйеу баласы.

Өмір

Ол Бедфордширдегі Карлтон қаласында дүниеге келді және 1589 жылдан бастап Квинс колледжінде оқыды, 1593 жылы бакалавр, ал 1597 жылы магистр дәрежесін алды. Ол ағылшын медициналық білімі болмаса да, дәрігер болды; Францияда медицина оқыған болуы мүмкін деген болжам бар. Ол Стратфорд-апон-Эвон қаласында дәрігерлік практика ашты, ол қаладағы жалғыз дәрігер еді. 1607 жылдың 5 маусымында Шекспирдің қызы Сузаннаға үйленді. Олардың бір қызы болды – Елизавета. Олардың Стратфордтағы үйі, Холл'с Крофт, қазір көпшілікке ашық. Шекспирдің қайтысынан кейін олар оның Нью-Плейстегі бұрынғы үйіне көшіп кетті. Холлдың қайын атасымен жақын қарым-қатынасы болған сияқты, себебі олар 1613 жылы жерді қоршау туралы жергілікті мәселеде келісімге келген. Сондай-ақ, олар 1614 жылы Лондонға бірге іссапармен барғандары белгілі.

Жамандау ісі

Холл – жетекші жергілікті пуритан болды. Ол, жергілікті халық қарсылық көрсеткен пуритандық пастор Томас Уилсонды қолдаған. 1613 жылы Уилсонға қарсы топтың мүшесі Джон Лейн Сюзаннаны қаралап, оның 35 жастағы киім-кешек сатушы Ральф Смитпен зина жасағанын және Смиттен жұқпалы ауру жұқтырғанын айтты. 15 шілдеде Холлдар Лейнге қарсы қорлау ісі бойынша Вустердегі Консистория сотына шағым түсірді. Роберт Уоткотт, үш жылдан кейін Шекспирдің өсиетнамасына куә болған, Холлдардың пайдасына куәлік берді, бірақ Лейн келмеді. Лейн кінәлі деп танылып, шіркеуден қуылды. Кейін ол Уилсонға қарсы наразылық акциясы кезіндегі тәртіпсіздікке қатысты.

Жазбалар

Холл өзінің іс жазбаларының екі кітапшасын жариялау мақсатымен дайындады. Оларды Джеймс Кук (1614–1688), хирург сатып алып, латын тілінен аударды. Ол 1657 жылы, Холл қайтыс болғаннан кейін 22 жыл өткен соң, «Ағылшын денелеріне қатысты таңдамал байқаулар немесе өте белгілі тұлғаларға жасалған емдік және тарихи тәжірибелер» деген атпен жариялады. Ең ерте жағдай, Стратфордта, 1611 жылға дейін жетеді, демек Холл кем дегенде үйленген кезден бастап Стратфордта өмір сүрген және жұмыс істегені анық. Бірінші кітапша әлі сақталған, бірақ екінші кітапшаның түпнұсқа қолжазбасы жоғалып кеткен. Уэллс, Грег; Эдмондсон, Пол (ред.): Джон Холл, Физика магистрі – Шекспирдің Стратфордынан алынған жағдайлар жинағы, Манчестер: Манчестер университетінің баспасы, 2020.

Портреттер

Бұл жалақ ісі Питер Уиланның "Шөптер төсегі" атты пьесасының сюжетіне алынған. Алғашқы қойылымда Холл рөлін Лиам Каннингэм сомдады. Том Хиддлстон оны "Уақыттың ысырабы: Шекспир және оның сонеттері" телефильмінде ойнады. Бұл фильм алғаш рет 2005 жылғы 22 қарашада BBC Four арнасында BBC-нің ShakespeaRe Told маусымы аясында көрсетілді. 2018 жылғы Кеннет Брананың "All Is True" фильмінде оны Хэдли Фрейзер бейнеледі.